Ở chỗ Triệu Tiến không có người hầu hạ, Như Huệ cũng đã sớm quen rồi, tự mình cầm lấy ấm trà, châm đầy cho Triệu Tiến, rồi lại châm cho mình, ngồi bên cạnh Triệu Tiến nói.
- Đông chủ, việc thâu nạp lưu dân bên chỗ Vân Sơn Tự rất đơn giản nhưng lương thực lại có hơi không đủ. Các loại cao lương đều nằm bên chỗ chúng ta, mà mùa màng năm nay lại không tốt, thu hoạch cũng sẽ không cao lắm, còn phải dự trữ để ứng phó cho đông này xuân sau. Hơn một vạn người há miệng cầu xin, có hơi giật gấu vá vai rồi.
Triệu Tiến đưa ra quyết định một cách gọn gàng dứt khoát.
- Mang cao lương của chúng ta ra ngoài, không đủ thì mua xung quanh. Lần này thu hoạch của đất đai vô chủ ngoài thành hẳn không ít, đều lấy ra mua lương thực đi.
Như Huệ cười gật gật đầu, nhẹ nhõm nói.
- Nếu ông chủ đã nói như vậy, tất cả đều dễ dàng rồi.
Phải làm thế nào mọi người đều biết rõ trong lòng, nhưng dùng cao lương ủ rượu để cứu tế nạn dân, mà không phải là tiêu hao sạch sẽ nhà kho của Vân Sơn Tự, còn dùng bạc của Triệu Tự Doanh để mua lương thực. Những việc này đều cần có Triệu Tiến gật đầu mới có thể dùng. Thân phận của Như Huệ không được rõ ràng, nếu y tự chủ trương, vậy sẽ phạm vào kiêng kị.
Như Huệ đứng dậy đi về phía rương gỗ đựng triều báo, mở ra lấy từng quyển lật xem, vừa xem vừa hỏi.
- Ông chủ, những thứ này là từ hai mươi năm nay à, đông chủ muốn bắt đầu xem từ khi nào.
Triệu Tiến mở miệng nói.
- Năm ngoái và năm nay, trước tiên phải hiểu về việc trước mắt rồi nói.
Như Huệ gật gật đầu, buông quyển sách xuống, lại hỏi.
- Đông chủ, năm nay những lưu dân này còn có thể an trí, nếu sang năm còn xảy ra chuyện tương tự, chỉ e Từ Châu không xong rồi.
E rằng câu nói này mới là chủ đề chính của ngày hôm nay, vì sao hằng năm phải thâu nạp lưu dân, hai người đều chưa đề cập đến. Triệu Tiến nhíu mày, mở miệng nói.
- Từ Châu đất rộng người thưa, Vân Sơn Tự cũng có nhiều thôn trang như vậy, có thể chống chọi qua năm nay, năm thứ hai ruộng đất do lưu dân trồng trọt cũng có thu hoạch, làm sao lại không xong?
Đầu tiên Như Huệ thanh minh cho mình, nói rõ mình không phải làm thuyết khách cho Vân Sơn Tự, sau đó mới nói rõ đạo lý.
- Đông chủ, Từ Châu ruộng đất cằn cỗi, lại vì gần sông Hoàng Hà, đất phèn mặn và đất hoang không ít, hơn nữa mùa màng của mấy năm nay đều không tốt lắm. Tuy đất nhiều, nhưng thứ làm ra được lại ít. Vân Sơn Tự có ruộng đất rộng lớn, nhưng tá điền và điền khách của mình cũng phải nuôi, nhưng người này cũng là nhân khẩu của đông chủ, cũng không thể nhất bên trọng nhất bên khinh, nếu như đi chiếm chỗ khác cũng không thỏa đáng. Từ Châu cường hào đông đảo, nếu đông chủ tỏ ý muốn xâm chiếm thâu tóm, chỉ sợ sẽ trở thành cục diện các nơi lập tức liên hiệp chống trả.
Triệu Tiến mở miệng hỏi.
- Năm nay Từ Châu không thể tiếp nhận những người này sao?
Như Huệ nói.
- Có thể, điền trang dưới danh nghĩa của ông chủ và Vân Sơn Tự còn có thể tiếp nhận vạn người. Nếu như cắn răng chịu đựng, thì số lượng một vạn năm ngàn này cũng có thể giữ lại.
Triệu Tiến cười gật gật đầu, lại nghĩ đến câu nói bông đùa "Chen chúc chắc chắn sẽ có". Như Huệ này làm việc thật giống như quan già trong quan trường, lưu lại đủ chỗ trống để mình quay đầu.
Nhưng lúc này Như Huệ lại cười khổ lắc đầu. Đương nhiên hắn hiểu Triệu Tiến đang suy nghĩ gì, dừng một chút liền mở miệng nói.
