Vấn đề bang giao từ lâu đã là một việc phức tạp, đặc biệt khi có liên quan đến lợi ích to lớn.
Mục đích của Lữ Bố khi mở rộng con đường tơ lụa và tái thiết Tây Vực Đô Hộ Phủ không chỉ đơn thuần là giữ hòa bình cho Tây Vực hay truyền bá uy nghi của Đại Hán. Tham vọng của ông là có thể liên kết các nước Tây Vực, tạo ra một môi trường thương mại ổn định.
Những quốc gia nhỏ như Y Ngô thì dễ dàng hợp tác, nhưng chúng không có quyền lực quyết định ở Tây Vực. Hiện tại, khi Lữ Bố thiết lập Tây Vực Đô Hộ Phủ và có một tướng mạnh như Trương Liêu trấn giữ, các nước nhỏ này tự nhiên nghiêng về phía Đại Hán. Nhưng khi các nước lớn như Quý Sương, Đại Uyển, Khang Cư, và Ô Tôn bị lợi ích từ con đường này thu hút và dần bước vào cuộc chơi, thì tình hình lại trở nên khác biệt.
Mặc dù Đại Hán thịnh vượng và hùng mạnh, nhưng khoảng cách quá xa khiến việc kiểm soát Tây Vực gặp nhiều trở ngại. Thêm vào đó, những quốc gia nhỏ này từng bị Đại Hán bỏ rơi, nên khi các quốc gia lớn ở Tây Vực xuất hiện, các nước nhỏ không dám vội vàng tỏ thái độ.
Trong trò chơi giữa các cường quốc, các nước nhỏ rất dễ trở thành quân cờ trong tay các đại quốc.
Ngoài Ô Tôn và Khang Cư, thì Đại Uyển và Quý Sương là các quốc gia lớn trên tuyến thương mại của Đại Hán ở Tây Vực. Đặc biệt, Đại Uyển gần như là điểm phải đi qua, cũng là lý do Lữ Bố đặc biệt coi trọng yến tiệc vạn quốc lần này.
Quý Sương lại là con đường gần nhất để Đại Hán giao thương với các nước phía Tây như An Tức và La Mã. Do đó, ký kết minh ước với hai nước này nhằm duy trì ổn định cho con đường tơ lụa là rất cần thiết.
Đối với Quý Sương và Đại Uyển, lụa và sơn mài của Đại Hán đều là những món xa xỉ mà chỉ quý tộc mới có thể sử dụng. Giờ đây, Lữ Bố còn dự định thêm cả trà rang vào danh mục hàng hóa.
Nhưng nếu các thương nhân phải qua tay nhiều tầng trung gian trước khi hàng hóa đến được Quý Sương và Đại Uyển, thì giá cả sẽ đội lên đến mức khổng lồ. Là trung tâm của Tây Vực, Quý Sương hy vọng thiết lập quan hệ thương mại trực tiếp với Đại Hán, trở thành quốc gia trung chuyển để mua lại sản phẩm của Đại Hán với giá tương đối thấp, rồi bán cho An Tức và La Mã.
Quý Sương mong Đại Hán sẽ cung cấp đặc biệt cho họ, bỏ qua các nước nhỏ, vì các nước nhỏ chỉ cần kiếm tiền từ việc cung cấp chỗ nghỉ cho thương nhân là đã đủ.
Tất nhiên, những quốc gia nhỏ như Khang Cư, Đại Uyển và Ô Tôn cũng muốn tham gia, vì dù không mạnh như Quý Sương, An Tức hay La Mã, nhưng ba nước này vẫn đủ lớn để chia sẻ lợi ích.
“Vấn đề của chúng ta là con đường thương mại bị các cường quốc Tây Vực khống chế. Nhìn vào thái độ của họ, rõ ràng là họ nắm bắt điểm yếu này nên mới dám cứng rắn như vậy.” Tuân Du nhận định các nước Tây Vực không sản xuất hàng hóa, nhưng nhờ chiếm địa lợi mà muốn hưởng lợi lớn, còn Đại Hán, An Tức và La Mã chỉ có thể nhận được phần lợi nhỏ, ngang bằng với các quốc gia như Khang Cư và Ô Tôn.
