Vào mùa thu năm Sơ Bình thứ hai, mưa bắt đầu nhiều hơn. Một trận động đất vào tháng sáu đã khiến cả vùng Quan Trung trở nên rối ren. Đổng Trác vẫn chưa thể cung cấp đủ lương thực để cứu trợ dân đói, việc cải cách thu thuế đất cũng không tiến triển. Mặc dù Vương Doãn đã quyên góp một lượng lương thực giao cho Đổng Trác, nhưng chỉ là giải pháp tạm thời, không giải quyết được gốc rễ. Một trận động đất khiến nguồn lương thực trở nên vô cùng thiếu hụt, không thể đồng thời nuôi quân và cứu trợ dân chúng.
“Thiếu tiền và lương thực.”
Không biết đây là lần thứ bao nhiêu câu này thốt ra từ miệng Đổng Trác.
Lữ Bố lặng lẽ dựa lưng vào ghế, ánh mắt dõi theo Đổng Trác, đôi mắt đỏ ngầu, tóc hoa râm nay đã chẳng còn sợi nào đen, trông như đã già đi mười tuổi.
Đổng Trác có sai không? Tất nhiên là có. Nhưng so với những sĩ nhân chỉ biết cao giọng bàn luận và bảo vệ lợi ích cá nhân, trong mắt Lữ Bố, Đổng Trác hơn họ không chỉ mười lần.
Ngày xưa ở Lạc Dương, Đổng Trác từng phấn chấn bao nhiêu thì giờ đây lại suy sụp bấy nhiêu, Lữ Bố ít nhiều có thể hiểu được.
“Phụng Tiên có kế gì không?” Đổng Trác nắm lấy tay Lữ Bố, hỏi.
Lữ Bố liếc nhìn Lý Nho. Hiển nhiên là Lý Nho cũng đã không thể đưa ra giải pháp nào cho tình hình này. Nếu còn muốn theo luật pháp thì chỉ có thể cầu cứu giới sĩ nhân, nhưng điều đó chỉ khiến họ bị những sĩ nhân lợi dụng đến tận cùng.
“Thái sư thực sự muốn ta nói?” Không như mọi khi, Lữ Bố ngẩng đầu, nhìn thẳng vào Đổng Trác, nghiêm túc hỏi.
“Phụng Tiên cứ nói đừng ngại!” Đổng Trác như nắm được cọng rơm cứu mạng, nắm lấy tay Lữ Bố.
“Giết!” Ánh mắt Lữ Bố lóe lên sát khí khi nhìn vào Đổng Trác: “Kẻ nào cản trở cải cách thu thuế đất, giết! Quan viên nào dối trá với chính sách triều đình, giết!”
“Phụng Tiên, giết người không giải quyết được vấn đề!” Lý Nho khuyên nhủ.
“Nhưng có thể giải quyết tạm thời!” Lữ Bố quay qua Lý Nho, nói: “Tháng trước động đất, Quan Trung rối ren, cộng thêm dân tị nạn từ vùng Hòa Lạc chưa được an cư, nếu không có lương thực cứu trợ dân, Quan Trung sẽ đại loạn. Đến lúc đó, ai sẽ đàn áp? Dù có đàn áp được, dân còn bao nhiêu? Giới sĩ nhân Quan Trung sẽ nhân cơ hội này chiếm hết ruộng đất còn lại của dân, và năm sau triều đình sẽ không còn thu được thuế! Mạt tướng không hiểu lý lẽ lớn, nhưng nếu không phá vỡ vòng lẩn quẩn này, chúng ta sẽ không bao giờ có đủ lương thực!”
Khi nói những lời này, Lữ Bố toát ra sát khí. Gần đây, hắn cũng chán ghét bộ mặt giả nhân giả nghĩa của giới sĩ nhân Quan Trung, những kẻ ngoài việc cao giọng về “đức cao”, chẳng ai thật sự đặt lợi ích của xã tắc lên hàng đầu ngoại trừ vài người như Thái úy Thái Kính.