- Đông chủ chớ có cho rằng thuộc hạ lưu lại không ít đường sống. Đông chủ, nếu như cho lưu dân hồi hương lại là chuyện tốt, trên đường về chết đói bao nhiêu, quay về chịu cực khổ thế nào, sẽ đầu xuôi đuôi lọt. Thu dụng về đương nhiên là tích đức, nhưng cũng chuốc vào phiền toái. Lúc đó thuộc hạ cũng chưa suy xét đến, được một vị sư huynh nhắc nhở mới nghĩ ra, trước tiên xin cáo lỗi với đông chủ.
Triệu Tiến có chút không sốt ruột, đặc biệt là nghe thấy hai chữ "sư huynh", theo đó liền cảm thấy Như Huệ vẫn còn để tâm đến lợi ích của Vân Sơn Tự.
- Đông chủ, thâu nạp lưu dân là giúp bản thân chúng ta lớn mạnh, thêm một người thì thêm một phần sức, nhưng chúng ta nghĩ thiếu sót một chuyện. Hiện tại không riêng g Từ Châu có lưu dân, Sơn Đông cũng có lưu dân, Hà Nam cũng có lưu dân, bọn họ đều đi khắp nơi cầu đường sống nhưng không có nơi để đi. Tin tức đông chủ mở lòng từ bi thâu nạp lưu dân sớm muộn gì cũng truyền ra, lưu dân từ tứ phương tuôn về Từ Châu, thì chúng ta phải làm sao?
Triệu Tiến chấn động cả người. Như Huệ lại tiếp tục nói.
- Đến Từ Châu, không làm loạn thì chết đói khắp nơi, làm loạn thì đại khai sát giới, vì vậy, về sau ai còn dám đến đây nữa?
Thâu nạp lưu dân, chẳng khác nào cho họ con đường sống, đặt vào hồi trước kia, lưu dân không có chỗ để đi, lưu lạc không có chỗ để đến, chỉ có giáo phái như Văn Hương Giáo kích động ở bên trong, mới xảy ra cảnh tượng mấy vạn lưu dân tuôn về Từ Châu. Nhưng hiện tại tin tức thâu nạp cứu tế lưu dân truyền ra, khắp nơi đều có đích đến, đến Từ Châu có thể sống, thì không phải là một khẩu hiệu kích động nữa, mà là một sự thật.
Lưu dân tứ phương tụ lại Từ Châu, bất kể thế nào, Từ Châu đã đại thương nguyên khí, càng không nói đến kế hoạch lâu dài của Triệu Tiến cũng sẽ tan biến.
Triệu Tiến đang ngồi đã đứng dậy, sắc mặt rất khó coi, nói.
- Chỉ sợ những vùng lân cận đã lan truyền tin tức này ra, nói chúng ta thu nạp cứu tế.
Quan phủ cường hào các nơi đương nhiên cũng đau đầu vì lưu dân này, có thể có một cơ hội tốt để tháo bỏ gánh nặng này xuống, đương nhiên sẽ không bỏ qua. Hơn nữa đám người này đều lo lắng cho quê hương mình, ai mà lo cho sự sống chết của những vùng lân cận, càng không cần phải nói đến một tỉnh.
Lưu dân trên đất Hoài có ba mươi vạn, đến hiện tại là mười mấy vạn, lưu dân ở Sơn Đông chỉ sợ còn lên đến mấy mươi vạn, bên phía Hà Nam có bao nhiêu, Triệu Tiến không biết, nhưng nếu như có nhiều người như vậy đổ về, không những không có ích lợi, mà còn là đại họa.
Triệu Tiến lầm bầm, mặt âm trầm đi qua đi lại.
- Tự cho là đắc kế, không ngờ lại là hôn chiêu.
Đi được mấy bước thì dừng lại, Triệu Tiến mở miệng nói.
- Tin tức truyền ra cũng sẽ không nhanh như vậy, thật sự đến lúc lưu dân đổ về cũng phải sau một tháng thậm chí còn lâu hơn. Trong lúc này triều đình sẽ cứu tế, sẽ có các loại biến cố khác, cũng chưa chắc sẽ đại họa lâm đầu. Hơn nữa đi nửa đường bọn họ sẽ chết đói, đến đây chưa chắc có nhiều như vậy. Những người này chúng ta đều phải thu nhận, chỉ cần có thể an trí, thì đều là lực lượng của chúng ta.
Như Huệ chậm rãi gật đầu, nghiêm nghị nói.
- Đông chủ quả nhiên là người làm đại sự, thuộc hạ sẽ đi thu xếp chuyện này.
Có mấy lời nói ra nghe không thỏa đáng. Chẳng hạn như nói bản thân Triệu Tiến làm sai, không biện giải, cũng không thẹn quá hóa giận, mà là dứt khoát thừa nhận, bình tĩnh đi suy nghĩ cách thức giải quyết.
