Nghe tin đại án hành thích vua vừa phát sinh, Thôi Hữu Phủ là vị triều thần đầu tiên cấp tốc chạy đến huyện Thọ An. Từng đảm nhiệm chức Huyện úy tại nơi này, y tự nhận thấy bản thân mang trọng trách lớn lao hơn bất kỳ ai khác.

Vừa đặt chân đến nơi, y đã thấy bên ngoài Huyện nha người quỳ rạp như rạ. Y rẽ đám đông bước vào trong, chợt bị một kẻ ôm ghì lấy chân, khóc lóc thảm thiết: "Cứu hạ quan với, hạ quan nào có hay biết gì đâu."

Thôi Hữu Phủ lạnh lùng hỏi: "Ngươi là Huyện lệnh Thọ An?"

"Vâng, hạ quan oan uổng lắm..."

Thôi Hữu Phủ tung cước đá văng đối phương. Trong mắt y, kẻ này sớm đã là người chết, vấn đề chỉ nằm ở chỗ lần này sẽ kéo theo bao nhiêu mạng người khác cùng chôn vùi theo mà thôi.

Y sải bước vào Huyện nha, thấy người đang canh giữ đại đường chính là tướng lĩnh Cấm quân Điêu Bính, liền vội vàng tiến lên chắp tay: "Ta muốn yết kiến Thánh nhân."

"Thánh nhân vẫn đang nghỉ ngơi, xin Thôi công đợi một lát."

"Được."

Thôi Hữu Phủ đành lùi ra ngoài. Y đưa mắt nhìn quanh, trông thấy đám Lẫm sinh như Viên Chí Viễn toàn thân đầy thương tích, sắc mặt không khỏi trầm xuống.

Tiếp đó, y nhìn thấy Tông Hàm trong đám đông, liền vẫy tay gọi. Tông Hàm vội vàng đứng dậy, tiến lên trước, cất tiếng gọi nhỏ: "Thiếu phủ."

Thiếu phủ vốn là mỹ xưng của chức Huyện úy, cũng là cách Tông Hàm xưng hô với Thôi Hữu Phủ thuở y còn nhậm chức tại đây, khiến y bất giác nhớ lại những tháng năm rực rỡ lúc mới bước chân vào chốn quan trường. Huyện quan của Thọ An thay hết lớp này đến lớp khác, chỉ có mình Tông Hàm vẫn bám trụ tại vị trí này, đủ thấy bản lĩnh của hắn không hề tầm thường.

Từ ngày Thôi Hữu Phủ thăng quan tiến chức, trở về Lạc Dương, Tông Hàm vẫn luôn để tâm đến vị thượng quan năm xưa. Hắn vốn có ý giữ liên lạc, nhưng trước sau vẫn không dám đường đột đến tận cửa làm phiền, chỉ sai người gửi mấy thứ thảo dược như ngải cứu, xà sàng tử, nói là vì biết Thôi Hữu Phủ quanh năm thức khuya mắc chứng thể hàn nên cố ý đi hái.

"Theo ta tới đây."

"Vâng."

Hai người đi đến chỗ vắng vẻ. Thôi Hữu Phủ dừng bước, dùng ánh mắt dò xét đánh giá Tông Hàm một phen, vừa mở miệng đã cất giọng trách mắng nghiêm khắc: "Sao ngươi dám dung túng cho bọn họ gây ra họa lớn nhường này?!"

Nghe lời mắng mỏ không nể nang chút tình diện nào như vậy, cõi lòng đang thấp thỏm lo âu của Tông Hàm mới yên định lại đôi chút. Hắn biết Thôi Hữu Phủ chịu mắng mình tức là vẫn còn niệm tình xưa, sẵn lòng đưa tay kéo hắn một cái.

Hắn lập tức quỳ sụp xuống, vừa khóc vừa nhận tội: "Tiểu nhân biết tội, vốn định biến Huyện lệnh thành vật tế cho tân chính, biết rõ Đỗ Ngũ Lang đã đến huyện Thọ An mà vẫn nhắm mắt làm ngơ cho Huyện lệnh làm xằng làm bậy, để đến đỗi xảy ra chuyện tày đình thế này."

Thôi Hữu Phủ vốn dĩ chỉ phỏng đoán, nào có chứng cứ gì. Nếu Tông Hàm ôm tâm lý may rủi định lừa gạt y, ắt sẽ khiến y dứt khoát vứt bỏ hắn. Cũng bởi sự tín nhiệm được bồi đắp từ thời còn làm việc chung ngày trước, hắn mới dám giữ thái độ thành thật như vậy.

