Moïsès Kochav dốc cạn chai rượu mezcal. Anh thích uống rượu khi ngồi trước biển. Ngắm nhìn những con sóng và tưởng tượng rằng chính đại dương đang chao đảo, cũng như toàn bộ Trái đất và cả dải ngân hà, chứ không phải anh.
Anh thích ngồi tựa lưng vào cây cọ đơn độc, một lít rượu mezcal hoặc tequila đặt giữa hai chân. Và nhớ lại.
Cho dù những cần trục sau lưng anh tạo thành những cái bóng rồng, cho dù những bộ xương bằng bê tông của những tòa lâu đài bằng kính tương lai tịch thu mất ánh mặt trời, cho dù bức tường được xây nên giữa mặt cát và chân trời ngăn không cho anh nhìn thấy bọt bèo của thế giới đang chao đảo. Cho dù những công nhân người Mexico đằng sau anh đang quai búa. Chẳng sao cả, anh muốn nhớ lại. Nhớ để quên đi nỗi hổ thẹn trong lòng.
☆ ☆ ☆
Moïsès mười ba tuổi khi quý ông mặc com lê trắng bước vào lớp. Hơn năm mươi học sinh ngồi trong một lớp học của ngôi trường nhỏ thuộc Villa 31, khu ổ chuột lớn nhất ở Buenos Aires. Quý ông đó nói tiếng Tây Ban Nha với âm sắc ngoại quốc, ông nói rằng ông là người Pháp và đang tìm kiếm những đứa trẻ nói được Toba. Tất cả lũ trẻ đều cười, không đứa nào biết Toba là gì. Một điệu nhảy mới chăng? Một con rắn có lông vũ? Một phim truyền hình? Moïsès ẩn mình trong góc lớp, cậu biết, nhưng cậu không muốn nói, cậu không muốn quý ông kia để ý đến cậu. Như thể cậu đã đoán được rằng đó là một cái bẫy.
Quý ông giải thích với lũ trẻ rằng Toba là ngôn ngữ được chưa đến năm mươi ngàn người trên thế giới sử dụng, một cộng đồng rất ít ỏi sống trong một vùng đất nằm kẹt giữa Bolivia và Paraguay, nhưng gần như toàn bộ người Toba đã phải sống lưu vong sau khi khu rừng của họ bị phá hủy, họ tản mát trong những thành phố lớn ở Argentina hoặc Brazil. Ngôn ngữ của họ sắp biến mất.
Những ánh mắt đã hướng về phía Moïsès. Họ biết cậu là người Paraguay. Rằng thỉnh thoảng, cậu dùng những từ ngữ lạ lùng mà không ai hiểu nổi.
Quý ông giải thích thêm rằng ông đang tìm kiếm những đứa trẻ nói được tiếng Toba để dịch một cuốn sách sang ngôn ngữ đó, một cuốn sách Pháp, một cuốn sách đã được dịch ra nhiều ngôn ngữ trên thế giới, đôi khi là những ngôn ngữ rất hiếm và như thế, theo một cách nào đó, các ngôn ngữ ấy được bảo tồn. Quý ông nhấn mạnh rằng ông có tiền để trả cho việc đó, cho những đứa trẻ muốn giúp ông. Và ông nói thêm rằng cuốn sách đó có nhan đề là Hoàng tử bé .
Chính thầy giáo, thầy Lopez y Planes, đã tố cáo Moïsès. Cho dù cậu bé không chống đối lâu lắm trước khi nói đồng ý. Công việc không có vẻ gì là phức tạp. Và cậu được trả công rất hậu: 1.000 peso.
Trong những tháng sau đó, tuần nào Moïsès cũng đến trường trung học Pháp, cùng với năm đứa trẻ nói tiếng Toba khác ở Buenos Aires. Chúng nghe câu chuyện Hoàng tử bé bằng tiếng Tây Ban Nha và dịch nó sang tiếng Toba.
Công việc ấy kéo dài vài tháng. Không dễ dàng như chúng tưởng. Trong tiếng Toba không có các từ ngữ để chỉ một hoàng tử, hoặc một chiếc cà vạt, hoặc một cây đèn đường. May mắn thay, những từ ngữ khác thì đơn giản hơn, mặt trời, biển, những ngôi sao, những bông hoa, con cáo. Moïsès xoay xở rất khá, các giáo viên nhận xét như vậy.
