Giang Đông, Sài Tang.
Vừa dẹp yên Sơn Việt, Tôn Sách dự định nghỉ ngơi một thời gian, rồi sẽ đến các thế gia lân cận để mượn ít lương thực. Tất nhiên, mượn lương chỉ là cái cớ, gây sự mới là mục đích thực sự. Gần đây, họ Chu ở địa phương đã tỏ thái độ khó chịu, công khai không đấu lại Tôn Sách thì ngấm ngầm gây khó dễ. Họ tưởng rằng Tôn Sách không nhận ra sao?
Lữ Bố đã trực tiếp phong cho Tôn Sách làm Thứ Sử Dương Châu. Điều này không chỉ nhằm để Tôn Sách tham gia vào cuộc tranh chấp vùng Lưỡng Hoài, hình thành thế trận ổn định cho Trung Nguyên, mà còn trao quyền tự quyết cho Tôn Sách tại địa phận Dương Châu.
Như vậy, Tôn Sách không chỉ có quyền tự quyết mọi việc lớn nhỏ trong châu như Tào Tháo hay Viên Thiệu, mà còn nắm giữ một lợi thế đặc biệt—Trường Giang! Chỉ cần Tôn Sách giữ vững sức mạnh áp đảo tại Giang Đông, dù các thế gia có muốn câu kết với người ngoài cũng khó mà thực hiện. Mối quan hệ giữa Tôn Sách và Viên Thuật vẫn chưa đến mức trở mặt hoàn toàn. Viên Thuật hẳn cũng nhận thấy tình thế bất ổn hiện tại của mình; sau khi không chiếm được Từ Châu từ tay Lưu Bị và còn bị Quan Vũ truy đuổi tới tận Thọ Xuân, hắn đã phải chấp nhận nhún nhường với Tôn Sách. Ngay cả khi Tôn Sách chiếm được Lư Giang, Viên Thuật cũng đích thân cử người đến chúc mừng.
Ai bảo Viên Thuật kiêu ngạo? Sau khi liên tiếp bị dạy dỗ bởi Lữ Bố, Tào Tháo và Lưu Bị, Viên Thuật đã học được sự thích nghi. Hiện tại, không chỉ đối xử ân cần với Tôn Sách, khiến Tôn Sách ngại yêu cầu cắt nhượng Cửu Giang, Viên Thuật còn chủ động cử người làm thân với Viên Thiệu, bày tỏ ý định tôn Viên Thiệu làm minh chủ.
Khi đã chịu đủ thất bại, con người ắt sẽ trưởng thành. Cái giá mà Viên Thuật phải trả để học được bài học ấy là liên tiếp bị các chư hầu bẻ gãy từng bước, từ bá chủ hàng đầu giờ chỉ còn kiểm soát hai quận Cửu Giang và Nhữ Nam. Còn với Tôn Sách, giờ đây hắn chỉ còn là cấp dưới trên danh nghĩa của Viên Thuật mà thôi.
Kẹt giữa Tào Tháo, Lưu Bị và Tôn Sách, Viên Thuật buộc phải làm dịu mối quan hệ với Tôn Sách, đồng thời kết nối với Viên Thiệu để ngăn chặn Tào Tháo, tạo áp lực khiến Tào Tháo không dám động đến mình. Như vậy, hắn chỉ còn chịu áp lực từ phía Lưu Bị.
Dù đã thất bại, nhưng Lưu Bị vẫn chưa có căn cơ vững chắc ở Từ Châu, lương thảo cũng không nhiều. Viên Thuật tuy không đánh thắng, nhưng vẫn có thể cầm cự.
Sơn Việt đã được dẹp yên, còn vùng Lưỡng Hoài lại là một cái bẫy rõ ràng, điều mà cả Tôn Sách và Chu Du đều nhận ra. Lữ Bố muốn họ vướng vào cuộc đấu đá với Viên Thiệu và Lưu Bị, có khi còn cả Tào Tháo.
Sau khi thử tấn công Quảng Lăng hai lần nhưng bị Lưu Bị ngăn lại, Tôn Sách nhanh chóng chuyển hướng nhắm tới Kinh Châu.