"Vật tế sao? Đám các ngươi cũng khéo nghĩ ra thật đấy." Thôi Hữu Phủ giận dữ vô cùng, vung chân đá lăn Tông Hàm, mắng: "Triều đình hao tâm tổn trí để bách tính được no ấm, quốc sách rơi vào tay đám quan địa phương các ngươi, lại chỉ chăm chăm tính toán lợi ích cá nhân, thật đáng chết!"

Tông Hàm vội vã lồm cồm bò dậy quỳ xuống, dập đầu lia lịa: "Huyện lệnh dung túng Hồ Bất Quy cho vay nặng lãi, tiểu nhân không có quyền kiểm soát gã, lại chẳng muốn đồng lưu hợp ô, không thể làm gì khác hơn, đành phải dùng hạ sách này."

"Ngươi đâu có mù mờ đến mức không biết đến Ngự sử đài bẩm báo sớm cho ta hay?"

Tông Hàm thưa: "Tiểu nhân không dám quấy rầy Trung thừa."

Thôi Hữu Phủ mắng cũng mắng rồi, đá cũng đá rồi, cơn giận vơi đi không ít. Lúc bình tâm lại ngẫm nghĩ, Thiên tử chắc chắn không đến mức thật sự bị một gã trọc phú đả thương, mục đích sâu xa hơn vẫn là mượn cớ lần này để phô trương quyết tâm thi hành tân chính. Y tuy không vướng bận lợi ích gì trong chuyện này, nhưng lại chẳng muốn đại án "mưu phản" liên lụy quá rộng, gây ra biến động thời cuộc, đành buông tiếng thở dài: "Ngươi muốn giữ mạng không?"

"Tiểu nhân khẩn xin Trung thừa cứu mạng."

"Giờ khắc này ngươi muốn giữ mạng, cách duy nhất là khiến Bệ hạ nguôi giận. Ngươi có biết làm thế nào để Bệ hạ nguôi giận không?"

Tông Hàm nào dám chắc chắn, e dè đáp: "Khẩn xin Trung thừa chỉ giáo."

Thôi Hữu Phủ một tay kéo hắn đứng dậy: "Ta thừa biết ngươi ở huyện Thọ An là địa đầu xà, cấu kết với thế tộc địa phương, quyền lực còn lớn hơn cả huyện quan do triều đình phái tới. Muốn quán triệt tân chính, không thể nào bỏ qua các ngươi được."

"Tân chính sao? Ý Trung thừa là khoản vay Xuân Miêu?"

"Đó chẳng qua chỉ là ném đá dò đường. Tân chính nói cho dễ hiểu, chính là trong huyện có bao nhiêu mẫu ruộng, có bao nhiêu hộ đinh, thuế má phải thu thế nào..."

---❊ ❖ ❊---

Thôi Động chờ đợi bên ngoài Huyện nha hồi lâu, cuối cùng cũng gặp được Toàn Phúc - tùy tùng theo hầu bên cạnh Đỗ Ngũ Lang, hắn vội vàng bước lên ngỏ ý muốn gặp Đỗ Ngũ Lang một chuyến.

Toàn Phúc lại lắc đầu: "Thôi lang quân, không phải Ngũ Lang không chịu gặp ngươi, mà là bây giờ xảy ra đại án hành thích vua, Ngũ Lang dứt ra không được."

"Đây là chứng cứ Huyện lệnh tham tang uổng pháp mà Thôi gia thu thập được, nhờ ngươi giao cho Ngũ Lang, có lẽ sẽ giúp ích lớn cho hắn."

"Đa tạ ý tốt của Thôi lang quân, nhưng chắc là không cần dùng đến nữa rồi." Toàn Phúc nói: "Huyện lệnh Thọ An phạm phải là tội chết hành thích vua."

Thôi Động vô cùng kinh ngạc khi thấy một tên hạ nhân lại dám tự tiện từ chối xem xét chứng cứ quan trọng như vậy. Hắn ngẫm nghĩ một chốc, hỏi: "Ta muốn hỏi xem Thánh nhân liệu có bình an vô sự chăng?"

Thực ra thứ hắn muốn hỏi là, trên địa bàn huyện Thọ An xảy ra chuyện tày đình thế này, liệu có ảnh hưởng đến Thôi gia hay không.

Toàn Phúc đáp: "Ta chỉ là một hạ nhân, chuyện trọng đại nhường này, ta nào có biết."

Thôi Động thầm nghĩ, Toàn Phúc luôn kè kè bên cạnh Đỗ Ngũ Lang, đích thân trải qua cục diện lúc xảy ra chuyện, sao có thể không biết cơ chứ? Trả lời như vậy, đủ thấy Đỗ Ngũ Lang đã chẳng còn nể nang giao tình ngày trước của đôi bên nữa rồi. Điều này làm hắn có phần hụt hẫng.

