Khi Lữ Bố trở về Trường An, mùa thu hoạch gần kết thúc, đã đến lúc các nơi bắt đầu nộp thuế.
Việc đếm tiền quả thực rất vui, đặc biệt lần này hộ giá thiên tử vi hành, lại còn tình cờ phát hiện âm mưu phản loạn của các sĩ tộc liên kết trong vùng Quan Trung. Toàn bộ vật tư chuẩn bị cho phản loạn, bao gồm lương thực, khí giới đã bị tịch thu. Chỉ riêng số này đã lấp đầy các kho lương hiện tại.
Sau khi vào thành, Lữ Bố lệnh cho Mã Quân dẫn theo thợ thủ công dựng mười hai kho lương khổng lồ xung quanh Trường An. Số thuế của năm nay đủ để chi tiêu cho quân đội trong năm tới, còn lương thực thu từ các sĩ tộc đủ để Lữ Bố huấn luyện thêm một đạo quân mười vạn người.
Tuy nhiên, hiện tại Lữ Bố không quá cần thêm quân. Với cải cách quân chế mới, ngoài mười vạn quân tinh nhuệ, nếu cần, Lữ Bố có thể triệu tập một đội quân từ khắp nơi. Chỉ cần có đủ lương thực, trai tráng Quan Trung đều có thể ra trận. Tuy rằng triệu tập một triệu quân là không thực tế vì sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến dân số, nhưng Lữ Bố sẽ chỉ huy động lực lượng này khi thực sự cần thiết.
“Cung nghênh chủ công!” Tại Vệ Úy Thự, nhiều người đã đi làm nhiệm vụ bên ngoài vì triều đình vừa mất một số lớn quan viên liên quan đến vụ âm mưu phản loạn. Ai cũng biết Lữ Bố rất nghiêm khắc với những kẻ phản bội, dù triều đình vừa được bổ sung thêm nhân lực, một nửa các nha môn nay lại trở nên trống trải.
Bình thường, Vệ Úy Thự phụ trách nhiều công việc lớn nhỏ, nay một nửa các nha môn đều không có chủ quản, những công việc này phải do Vệ Úy Thự gánh vác. Vì thế, khi Lữ Bố trở về, đa số đã ra ngoài làm nhiệm vụ, chỉ còn Dương Tu chán nản ở lại. Vừa thấy Lữ Bố, Dương Tu không khỏi cảm thấy hơi sợ hãi.
Chính lúc đó, Dương Tu mới biết rằng phụ thân mình tham gia âm mưu này. Nhưng khác với lần trước, lần này Lữ Bố không động đến gia tộc Dương thị ở Hoằng Nông. Dương Tu không nghĩ đó là vì bản thân hay do gia tộc đã cống nạp tài sản cho Lữ Bố.
Dù Lữ Bố và Giả Hủ thường nhận xét Dương Tu có chút thông minh vặt nhưng thiếu đại trí, điều này chỉ là so với tầm cỡ của bọn họ. Dương Tu thực chất là một mưu sĩ có tiềm năng, nhưng do tự mãn và thích khoe khoang, nên luôn bị đánh giá thận trọng. Dù vậy, không thể phủ nhận trí tuệ của Dương Tu trong việc nhìn thấu lòng người.
Lữ Bố không động đến gia tộc Dương thị, bề ngoài có vẻ là vì Dương Tu đang phục vụ ông, cùng với danh tiếng của Dương Bưu và sự ủng hộ của gia tộc đối với chính sách của Lữ Bố. Nhưng lý do thật sự là Lữ Bố muốn lợi dụng cơ hội này để chia rẽ các sĩ nhân còn lại, tạo ra ấn tượng rằng Dương thị đã ngả hoàn toàn về phía ông, thậm chí khiến người khác nghi ngờ vai trò của Dương thị trong âm mưu này.
Ban đầu, Dương Tu chưa hiểu rõ, nhưng phụ thân ông, Dương Bưu, thì hiểu. Dù Lữ Bố không động đến tài sản thực sự của Dương gia, ông lại hủy hoại thứ quan trọng nhất của họ: danh tiếng!
Chỉ cần Lữ Bố tỏ chút ân sủng khác biệt đối với Dương gia, là Dương gia sẽ mang tiếng phản bội sĩ nhân. Danh tiếng của dòng họ bốn đời tam công, dù không hoàn toàn bị Lữ Bố phá hủy, cũng không còn vẻ vang như trước. Thà rằng Dương Bưu từ đầu không tham gia, dù sau đó Lữ Bố có chiếu cố, thì mọi người đều đã nhún nhường, Dương gia nhún nhường cũng chẳng có gì đáng nói.