Là bởi vì Moïsès rất thích cuốn sách. Không phải vì câu chuyện tình giữa Hoàng tử bé và bông hoa hồng của cậu ấy, Moïsès không tin vào những câu chuyện tình yêu. Những cô bé mà cậu muốn làm quen, cậu không có đủ tiền để tiếp cận họ. Không, thứ mà cậu thích trong cuốn sách, đó là những gì Hoàng tử bé kể về tiểu hành tinh của cậu ấy. Chẳng hạn, phải dọn dẹp hành tinh của cậu ấy thật cẩn thận. Để những cây bao báp khỏi mọc lên. Ngày nào Hoàng tử bé cũng phải rứt đứt những cái rễ. Moïsès đã dán lên cạnh giường mình bức tranh đẹp nhất trong cuốn sách, cái hành tinh chỉ chực nổ tung giữa đám rễ của ba cây bao báp, bởi vì kẻ lười nhác sống ở đó đã xem thường ba cái cây ấy. Cậu thích ý tưởng cho rằng phải chăm sóc hành tinh của mình. Thỉnh thoảng, vài người anh họ ở Buenos Aires kể về việc khu rừng của người Toba ở Paraguay đã bị triệt hạ như thế nào. Chẳng còn lại gì, kể cả những con đường hay những ngôi nhà mà người ta có thể xây dựng ở đó, chỉ có một vùng đất sũng nước vào mùa mưa và bụi vào mùa đông.
☆ ☆ ☆
Moïsès mười lăm tuổi khi Hoàng tử bé bằng tiếng Toba rốt cuộc cũng được xuất bản. Cậu được mời đến dự một buổi lễ long trọng ở Đại sứ quán Pháp tại Argentina, chính cậu được lựa chọn để đọc bài diễn văn bằng tiếng Toba, trước mặt nhiều người rất quan trọng. Cậu tự hào vì được chân trần bước lên bục, với mái tóc đen dài và cái mũi đại bàng. Cậu gây ấn tượng cho những người quan trọng, mặc dù bài diễn văn của cậu chỉ dài có hai phút. Cậu đã dịch sang tiếng Toba câu nói của Saint-Exupéry mà người ta không thấy trong cuốn Hoàng tử bé :
Chúng ta không thừa kế Trái đất từ cha mẹ chúng ta,
chúng ta mượn nó từ tay con cái mình.
Khi cậu hòa mình vào đám đông đang uống sâm panh và nhấm nháp hạt điều, những người quan trọng bước đến khen ngợi cậu. Một người đàn ông tóc hoa râm giải thích với cậu rằng câu trích dẫn của cậu không phải là của Saint-Exupéry, đó là một huyền thoại, trên thực tế nó được phỏng theo một ngạn ngữ của người Mỹ da đỏ, hoặc người Mỹ gốc Phi, nhưng chuyện đó không quan trọng. Điều cốt yếu là thông điệp hy vọng kia. Và ông đề nghị cậu làm việc cho ông.
☆ ☆ ☆
Trong vài năm, Moïsès trở thành nhân viên của các tổ chức quan tâm đến việc bảo vệ môi trường, nghĩa là nước, đất, không khí và con người. Anh chuyển từ hợp đồng này sang hợp đồng khác, gần như đi khắp nơi ở Mỹ La tinh. Khi gặp những người Toba khác, ở Rio, ở Caracas hoặc Bogotá, anh nhận ra rằng anh thuộc số ít ỏi những người có một nghề nghiệp, không uống rượu và nuôi một niềm hy vọng. Và lần nào cũng vậy, anh tự nhắc nhở mình rằng đó là nhờ Hoàng tử bé . Vả lại, Hoàng tử bé là hộ chiếu của anh, khi anh phải đến gặp các bộ tộc ở Amazonia hoặc Chiapas, thuyết phục người bản địa trong những vùng xa xôi hẻo lánh. Mỗi lần kể lại câu chuyện này, anh đều thu hút được sự chú ý của những đứa trẻ ngất ngây, những người trưởng thành ngạc nhiên, những người già sáng láng gật đầu bởi vì họ hiểu. Hoa hồng là phù du. Nó bị đe dọa trong lần tuyệt chủng tiếp theo. Con người phải có trách nhiệm với hành tinh của mình.
