“Theo như lão phu được biết, phần lớn đất đai và tài sản của thôn Trần Gia đều nằm trong tay Trần tiểu hữu. Vậy mà dân chúng thôn Trần Gia lại được hưởng lợi từ việc này, tiểu hữu giải thích thế nào?”
Lý Minh Viễn nhìn thẳng vào mắt Trần Đạo, hỏi.
"Bởi vì ta không tham lam đến vậy!"
Trần Đạo có chút châm biếm đáp: "Ta từng gặp không ít địa chủ và hào tộc ở Thanh Châu, tận mắt chứng kiến bộ mặt tham lam của bọn chúng. Bọn chúng chiếm giữ phần lớn đất đai, nhưng lại không tự mình canh tác, mà bóc lột dân lành, bắt họ làm thuê. Lúa gạo thu hoạch được, thà để mục nát trong kho còn hơn bố thí cho dân chúng dù chỉ một hạt. Nông phu làm thuê cho chúng, đến bữa ăn no cũng khó, thật nực cười!"
Lý Minh Viễn khẽ gật đầu. Những địa chủ, hào tộc mà Trần Đạo miêu tả không khác gì những gì ông biết. Ở Hạ quốc, các thế gia vọng tộc đều nuôi nông nô. Những nông nô này đổ mồ hôi, dốc sức cày cấy cho thế gia, nhưng thù lao nhận được chỉ vừa đủ ăn qua ngày. Địa vị của họ trong gia tộc còn chẳng bằng trâu ngựa.
"Sở dĩ dân thôn Trần Gia giàu có được là vì ta không tham lam như những thế gia kia.”
Trần Đạo tiếp tục: "Thế gia vọng tộc dựa vào dân chúng để kiếm lợi nhuận, cùng lắm chỉ chia lại một thành, thậm chí chưa đến một thành cho họ. Còn ta, ít nhất cũng chia cho dân năm thành!
Đó là lý do vì sao dân thôn Trần Gia sung túc như vậy. Ta giàu có nhờ công sức của dân làng, nên đương nhiên phải báo đáp, để họ có cuộc sống tốt đẹp."
"Thì ra là vậy."
Ánh mắt Lý Minh Viễn nhìn Trần Đạo tràn đầy vẻ tán thưởng. Lời Trần Đạo nói rất đơn giản: có kẻ đã lấy quá nhiều. Những thế gia vọng tộc kia nhờ dân mà giàu, nhưng chưa bao giờ nghĩ đến việc báo đáp, ngược lại còn bóc lột họ, khiến dân nghèo khó.
Nhìn lại thôn Trần Gia, Trần Đạo có thể nói là địa chủ và nhà tư bản lớn nhất ở đây, nhưng lại là một địa chủ có "tương tâm”. Bởi vậy.
Dân làng Trần Gia được hưởng lợi từ sự phát triển của thôn, cơm no áo ấm, sống hạnh phúc.
Việc Trần Đạo làm nghe có vẻ đơn giản, chỉ là chia sẻ nhiều lợi ích hơn cho dân chúng. Nhưng thực tế, mấy ai làm được như Trần Đạo?
Đừng nói là chia lợi ích, ngay cả Lý Minh Viễn, một cựu tể tướng, muốn động đến quyền lợi của các thế gia kia cũng bị chúng hợp sức tấn công. Có thể thấy sự tham lam của bọn chúng đến mức nào.
"Tiểu hữu thật hào phóng."
Lý Minh Viễn cười nói: Lão phu đi khắp Cửu Châu, thấy vô số kẻ tham lam, người không màng tiền bạc như Trần tiểu hữu quả là hiếm có.”
"Không giấu gì Lý tướng, ta cũng thích tiền."
Vừa nghe Trần Đạo nói vậy, Trịnh Thu Nhạn không khỏi gật đầu. Trần Đạo mà không ham tiền ư?
Hắn ham tiền quá đi chứ!
Khi đàm phán với mình, cái bộ dáng tính toán chi li chẳng khác gì mấy bà cô ở chợ.
"Nhưng."
Trần Đạo chuyển giọng: "Ta thấy tiền bạc chỉ cần đủ ăn no mặc ấm là được! Nhiều hơn nữa cũng vô ích."
Đó là suy nghĩ thật lòng của Trần Đạo. Hắn chưa bao giờ coi tiền là tất cả. Tiền bạc, sống không mang đến, chết không mang đi, dù có nhiều đến đâu thì sao? Chẳng lẽ còn mang xuống âm phủ để hưởng thụ được chắc?
Lý Minh Viễn nhìn thẳng vào mắt Trần Đạo, thấy vẻ mặt hắn không hề giả tạo, không khỏi cảm khái: "Tiểu hữu thật nghĩ thoáng! Nếu người trong thiên hạ đều được như tiểu hữu thì tốt!"