Dương Tu từng hỏi Dương Bưu vì sao không cho ông biết trước.
Dương Bưu không trả lời, nhưng lý do rất rõ ràng: để chừa đường lui cho gia tộc. Dù sao Dương Tu cũng thuộc phe Lữ Bố, nếu âm mưu thất bại, Dương Bưu dù phải chịu tội, Dương Tu vẫn có thể tránh khỏi liên lụy.
Chỉ là Dương Bưu không ngờ Lữ Bố lại dùng cách này. Dù không giết ai trong Dương gia, nhưng ông đã phá tan gốc rễ của họ!
Vì lý do đó, Dương Tu khi gặp lại Lữ Bố trở nên căng thẳng và kính sợ, không dám nhìn thẳng vào ông.
“Những người dự thi lần này vẫn chưa rời đi chứ?” Lữ Bố ngồi xuống, nhìn Dương Tu hỏi.
Lần này Lữ Bố xử tử nhiều người, nhiều vị trí cần bổ sung. Dương Tu, người đoạt giải đứng đầu cả hai bảng thi và đều thuộc về môn hạ của Lữ Bố, là cái tên rất đáng gờm. Các bài viết của những người đỗ trong kỳ thi này sẽ được công khai, nên những người tham gia thi phần nào đã biết vị thế của mình.
“Kỳ thi lần này có một trăm chín mươi bảy người phù hợp với quy định của chủ công, nhưng do sự hỗn loạn ở Trường An, ba mươi bảy người đã rời đi, vì vậy chỉ còn một trăm sáu mươi người ở lại.” Dương Tu cúi người đáp.
“Một trăm sáu mươi người?” Lữ Bố nhìn Dương Tu. Những người bỏ đi phần lớn là những kẻ muốn phô trương danh tiếng, họ thuộc các gia đình khá giả, đến dự thi chỉ để lập danh hoặc làm Lữ Bố khó xử bằng cách công khai từ chối ông. Ai ngờ trong ngày thi lại xảy ra binh biến, khiến những người muốn làm việc này không thành.
Lữ Bố biết chắc rằng trong số một trăm sáu mươi người còn lại vẫn có người mang ý định đó, chỉ là chưa có cơ hội ra tay.
Suy nghĩ một lúc, Lữ Bố hỏi:
“Trong số những người không đỗ, có ai ở lại không?”
“Có một số, nhưng những người này năng lực có phần kém cỏi…” Dương Tu nói, rồi thấy Lữ Bố nhìn mình, lời nói bị nghẹn lại, vội vàng cúi đầu.
“Tập hợp họ lại, tổ chức thi thêm một lần, lập một bảng xếp hạng chi tiết hơn. Đến lúc tuyển dụng, ta muốn có đủ hai trăm người từ trong năm trăm sĩ tử này.” Lữ Bố lạnh nhạt nói.
Những kẻ bỏ đi phần lớn không phải lo lắng về sự nghiệp, Lữ Bố cũng không định tuyển chọn họ. Người từ tầng lớp hàn môn có thể năng lực kém hơn, nhưng với chức quan cấp thấp, đôi khi không cần học vấn cao. Người có năng lực cao sẽ được chọn ra, còn kẻ năng lực chưa đủ có thể rèn giũa thêm ở cơ sở.
“Tuân lệnh!” Dương Tu cung kính cúi đầu, xoay người đi làm việc.
“Chủ công làm hắn sợ rồi.” Giả Hủ cầm ấm trà, thảnh thơi ngồi một bên, nếu ông không lên tiếng, khó ai nhận ra ông vẫn ở đây. Trong khi mọi người ở Vệ Úy Thự bận rộn thì Giả Hủ là người duy nhất thong dong, hoàn toàn lạc nhịp với khung cảnh.
“Ta nghe Kim Vinh nói mấy hôm nay ngươi ở phủ ta?” Lữ Bố ngồi xuống, nhìn Giả Hủ cười hỏi.
“Ừ, ta lo lắng rằng có kẻ sẽ nhằm vào gia quyến của chủ công.” Giả Hủ mỉm cười gật đầu.
Điển Vi cười cợt:
“Giả sử thực sự có người đến, ngươi làm được gì?”
“Chỉ cần ta ở đây, binh sĩ trong thành không cần phân tâm bảo vệ ta, có thể toàn tâm ứng phó với địch.” Giả Hủ tự rót một chén trà cười nói.
Lữ Bố mỉm cười:
“Ngươi nói đúng, ta cũng đã để một đội thân binh bảo vệ ngươi.”
Giả Hủ cười đáp:
“Như vậy, không cần phải phân binh bảo vệ, há chẳng phải càng tốt hơn?”