☆ ☆ ☆
Moïsès mừng sinh nhật lần thứ hai mươi tại Manaus, ở Lappa Bar, khi Marie-Swan liên hệ với anh. Trong những đường phố ở thủ đô Amazonia, người phụ nữ New York tóc vàng này trông giống như một người ngoài hành tinh vừa từ trên trời rơi xuống. Hoặc một Hoàng tử bé rơi vào sa mạc. Có thể chính điều đó đã thôi thúc anh nói đồng ý. Bắt đầu sự điên rồ này. Marie-Swan đã nghe nói về anh, về niềm đam mê anh dành cho Saint-Exupéry, về sở thích di chuyển của anh, về việc anh làm chủ được nhiều ngôn ngữ hiếm. Bà đã đích thân thực hiện chuyến đi, từ New York đến đây. Bà muốn tuyển dụng anh. Bà có tiền, nhiều tiền. Bà chờ đến khi Lappa Bar hết khách, bà đóng cửa, rồi mời anh uống rượu trước khi tiết lộ với anh mọi chuyện.
Vài nhân vật lớn nhất trong số những người hâm mộ Hoàng tử bé đã thành lập một câu lạc bộ, một câu lạc bộ rất khép kín, Câu lạc bộ 612. Và họ đề nghị anh tham gia… Marie-Swan mời anh uống thêm nữa. Đằng sau những câu chữ của cuốn truyện cổ tích này tồn tại một sự thật ẩn giấu, một mật mã cần giải đáp, một kho báu cần phát hiện. Đó chính là mục đích của Câu lạc bộ 612. Tìm ra nó! Các thành viên câu lạc bộ đã già, họ cần một người tìm kho báu trẻ tuổi, biết xoay xở, có khả năng thực hiện các chuyến đi, biết đọc bản đồ và không sợ phải từ bỏ tất cả. Moïsès khó mà tin lời bà, cho dù bà mời anh uống thêm nữa. Thành thử, bà bảo anh chờ bà, rồi quay trở lại mang theo những tấm bản đồ, cả bản đồ thường dùng lẫn bản đồ biển, sơ đồ các khu rừng, những hành trình của dân leo núi. Bà nói rằng những bản đồ này do một trong năm thành viên của câu lạc bộ, một nhà địa lý, cung cấp, rằng ông ấy đã nghiên cứu rất nhiều về các chữ cái lẫn chữ số trong cuốn sách và đã đưa ra nhiều giả thuyết.
☆ ☆ ☆
Moïsès dành mười lăm năm cuộc đời để tìm kiếm bản di chúc của Hoàng tử bé . Anh sẽ đi khắp nơi trên thế giới, nhờ vào các chỉ dẫn của nhà địa lý, tiền của Oko Dòlo, những mối quan hệ của Marie-Swan, sự bảo trợ của Izar. Anh sẽ dọc ngang khắp sa mạc Port Juby, các quận ở Paris, hai bên bờ Địa Trung Hải, các bình nguyên ở Patagonia cho đến tận vùng Đất Lửa, dãy núi Andes, những đảo núi lửa ở Đại Tây Dương và Thái Bình Dương. Cho đến khi cuộc kiếm tìm này trở thành một nỗi ám ảnh. Cho đến khi anh bắt đầu uống rượu nhiều như những người Toba khác. Cho đến khi anh dạt đến đây, thoạt tiên là Guatemala, sau đó là Salvador.
Cho đến khi anh thất bại.
Anh đã không tìm thấy bất cứ điều gì.
Thế nhưng, sở dĩ anh uống rượu và uống nhiều đến thế, chính là vì anh vẫn tin chắc rằng sự thật nằm ngay ở đó, trước mắt anh. Nó vô hình bởi vì anh không biết cách nhìn ra nó. Nhìn nó bằng trái tim anh.
☆ ☆ ☆
Anh dốc cạn chai tequila, ném nó vào cùng một chỗ với chai mezcal, để giải phóng một chỗ giữa hai đầu gối. Một chỗ trống nhỏ cho cái hộp hình chữ nhật đặt bên chân anh.
Anh cười thành tiếng một mình.
Đã bao nhiêu năm nay anh không nhận được thư từ gì.
Cũng chẳng có ai đến thăm.
Trước khi ngủ thiếp đi, anh ngắm nhìn lần cuối cái bãi biển lạ lùng bị xây tường chắn, nằm lọt thỏm giữa một công trường rộng lớn.
