Tôi biết Nhài trong một ngày đi vào tìm cây về ngụy trang hầm. Hầm cho xe tăng không phải nhỏ và tìm cây ngụy trang phải đi xa không được lấy gần. Nói là đi xa cũng chỉ độ một kilomet, tôi và anh trưởng xe cùng đi.
Đến một đoạn chúng tôi gặp một nơi đơn vị Thanh niên Xung phong đóng quân. Thoáng nghe tiếng và nhìn quần áo phơi thì biết. Chân tôi muốn đi chậm lại thì nghe anh quê trưởng xe giục: “Đi nhanh lên không mấy o này ghê lắm”!
Tôi ngạc nhiên hỏi lại: “Ghê sao hả anh”?
Anh nói mấy o Thanh niên Xung phong bạo lắm, “nó” trêu, “nó” đùa dai, mình thua… xấu hổ lắm, và kéo tôi đi.
Vừa lúc đó có tiếng lanh lảnh trong trẻo vút đằng sau: “Đi đâu mà vội mà vàng, mà vấp phải đá mà quàng phải dây”?
Chỉ thế thôi anh quê trưởng xe đã mặt đỏ bừng. Anh nói: “Bắt đầu rồi… đi nhanh lên”!
Tôi (có lẽ chưa biết sợ) nói: “Sợ gì anh… để em”… và kéo anh đứng lại.
“Chú em sao thắng nổi mấy cái mồm phụ nữ”? Tôi quay lại nói luôn: “Vì vội lên thất lễ không chào được mấy o. Cũng nói thật lòng hai anh em là trai chưa vợ, vội đi tìm một mảnh tình vắt vai. Nếu có đá nhờ mấy o gạt giúp cho khỏi vấp, nếu dây chằng nhờ mấy o gỡ giúp cho”.
Tiếng mấy o nhao nhao: “Được đấy, lại đây”! Tiếng cười thu hút quá… tôi kéo anh vào.
Anh trưởng xe miễn cưỡng theo tôi và câu chuyện tình đầu của tôi bắt đầu từ đó… O ấy mới vào cũng là lính mới như tôi, người tỉnh Thanh. Chúng tôi cười đùa xã giao vui vẻ, giới thiệu anh trưởng xe, anh xấu hổ không nói câu nào.
Một lúc sau một o, từ đầu tôi để ý o này nói nhiều nhất vẻ hiểu biết, nói: “Nay gặp hai khách quý mà đã đến giờ làm nhiệm vụ, tôi đề nghị chị a trưởng ở lại tiếp anh Trưởng xe cho phải phép, còn cô em út mới vào nhớ mẹ nhờ anh trẻ động viên giúp”, ra o ấy là a phó. Vậy ở lại tiếp “khách” là a trưởng và o Út lính mới quê tỉnh Thanh. Một sự gán ghép rõ ràng.
Tôi cũng hơi ngượng chút nhưng lòng mừng lắm. Cả đội vác cuốc xẻng theo chị a phó đi ra tuyến đường.
Bấy giờ anh quê trưởng xe mới nói chuyện, một lúc anh giục tôi đứng dậy đi lấy cây về trồng ngụy trang kẻo ở nhà anh em đợi. Rồi từ lần sau tôi xin anh sang bên ấy chơi, biết ý anh chiều thằng em, nhưng: “Chỉ ba mươi phút thôi không hơn không kém”! Ôi ám ảnh câu “không hơn không kém” của anh, ba mươi phút thì ít quá, tôi vâng một tiếng mà đã chạy khuất dốc sau đồi.
Đến đơn vị Thanh niên Xung phong cái khổ nhất của tôi là chị a trưởng cứ túm lấy tôi hỏi thăm anh trưởng xe, thú thực chỉ muốn thoát khỏi câu chuyện của chị. Tôi đã thấy Nhài ngồi bên kia nhưng chị a trưởng cứ liến thoắng.
Tôi nghĩ lần sau phải rủ bằng được trưởng xe đi không thì hỏng hết. Anh cùng đi bốn bên cùng có lợi, có phải đẹp không? Và tôi cũng rủ được anh trưởng xe vài lần. Khi về lần nào cũng thấy trưởng xe vui và khen tôi: “Chú mày được lắm”.
Tôi không biết “được” cái gì nhưng tôi không bỏ lỡ thời cơ tốt lành này. Anh cho tôi ba mươi phút, tôi đi một tiếng mới về, anh không nói gì chỉ nhắc nhẹ lần sau rút kinh nghiệm.