"Thôi lang quân sao không đi hỏi Viên Chí Viễn xem?" Toàn Phúc toan quay lưng cất bước, chợt quay lại nhắc nhở: "Hắn chẳng phải xuất thân từ Thôi gia sao? Có khi lại biết chút gì đó cũng nên."

Thôi Động ngớ người, trầm ngâm nói: "Nghiễn Phương sao?"

Toàn Phúc gật đầu, hành lễ cáo từ. Thế nhưng, câu nói cuối cùng của hắn lại khiến Thôi Động rùng mình ớn lạnh, cảm giác da gà nổi rần rần khắp toàn thân.

"Thôi lang quân cứ yên tâm, Viên Chí Viễn vẫn chưa biết chuyện của a tỷ hắn đâu."

"Cái... cái gì?"

Thôi Động đuổi theo hai bước, toan tiến lên hỏi cho ra nhẽ, nhưng Toàn Phúc đã rảo bước về phía đám quan viên đang vội vã chạy tới. Hắn đứng chết trân tại chỗ, tâm trí chấn động dữ dội, tự hỏi tại sao Toàn Phúc lại tường tận chuyện này. Ngay cả bản thân hắn, cũng chỉ mới hay biết cách đây không lâu.

Một kẻ chẳng màng tục sự như Đỗ Ngũ Lang ắt hẳn sẽ không rảnh rỗi bận tâm mấy chuyện bí mật của Thôi gia. Vậy thì, phải chăng có kẻ khác sai khiến Toàn Phúc nói ra những lời này? Lẽ nào là do Thiên tử thụ ý?

Nghĩ đến việc Thiên tử đã nhắm vào Thôi gia, Thôi Động nhận ra khả năng gia tộc mình bị cuốn vào đại án hành thích vua là không hề nhỏ. Hắn thất hồn lạc phách bước về phía Viên Chí Viễn. Vừa đi vừa quan sát, hắn loáng thoáng nhận ra khuôn mặt đối phương quả thực có mấy phần tương đồng với tỳ nữ thuở trước, vậy mà trước kia hắn lại chẳng hề hay biết.

"Lang quân." Viên Chí Viễn đang đàm đạo cùng mấy Lẫm sinh, vừa thấy Thôi Động, bất chấp vết thương trên người, vội vàng đứng dậy hành lễ, thần sắc vô cùng cung kính.

"Thánh nhân vẫn ổn chứ?" Thôi Động hỏi.

Viên Chí Viễn đáp: "Lúc đầu ta đâu biết người đi cạnh Ngũ Lang chính là Thánh nhân, nên không hề để ý. Bọn họ xách cổ quản sự Hồ gia từ bên trong đi ra, rất nhanh sau đó, đám tay sai đã vây kín lại rồi."

Thôi Động còn định hỏi tiếp, một nam tử trẻ tuổi với dáng dấp thư sinh đứng cạnh Viên Chí Viễn chợt cất giọng hỏi ngược lại: "Hà cớ gì Thôi lang quân lại nhận được tin tức nhanh như vậy, còn chạy tới đây hỏi thăm Thánh nhân?"

"Ta..."

"Ngươi chẳng phải vẫn tự xưng là nhàn vân dã hạc sao?"

Thôi Động nhìn sang đối phương, hỏi: "Ngươi là ai? Ngươi biết ta sao?"

"Lâm Tế, nhà ta ở huyện Thọ An, người thôn Mộc Ngung." Lâm Tế nói: "Lúc nhỏ ta theo người nhà chạy nạn đến Yển Sư, nay mới hồi hương dự thi."

"Sao ngươi lại biết mặt ta?"

"Bởi vì thôn Mộc Ngung hiện giờ đã thành ruộng đất của Thôi gia rồi."

"Thế thì đã sao?"

"Thuở nhỏ, ta nhớ a gia ta là người rất cần cù chịu khó, nhưng ông lại chẳng nuôi nổi miệng ăn của nhà ba người." Lâm Tế tiếp lời: "Mãi về sau ta mới ngộ ra, là có kẻ đã nhắm trúng mảnh ruộng của ông. Thời điểm đó, Hồ Bất Quy vẫn chưa tới huyện Thọ An, kẻ đến tận thôn Mộc Ngung ép sưu ép thuế chính là quản sự của quý phủ."

Thôi Động nhíu mày nói: "Đừng có tát nước bẩn lên đầu Thôi gia. Thôi gia chưa từng làm ra cái trò cướp đoạt ruộng đất bao giờ."

"Không sai, thuận mua vừa bán, ta nào có lời gì để bàn cãi." Lâm Tế lạnh nhạt đáp.

