Nhà vua đón tiếp chúng tôi, ông mặc một chiếc áo choàng tuyệt đẹp bằng lông chồn màu đỏ tía.
– Ồ, kia là các thần dân của ta!
Ông cười phá lên, rõ ràng rất tự mãn về câu nói đùa của mình. Ông thấp đến nỗi chiếc áo choàng quét cả xuống đất. Hai ngù vai vuông được tô điểm bằng những ngôi sao.
– Hãy lại gần đây để trẫm nhìn cho rõ hơn, Izar đệ nhất nói thêm.
Chúng tôi làm theo. Ông đã đội chiếc vương miện lên đầu, nó quá rộng và tụt xuống tận mắt nhà vua, nhưng phần mặt còn lại của ông nhắc tôi nghĩ đến thứ gì đó. Một ký ức. Một ấn tượng hồi ức ảo mà tôi không thể nào nắm bắt nổi.
– Các ngươi vừa đi một chặng đường dài, nhà vua nói tiếp. Có thể các ngươi sẽ ngáp… Bao nhiêu năm rồi ta không nhìn thấy ai ngáp. Đối với ta ngáp là một sự lạ rất đáng tò mò.
Ông lại phá lên cười lần nữa.
– Tôi nói đùa đấy, các bạn ơi! Tôi đùa đấy. Cùng là bạn bè của Saint-Exupéry cả, nên ta phải đùa vui chứ!
Ông chỉ vào mấy cái ghế.
– Tôi hạ lệnh cho hai người ngồi… Ha ha ha, và nếu hai người hỏi tôi, hẳn là thế, rằng tôi trị vì cái gì trên hòn đảo này, đương nhiên tôi sẽ trả lời là trị vì tất cả!
Chúng tôi ngồi xuống ghế. Izar đệ nhất cũng yên vị trên ngai vàng.
Andie không có vẻ gì là đặc biệt muốn tiếp tục chơi trò này.
– Có lẽ chúng ta nên nói chuyện về Câu lạc bộ 612 chăng?
Nhà vua suy nghĩ một lát.
– Tất nhiên rồi… Đó chính là thứ đưa hai người đến hòn đảo này. Tôi hiểu mà. Herminie không bị cắt đứt khỏi thế giới, tôi đã được thông báo về cuộc điều tra của hai người. Oko, Marie-Swan, Moïsès và Hoshi thế nào rồi? Đã rất lâu kể từ khi tôi gặp họ. Trước đây chúng tôi thường xuyên gặp nhau, trong lâu đài của tôi. Chính tôi là người mời họ đến. Tiếp đãi họ. Quy định là thế. Dù sao tôi cũng là hành tinh đầu tiên được Hoàng tử bé ghé thăm! Chúng tôi, các thành viên của Câu lạc bộ 612, ở trong lâu đài vài ngày, bàn luận về Hoàng tử bé , chia sẻ với nhau những gì mỗi người phát hiện được, đưa ra đủ loại giả thuyết. Cha tôi, người sáng lập Công quốc Herminie, có lẽ sẽ rất tự hào về tôi.
Andie thì không tự hào về ông cho lắm.
– Chúng tôi vừa chia tay Moïsès. Anh ấy có vẻ không được tự hào cho lắm về bản thân. Anh ấy đã thú nhận với chúng tôi rằng Câu lạc bộ 612 của các vị chẳng tìm thấy gì hết.
Izar đưa mắt nhìn mông lung vào mấy bức tường, những khung cảnh đụn cát và miệng núi lửa.
– Ngược lại… Các công trình nghiên cứu của Câu lạc bộ 612 đã đưa đến một kết luận chính xác, một kết luận mà phần lớn các thành viên, đặc biệt là Moïsès, cảm thấy khó mà chấp nhận. Nhưng đó là sự thật duy nhất!
– Sự thật nào? Andie kêu lên, cô vừa đứng bật dậy khỏi ghế.
– Điều khó khăn nhất là phán xử chính bản thân mình, nhà vua trả lời cô. Phán xử bản thân mình bao giờ cũng khó hơn nhiều so với phán xử người khác.
