Lưu Thượng Trị mơ mơ màng màng nghe Cố Khải Chi ngâm thơ suốt một đêm, nói với A Kiều đang nằm trong lòng mình như con cừu trắng: "Cố Khải Chi đảo lộn ngày đêm, Tử Trọng thật khổ sở, ngày mai e là không dậy nổi rồi." Không ngờ sáng sớm ra xem, thấy Trần Thao Chi thần thái sáng láng, mời hắn đi leo núi Sư Tử, không khỏi kinh ngạc thán phục, liên miệng nói: "Tử Trọng thật chẳng phải người thường!"
Sáng hôm đó học về Âm vận học và Lạc sinh vịnh, Lục Cầm cũng tới nghe giảng. Thứ Lục Cầm coi trọng chính là Lạc sinh vịnh này, còn về "Hiếu Kinh" và "Trang Tử", Lục Cầm tự cho rằng gia học nhà họ Lục của mình chỉ cao hơn chứ không thấp hơn Từ Tảo.
Trữ Văn Bân vẫn không tới, Lưu Thượng Trị nói khẽ với Trần Thao Chi: "Tử Trọng, Trữ Văn Bân e là sẽ không tới nữa, hắn sợ Lục Cầm rồi, hắc hắc, hạng tiểu nhân này thật là—— thật là——"
Lưu Thượng Trị nhất thời không nghĩ ra từ ngữ nào thích hợp để hình dung, Trần Thao Chi nói: "Tự mình vác đá đập chân mình."
Lưu Thượng Trị cười rộ lên: "Đúng, ví von này tuyệt diệu."
Trần Thao Chi nói: "Ta đoán Trữ Văn Bân kia còn tới, kẻ hại người có lòng kiên trì, sẽ không dễ dàng bỏ cuộc đâu."
Quả nhiên, buổi chiều học "Hiếu Kinh", Trữ Văn Bân đã tới nghe giảng, vẻ mặt như không có chuyện gì xảy ra.
Sau giờ tan học buổi chiều, Trần Thao Chi vội vã tới Đào Lâm Tiểu Trúc. Chàng muốn xem Vệ sư vẽ tranh thế nào, xem Vệ sư vẽ tranh chính là quá trình chàng học vẽ, cách dùng bút, dùng mực, cách bố cục và lấy bỏ... Nếu không phải đệ tử thân cận, họa sư sẽ không để người khác xem trọn vẹn quá trình mình vẽ.
Vệ sư dùng mực thật xuất thần nhập hóa, bút và mực đơn giản dưới tay Vệ sư biến hóa khôn lường, sức biểu đạt cực kỳ phong phú. Điều khiến Trần Thao Chi kinh ngạc hơn là cách Vệ sư vẽ khá giống với phác họa thời sau, trước tiên dùng bút nhỏ phác thảo trên lụa hình dáng cây phong, dòng sông lớn, con thuyền nhỏ đậu ở bến đò, nhân vật trên mũi thuyền và người thổi tiêu tựa bên cây liễu trên bờ. Đường nét dày đặc như mạng nhện, vết bút đầy biến hóa, có thể nói là khắp mặt giấy nét vẽ bay múa.
Sự khác biệt quan trọng nhất giữa tranh Trung Quốc và tranh phương Tây chính là tranh Trung Quốc trọng đường nét, còn tranh phương Tây trọng phối cảnh và ánh sáng. Xem Vệ sư vẽ tranh, Trần Thao Chi càng hiểu sâu sắc hơn về sự tương đồng và khác biệt giữa hội họa Trung - Tây.
Cố Khải Chi nói với Trần Thao Chi: "Vệ sư chưa từng gặp Hoàn Y, năm ngoái ta từng gặp một lần, lát nữa Hoàn Y sẽ do ta thay bút vẽ. Tử Trọng, hôm đó Hoàn Y đội khăn lụa, khoác áo đơn bằng lụa trắng đúng không?"
Vì đêm còn phải học "Trang Tử", Trần Thao Chi không thể xem trọn vẹn Vệ sư vẽ tranh, cảm thấy rất tiếc nuối.
Vệ Hiệp biết ý chàng, nói: "Thao Chi, ngươi cứ đi đi, đợi ngươi tới ta mới vẽ tiếp, ngươi không ở đây thì ta nghỉ."
Trần Thao Chi mừng rỡ, chắp tay chào rồi đi.
Đêm đến khi quay lại, Vệ Hiệp lại vẽ thêm khoảng hơn một canh giờ, toàn bộ bố cục bức tranh đã xong. Bức tranh dài tám thước sáu tấc, rộng một thước bốn tấc, dựa theo câu chuyện tặng sáo mà chia làm ba đoạn: một là nghe sáo, hai là tặng sáo, ba là tiếng sáo tiễn biệt. Ba bức tranh ba cảnh tượng, nối liền nhau, đây gọi là tranh liên hoàn.