Dứt lời, hắn không dây dưa thêm nữa, chắp tay hành xoa thủ lễ, đỡ Viên Chí Viễn đứng dậy, khách sáo cáo từ rồi bỏ đi. Sở dĩ hắn nói ra những lời này, là bởi những năm qua đã học hỏi được rất nhiều, nắm rõ quy luật thâu tóm đất đai, trong lòng không khỏi xúc động, cũng là nhân tiện nhắc khéo Thôi Động một phen.

---❊ ❖ ❊---

Thôi Động đứng trơ ra đó một lúc lâu, nhìn theo bóng dáng lũ thư sinh xuất thân hàn vi kia dần khuất dạng, cơ thể vẫn cứng đờ không nhúc nhích. Mãi cho đến khi có người vỗ vai, hắn ngoái đầu lại, nhận ra đó là Tông Hàm.

"Thôi lang quân đang nghĩ ngợi gì vậy?"

"Ta nghi ngờ Thôi gia đã bị đưa vào tầm ngắm rồi." Thôi Động nói, "Ta có cảm giác như đang bị người khác săm soi từ trên cao xuống. Không tả rõ được, giống như có một đôi mắt trên trời đang dõi theo ta vậy, chuyện gì người đó cũng tỏ tường cả."

"Khỏi phải nghi ngờ." Tông Hàm hạ giọng: "Thôi gia đã bị Thiên tử nhắm trúng rồi."

"Hà cớ gì?" Thôi Động mờ mịt không hiểu nguyên do, vội nói: "Thôi gia vừa không cấu kết với Huyện lệnh, cũng chẳng hề ức hiếp bá tánh như Hồ gia. Thôi gia chúng ta tích đức hành thiện, bắc cầu đắp đường, tạo phúc cho dân làng..."

Tông Hàm cắt ngang: "Bởi vì khoản tiền mà Thôi gia dùng để tích đức hành thiện ấy, vốn dĩ phải là tiền thuế của triều đình."

Thôi Động nín thinh, trong thâm tâm lại không tài nào nuốt trôi câu nói này. Trong mắt đám thế gia đại tộc, sở dĩ người họ Lý được làm Hoàng đế, là do Ngũ tính đồng ý nhường ngôi. Mớ đất đai, đinh khẩu kia, từ mấy trăm năm, ngàn năm trước đã là của bọn họ rồi, dựa vào đâu mà người Lý thị lại đòi thu tiền từ tay bọn họ chứ?

Truyền tới đời của Thôi Động, lối suy nghĩ này vốn đã nhạt nhòa, nhưng phần kiêu ngạo từ trong cốt tủy ấy vẫn chưa từng phai mờ. Tông Hàm lại nhìn thấu đáo, nhỏ giọng khuyên bảo: "Thiên tử ngự giá đích thân tới huyện Thọ An, mục tiêu dọn dẹp tuyệt đối không chỉ là một gã Huyện lệnh cỏn con, Thôi lang quân ắt phải tường tận điều này. Xin ngươi mau chóng hồi phủ, thỉnh cầu Thôi công tỏ rõ thái độ đi thôi."

"Nhưng ta vẫn không phục, Thôi gia rõ ràng chẳng làm sai chuyện gì, cớ sao phải gánh chịu tai bay vạ gió nhường này?"

"Thôi gia không sai, nhưng mà trời sắp đổi sắc rồi." Tông Hàm đáp: "Trời muốn đổ mưa, nào ai quan tâm ngươi có mang ô hay không. Triều đình muốn phế bỏ chế độ nô lệ, cũng chẳng thèm để ý xem ngươi là gia chủ tốt hay kẻ hầu ác, thế đạo chính là như vậy. Những năm qua, lúc ta phụ giúp Thôi gia thu mua ruộng đất, cũng đâu rảnh rỗi bận tâm xem điền chủ là đúng hay sai."

Thôi Động nghe vậy, hỏi vặn lại: "Ý ngươi là sao? Định bán đứng Thôi gia đấy à?"

"Không sai, để bảo toàn mạng sống, nếu tình thế bắt buộc, ta tự khắc sẽ khai ra Thôi gia." Tông Hàm lớn tiếng nhấn mạnh: "Đây là đại án hành thích vua, cái đầu rụng xuống đất bất cứ lúc nào."

Dứt lời, hắn xoay người toan đi lo liệu việc khác, chợt nhớ ra một chuyện, mới buông lời nhắc nhở Thôi Động một câu: "Phải rồi, độ trước, Tam quản sự vì đánh chết nô bộc mà bị áp giải tới quan nha một bận, phạt đánh một trăm trượng đúng không?"

"Đúng vậy."