Điển Vi bĩu môi:
“Ta biết ngươi nhát gan, nhưng nói vậy lại chẳng thể phản bác.”
Lữ Bố nghe vậy bật cười, gật đầu:
“Không nói chuyện này nữa, tiên sinh mấy ngày nay ở lại Trường An, có điều gì muốn nói với ta không?”
Điều muốn nói ư?
Giả Hủ thở dài nhìn Lữ Bố:
“Chuyện ở Quan Trung, chủ công xử lý rất thỏa đáng, ta khó nghĩ ra được cách nào hay hơn.”
Cuộc nổi loạn ở Quan Trung lần này hoàn toàn nằm trong tầm kiểm soát của Lữ Bố, từ quy mô xung đột đến hành động của địch, đến việc loại trừ ai hay giữ ai. Lữ Bố không giết tất cả những ai liên quan mà dựa vào giá trị của từng người. Những người có ích dù có liên đới vẫn được giữ lại, còn những ai đe dọa đến sự kiểm soát của ông đều bị trừ khử.
Sau trận này, sĩ tộc Quan Trung đã bị đánh tan nát, sức mạnh của họ không còn đe dọa được quyền lực của Lữ Bố tại Quan Trung, dù là về kinh tế, quân sự hay nhân sự.
Với việc Lữ Bố trọng dụng người hàn môn, con cháu thứ xuất và sĩ tộc ở Lũng Tây, sĩ tộc Quan Trung không còn cơ hội đàm phán với ông nữa. Họ chỉ có hai lựa chọn: quy phục hoặc ra đi.
Ai nói thời này nhất thiết phải dựa vào sĩ nhân? Sĩ nhân là tầng lớp mạnh nhất thiên hạ, nhưng khi liên quan đến sự sống chết, họ lại trở nên yếu đuối nhất.
“Đừng giả vờ.” Lữ Bố ra hiệu cho Giả Hủ rót thêm trà: “Ta và ngươi quen biết không phải ngắn, nếu không ngươi muốn lão Điển cầm kiếm hỏi tội chăng?”
Điển Vi nghe vậy ánh mắt sáng lên, nhìn Giả Hủ với nụ cười toe toét.
“Chủ công trêu ta!” Giả Hủ mỉm cười, tuy nói vậy nhưng ông biết không thể né tránh được.
“Nay Trung Nguyên vẫn là cuộc đối đầu giữa hai nhà Viên, nhưng chủ công có nhận thấy rằng Tào Tháo đang lớn mạnh không ngừng? Năm trước chủ công đại bại Viên Thuật, không chỉ làm mất đất đai, uy danh của Viên Thuật cũng suy yếu. Hiện tại, Viên Thiệu bận tranh chấp với Công Tôn Toản ở Ký Châu và Thanh Châu, không rảnh để ngó về phương nam. Viên Thuật muốn lấy lại uy thế, ắt sẽ giao chiến với Tào Tháo. Nay Đào Khiêm và Tào Tháo xung đột không ngừng, Tào Tháo bị kẹt ở giữa, xem ra bất lợi, nhưng thực chất lại đang chiếm ưu thế!”
“Tào Tháo ư?”
Lữ Bố gật đầu, ông cũng nhận ra rằng Tào Tháo, vốn thuộc phe Viên Thiệu, nay dần dần có dấu hiệu tách ra nhờ vào thực lực tăng lên.
“Thực ra, khi Viên Thiệu từng muốn lập Lưu Ngu làm hoàng đế, giữa hai người đã xuất hiện mâu thuẫn ngầm, nhưng lúc đó Tào Tháo chưa có đủ thực lực để đối đầu với Viên Thiệu nên chỉ từ chối, chưa dám đoạn tuyệt.” Giả Hủ tiếp tục nói.
“Nhưng nếu để Tào Tháo đánh bại Viên Thuật, chiếm lấy Dự Châu, đứng vững thì hắn sẽ trở thành mối họa lớn!” Lữ Bố nghiêm mặt nói.
Dựa trên kinh nghiệm giao chiến với Viên Thuật, Lữ Bố có thể thấy Viên Thuật nay tuy đất rộng dân đông, nhưng quân đội thiếu rèn luyện, lại suy yếu sau thất bại ở Nam Dương, rất có khả năng sẽ bị Tào Tháo từng bước lấn át.
Giả Hủ cũng nghiêm nghị nhìn Lữ Bố:
“Chuyện này có liên quan đến vận số tương lai của chủ công, mong người suy xét cẩn trọng.”
Giả Hủ rất ít khi nói với Lữ Bố một cách nghiêm trọng như vậy. Thấy vậy, Lữ Bố cũng chỉnh lại tư thế, gật đầu:
“Tiên sinh cứ nói không ngại!”