Tuân Du nghĩ rằng người Quý Sương đang quá tham lam, nhưng với địa thế thuận lợi và khoảng cách xa, Đại Hán không dễ can thiệp.
Nhưng nếu chấp nhận để phần lớn lợi ích rơi vào tay họ, mà mình chỉ kiếm chút công sức, điều đó rõ ràng không phù hợp với tính cách của Lữ Bố. Ông mở rộng con đường tơ lụa không phải để làm lợi cho Quý Sương, trong khi dân chúng Đại Hán còn thiếu ăn thiếu mặc, vì sao phải cung cấp không lợi ích cho họ?
Nhưng nếu không đồng ý, Quý Sương là trung tâm của Tây Vực, nếu họ phá hoại, thì thương mại với La Mã và An Tức của Lữ Bố sẽ bị cắt đứt.
Buôn bán qua con đường này thường kéo dài từ một đến hai năm. Nếu lợi nhuận đều bị Quý Sương nuốt trọn, mình chỉ kiếm chút công sức, thì thương nhân nào sẽ muốn đi xa đến vậy? Họ thà chọn con đường gần hơn, bán cho các nước nhỏ quanh đó.
Nhưng các nước nhỏ này không đủ khả năng tiêu thụ toàn bộ hàng hóa của Đại Hán, cũng không có đủ tài nguyên để mua nhiều hàng hóa. Do đó, nếu muốn thông thương ổn định trên con đường tơ lụa, phải đạt được sự đồng thuận từ các nước lớn.
Hiện Quý Sương muốn độc quyền, lại không muốn bỏ ra bất kỳ chi phí nào, thật chẳng khác gì một kẻ phá rối.
“Phái người đi sứ An Tức và La Mã, chúng ta cần đạt được sự đồng thuận với hai nước này. Văn Viễn cũng nên tấn công mạnh hơn ở phía đó. Ba nước Khang Cư, Ô Tôn, Đại Uyển không phải là thuộc quốc của Quý Sương.
Nếu ba nước này liên kết, Quý Sương cũng chưa chắc dám động vào. Ta không yêu cầu ba nước ấy nghe theo mình, nhưng hy vọng họ giữ thái độ trung lập. Lợi ích sẽ không ít hơn Quý Sương đâu!” Lữ Bố xoa trán, ngẩng đầu nhìn Tuân Du nói: “Việc của ba nước Đại Uyển cứ để đó, cứ đánh đã rồi tính!”
Bang giao, để đạt được đồng thuận, cần phải cho đối phương thấy được sức mạnh của mình, rằng mình có thể đánh bại họ một cách dễ dàng. Khi có cơ sở đó, các thỏa thuận mới có thể đạt được.
“Còn Quý Sương, hãy giữ họ yên ổn đã.” Lữ Bố nói rồi nhìn Tuân Du, dặn dò: “Tạm thời giam giữ Trịnh Thái. Công Đạt, phiền ngươi đảm nhiệm chức Đại Hồng Lư, để ngươi trực tiếp phụ trách việc này.”
Trịnh Thái chắc chắn sẽ phải chịu tội. Chuyện lần này nói nhẹ là không có đại cục, không nghĩ đến lợi ích quốc gia, nói nặng hơn là phản quốc. Lữ Bố không thể tha thứ.
Nhưng giờ sứ thần nước ngoài còn ở đây, Lữ Bố không muốn cho họ thấy sự bất hòa nội bộ. Dù có ra tay cũng phải đợi khách ra về, tránh làm xấu mặt Đại Hán trước Tây Vực. Do đó, Trịnh Thái sẽ bị tạm giam, đợi khi xong việc với Tây Vực rồi tính.
Tuân Du ngầm thở dài, ông vốn đã đủ bận, giờ đến cả việc của Hồng Lư Tự cũng phải phụ trách, nhìn cảnh này, thật không khéo người ta nghĩ ông mới là quyền thần Đại Hán.
Nhìn sang Giả Hủ đang uống trà, Tuân Du đột nhiên lên tiếng: “Được chủ công tin cậy là phúc của Du, nhưng gần đây nhiều văn thư quá, việc bang giao này lại quan trọng. E rằng khó lòng đảm đương nổi, chi bằng mời Văn Hòa đến giúp tôi thế nào?”