Nếu người trong thiên hạ, nhất là các thế gia quý tộc, đều không tham lam như Trần Đạo, thì ước vọng của ông có lẽ đã thành hiện thực rồi.
Trong lòng Lý Minh Viễn thở dài một tiếng, rồi nói: "Hôm qua ta có đến thao trường của thôn Trần Gia, thấy quân đội Trần Gia hăng hái như hổ sói. Không biết tiểu hữu có ý định tranh bá thiên hạ?”
Nghe vậy, Trần Đạo nhìn sâu vào Lý Minh Viễn, hỏi ngược lại: "Không biết Lý tướng muốn ta có, hay không có?"
"Ta muốn ngươi có!"
Lý Minh Viễn không chút do dự đáp. Thiên hạ này nhất định sẽ đổi chủ. Nếu có thể để một người như Trần Đạo ngồi lên vị trí thiên hạ cộng chủ, thì đó là một điều tốt cho bách tính Cửu Châu.
Ít nhất Trần Đạo không tham lam, đối đãi tử tế với dân chúng, sẵn lòng chia sẻ nhiều lợi ích hơn cho họ.
Chứ không như Bạch Liên giáo, hận không thể bóc lột dân đến tận xương tủy.
"Vậy e là khiến Lý tướng thất vọng rồi."
Trần Đạo lắc đầu. Hắn chưa bao giờ nghĩ đến việc làm hoàng đế.
Để làm một hoàng đế tốt, không chỉ cần có trí tuệ chính trị hơn người, mà còn phải am hiểu đấu đá, có thể tranh đấu với những kẻ cáo già trên quan trường.
Trần Đạo chỉ là một thiếu niên mười bảy tuổi, cộng thêm tuổi ở kiếp trước cũng chỉ mới hơn ba mươi năm kinh nghiệm sống, căn bản không thể đối phó được với những kẻ lão luyện đó.
Huống chỉ, làm hoàng đế không chỉ cần những điều đó, còn cần sự cần cù.
Sử sách ghi lại, Chu Nguyên Chương trung bình mỗi ngày làm việc mười ba đến mười tám tiếng, xử lý hơn hai trăm tấu chương...
Thời gian làm việc dài dằng dặc và khối lượng công việc khổng lồ như vậy, Trần Đạo chỉ nghĩ đến thôi đã thấy da đầu tê rần. Thật khủng khiếp hơn cả 996 ở kiếp trước. Trần Đạo tự nhận mình không thể chịu đựng được.
Đương nhiên, đó là tiền đề để làm một hoàng đế tốt. Nếu không có ý định làm một vị vua tốt, thì việc làm hoàng đế vẫn rất đơn giản.
Nhìn cái vị kia trong kinh thành bây giờ là biết, cả ngày chỉ ở hậu cung hưởng lạc, chính sự giao hết cho tể tướng và lục bộ, cuộc sống đơn giản không thể dễ chịu hơn.
Nhưng Trần Đạo tự nhận mình là người có trách nhiệm. Vị trí hoàng đế, mỗi lời nói hành động đều liên quan đến hàng triệu dân chúng. Như cái vị trong kinh thành, trốn trong hậu cung hưởng lạc, hoàn toàn không quan tâm đến sống chết của dân, Trần Đạo không làm được.
Vì vậy, Trần Đạo tự nhận mình không có khả năng đó, cũng không thể làm ngơ trước sống chết của dân, nên chưa bao giờ nghĩ đến việc làm hoàng đế.
Như bây giờ rất tốt, ở thôn Trần Gia làm một "thổ hoàng đế", Trần Đạo vui vẻ, dân làng cũng hạnh phúc, vậy là đủ.
"Ta lập Trần Gia quân chỉ để đảm bảo an toàn cho thôn Trần Gia thôi."
Trần Đạo nói: "Còn việc làm hoàng đế, ta chưa bao giờ nghĩ đến."
Lý Minh Viễn nhìn chằm chằm vào khuôn mặt Trần Đạo, thấy vẻ mặt hắn không giống giả vờ, trong lòng không khỏi tiếc nuối.
Ông đã sớm thất vọng về hoàng đế, về triều đình, vô cùng mong Cửu Châu có thể xuất hiện một minh chủ, mang đến hạnh phúc và yên ổn cho dân chúng.
Trước đây ông đánh giá cao Dương Tranh ở Lương Châu, bây giờ ông có thêm một người tốt nữa là Trần Đạo, chỉ tiếc...
Trần Đạo lại không có ý định tranh đoạt vị trí thiên hạ cộng chủ.
"Đáng tiếc."
Lý Minh Viễn thất vọng thở dài: "Nếu tiểu hữu có thể khởi sự, đối với dân chúng Cửu Châu mà nói, có lẽ là một điều may mắn."
"Lý tướng đừng thất vọng!"
Trần Đạo cười nói: "Dù ta không làm nên chuyện gì, dân chúng Cửu Châu cũng chưa chắc không thể được hưởng lợi từ thôn Trần Gia."