"Lúc nãy nghe Thôi lang quân bảo Thôi gia bị theo dõi, ta sực nhớ ra, thời điểm đó có người tới thăm nom Tam quản sự."

"Là ai?"

"Không rõ mặt mũi." Tông Hàm nói, "Kẻ đó cầm lệnh bài của Lạc Dương Phủ, tra hỏi Tam quản sự dăm ba câu rồi rời đi, dặn dò một trăm trượng kia phải nương tay đôi chút. Lúc ấy ta còn tưởng là Thôi gia đút lót cửa sau, trong đầu nhủ thầm chuyện cỏn con này chỉ cần đánh tiếng với ta một tiếng là xong, hà cớ gì phải làm phiền tới Lạc Dương Phủ. Bây giờ ngẫm lại, kẻ kia e là mật thám gì đó cũng nên."

Thôi Động gằn giọng: "Ngươi ám chỉ Tam quản sự đã phản bội Thôi gia rồi sao?"

"Cái ngữ đê tiện ấy vốn tính tráo trở khôn lường, chẳng có gì lạ đâu."

Thôi Động chợt bừng tỉnh, xâu chuỗi lại những lời Toàn Phúc vừa nói ban nãy, hắn hiểu ra chuyện của Xuân Chi hóa ra đã bị Tam quản sự tuồn ra ngoài. Vấn đề là, Thôi gia rốt cuộc còn bao nhiêu chuyện khuất tất đã bị cáo giác từ sớm nữa? Thiên tử nắm rõ ngọn ngành nhiều chuyện lớn nhỏ đến vậy, mà vẫn ẩn không phát, lại đích thân ngự giá tới huyện Thọ An, rốt cuộc là muốn làm gì?

Thôi Động toát mồ hôi hột đầy trán, quýnh quáng xoay người lên ngựa, phi nước đại quay về tìm Thôi Cừ.

---❊ ❖ ❊---

Trước cửa Huyện nha Thọ An, trọng thần triều đình tụ tập ngày càng đông. Cuối cùng, bọn họ cũng được Thiên tử triệu kiến, nối đuôi nhau rảo bước tiến vào công đường chật hẹp. Tiết Bạch đứng chắp tay sau án kỷ, trên người vẫn mặc bộ áo vải thô, vạt áo còn loang lổ vết máu không rõ của kẻ nào.

"Thánh nhân vạn an!"

"Chúng thần cứu giá chậm trễ, xin Thánh nhân giáng tội!"

Tiết Bạch không ừ hử nửa lời, ánh mắt lạnh lẽo dán chặt vào hai kẻ đang bị trói gô giữa sảnh đường, chính là Hồ Bất Quy và gã quản sự của hắn. Đám bá quan văn võ cũng đành răm rắp đưa mắt nhìn hai kẻ này; bọn họ đều là người thông minh, chẳng cần hỏi cũng tự khắc rõ lai lịch của hai tên.

Thôi Hữu Phủ trầm ngâm một lát, chủ động lên tiếng trước: "Chắc hẳn đây chính là hai tên đầu sỏ gây ra vụ va chạm với Thánh nhân?"

Y vốn dĩ không muốn xé chuyện ra to, đành dùng hai chữ "va chạm" thay vì "hành thích", gán cho hai kẻ này tội danh cầm đầu với hy vọng không liên lụy thêm quá nhiều người.

"Rầm!"

Tiết Bạch đập mạnh kinh đường mộc, cơn giận bỗng chốc bùng lên: "Nào, mau đem những lời các ngươi vừa bẩm tấu với trẫm ban nãy, nhắc lại một lượt cho bách quan cùng nghe xem!"

"Thảo dân đáng chết! Thảo dân đáng chết!"

Quản sự Hồ gia sớm đã bị dọa đến mức vãi ra quần, hồn bay phách lạc, mềm nhũn nằm liệt ở đó, ngoài hai chữ đáng chết ra thì chẳng thốt lên được nửa lời. Hồ Bất Quy cũng đâu có khá khẩm hơn, ngoài việc không ngừng toát mồ hôi lạnh, cả người hệt như một khối thịt chết.

"Không chịu nói sao? Trẫm sẽ nói thay các ngươi." Tiết Bạch vứt toẹt khối kinh đường mộc trên tay: "Trẫm không tài nào tra nổi vụ án này, bởi vì làm gì có bằng chứng. Đám nông hộ kia ẵm được khoản vay Xuân Miêu mang đi cờ bạc nướng sạch sành sanh nên mới phải vay nợ nặng lãi. Ở cái huyện Thọ An này, lời Hồ công nói ra chính là luật pháp!"

"Ực."