Vệ Hiệp nói: "Vẽ xong bức tranh này cần khoảng hơn nửa tháng, mỗi ngày một canh rưỡi. Lão già này tuổi cao sức yếu, không chịu nổi việc tập trung tinh thần vẽ lâu. Nếu là Khải Chi vẽ thì bảy ngày là xong, nhưng Khải Chi giỏi vẽ sơn thủy, cầm thú, còn nhân vật thì chưa tinh thông."
Cố Khải Chi lại nhớ tới nàng Mao thị, quyết định ngày mai sẽ đi tìm, nói: "Xin tuân theo lời dạy của thầy, gần đây Khải Chi chuyên tâm nghiên cứu vẽ nhân vật."
Đêm nay Trần Thao Chi vẫn nghỉ tại Đào Lâm Tiểu Trúc. Cố Khải Chi vì đêm qua ngâm thơ suốt đêm nên giọng hơi khàn, dù sao việc ngâm vịnh suốt đêm rất hao tổn tinh thần, không thể đêm nào cũng như vậy, nên Trần Thao Chi và Lưu Thượng Trị đã có một giấc ngủ ngon.
Ngày hôm sau là mùng tám tháng mười, lại gặp ngày nghỉ học. Trần Thao Chi vội quay về Từ thị học đường, Từ Mạc báo cho chàng biết cha mình là Từ Tảo đã mang thư của Cát Hồng đi bái phỏng Lục Nạp Lục sứ quân. Hai người lại quay về Đào Lâm Tiểu Trúc xem Vệ Hiệp vẽ tranh.
Cố Khải Chi hẹn Lưu Thượng Trị, hai người lặng lẽ rời khỏi thảo đường, để con trai lão Mang Đầu dẫn đường đi tìm mỹ nữ họ Mao ở làng bên. Một canh giờ sau Lưu Thượng Trị quay về một mình, vừa đi vừa lắc đầu cười.
Vệ Hiệp hỏi Cố Khải Chi đâu rồi? Lưu Thượng Trị đáp: "Đi làng bên vẽ nhân vật rồi, bảo con về thay mặt bẩm với Vệ sư, tối nay có lẽ hắn không về nữa, hắn muốn thức đêm vẽ tranh."
Riêng tư, Lưu Thượng Trị nói với Trần Thao Chi: "Nàng Mao thị ở thôn Sơn La quả nhiên thanh tú không tầm thường, Cố Khải Chi vừa nhìn thấy đã mê mẩn. Nàng Mao thị giặt quần áo, hắn cứ ngồi xổm bên cạnh nhìn chằm chằm, nàng tạt nước vào người hắn cũng không tránh. Bây giờ đang khẩn khoản xin nàng ấy cho vẽ, cứ nói họ Mao hay họ Tiêu đều không quan trọng, chỉ cần người đẹp là được——"
Trần Thao Chi mỉm cười, Cố Khải Chi nếu không mê gái đẹp thì làm sao vẽ được những bức tranh mỹ nhân với thần thái khác nhau, phong tư tuyệt diệu như "Nữ Sử Châm Đồ", "Lạc Thần Phú Đồ" và "Liệt Nữ Nhân Trí Đồ"? Người như Cố Khải Chi, có thể gọi là kẻ thực sự háo sắc vậy.
Trần Thao Chi dùng bữa trưa xong tại Đào Lâm Tiểu Trúc, Vệ sư muốn chợp mắt một lát, Trần Thao Chi liền lấy giấy bút thử học vẽ vài nét. Tranh Trung Quốc lấy bút làm xương, mực làm thịt, mực chia làm năm màu, có sáu hiệu ứng đen, trắng, đậm, nhạt, khô, ướt, lại dựa theo lượng nước mà mực chia thành năm biến hóa là tiêu, nồng, trọng, đạm, tinh. Sự tinh diệu trong đó tuyệt đối không phải một năm nửa năm là có thể nắm bắt và lĩnh hội. May là Trần Thao Chi có nền tảng hội họa phương Tây, hơn nữa vận bút trong tranh Trung Quốc có chỗ thông suốt với thư pháp, nên chàng lĩnh hội rất nhanh, mỗi khi có thu hoạch lại tự mỉm cười.
Lưu Thượng Trị thấy Trần Thao Chi thỉnh thoảng lại cười, liền nói Trần Thao Chi làm bạn với Cố Khải Chi nên bị lây cái vẻ si mê của Cố.
Từ Mạc cũng cười nói: "Giang Đông nhị si rất nổi tiếng, chẳng lẽ Tử Trọng muốn góp thành tam si?"
Lưu Thượng Trị liền hỏi Giang Đông ngoài Cố Khải Chi ra còn ai si nữa? Từ Mạc nói: "Lục thị hoa si đấy, chẳng lẽ ngươi chưa nghe nói sao?"