Có lần trốn đi không hỏi anh, khi về anh sắc mặt nghiêm nghị, tôi đang hoang mang thì nghe anh nhẹ giọng: “Sao em sang đó không rủ anh”?
Tôi bắt đầu yêu. Nói là yêu nhưng đã dám nói câu yêu với Nhài đâu.
Đón xuân 1975, hôm ấy vào mồng một Tết âm lịch. Tôi rủ em ra bờ suối ngắm hoa rừng. Nói là mùa xuân nhưng Quảng trị lúc đó toàn là đồi trọc. Kiếm bông hoa rừng chỉ có vào sâu trong suối. Chọn nơi này hôm nay tôi quyết định nói lời yêu với em và muốn được nghe em nói lời hẹn sau ngày Chiến thắng… lòng hồi hộp.
Ngồi trên phiến đá bên suối róc rách tôi tặng em bông hoa rừng và kéo em lại gần. Em ẩy nhẹ ra và nói: “Có tiếng động”!
Nhìn qua bên kia dòng suối nhìn thấy một chú Nai như đang ngơ ngác. Sao lúc ấy ý nghĩ trong đầu tôi nhanh thế, tôi “lợi dụng” nói: “Anh tặng em nụ hôn đầu tiên, mùa xuân bên dòng suối êm đềm có chú Nai vàng chứng kiến”… Em thẹn thùng nhưng không từ chối. Nụ hôn ngọt ngào ấm áp… Và đó cũng là lần cuối chúng tôi gặp nhau.
Mấy hôm sau tôi sang thì được biết đơn vị thanh niên xung phong của Nhài vào sâu mở đường chiến dịch. Vì gấp và bí mật nên không tin cho nhau được.
Nuối tiếc nhưng niềm tin trong tôi đầy ắp. Lời yêu đã nói, nụ hôn đã trao… ngày hẹn chiến thắng gần kề.
Rồi đoàn Tăng chúng tôi cũng vào chiến dịch. Chậm hơn em một chút, da diết trong tim đầy hy vọng khi đi trên con đường có công sức Thanh niên Xung phong cùng mở… Kỳ diệu khi chúng tôi gặp lại đơn vị của Nhài.
Đó là công của anh Trưởng xe. Đoàn xe tăng đang hành quân gặp đội Thanh niên Xung phong đang sửa đường, chuyện thường mà linh tính sao lần này anh Trưởng xe cho xe tăng dừng lại. Các cô cũng dừng hết lại và chạy tới là chị a trưởng thân thương. Nhìn ánh mắt tôi kiếm tìm, chị lao đến chặn lại nghẹn ngào… Nhài của tôi không còn.
Lắp bắp qua lời kể của chị: Cả đội đang làm phát hiện quả bom từ trường chui sâu dưới đất, tất cả tản ra xa. Nhài xung phong cảm tử.
Người cảm tử sẽ dùng cây gỗ đào cho ra mặt “thằng giết người” rồi buộc dây vào kéo. Các cô vẫn thay nhau làm vậy. Lần này việc chưa xong thì bom nổ, vậy là một mình Nhài ôm trọn quả bom…
Tai ù đi nhưng tôi vẫn đủ tỉnh táo biết chỉ có mười phút đoàn xe dừng lại không hơn. Trả chị lại cho anh Trưởng xe. Tôi không hỏi nữa dù bao điều muốn hỏi.
Đi vào chiến dịch chân tôi như không chạm đất vì trong lòng có em. Tôi biết em ôm quả bom không hề run sợ vì trong lòng có tôi.
Chúng tôi làm tất cả cho ngày Chiến thắng gặp lại. Nhài ơi… ngoài kia con Nai vàng ngơ ngác. Tôi lại vào Chiến dịch, nặng trĩu mà thôi thúc là tình em.
Anh trưởng xe không về cùng tôi ngày chiến thắng. Tôi biết có một người cần gặp tôi lắm để hỏi về anh, nhưng chỉ biết về chị qua lời anh kể thông tin duy nhất chị quê Quỳnh Côi - Thái Bình. Tôi không gặp lại chị, và vĩnh viễn không biết Nhài nằm đâu…
Xuân vẫn cơn gió lạnh
Rừng Trường Sơn gió có lạnh không?
Em đang ở đâu, tên tạc vào đá núi
Tết đến xuân về… quê mẹ đợi anh mong.
(Kính tặng Ccb Nguyễn Chen)
25/01/2023