Chloé sung sướng như phát điên. Nhìn cảnh ấy đúng là vui thật. Cuối cùng thì Jonathan đã giữ lời hứa đưa bé đi thăm Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên.
Anh đậu chiếc Chevrolet màu trắng vừa được sửa sang xong, rồi họ cùng nhau đi bộ đến tận cửa ra vào. Thật hạnh phúc khi cảm nhận được bàn tay nhỏ xíu của con bé trong lòng bàn tay anh.
Trời trong xanh, không hề có tí sương mù buổi sáng, và không khí vẫn còn mát lành thoang thoảng mùi hương tỏa ra từ các lùm cây đang nở hoa bên lối đi dẫn vào Bảo tàng. Ta nghe thấy những tiếng nói khác nhau vang lên từ đoàn khách du lịch đi theo từng nhóm nhỏ về phía Bảo tàng.
Bên trong, triển lãm về rừng Amazôn thật ấn tượng. Trong một khu nhà kính khổng lồ, người ta tái dựng lại một phần rừng nhiệt đới với cây cối cao gần mười lăm mét, đây đó có các lớp dây leo bám lơ lửng chồng chéo trên những thân cây và chui vào các lùm cây sum sê và nhất là các loài thảo mộc mọc tràn lan. Ánh sáng yếu, tái tạo một cảnh tối lờ mờ, giống hệt y chang như trong các khu rừng bản lai nguyên sinh. Toàn bộ nằm trong một bầu không khí vô vùng ẩm thấp, nhớp nháp và nóng quấn quện với mùi hương nồng nàn tỏa ra từ các loài thảo mộc ngoại lai, xa lạ.
Những tấm bảng giải thích sự đa dạng tuyệt vời của các loài cây cối được rừng Amazôn che chở, và cho thấy phần lớn các công ty dược phẩm trên thế giới đã đến đó nghiên cứu các loài thảo mộc mà mai này chúng sẽ là những phương thuốc chữa trị bệnh, thi thoảng bằng cách hỏi nhỏ các pháp sư để học hỏi kiến thức của họ. Những tấm biển gợi lại mối đe dọa mà các nhà khai thác thả cho bay lượn trên khu rừng, và nhịp độ đáng lo ngại của nạn phá rừng. Jonathan không thể ngăn mình cảm thấy đau đớn trong lòng.
Xem xong triển lãm, hai cha con đến hội trường lớn triển lãm sự tiến hóa, nơi mà chỉ vừa bước vào, Chloé đã kêu ré lên.
Trước mặt nó là một bộ xương khổng lồ của một con khủng long đứng sừng sững. Miệng há ngoác trưng ra một bộ quai hàm quá khổ với hàm răng dữ dằn kinh hãi. Chỉ mỗi hàm răng đó thôi, thì đã lớn hơn toàn bộ thân hình Chloé rồi!
Họ đi vòng quanh bộ xương khổng lồ, nhưng tư tưởng Jonathan vẫn còn bị vấn vương, thu hút bởi khu rừng Amazôn và mối đe dọa đang nhắm vào nó.
Loài người văn minh đã phá hủy sự cân bằng sinh thái trên các cánh đồng của họ: trong vài thập kỷ, nền nông nghiệp quá lạm dụng thuốc trừ sâu nên đã biến những cánh đồng thành một không gian chết, những nơi mà xưa kia vốn là nơi sinh sống của hàng ngàn loài côn trùng và động vật, nơi mà trên hàng trăm ngàn hec-ta, trải dài đến hút tầm mắt thì người ta chỉ còn nhìn thấy một loài ngũ cốc duy nhất. Một không gian gần như loại bỏ tất cả các hình thức sống khác. Một sự trống rỗng thăm thẳm. Sự phá rừng Amazôn là một hành động không nên vi phạm, Jonathan cảm nhận được điều ấy. Không nên tiếp diễn nữa. Quá nhiều sai lầm.
Chloé không rời mắt khỏi bộ xương khổng lồ. Gần đó có một nhóm khách tham quan đi ngang qua, được một nữ hướng dẫn viên giới thiệu với cách phát âm mang trọng âm điển hình của người Anh.
“Trước khi bị diệt chủng, - cô gái nói, - khủng long đã trở thành một loài chiếm ưu thế trên hành tinh của chúng ta, chúng thống trị tất cả các hệ sinh thái. Chúng không có kẻ thù nữa và chúng là chúa tể tối cao trên mặt đất, dưới biển và trong không gian. Tất cả các loài động vật khác đều nể sợ chúng, tất cả các loài thảo mộc, các loài cây to: chúng đã tạo được sức mạnh hủy diệt tất cả các loại sinh vật sống khác, và chúng sử dụng sức mạnh đó một cách hết sức tự tin…”.
Jonathan mỉm cười khi nghĩ đến những câu chuyện của bác Margie: trong lịch sử thế giới, - bác nói, - tất cả những ai có thiên hướng tự đứng ra buộc người khác phải thừa nhận mình thì đều bị tan rã.
“Vào cuối thời kỳ trị vì của chúng, - nữ hướng dẫn viên người Anh tiếp tục nói, - những con khủng long càng ngày càng trở nên to, và càng ngày càng béo phì. Không có điềm gì báo trước về sự biến mất đột ngột của chúng và cho đến tận ngày nay, dẫu có những giả thiết cụ thể hơn thì vẫn còn là một sự huyền bí”.