“Phụng Tiên nói có phần quá quyết liệt…” Đổng Trác giơ tay ngăn Lý Nho tiếp tục, ánh mắt đỏ ngầu cũng toát ra sát khí, lạnh lùng nói: “Nhưng tình thế này, nếu không dùng đến biện pháp mạnh để chấn chỉnh đám sĩ tộc này, Quan Trung sẽ thực sự rơi vào cảnh hỗn loạn như Phụng Tiên nói.”
Lý Nho định khuyên nhủ, nhưng nghĩ đến tình hình hiện tại, có lẽ đúng như Lữ Bố nói, đám sĩ nhân này cần phải bị trấn áp, đành thở dài không nói thêm.
Ngày hôm sau, Đổng Trác triệu tập triều thần vào triều nghị sự, bàn về việc cứu trợ dân đói, hy vọng đám công khanh sẽ bỏ ra chút tài sản để cứu giúp dân chúng.
“Thái sư, quốc khố vốn đã có thuế, chúng tôi quyên góp chút tiền lương không sao, nhưng nếu sau này triều đình thiếu tiền lại đến đòi chúng tôi, lâu dài sẽ làm nguội lòng người.” Tư Không Chủng Phất ra khỏi hàng, nhíu mày nói.
Lý Nho bước lên, chào Lưu Hiệp rồi nói to: “Tư Không nói sai rồi. Năm nay Quan Trung động loạn, nhiều dân di cư đổ về, vốn đã khó thu thuế, nay thiên tai giáng xuống, là lúc triều đình phải ra tay cứu trợ dân chúng. Các vị đều là người có đức, nỡ nào nhìn dân chịu khổ?”
“Thiên tai là lời cảnh báo của thượng thiên, có thể do nhân gian có yêu nghiệt mới gây nên tai ương.” Một triều thần cười lạnh nói.
Mọi người nhìn lại, đó là Thái úy Triệu Khiêm. Như vậy, trong Tam Công, trừ Tư Đồ Vương Doãn, hai vị kia đều không tán thành việc này, đám triều thần có thêm chỗ dựa, chuẩn bị cùng hai người này phản đối.
“Nếu Tư Không và Thái úy đều không có kế sách trị quốc, vậy vị trí Tam Công này có nên nhường lại cho người khác?” Đổng Trác quay lại nhìn Chủng Phất và Triệu Khiêm.
“Vị trí Tam Công, nếu Thái sư muốn, bọn ta không làm cũng được!” Triệu Khiêm và Chủng Phất cười lạnh, trực tiếp tháo ấn thụ, ném xuống đất rồi bỏ đi.
Cả hai đều là danh sĩ đương thời, Đổng Trác tuy giận nhưng không thể thật sự trách tội, đành nhìn họ rời đi.
Một quan viên khác bước ra, lớn tiếng nói: “Trong bạo chính này, ta không thể phụng sự công lý, làm quan trái lương tâm còn có ý nghĩa gì?”
Nói xong, hắn học theo Chủng Phất và Triệu Khiêm, tháo ấn thụ, định bỏ đi.
“Lôi ra ngoài chém đầu, tịch thu gia sản sung công phủ khố.” Đổng Trác phất tay, lập tức hai binh lính Tây Lương như hổ sói tiến vào, kéo quan viên đang sững sờ kia đi.
“Còn ai nghĩ bạo chính này làm tổn hại danh tiết, lúc này có thể rời đi.” Đổng Trác đảo mắt nhìn triều đình, đôi mắt lạnh lùng.
Cả triều đình lập tức chìm trong im lặng, không còn ai dám lên tiếng.
“Văn Ưu, đọc quy định quyên góp tiền lương.” Đổng Trác thấy không ai dám quấy rối, quay qua Lý Nho.
“Vâng!” Lý Nho gật đầu, lấy ra thẻ tre chuẩn bị sẵn, giọng đọc lớn: “Thiên tai giáng xuống, dân lành vô tội, từ hôm nay trở đi, theo mức ruộng đất mà mỗi nhà sở hữu để đóng góp tiền lương tương ứng nhằm an ủi dân chúng.