Nữ thám tử tập sự của Fox Company lại nhăn tít phần mặt từ miệng đến tai, đầy vẻ tập trung. Tôi luôn rất thích thú mỗi khi con cáo nhỏ của tôi biến thành một chú chó Sa Bì như thế.
– Được rồi, thưa đức vua, tôi cũng thuộc những câu đối kiểu đó. Nhưng sự thật ấy là gì?
– Saint-Exupéry đã tự phán xử chính mình!
– Nghĩa là sao? Andie phát cáu. Hãy nói rõ ràng hơn đi. Chúng tôi đang tìm kiếm một câu trả lời chính xác. Ai đã giết Hoàng tử bé? Ai đã giết Saint-Exupéry?
Izar đệ nhất cố gắng đẩy chiếc vương miện trên đầu lên, nhưng nó lại lập tức tụt xuống.
– Nhưng chuyện đó đã rất rõ ràng mà, nhà vua giải thích. Chính Hoàng tử bé đã giết Hoàng tử bé và chính Saint-Exupéry đã giết Saint-Exupéry. Saint-Exupéry đã tự sát và trong Hoàng tử bé , ông tuyên bố với thế giới là ông sẽ tự sát! Bản di chúc tinh thần của ông cũng chính là lời vĩnh biệt.
– Oao! Andie chỉ thốt lên có thế. Tôi có thể lại gần ông không?
Andie kéo ghế của cô lại gần ngai của Izar. Tôi cũng làm tương tự, đồng thời vẫn tập trung nhìn vào khuôn mặt của nhà vua, mà không thể nào xua nổi cái ấn tượng khiến tôi bối rối ấy: tôi từng gặp những biểu cảm này nhiều lần rồi.
Ở đâu? Khi nào?
Izar ngồi lút sâu hơn trên chiếc ngai quá rộng đối với ông, rồi bắt đầu câu chuyện.
– Oko, Swan hoặc Moïsès không muốn tin tôi! Thế nhưng, tất cả đều chứng tỏ rằng Saint-Exupéry, trong những ngày tháng cuối cùng của cuộc đời, kể từ năm 1943 và sau khi Little Prince được xuất bản, đã suy sụp nghiêm trọng. Chỉ cần đọc những bức thư cuối cùng của ông là có thể đo đếm được nỗi buồn vô hạn ấy. Ông căm thù cái thời đại của ông, khi mà con người trở thành loài súc vật mềm yếu, lịch lãm và trầm mặc. Tất cả bạn bè của ông ở Aéropostale đều đã hy sinh khi đang bay. Mermoz, người thực hiện chuyến bay cuối cùng vào ngày 6 tháng Mười hai năm 1936, một điều kỳ lạ và nhất là người bạn tri kỷ Guillaumet của ông, vài tháng trước khi ông bắt tay vào viết Hoàng tử bé . Trong những tuần trước khi ông mất tích, Saint-Ex đã viết tôi có bị giết chết trong chiến tranh cũng chẳng sao. Tất cả những gì tôi yêu quý, giờ còn lại gì đâu? Với người tình Nelly de Vogüé, ông đã thú nhận, giữa hai Hoàng tử bé vẽ nguệch ngoạc, anh muốn nghỉ ngơi lắm rồi. Được là người làm vườn sống giữa cỏ cây. Hoặc chết. Anh không thể sống trong cảnh khốn khổ này nữa. Với Sylvia Hamilton, cùng với bản thảo, ông tặng bà một bức tranh chưa được xuất bản, vẽ Hoàng tử bé treo cổ dưới một giá treo cắm trên Trái đất! Ông thực hiện những nhiệm vụ bay quân sự cuối cùng, lần nào cũng vô cùng nguy hiểm, một cách thản nhiên, dửng dưng. Cấp trên đã muốn ngăn cản ông bay, bằng cách cho ông biết về những kế hoạch đổ bộ vào Provence, nhưng ông từ chối.
Andie lắc lư người trên ghế.
– OK, tôi biết tất cả những chuyện ấy. Chỉ có điều, bởi vì Saint-Exupéry chấp nhận những rủi ro kinh khủng, nên có thể ông đã bị một máy bay Đức bắn hạ.