Giả Hủ đang uống trà giật mình, nhìn Tuân Du với ánh mắt phức tạp, khẽ ho vài tiếng rồi nói: “Ta còn phải biên soạn sách vở, ta thấy Kinh Triệu Doãn Chung Do cũng thích hợp.”
Hiện tại trong triều, không ít quan viên không thuộc phe Lữ Bố, nhưng người đáng tin cậy cũng chỉ có vài người. Ngoài Tuân Du, Chung Do cũng là lựa chọn không tồi. Các quan như Pháp Diễn, Giang Tự, Vương Linh, Giang Quynh, Dương Phụ, Triệu Khoan vẫn chưa đủ tư cách tham gia triều đình, việc ngoại giao cần người vừa có năng lực vừa có địa vị cao.
Giả Hủ không phải tùy tiện trốn tránh, vì Chung Do từ trước đến nay luôn xử lý công việc trôi chảy, dù lập trường không cùng phe với Lữ Bố, nhưng vẫn hợp cho chức vụ này hơn là Trịnh Thái.
“Nguyên Thường cũng được.” Lữ Bố xoa cằm gật đầu. Chung Do có thể dùng, và Tuân Du cũng là người bị Lữ Bố “đe dọa” ở lại, còn Chung Do thì vẫn âm thầm làm việc trong triều, điều này rất tốt.
Nghĩ đến ước định ba năm với Tuân Du sắp đến, Lữ Bố nhìn Tuân Du với ánh mắt cân nhắc.
Tuân Du khẽ rùng mình, chủ công định nhắc đến ước định ba năm sao? Mong là không, nhất định không!
Cuối cùng, Lữ Bố không nhắc đến ước định ba năm mà chỉ gật đầu: “Vậy chuyện này, cứ để Công Đạt nói chuyện với Nguyên Thường, xem hắn có sẵn sàng tiếp nhận không. Nếu đồng ý, để hắn xử lý việc giao thiệp với người Quý Sương.”
Tuân Du nghe vậy, thở phào nhẹ nhõm, rồi gật đầu: “Xin chủ công yên tâm, tôi sẽ thuyết phục Nguyên Thường.”
Còn chức Kinh Triệu Doãn… hiện nay với tình hình ở Quan Trung, không cần quá nhiều yêu cầu với Kinh Triệu Doãn. Ban đầu chức này cần người triển khai chính sách, nhưng giờ triều đình đã đơn giản hóa chính sách, chỉ thị có thể dán ra cho dân chúng nhìn, không cần quá bắt buộc họ nắm rõ.
Giờ Kinh Triệu Doãn chỉ việc tính thuế hàng năm, giữ gìn trật tự, quản lý các huyện, không quá quan trọng, có thể thay bằng người bình thường. Nhưng với chức Đại Hồng Lư, đặt Chung Do vào đó cũng hợp lý.
Dù chức Đại Hồng Lư là một trong Cửu Khanh, không có thực quyền, nhưng giờ Lữ Bố rất coi trọng ngoại giao với các nước Tây Vực, chức này về sau sẽ càng quan trọng, không thể để Tuân Du kiêm nhiệm mãi được.
Sau khi định xong việc này, Lữ Bố cùng Giả Hủ rời đi, Tuân Du tìm đến Chung Do, nói rõ chuyện với ông.
“Đại Hồng Lư?” Chung Do nhìn Tuân Du, bỗng hỏi: “Công Đạt, ngươi đã quyết định quy thuận Ôn Hầu rồi sao?”
Tuân Du nghe vậy, lắc đầu rồi lại gật đầu.
“Là ý gì?” Chung Do nhìn Tuân Du, không hiểu nổi.
“Nguyên Thường nghĩ sao về chủ công?” Tuân Du hỏi lại.
“Là một minh chủ, nhưng Công Đạt hẳn biết vì sao ta lại hỏi vậy.” Chung Do nhìn Tuân Du, việc này không phải vấn đề Lữ Bố có phải minh chủ hay không, mà là về lập trường.
Tuân Du nghe vậy, chìm vào im lặng…