Hồ Bất Quy lọt tai câu này, hơi thở nghẹn ứ nơi cổ họng phát ra một tiếng sặc, hai mắt trợn trắng, sợ hãi lăn đùng ra ngất xỉu.

"Thần xin chém đầu kẻ này để răn đe những kẻ khác."

"Giết hắn thì đơn giản rồi." Tiết Bạch lạnh nhạt phán: "Mấy năm qua, số ruộng đất bị bọn chúng cướp bóc trắng trợn phải tính sao đây? Những hộ nông dân bị bóc lột cùng cực sẽ ra sao? Chư vị đã tính toán nước đi nào chưa?"

Trong số bá quan văn võ đương nhiên có người nắm rõ nội tình, nhưng Tiết Bạch vừa dứt lời, đã có một người hiên ngang bước ra. Đám đông đổ dồn ánh mắt nhìn qua, kinh ngạc nhận ra đây chính là tân nhiệm Lạc Dương doãn, Trương Tuần. Sắc lệnh điều động Trương Tuần đến nhậm chức Lạc Dương Doãn cũng chỉ mới hạ xuống cách đây vài ngày. Thời điểm đó vẫn chưa có người nào kịp phản ứng, giờ đây móc nối với vụ đại án hôm nay, đám triều thần mới bừng tỉnh ngộ, hóa ra Thiên tử đã mưu tính sẵn từ lâu.

"Từ lúc vi thần nhậm chức đến nay, đã đi vi hành tra xét điền sách, đinh sách của các huyện, phát giác Huyện lệnh Thọ An tham tang uổng pháp, tội ác chất đống. Thần xin phép được kiểm chứng đối chiếu từng khoản một."

"Chuẩn tấu."

"Bệ hạ, liệu có nên hồi kinh Đông Đô trước..."

"Kiểm chứng ngay tại đây."

Trương Tuần liền vẫy tay, sai người áp giải Huyện lệnh Thọ An lên hầu đường, đồng thời khuân tới hàng chục cuốn sổ sách văn thư. Thôi Hữu Phủ thấy cảnh này, biết tỏng là khó lòng trốn tránh được nữa. Thực tế thì ai nấy đều thấu tỏ, thứ Thiên tử muốn giải quyết không phải là rắc rối của một nhà một hộ, mà là những căn bệnh trầm kha đã tích tụ ròng rã hơn trăm năm qua kể từ thuở Đại Đường lập quốc, đây thực sự là một khúc xương vô cùng khó gặm. Y vốn định thong thả mà toan tính, nhưng bây giờ cũng đành cắn răng nhai chung miếng xương khó nuốt này.

Thời gian từng chút trôi qua. Không ngờ Trương Tuần lại cực kỳ kiên nhẫn đối chiếu số lượng ruộng đất ghi chép trên sổ sách của huyện Thọ An với thực tế, đồng thời phân tích xem lượng ruộng đất hao hụt dần theo từng năm rốt cuộc đã trôi dạt về đâu. Cứ tiếp tục đào bới xuống, tự khắc lôi ra vấn đề cấu kết giữa quan lại và địa chủ sừng sỏ.

Đúng lúc này, có người cất tiếng báo: "Tặng Quang Lộc Thiếu khanh Thôi Cừ cầu kiến."

"Thôi Cừ là tằng tôn của Thôi Hành Công nhỉ? Con trai của Thứ sử Hoa Châu Thôi..." Trương Tuần tựa hồ đang lục lọi ký ức, lẩm bẩm một mình: "Thúc phụ của lão là Thôi Tiển kết thân với Định An công chúa, con gái của Trung Tông Hoàng đế."

Câu nói này lại cố tình hay vô ý phơi bày một điều, hắn vốn đã chuẩn bị kỹ càng từ trước. Đám quan lại trong triều có mối giao hảo với Thôi gia, vốn có ý muốn đỡ lời cho Thôi gia, tự khắc phải đắn đo suy tính lại vài phần.

Dưới bao ánh mắt săm soi của đám đông, Thôi Cừ dò dẫm bước vào công đường, run rẩy thi lễ với Tiết Bạch: "Lão thần vô năng, dẫu đã cáo lão từ quan, nhưng cũng nên chăm lo cho dân chúng một phương. Vậy mà lại chẳng làm tròn bổn phận, khiến Bệ hạ chịu kinh hãi ở huyện Thọ An, tội đáng muôn chết."

Sự rực rỡ huy hoàng của Bác Lăng Thôi thị tuy đã lụi tàn, nhưng chí ít ở thế hệ trước của Thôi Cừ, vẫn được phong công tước, ban cho vinh hạnh bồi táng cùng lăng tẩm Đế vương. Thôi Cừ có thể cất lời nói ra những câu này, thái độ cũng đã coi là nhún nhường lắm rồi.