Lưu Thượng Trị bừng tỉnh: "Hiểu rồi, Lục Cầm muốn mời Tử Trọng tới cứu chữa hoa cúc, hoa cúc đó chắc chắn là của Lục hoa si rồi. Hôm đó trên đường Hoa Đình ta từng thấy bóng nghiêng của Lục hoa si, nhưng không nhìn rõ, không biết rốt cuộc đẹp đến mức nào? Đã được gọi là đệ nhất danh viện Ngô Quận, chắc hẳn là cực kỳ có nhan sắc. Hôm đó Tử Trọng nhìn thấy rõ mồn một, Tử Trọng, ngươi nói xem——"
Từ Mạc ngắt lời: "Thượng Trị huynh, đừng bàn luận dung mạo nữ tử đương thời, như vậy tỏ ra khinh bạc."
Từ Mạc là người đoan chính, rất có phong thái của cha mình là một nhà Nho, trong ngoài như một, khiến người ta kính trọng.
Lưu Thượng Trị vội nói: "Phải phải, không nói nữa. Nhưng ta muốn hỏi là Lục hoa si kia làm sao si bằng Cố Khải Chi được? Nói chuyện này thì không sao chứ?"
Từ Mạc nói: "Nàng Lục thị si mê hoa cỏ, trong thành nàng có một khu vườn gọi là Tích Viên, hoa cỏ trong vườn rực rỡ, hương sắc tuyệt vời, đứng đầu Giang Tả. Mỗi năm hai mùa xuân thu nàng đều ra ngoài tìm kiếm hoa lạ cỏ quý, dấu chân in khắp núi sông Ngô Quận. Nếu biết nhà ai có hoa quý giống lạ, tất sẽ ân cần tới cầu xin. Người ta vì nàng là tiểu thư nhà họ Lục, lại yêu hoa chân tình nên thường sẵn lòng nhường lại, nhưng cũng có người không chịu. Lục Vy Nhuy này lưu luyến không rời, liền mỗi năm hai lần tới thăm. Có một lần, một nhà ở huyện Thượng Ngu có một gốc hoa Quỳnh, hoa to như cái mâm, trắng như tuyết. Nhà đó không chịu nhượng lại, Lục Vy Nhuy cứ quanh quẩn dưới gốc hoa không nỡ rời đi. Năm sau tháng tư quay lại, cây hoa Quỳnh đó lại khô héo. Lục Vy Nhuy khóc lớn, xin mang cây khô về Ngô Quận, đem trồng lại vào Tích Viên, không ngờ lại sống lại. Chuyện này truyền đi như một kỳ tích, ai cũng nói tiểu thư nhà họ Lục yêu hoa làm cảm động hoa thần, cái danh hoa si cũng từ đó mà truyền ra."
Khi Từ Mạc kể chuyện Lục Vy Nhuy, Trần Thao Chi cũng dừng bút vẽ, mỉm cười lắng nghe, thầm nghĩ: "Người con gái như vậy đúng là nhân vật trong Liêu Trai rồi!"
A Kiều vẫn luôn hầu hạ bên cạnh, lúc này ghé tai Lưu Thượng Trị lầm bầm vài câu, Lưu Thượng Trị cười lớn. Từ Mạc hỏi hắn cười gì, Lưu Thượng Trị muốn nhịn mà không nhịn được, cười nói: "Nha hoàn của ta nói nếu có nam tử nào ngưỡng mộ Lục hoa si, cứ trồng nhiều hoa quý cỏ lạ, dẫn Lục hoa si tới, nhưng lại không chịu nhượng lại, để Lục hoa si năm này qua năm khác tới thăm, lâu dần, chẳng phải đối với hoa đối với người đều có tình rồi sao."
Từ Mạc tuy đoan chính có phần cổ hủ, lúc này cũng không khỏi mỉm cười, nói: "Đó là trước kia Lục Vy Nhuy còn nhỏ, nay đã cập kê, Lục sứ quân không để nàng chạy lung tung nữa rồi."
Lưu Thượng Trị tính tình thẳng thắn, buột miệng nói: "Theo ta thấy, Tử Trọng với Lục Vy Nhuy đó thật là xứng đôi—— ừm, không nói nữa, không nói nữa." Hắn vội ngậm miệng, hắn biết chuyện anh dâu của Trần Thao Chi, nhà họ Đinh chỉ là sĩ tộc hạng bét, kết thông gia với nhà họ Trần đã làm ầm ĩ cả lên, nhà họ Lục lại là hào môn bậc nhất Giang Đông, kẻ sĩ hàn môn nào dám trèo cao, chỉ sợ bị người ta cười chết, mỗi người nhổ một bãi nước bọt cũng dìm chết chàng. Mặc dù trong mắt Lưu Thượng Trị, trên đời này không có người con gái nào mà Trần Thao Chi không xứng, nhưng rào cản môn đăng hộ đối thật lạnh lẽo và cứng nhắc, Lưu Thượng Trị tự trách mình lỡ lời.
Trần Thao Chi mỉm cười, không để tâm, cứ tự nhiên vẽ tranh.
Lúc này, người hầu của học đường hớt hải chạy tới, nói Lục thái thú phái người tới mời Trần lang quân tới quận thành gặp mặt, xe bò đang đỗ ngoài Đào Lâm.