So với Từ Châu bằng phẳng, địa thế của Kinh Châu nằm giữa các dãy núi, thích hợp làm bàn đạp để Giang Đông tiến vào Trung Nguyên.
Trong những lần bàn bạc giữa Tôn Sách và Chu Du, bọn họ nhận thấy Trung Nguyên đang trong cảnh chư hầu tranh đấu kịch liệt, Viên Thiệu có ý đồ nam tiến, tương lai có thể bùng nổ chiến sự lớn. Nhân lúc các chư hầu hỗn chiến, tại sao không nhân cơ hội này mà chiếm lấy Kinh Châu? Nếu có thể, họ sẽ chiếm luôn đất Thục, chiếm hai trong ba vùng hiểm yếu của thiên hạ. Khi đó, nhà Tôn sẽ có lợi thế ngồi xem các chư hầu cùng Lữ Bố tranh đấu, đợi thời cơ hành động.
"Chủ công, quân sư đã đến!" Lăng Thao bước vào, cung kính bẩm báo với Tôn Sách.
"Để hắn tự vào, có chân mà, cần gì phải báo." Tôn Sách càu nhàu.
"Ngài ấy muốn tiến cử một người." Lăng Thao cười khổ đáp.
"Thế sao..." Nghe vậy, Tôn Sách ho nhẹ, chỉnh lại áo giáp, gương mặt tươi cười khách sáo: "Mau mời vào!"
"Lĩnh lệnh." Lăng Thao cung kính lui ra.
Chẳng mấy chốc, Chu Du dẫn theo Trương Tùng bước vào trướng, cúi chào Tôn Sách: "Chủ công, đây là Trương Tùng, tự Tử Kiều, người họ Trương ở Thành Đô."
"Ồ?" Tôn Sách đứng dậy mỉm cười: "Nghe danh tiên sinh đã lâu, nay gặp được quả là mãn nguyện!"
"Trương Tùng chỉ là kẻ vô danh, được đại nhân khen ngợi, thực không dám nhận!" Trương Tùng khiêm tốn đáp lại, dù thật lòng hay giả ý, thái độ này khiến người ta cảm thấy dễ chịu.
Khi giao tiếp xã giao, không đụng đến lợi ích, chẳng phải ai cũng tâng bốc nhau sao? Dù tuổi trẻ, Tôn Sách cũng đã hiểu rõ quy tắc này.
Sau vài lời xã giao, Trương Tùng vào thẳng vấn đề.
"Lữ Bố đã tiến vào Thục?" Tôn Sách nhìn sang Chu Du, thấy Chu Du gật đầu xác nhận, liền hơi nheo mắt lại: "Chuyện này xảy ra khi nào? Sao không hề có chút tin tức gì?"
Trương Tùng cười khổ: "Lữ Bố đã vào Thục được vài tháng, khi tại hạ rời đi, y đã đến Mân Trúc Quan. Vì vậy, tại hạ phụng lệnh ra ngoài cầu viện các anh hùng thiên hạ."
"Việc này không thể để tên giặc Lữ Bố tàn hại tông thất nhà Hán!" Tôn Sách gật đầu, mắt ánh lên vẻ lạnh lùng. Việc này dù là vì công hay tư, hắn đều có lý do để ra tay với Lữ Bố. Về công, Lữ Bố là quốc tặc, ép thiên tử để lệnh chư hầu. Dù cho chức Thứ Sử của hắn là do Lữ Bố phong, nhưng hắn luôn tự cho rằng đó là chức tước do thiên tử ban cho. Về tư, mối thù giết cha không đội trời chung, hắn chưa một ngày quên điều này.
"Tuy nhiên..." Đến đây, Tôn Sách nhìn Trương Tùng: "Thưa tiên sinh, nếu ta tiến vào Thục, tất phải vượt qua Kinh Châu. Liệu Lưu Biểu có cho phép không?"
Thực ra, nếu có thể lấy Kinh Châu trước thì không còn gì phải lo, bất kể đánh Nam Dương hay đánh Thục đều dễ dàng. Nhưng trên thực tế, muốn chiếm được Kinh Châu là điều không dễ dàng gì.
