.
[*] Nguyên văn tiếng Pháp là “mentir-vrai”, là một hệ thống được Aragon trình bày rõ ràng trong các văn bản viết từ năm 1923 đến 1972, ông tuyên bố đó như một nghệ thuật thơ – hay một phương pháp sáng tác – của tiểu thuyết và truyện ngắn. Aragon đào sâu vào tự truyện để chứng tỏ hành động kể, đó trước hết là một sự chuyển đổi thực tế nhằm phục vụ một hư cấu, hay nói cách khác là một lời nói dối. Vì vậy, một cách biện chứng, lời nói dối ấy có khả năng vén màn sự thật mọi thể loại chủ nghĩa hiện thực.