Izar gật gù, có vẻ rất tin tưởng vào giả thuyết của mình. Nhưng, bao báp quỷ thần ơi, tôi đã từng nhìn thấy ánh mắt vừa nghiêm trang vừa chế nhạo ấy ở đâu nhỉ? Cả những cử chỉ như diễn kịch và những cái nhíu mày ấy nữa?
– Đó sẽ là một trùng hợp hết sức kỳ lạ, cô không thấy thế sao, thưa cô? Bị bắn hạ vào ngày thực hiện chuyến bay cuối cùng, ngày 31 tháng Bảy, trong khi chính Saint-Ex cũng biết rằng ngay tối đó, các tướng lĩnh sẽ cấm ông không bao giờ được bay nữa. Chưa kể đến việc lên kế hoạch, thưa công dân quyến rũ, việc dàn cảnh, hai bức thư cuối cùng để rành rành trên bàn làm việc, như một bản di chúc, trong khi nhiệm vụ trinh sát ngày 31 tháng Bảy rõ ràng ít phần nguy hiểm hơn rất nhiều so với những nhiệm vụ mà ông đã thực hiện trong các tuần trước đó: bức thư gửi Pierre Dalloz bạn ông, thật là một sự cô độc về tinh thần! Nếu tôi bị bắn hạ, tôi tuyệt đối sẽ không tiếc nuối bất cứ điều gì, và bức thư gửi Nelly, bốn lần anh đã suýt nằm lại đó. Anh thờ ơ với nó đến chóng mặt. Ông thờ ơ với cái chết đến chóng mặt!
– Chẳng sao cả, Andie bướng bỉnh cãi lại. Tìm cách để mình bị giết chết không giống với tự sát!
Izar ngọ nguậy trên ngai, vui mừng vì đã tìm được một đối thủ tranh luận.
– Swan và Oko cũng khẳng định như thế. Và, như một sự ngẫu nhiên, Saint-Ex có lẽ đã gặp đao phủ của ông trên bầu trời vào cái ngày ông hy vọng gặp hắn! Và chúng ta làm gì với lời kể của ngư dân kia, vào năm 2004, người khẳng định đã nhìn thấy, ngày 31 tháng Bảy năm 1944, lúc giữa trưa, ngoài khơi đảo Riou, một chiếc máy bay đâm xuống biển? Một chiếc máy bay giống với chiếc P-38 của Saint-Exupéry. Một chiếc máy bay đơn độc, lao thẳng xuống biển, không có bất cứ máy bay Đức nào gần đó.
– Tôi biết lời kể này. Hồi ấy ngư dân kia mười bảy tuổi! Và sáu mươi năm sau ông ta mới kể lại…
– Khi mà sợi lắc tay trứ danh kia được tìm thấy… Chỉ khi đó ông ta mới kết nối các sự việc với nhau. Và, đứa trẻ dịu dàng ơi, cô nghĩ gì về đoạn này trong Hồi ức của bông hồng , khi Consuelo kể rằng sau khi được vớt lên trong tình cảnh thập tử nhất sinh vì thủy phi cơ của ông gặp nạn giữa Địa Trung Hải, Tonio của bà đã giải thích chi tiết cho bà đến thế nào về việc chết dễ lắm, nhất là chết đuối, không?
Tôi có cảm giác Andie sắp dỗi. Cô khoanh hai tay trước ngực. Cuối cùng, cô nhượng bộ.
– OK, có thể Saint-Ex đã giết Saint-Ex! Nhưng không có điều gì nói rằng Hoàng tử bé đã bị Hoàng tử bé giết.
Izar đã thắng.