Triệu Tiến lại nói.
- Một châu bốn huyện ngươi còn quen thuộc hơn ta, phải thăm dò rõ ràng các nơi còn có thể nắm được trong tay. Trên đất Từ Châu không thể chỉ dùng Vân Sơn Tự, các nơi khác cũng phải tận dụng hết.
- Sản nghiệp nắm trong tay các nhà không ít, thứ chúng ta có thể nắm giữ được có rất nhiều. Tuy nhiên, như vậy có ảnh hưởng đến thanh danh của đông chủ hay không?
Triệu Tiến cười lạnh nói.
- Cũng không phải là muốn chiếm đoạt bọn họ, chỉ cần có thể quy về cho chúng ta dùng là được.
Như Huệ nghiêm nghị gật đầu, Triệu Tiến đứng đó thở một hơi dài, thần sắc trên mặt đã dịu đi, lần này đã cười tự giễu.
- Cho rằng sau khi giải vây thì có thể thả lỏng bản thân một chút, không ngờ không rảnh rỗi được một khắc.
Như Huệ trịnh trọng nói.
- Làm đại sự, thành đại khí, sao có thể tham sự nhàn hạ.
Nói xong, y bước lên một bước nhẹ nhàng khuyên nhủ.
- Thuộc hạ cũng chỉ là nhắc nhở về tai họa ngầm mà thôi, chưa chắc sẽ thành sự thật, đông chủ cũng đừng lo lắng quá mức.
Triệu Tiến mở miệng nói.
- Chúng ta làm việc phải hết sức suy xét vẹn toàn, thứ phải chuẩn bị cần chuẩn bị tốt, nếu thật sự xảy ra phiền phức thì đã muộn rồi.
Như Huệ cười rồi lắc lắc đầu, trêu đùa.
- Thuộc hạ đã nói nhiều lần cũng sắp nói chán, nhưng ông chủ trầm ổn như thế này thật không giống như người hai mươi tuổi
Nói được nửa câu, bên ngoài đã có tiếng bước chân chạy vào, lính gác ở ngoài sân và trước cửa đều không ngăn cản, cho người đi thẳng vào.
- Thiếu gia, tiểu nhân Mạnh Chí Kỳ.
Thông báo trước cửa một tiếng, liền được phép đẩy cửa tiến vào.
Mạnh Chí Kỳ không đến bãi chứa hàng được mấy lần, vừa hiếu kỳ vừa khẩn trương, sau khi vào phòng lại quy củ vô cùng, khom người bẩm báo.
- Bẩm thiếu gia, vừa rồi Cảnh Sơn Từ gia tặng nhà chúng ta một trọng lễ, lại đưa bái thiếp, nói tối nay sẽ đến cửa gặp mặt.
Triệu Tiến sửng sốt, hắn và Như Huệ nhìn nhau. Mới quen biết trong nha môn, giờ thì đến cửa, cử chỉ của Cảnh Sơn Từ gia quả thật không chậm.
Như Huệ mở miệng hỏi.
- Lễ vật là gì?
Lần này đến Mạnh Chí Kỳ sửng sốt. Mạnh Chí Kỳ xuất thân không tồi, lễ nghĩa quy củ đều biết không ít, đương nhiên hiểu việc hỏi lễ vật nặng nhẹ rất không hợp lễ nghĩa, nhưng vị Như Huệ tiên sinh này là phụ tá của thiếu gia, nhìn thấy Triệu Tiến không lên tiếng, Mạnh Chí Kỳ liền mở miệng trả lời.
- Gấm Vân Nam sáu cuộn, tơ lụa thượng hạng mười cuộn, vải Tùng Giang mười cuộn, đồ vàng sáu cái, đồ bạc mười sáu cái, phong dương, phong kê (tên các giống dê, gà), các loại trái cây đồ điểm tâm tám gánh.
Như Huệ vốn còn đang nở nụ cười, sau khi nghe xong liền trở nên nghiêm túc, Triệu Tiến cũng nhíu mày. Lễ vật này quả thật là trọng lễ, nếu không phải như vậy, phỏng chừng Mạnh Chí Kỳ cũng sẽ không nhớ rõ ràng như vậy.
- Đông chủ, gấm Vân Nam từ Nam Kinh và Tô Châu, mấy năm trước chỉ cung ứng cho đại nội và nhà quyền quý, một cuộn này không có mấy trăm lượng e không có được. Cả một bộ lễ vật mấy ngàn lượng, Từ gia ắt có đại sự cần nhờ đến ông chủ đây.
Nói đến đây, Như Huệ lại cười rồi thêm vào một câu.
- Nếu như là tính giá tiền của những lưu dân kia, số bạc này cũng không nhiều. Thanh niên cường tráng như vậy ăn no nuôi tốt, một người cũng phải mười lượng bạc.