Những lần thử thăm dò trước đây, tuy có thể áp chế quân Kinh Châu, nhưng muốn thực sự chiếm đóng là rất khó.
"Tại hạ đến đây là để giải quyết vấn đề này." Trương Tùng nghiêm giọng: "Quốc tặc đang lộng hành, theo ý tại hạ, các anh hùng thiên hạ nên gác lại hiềm khích mà cùng nhau trừ gian."
"Ý tiên sinh là..." Tôn Sách dựa lưng vào ghế, nhìn Trương Tùng hỏi: "Lưu Biểu sẽ nhường đường cho ta?"
Trương Tùng biết rằng điều này không hề dễ dàng. Nếu làm vậy, chẳng khác nào giao sinh mệnh vào tay Lưu Biểu. Từ kẻ thù mà ngay lập tức trở thành người bạn đồng sinh cộng tử thì quá khó để tin tưởng.
"Tại hạ đã suy nghĩ kỹ về vấn đề này trên đường đi. Chỉ không biết chủ công có thực tâm muốn chống lại Lữ Bố không?" Trương Tùng nhìn Tôn Sách hỏi.
"Ta và giặc Lữ có mối thù giết cha, nay thêm nợ nước thù nhà, tiên sinh còn nghi ngờ lòng quyết tâm của ta sao?" Tôn Sách nhướn mày hỏi lại.
"Không dám!" Trương Tùng lắc đầu: "Nếu chủ công quyết tâm, tại hạ có một kế hoạch."
"Xin nghe chi tiết." Tôn Sách gật đầu ra hiệu để Trương Tùng tiếp tục.
Trương Tùng lấy ra một bản đồ vùng phía Nam: "Tại hạ biết chủ công lo ngại, nhưng mục đích cứu viện lần này không nhất thiết phải tiến vào Thục, chúng ta có thể tấn công chỗ yếu của địch."
"Ồ?" Tôn Sách nhìn Trương Tùng: "Ý tiên sinh là đánh Nam Dương hoặc Quan Trung?"
"Đúng vậy!" Trương Tùng gật đầu: "Không chỉ là Lưu Cảnh Thăng với chủ công, Lưu Cảnh Thăng đã gửi tin tức này đi khắp Trung Nguyên. Theo lẽ, đây sẽ là cuộc liên minh chư hầu thiên hạ chống lại quốc tặc. Ta sẽ thuyết phục Lưu Cảnh Thăng nhượng lại Giang Hạ tạm thời cho chủ công, rồi liên quân chúng ta sẽ tiến đánh Nam Dương."
Đối với Lữ Bố, Nam Dương là vùng đất bị cô lập. Tuy không ngăn cách bởi thế lực khác, nhưng lại bị ngăn cách bởi dãy Tần Lĩnh. Con đường qua ải Vũ Quan kéo dài bốn trăm dặm, gây chậm trễ cho cả tin tức và viện binh, đồng thời lại là một điểm chiến lược quan trọng để tiến vào Quan Trung. Năm xưa, Lưu Bang tiến vào cửa quan cũng đi theo lối này; chỉ cần phá được Vũ Quan là có thể tiến thẳng đến Trường An!
Tôn Sách không nhìn vào bản đồ vì đã quá quen thuộc với địa thế Kinh Châu, không cần nhìn cũng biết Nam Dương nằm ở đâu.
Đây là khu vực dễ tấn công nhất trong các vùng đất của Lữ Bố. So với Kê Quan ở Hà Đông, tỉnh Tỉnh Hình ở Thượng Đảng, Hổ Lao Quan và Ải Dịch Khuyết ở Lạc Dương hay Ải Hãm ở Quan Trung, Nam Dương không có vị trí hiểm trở đến mức "một người giữ quan, vạn người khó phá".
Nhưng Tôn Sách vẫn muốn chiếm lấy Kinh Châu, nên quay sang nhìn Trương Tùng: "Nếu muốn Lưu Cảnh Thăng nhượng Giang Hạ, tiên sinh liệu có thể thuyết phục được không?"
"Không phải nhượng, mà là tạm mượn." Trương Tùng lắc đầu nói.