Đây là số liệu ruộng đất của các quan viên triều đình gần đây đã được đo đạc, sau đó sẽ có người đến từng nhà xác nhận, đồng thời thu tiền lương tương ứng, mong các công khanh có lòng vị tha, cùng triều đình vượt qua khó khăn.”
Việc thu theo cách này cũng là phương thức thu thuế đất đã được bàn trước, cũng coi như là tiền đề cho cải cách thu thuế đất sau này. Đám triều thần tất nhiên không muốn, nhưng tình thế nguy cấp, nếu ngăn cản, Đổng Trác đã có dấu hiệu muốn lật bàn. Dưới sự an ủi của Vương Doãn, đa số quan viên đành ngoan ngoãn nộp tiền lương, ai không muốn liền bị tịch thu gia sản.
Chẳng bao lâu, cả triều đình Trường An chìm trong bầu không khí căng thẳng. Các quan viên triều đình và phe của Đổng Trác đứng đối diện nhau, dường như có một đường ranh giới vô hình ngăn cách hai bên. Dù ở cùng một triều nhưng trông rõ sự phân định rạch ròi.
Nhờ số tiền lương thu được này, Đổng Trác giải quyết được vấn đề lương thực. Cũng tịch thu thêm một vài hộ, vấn đề tiền lương cuối cùng được giải quyết.
Dù vậy, các quan viên cứu trợ thiên tai rõ ràng mang thái độ cứu trợ một cách hời hợt, dù Đổng Trác đã xử tử vài viên quan phụ trách việc cứu trợ, nhưng tình hình vẫn không cải thiện nhiều. Dù sao có còn hơn không, dân chúng chỉ cần có miếng ăn cũng sẽ không dễ dàng nổi loạn.
Khi tình hình động loạn ở Quan Trung dần lắng xuống, thành Trường An lại bao trùm một cảm giác áp lực không thể diễn tả. Triều đình giờ đây mỗi khi lâm triều hầu như chẳng ai dám nói năng gì. Trong các buổi chầu sáng, nếu Đổng Trác và phe của ông không lên tiếng, cả triều như chìm trong một ao nước chết lặng.
“Giờ lâm triều hay không cũng chẳng khác gì nhau nữa.” Trong phủ của mình, Lữ Bố có chút chán nản về tình cảnh hiện tại, không khỏi chia sẻ vài câu với Giả Hủ khi chẳng có ai bên cạnh.
“Thái sư lần này cứu trợ thiên tai, tuy là bước đường cùng, nhưng cũng đã phá hủy luật lệ.” Giả Hủ mỉm cười vuốt râu đáp.
Đúng vậy, đã phá vỡ luật lệ.
Lữ Bố gật đầu, việc cứu trợ coi như tạm thời vượt qua, và nhờ đó, một số quan viên đã bị xử tử, nhiều đất đai cũng được tịch thu, giúp ổn định phần nào đời sống của một số dân. Nhưng giữa Đổng Trác và giới sĩ tộc Quan Lũng thì mâu thuẫn đã hoàn toàn lộ rõ.
Dù rằng nếu không xé rào, giới sĩ tộc Quan Lũng cũng sẽ không phục Đổng Trác, nhưng sau sự việc lần này, việc Đổng Trác nắm quyền càng trở nên khó khăn hơn.
“Tuy nhiên, mọi việc đều có hai mặt. Với Thái sư đây là chuyện chẳng lành, nhưng với tướng quân, có lẽ đây lại là cơ hội.” Giả Hủ mỉm cười nói.
“Ý của tiên sinh là sao?” Lữ Bố ngạc nhiên nhìn Giả Hủ.
“Người Khương có lẽ sẽ nổi dậy.” Giả Hủ mỉm cười.
“Vốn dĩ họ cũng sắp nổi dậy…” Lữ Bố nói đến đây thì hiểu ra, quay sang Giả Hủ: “Quả nhiên tiên sinh thâm thúy.”
