Thế là anh ăn một quả cam, từ từ nhả hạt. Bên ngoài, tuyết đang chuyển thành cơn mưa. Trong nhà, lò sưởi điện dường như không còn nhiệt, anh rời bàn viết. Thật dễ chịu làm sao! Thế đấy, rốt cuộc rồi cuộc đời cũng chỉ là thế.
Anh lấy một quả cam nữa. Nơi Paris xa kia, Mascart đã đấm Danny Frush quay mòng mòng ở hiệp thứ hai. Còn ở Mesopotamia, bảy mét tuyết dày lở xuống. Phía bên kia địa cầu, tại nước Úc, Đội critkít của Anh đang cố giữ khung thành. Lại còn cả câu chuyện tình lãng mạn nữa chứ?
Những Mạnh Thường Quân cho văn học nghệ thuật xuất hiện trên tờ Diễn đàn anh đang đọc. Đấy là nhà nâng đỡ, bậc quân tử, bạn của những tài năng khốn đốn. Những truyện ngắn đoạt giải - liệu nay mai các tác giả ấy có viết những tác phẩm bestseller [1].
Người ta sẽ thích những câu chuyện Mỹ đơn giản, xúc động này, những câu chuyện bao gồm các sự kiện trong đời sống thực của một nông trại thoáng đãng của một chung cư đông đúc hoặc một ngôi nhà đầy đủ tiện nghi, được kể bằng chất giọng châm biếm ngầm, bất tận.
Mình phải đọc chúng, anh nghĩ.
Anh tiếp tục đọc. Con của chúng ta - chúng là gì nhỉ? Chúng là ai? Nhiều giải pháp hẳn sẽ được đưa ra nhằm để kiếm đủ không gian cho nhân loại tồn tại dưới ánh mặt trời. Người ta sẽ giải quyết bằng chiến tranh hay bằng những giải pháp hòa bình?
Hoặc tất cả chúng ta phải chuyển đến Canada?
Niềm tin sâu sắc nhất của chúng ta? - Liệu khoa học sẽ làm rối tung lên? Nền văn minh của chúng ta - nó có làm ảnh hưởng đến trật tự của vạn vật đã tồn tại bền vững từ bao đời nay?
Và trong khi đó, tại những cánh rừng mưa ở Yuca tan xa xôi, âm thanh từ những chiếc rìu của các tay thợ sơn tràng đẵn gỗ bạch đàn không ngớt vang lên.
Chúng ta cần những con người to xác - hay cần tri thức của họ? Hãy nghĩ về Joyce. Nghĩ về Tổng thống Coolidge. Ngôi sao nào sinh viên đại học của chúng ta tôn làm thần tượng? Có Jack Briton. Có tiến sĩ Henry Van Dyke. Chúng ta có thể dung hòa được hai người chăng? Hãy nghĩ về Cánh Trẻ.
Và bằng cách nào để con gái chúng ta thực hiện Sự Thăm Dò của chúng? Nancy Hawthorne bị bắt buộc phải tiến hành Sự Thăm Dò của chính mình giữa biển đời. Can đảm và nhạy cảm, cô đương đầu trước những gian nan đến với các cô gái tuổi mười tám.
Đấy là một cuốn sách tuyệt vời.
Bạn có phải là một cô gái mười tám tuổi không? Chẳng hạn như trường hơp Joan of Arc. Chẳng hạn như Bernard Shaw. Chẳng hạn như Betsy Ross.
Hãy nghĩ về những vấn đề này vào 1925. Liệu có một trang suồng sã nào giữa những dòng lịch sử Thanh giáo không? Liệu Pocahontas có hai mặt không? Và bà ta có chiều thứ tư chứ?
Còn hội họa thơ nghệ thuật hiện đại? Có và không. Đơn cử Picasso.
Những kẻ lang thang có nguyên tắc kiếm sống chứ? Hãy để tâm trí bạn phiêu du.
Nơi nào cũng có những câu chuyện tình lãng mạn. Các nhà văn của tờ Diễn Đàn, bàn về điểm này, được sở hữu một gia tài châm biếm và thông thái. Nhưng họ không cố tỏ ra mình là người hiểu biết và chẳng bao giờ phát biểu một cách dài dòng, chán ngắt.
Hãy sống một cuộc đời đầy ắp những suy tư và hãy vui vì những ý tưởng mới, ngất ngây bởi những câu chuyện lãng mạn về những sự kiện lạ thường. Anh đặt cuốn sách xuống.
Và trong khi đó, nằm bẹp trên giường với ống cao su đút vào phổi trong căn phòng tối tại nhà mình ở Triana. Manuel Garcia Maera bị quật ngã bởi bệnh viêm phổi. Tất cả các tờ báo ở Andalucia đều ưu tiên đăng những sự kiện đặc biệt về cái chết được tính sẽ đến với anh ta trong vài hôm nữa. Cánh đàn ông mua những tấm hình chụp cả người anh ta để giữ làm kỷ niệm và in hình ảnh ấy vào ký ức bằng cách nhìn tờ in thạch bàn. Đám võ sĩ đấu bò rất buồn khi anh ta qua đời bởi trên trường đấu, anh thường xuyên thực hiện những động tác mà họ ít khi làm được sau quan tài anh rồi một trăm bốn mươi bảy đấu sĩ đưa anh đến nghĩa địa, nơi họ mai táng anh bên cạnh mộ Joselito. Sau tang lễ, mọi người ngồi tránh mưa trong tiệm cà phê, rồi rất nhiều tấm hình màu của Maera được đưa bán, họ mua, cuộn lại, hờ hững đút vào túi.
Lê Huy Bắc dịch
Chú thích:
[1] Sách bán chạy.