"Nếu là tạm mượn, vậy xin hỏi tiên sinh, khi chúng ta chiếm được Nam Dương rồi, sẽ chia đất đai thế nào?" Tôn Sách cười hỏi.
Trương Tùng đã chuẩn bị kỹ lưỡng, lắc đầu nói: "Hiện tại lấy việc đánh quốc tặc làm trọng, chia đất là chuyện sau. Nhưng tại hạ sẽ cố gắng thuyết phục Cảnh Thăng, sau khi thành công, nhượng lại bốn quận phía Nam Kinh Châu cho chủ công, thấy thế nào?"
"Được thôi." Tôn Sách cười: "Nếu Cảnh Thăng đồng ý, ta không phản đối chiến dịch này."
Ai cũng hiểu rằng lời hứa lúc này không có nhiều giá trị. Khi đến lúc chia lợi ích, điều quan trọng vẫn là sức mạnh. Khác với lần chư hầu đánh Đổng Trác trước đây, lần này không có minh chủ, ít nhất là không bên nào chấp nhận điều đó, ngay cả Viên Thiệu Tôn Sách cũng không sợ.
Tuy nhiên, mọi việc vẫn phải thỏa thuận rõ ràng. Nếu thuận lợi chiếm được, không cần nói thêm; nếu không, Tôn Sách sẽ dùng lời hứa hôm nay làm lý lẽ.
Bốn quận phía Nam Kinh Châu không bằng một quận Nam hay Nam Dương. Nếu phải chiến đấu gian khổ giành Nam Dương, để rồi cuối cùng Lưu Biểu hưởng lợi, thì đúng là quá dễ dàng cho hắn.
Nhưng nếu có được bốn quận phía Nam, Tôn Sách có thể tiến ngược dòng Trường Giang để chiếm Thục. Một khi chiếm được đất Thục, Kinh Châu sẽ bị kẹp giữa hai gọng kìm, lúc ấy các quận Nam, Nam Dương và Giang Hạ đều sẽ thuộc về mình.
Vì vậy, khi sớm muộn gì cũng thuộc về mình, liệu có cần phân chia rạch ròi ngay lúc này?
Dĩ nhiên, điều này phải được Lưu Biểu chấp nhận trước đã.
"Việc này không thể chậm trễ, tại hạ xin phép quay về báo với Cảnh Thăng." Trương Tùng sau khi thỏa thuận xong liền lập tức đứng dậy, hành lễ với Tôn Sách.
"Tại sao tiên sinh lại phải vội vàng như vậy?" Tôn Sách cũng đứng dậy, ngạc nhiên nhìn Trương Tùng.
"Tình hình khẩn cấp, cần quyết đoán mau lẹ!" Trương Tùng lắc đầu, từ chối lời mời của Tôn Sách rồi lập tức khởi hành về Tương Dương.
"Phụng Hiếu nghĩ sao? Liên minh lần này có thành không?" Sau khi tiễn Trương Tùng, Tôn Sách nhìn Chu Du hỏi.
Chu Du mỉm cười: "Bá Phù, không bằng tự hỏi liệu Lưu Cảnh Thăng có sẵn sàng nhượng bốn quận phía Nam Kinh Châu để đổi lấy Nam Dương không?"
"Ta thì sẵn lòng!" Tôn Sách nhìn Chu Du, cười phá lên.
"Anh hùng cùng một ý tưởng!"
Cả hai nhìn nhau, cùng bật cười.
Đúng như họ dự đoán, dưới sự xoay sở của Trương Tùng, cuối cùng Lưu Biểu đồng ý với điều kiện, tạm thời nhường Giang Hạ và rút quân khỏi nơi đây. Sau khi đạt được mục đích, sẽ nhượng lại bốn quận phía Nam Kinh Châu cho nhà Tôn.
Tôn Sách, ngay sau khi Lưu Biểu rút quân, lập tức cử Tưởng Khâm chiếm giữ Hạ Khẩu, lại để Hạ Tề đóng giữ Giang Hạ. Đến lúc này, thứ đã lọt vào tay thì khó mà nhả ra!