- Bố ơi, con đói!
- Là do những con khủng long đã khiến con có cảm giác đói bụng hả, con gái yêu của bố?
- Con không thể đợi được nữa đâu, con đói quá rồi!
Hai cha con đi ra cửa và đến một cửa hàng bán đồ ăn nhanh ngay gần đấy. Anh mua một bánh mì kẹp xúc xích khổng lồ cho con gái và một hamburger khủng cho anh. Họ vừa đi vừa ăn trong vườn.
- Con thích không?
- Ngon tuyệt! - Chloé nói. - Và món sốt thì ngon nhất thế giới!
Nhìn Chloé đáng yêu làm sao khi trầy trật há to cái miệng nhỏ xíu để ngoạm miếng bánh kẹp thịt quá lớn đối với nó. Ở tuổi lên bảy, nó vẫn còn giữ vài đường nét thơ bé của nó xưa kia, ví như cặp má phúng phình với hai lúm đồng tiền xuất hiện khi nó nhoẻn cười. Một niềm hạnh phúc vô bờ khi ở bên nó, và nhìn nó sảng khoái như thế. Anh thấy tiếc nuối những năm tháng qua mà anh có lẽ đã dành quá nhiều công sức và thời gian cho công việc, để gia đình anh phải chịu thua thiệt. Angela đã đúng khi trách cứ anh. Anh đã chưa bao giờ muốn thú nhận điều ấy, lúc nào cũng lập luận rằng chính vì cô ấy mà anh đầu tư vào công ty. Vì tương lai của họ. Đúng thế thật, nhưng thời hiện tại không thể tái diễn lần thứ hai. Những thời khắc đã mất thì mãi mãi mất đi. Đáng mừng là anh đã kịp nhận ra điều ấy ngay từ bây giờ. Chloé vẫn còn là một đứa trẻ, và anh đã quyết định tận hưởng duy nhất mối quan hệ giữa hai bố con, theo lịch cứ hai tuần lễ có một kỳ nghỉ cuối tuẩn. Kể từ giờ anh sẽ để điện thoại di động, những thư điện tử, những tin nhắn và cả những ứng dụng đọc thông tin ở nhà.
- Bánh mì kẹp thịt của bố có ngon không? - nó hỏi.
- Không tồi, nhưng…
Trên một băng ghế, cách họ vào mét là một người đàn ông với khuôn mặt quen quen đang ngồi. Nhưng Jonathan đã biết ông ấy ở đâu nhỉ? Không làm sao gán cho ông một cái tên… Ánh mắt họ giao nhau mà người kia cũng chẳng phản ứng gì.
Phải rồi, đương nhiên rồi!
- Tôi đã thấy ông trên truyền hình hôm nọ, - Jonathan nói trong lúc tiến lại gần ông ta. - Một phóng sự nói về triển lãm rừng Amazôn.
Người đàn ông gật đầu và mỉm cười. Đó chính là người thổ dân Anh-điêng nói về rừng. Kể cũng ngồ ngộ khi thấy trước mặt mình một người xa lạ bằng xương bằng thịt, và người ấy vừa nói chuyện trên đài truyền hình vài ngày trước đó.
- Những điều ông nói hôm ấy đã khiến tôi rất xúc động, - Jonathan nói. - Thật khủng khiếp chuyện rừng bị tàn phá, tất cả các việc làm ấy đều là vì tiền.
Người thổ dân Anh-điêng im lặng gật đầu.
- Các quốc gia khác, - Jonathan tiếp tục nói, - cần gây áp lực lên người Brazil để họ ngừng việc ấy lại.
Người thổ dân da đỏ nhìn anh đăm đăm vài giây bằng một ánh mắt sâu xa.
- Anh nói thế cũng đúng, - cuối cùng ông ấy lên tiếng bằng chất giọng bí ẩn, gần như khoan dung.
Jonathan nhíu mày. Người kia tiếp tục bình thản nhìn anh đăm đăm bằng cặp mắt hiền hậu của mình.
- Ông muốn nói chính xác… điều gì?
Người thổ dân Anh-điêng nói bằng một giọng nhẹ nhàng, không hề mang tính cay đắng nghiệt ngã trong khi họ đang nói về thảm kịch nã xuống vùng đất tổ tiên của ông ấy.
- Những người Brazil đốn rừng để biến chúng thành những cánh đồng trồng đậu, và nuôi bò.
- Đúng, tôi biết.
Ông nhìn Jonathan rất lâu, bằng một ánh mắt thiện chí đến nỗi mà sự im lặng bỗng nhanh chóng khiến người ta bối rối. Cuối cùng người thổ dân Anh-điêng đành tiếp tục lên tiếng, vẫn bằng chất giọng rất bình thản, rất nhân từ:
- Anh có biết những con bò đó được nuôi để phục vụ cho ai không?
Phải mất vài giây để Jonathan hiểu ra. Và khi ấy cả người anh cứng lại. Anh nuốt khan nước bọt. Bàn tay đang cầm miếng hamburger của anh bỗng trở nên nhớp nhúa. Anh cảm thấy mặt nóng bừng. Anh cứ đứng trân như thế, vài khắc thôi mà tưởng như dài vô tận, đối diện trước người đàn ông nhân từ và có lòng trắc ẩn một cách trái ngược, còn ông ấy cứ nhìn anh bằng cặp mắt tràn đầy tình cảm mến.