– Nếu chúng ta chấp nhận rằng Saint-Exupéry đã tự sát, vậy thì, rõ ràng Hoàng tử bé là bản sao của ông và là người thông báo điều đó. Cậu yêu cầu con rắn cắn cậu, như thể người ta tự tiêm thuốc độc vào huyết mạch mình. Cô thuộc lòng từng chữ trong câu chuyện này, cô bé của tôi ạ, nhưng hãy nghe đoạn này trong Những bức thư gửi người đàn bà không quen mà ông viết tại Algeria, năm 43, vài tuần sau khi Little Prince được phát hành, trong đó ông tự vẽ mình thành Hoàng tử bé và ông hòa làm một với nhân vật của mình: Hôm nay, cũng như mãi mãi, không có Hoàng tử bé nào cả. Hoàng tử bé đã chết rồi. Cũng sẽ không có bức thư, cuộc điện, hay tín hiệu nào nữa. Tôi vừa mới bị thương vì gai hồng, khi hái một bông hoa. Cây hoa hồng sẽ nói: tôi quan trọng nhường nào đối với anh? Không hề, cây hoa hồng ạ, không quan trọng chút nào. Chẳng có gì quan trọng trong cuộc đời này (kể cả mạng sống). Vĩnh biệt cây hoa hồng.
Andie có vẻ đã bị thuyết phục hoàn toàn.
Vĩnh biệt cây hoa hồng…
Thế nhưng Izar vẫn đọc tiếp.
– Hoàng tử bé không mang lại câu trả lời. Saint-Ex đã không tìm ra chúng. Ông sẽ không bao giờ tìm ra. Ông sẽ đi đến nơi hiến sinh, đến chiến trường, đến với cái chết, vì tin chắc rằng ở đó ông sẽ tìm được câu trả lời mà ông không tìm thấy.
Andie nhắm mắt lại. Có vẻ như cô đang lặp lại những câu chữ ấy trong đầu.
– Ai đã viết đoạn đó? Ông ư, thưa đức vua?
– Không, một người bạn của Saint-Ex. Anne Morrow Lindbergh. Vợ của viên phi công lừng danh. Bà ấy là một trong những người đầu tiên đọc Little Prince …
– Và là người đầu tiên đoán ra ý nghĩa của nó!
– Đúng thế. Hoàng tử bé không phải một cuốn sách dành cho trẻ em. Đó là lời kể của một thi sĩ lớn khi phải đối mặt với nỗi cô đơn của toàn vũ trụ.
– Lần này thì là của ông chăng?
– Vẫn không phải… đó là lời tựa của triết gia Martin Heidegger, cho ấn bản tiếng Đức năm 1949, ông ấy khẳng định rằng Hoàng tử bé là cuốn sách mà ông ấy yêu thích nhất.
Nữ thám tử trẻ tuổi lấy tờ giấy ra, trải lên đầu gối, rồi gạch bỏ dòng chữ đã viết trước đó
Chính bông hoa hồng đã giết Hoàng tử bé.
rồi viết
Hoàng tử bé đã giết Hoàng tử bé.
Saint-Exupéry đã giết Saint-Exupéry.
Rốt cuộc, Izar đệ nhất cũng đứng dậy. Ông thực sự bé nhỏ! Tôi có cảm giác ông sắp vấp vào chiếc áo choàng lông chồn.
– Hẳn hai người đã mệt nhoài rồi! Tôi sẽ bảo quản gia đưa hai người về phòng. Tôi đã sai họ sửa soạn phòng suite hoàng gia cho hai người rồi.
Nhà vua rung một cái chuông gắn vào một sợi dây ruy băng và chờ đợi. Chẳng có người nào xuất hiện! Rung lại lần nữa, vẫn chẳng có ai! Rung lần thứ ba, càu nhàu, rồi ra khỏi phòng thiết triều và cằn nhằn.
☆ ☆ ☆
Chúng tôi chờ vài phút mới thấy quản gia bước vào phòng, vẫn râu ria, cứng nhắc và trang phục không chê vào đâu được như lúc trước. Một chi tiết lạc điệu duy nhất: ông đội ngược bộ tóc giả muối tiêu!
Ngay lập tức, bộ não tôi tái lập toàn bộ các mảnh trong bộ ghép hình, nhân viên hải quan râu ria, tài xế đeo kính mát, quản gia râu rậm, nhà vua đội vương miện. Ai nấy đều thấp và béo…
Cuối cùng, tôi cũng hiểu ra!
Tất cả bọn họ chỉ là một người duy nhất!
Tôi quay sang phía Andie trong khi quản gia chỉnh lại mái tóc. Cả cô cũng đã nhận ra.
Izar đệ nhất sống một mình trên hòn đảo của ông.
Ông là cư dân duy nhất trong vương quốc giả hiệu của mình.