Tiết Bạch lên tiếng: "Trẫm chịu kinh hãi chỉ là chuyện vặt, quan nha huyện Thọ An bóc lột ức hiếp bách tính mới là chuyện tày đình."

Thôi Cừ đưa mắt nhìn những chồng sổ sách ruộng đất chất cao như núi kia. Lão thừa biết bên trong chắc chắn cũng chứa đựng chứng cứ Thôi gia cấu kết với Huyện nha, thâu tóm đất đai rồi giở thủ đoạn lách luật trốn thuế. Thảo nào phái Thôi Động mang bằng chứng phạm tội của Huyện lệnh tới dâng, Thiên tử lại chẳng thèm ném cho một cái nhìn.

"Lão thần trộm nghĩ, khoản vay Xuân Miêu vốn dĩ là chính sách tốt, kẻ kia tuyệt đối không nên vì lòng tham cá nhân mà hủy hoại kế sinh nhai của bách tính, để rồi mạo phạm đến Bệ hạ." Thôi Cừ không chút do dự, từ tốn cất lời dãi bày: "Chuyến này, bách tính Thọ An gặp đại nạn, Thôi gia sẵn lòng quyên góp tiền lương, ruộng đất, bù đắp thiệt hại cho muôn dân."

Lời nói ấy vô cùng thẳng thắn, chẳng chút hoa mỹ hay cao kiến, nhưng lại là phương kế hữu hiệu nhất lúc này.

Tiết Bạch nhìn sâu vào mắt Thôi Cừ, khẽ gật đầu.

"Trẫm tới đây, đâu phải để vòi tiền từ ngươi."

"Lão thần nào dám có ý đó..."

"Trẫm cũng chẳng hề xây xước gì, ngươi không cần tự trách." Tiết Bạch cất giọng ôn tồn: "Ngươi tuy đã cáo lão về hưu, nhưng vẫn giữ được tầm nhìn xa trông rộng, nên cống hiến mưu lược để chấn hưng Đại Đường. Khoản vay Xuân Miêu gây ra biến động nhường này, về việc này, ngươi hãy dâng lên một bản tấu chương."

Thôi Cừ khấu đầu: "Lão thần tuân chỉ."

"Trẫm mệt rồi, khởi giá hồi cung." Tiết Bạch tiện tay chỉ vào ba kẻ đang quỳ rạp dưới đất gồm Huyện lệnh Thọ An, Hồ Bất Quy và quản sự Hồ gia, phán lệnh: "Đem chém."

Lời nói ngắn gọn, chẳng cần định tội danh cụ thể. Việc chém đầu ba kẻ cầm đầu này, cục diện coi như tạm thời ngã ngũ. Nhưng chuyện hôm nay rốt cuộc là mưu đồ hành thích hay chỉ là vô tình mạo phạm ngự giá, Tiết Bạch vẫn còn phải xem xét tâm tình những ngày sắp tới mới đưa ra phán quyết cuối cùng. Nước cờ này chẳng qua chỉ là y lấy thân làm mồi nhử, dấn mình vào ván cờ thế, tỏ rõ quyết tâm cải cách với khắp thiên hạ.

---❊ ❖ ❊---

Vài ngày sau, Thôi Cừ dâng lên một đạo tấu chương, trần tình việc Thôi gia nhờ tổ tiên tích lũy mà nắm trong tay hàng vạn khoảnh ruộng tốt. Thế nhưng khi nhìn quanh xóm làng, những người nghèo khổ đã chẳng còn đến một tấc đất cắm dùi. Lòng lão vô cùng lo âu trước vấn nạn thâu tóm ruộng đất của Đại Đường ngày một trầm trọng, khiến chế độ Tô Dung Điệu dần sụp đổ, nên thỉnh cầu thay đổi thuế chế.

Nhằm bày tỏ quyết tâm ủng hộ công cuộc cải cách của Thiên tử, Thôi Cừ quả quyết dâng toàn bộ ruộng đất trong gia tộc cho triều đình, để thuận tiện cho việc đo đạc lại đất đai, rà soát nhân khẩu. Tiết Bạch cực kỳ xem trọng bản tấu chương này, lập tức hạ lệnh chuyển cho Tể tướng nghị sự. Cả Nhan Chân Khanh lẫn Đỗ Hữu Lân đều hết sức tán thành cách nhìn nhận của Thôi Cừ. Về sau khi tổ chức buổi chầu, những người như Trương Tuần, Nguyên Tái cũng lớn tiếng ủng hộ nhiệt liệt, ngay cả Thôi Hữu Phủ cũng biểu thị sự đồng thuận.