Theo kế hoạch của Lữ Bố, người Khương chắc chắn sẽ gây loạn. Tuy nhiên, vì chỉ có thể âm thầm tung tin đồn nhảm, với sức người và nguồn lực của Lữ Bố, quá trình kích động sẽ rất chậm. Nhưng khi giới sĩ tộc tham gia vào, tình thế sẽ hoàn toàn khác, không chỉ mở rộng quy mô tin đồn mà còn tận dụng các mối quan hệ dày đặc của họ.
“Phúc họa vốn đi cùng nhau. Tuy có thể khởi phát sớm hơn, nhưng tướng quân cũng cần lưu ý, lần phản loạn này có thể lớn hơn chúng ta nghĩ ban đầu.” Giả Hủ nhìn Lữ Bố, mỉm cười: “Có lẽ cả giới sĩ tộc Tây Lương cũng sẽ tham gia vào.”
Dù vậy, điều này sẽ giúp Lữ Bố có cơ hội nắm quyền quân sự và tách khỏi vòng xoáy tranh chấp trong thành Trường An. Nhưng lần này, Lữ Bố sẽ không chỉ đối mặt với một nhóm nhỏ người Khương, điều này đòi hỏi hắn phải thể hiện năng lực vượt trội.
“Càng nhiều càng tốt.” Lữ Bố nghe vậy lại bật cười lạnh lùng, người đông chưa chắc đã hữu ích, đặc biệt là khi không có sự đoàn kết. Các chư hầu Quan Đông đã dạy cho thiên hạ một bài học xương máu, mà người Khương ở Lũng Tây cũng không chỉ có một nhà. Số lượng nhiều chỉ khiến Lữ Bố thêm yên tâm.
Sau đó, Lữ Bố nhìn Giả Hủ, mỉm cười hỏi: “Tiên sinh có muốn cùng ta ra chiến trường?”
Nghe vậy, Giả Hủ lặng lẽ lùi lại, cúi đầu chào Lữ Bố: “Giả Hủ xin đợi tướng quân quay về Trường An.”
Dù Giả Hủ thời gian qua ở bên cạnh Lữ Bố, đôi lúc đưa ra những mưu lược, nhưng chưa bao giờ dốc toàn tâm toàn lực cho Lữ Bố. Nếu giờ cùng ra trận thì sẽ coi như bị buộc chặt vào phe của Lữ Bố, điều này không hợp với phong cách của Giả Hủ. Lữ Bố hiểu ý, tuy rằng Giả Hủ có phần nể trọng mình và cho rằng mình có phẩm chất của một minh chủ, nhưng ông ta không nguyện dâng trọn đời mình vào lúc này.
Có tướng phong của minh chủ không đồng nghĩa với việc sẽ trở thành minh chủ, vì để đạt được điều đó cần có thiên thời, địa lợi, nhân hòa. Nếu một ngày nào đó Lữ Bố tự lập, địa thế tiên thiên của hắn sẽ kém hơn nhiều so với các chư hầu Trung Nguyên. Tuy nhiên, nếu Lữ Bố thực sự tự lập ở Quan Trung, Giả Hủ sẽ chọn đi theo hắn, vì chủ nhân cũng có thể thay đổi khi cần.
“Không được nghe tiên sinh chỉ giáo quả là đáng tiếc!” Lữ Bố than thở.
Điều này chính là lý do Giả Hủ còn đôi phần nghi ngại về Lữ Bố. Thành thực mà nói, dù là giả bộ cũng nên giả bộ cho giống một chút, Lữ Bố nói là tiếc nuối nhưng khuôn mặt lại không chút biểu cảm, khiến người ta cảm thấy thiếu sự chân thành. Là một vị quân chủ, biểu cảm này khiến hình tượng giảm đi không ít.
“Chủ công, có người từ phủ Tư Đồ mời ngài đến.” Điển Vi bước vào, cung kính thông báo với Lữ Bố.
“Đúng lúc lắm, đi thôi.” Lữ Bố nghe vậy trong lòng liền có chút xao động, không biết liệu Điêu Thuyền đã động lòng hay chưa?