Thấy thời cơ thuận lợi, triều đình lại tiếp tục ban bố hàng loạt chỉ lệnh thuyên chuyển công tác, triệu hồi một toán quan lại coi giữ mảng thuế má năm xưa từng bị điều động ra ngoài cọ xát kinh nghiệm quay lại triều đường. Trong số đó có cả những nhân vật đã gặt hái được nhiều thành quả trên phương diện cải tổ độc quyền muối và trà như Lưu Yến, Đệ Ngũ Kỳ. Theo ý niệm của Tiết Bạch, y trông mong có thể xóa sổ triệt để chế độ Tô Dung Điệu, tối giản hóa việc thu thuế thành thuế điền, thuế hộ, phụ thêm một phần thuế hàng hóa cùng nguồn thu từ đặc quyền chuyên doanh những vật phẩm đặc thù như muối, trà, rượu, sắt.

Về nguyên tắc, có bao nhiêu ruộng đất thì nộp bấy nhiêu thuế điền, có bao nhiêu miệng ăn thì nộp bấy nhiêu thuế hộ. Nhưng ẩn chứa bên trong lại dính dáng đến vô vàn rắc rối tơ vò, ví như chuyện thu nộp bằng lúa gạo, vải vóc hay đánh thẳng vào hầu bao bằng tiền mặt, tiếp đó lại nảy sinh vấn đề chi phí bốc vác cùng cách thức quy đổi sao cho hợp lý. Dẫu vậy, y cuối cùng cũng đã khởi động được công cuộc biến pháp của mình...

---❊ ❖ ❊---

Nửa cuối năm Chính Hưng thứ tư, bộ luật thuế mới vẫn đang trong giai đoạn soạn thảo, chưa hề được ban hành rộng rãi. Nhan Chân Khanh quanh năm tất bật với những việc này, chỉ vỏn vẹn trong hai tháng ngắn ngủi, trên trán ông đã hằn thêm không ít nếp nhăn. Mãi đến tháng Mười một, ông mới khệ nệ ôm một chồng thư quyển dày cộp tới tận Minh Đường cầu kiến Tiết Bạch.

"Trước khi Bệ hạ xem qua, xin hãy tỏ tường một điều, trên đời này vốn chẳng tồn tại một chế độ thuế nào được gọi là thập toàn thập mỹ cả."

"Trẫm hiểu rõ."

Ánh mắt Tiết Bạch lướt qua những nét chữ Nhan Thể mê hoặc lòng người. Y vốn luôn ôm ấp kỳ vọng vào thứ này, bởi đây chính là đạo luật được tu bổ và chắt lọc từ chế độ Lưỡng thuế pháp. "Chế độ Tô Dung Điệu hiện giờ không chịu thay đổi là không xong rồi, bằng mọi giá, chúng ta cũng chỉ đành bước tiếp về phía trước mà thôi."

Vừa dứt lời, Tiết Bạch chậm rãi mở bung cuốn thư quyển. Y mới liếc mắt lướt qua một lượt, chế độ thuế thoạt nhìn bề ngoài thì đơn giản, vậy mà quy trình thiết kế lại chi chít những con chữ nối đuôi nhau. Đương lúc định soi cho kỹ, Nhan Chân Khanh lại đưa tay cản lại đôi chút.

"Đại Đường trải qua chiến loạn, Bệ hạ lên ngôi chưa lâu, triều đình vẫn chưa hoàn toàn thâu tóm được tình hình nhân khẩu, sổ sách ruộng vườn của từng địa phương. Đám quan lại địa phương cho đến những tên Tiết độ sứ, tay nắm giữ cả quyền lực quân sự lẫn chính trị, nếu chiếu chỉ này của Bệ hạ ban ra, tuy mục đích ban sơ là để an dân, nhưng rất dễ bị bọn họ mượn danh nghĩa để bòn rút sưu cao thuế nặng. Tới chừng đó cả thuế Tô Dung Điệu lẫn thứ thuế mới đè chung trên đầu bá tánh ở các châu huyện, ắt sẽ khiến cho lê dân rơi vào cảnh lầm than."

Tiết Bạch dò hỏi: "Vậy theo ý nhạc phụ, phải bắt đầu từ đâu?"

Nhan Chân Khanh nhắm nghiền hai mắt, đắn đo hồi lâu mới mở lời. Ông thật không ngờ sẽ có một ngày bản thân phải đề xuất loại ý kiến như thế này: "Bệ hạ có thể phái Khuyến Nông Sứ, dạo qua khắp các châu huyện trong thiên hạ, rà soát lại số lượng ruộng đất, điểm lại những hộ lưu vong, việc này ắt phải ưu tiên xử lý ở Hà Bắc trước."