Tôi là người vụng về. Tôi va vào tường, vấp chân vào thảm, tôi làm rơi đồ vật, làm đổ nước, rượu, trà, tôi trượt chân, tôi vấp ngã, tôi để mình rơi vào những cú trượt không kiểm soát được, đôi khi tất cả những điều đó xảy ra trong cùng một ngày. Điều này không nhất thiết là do địa hình mấp mô hoặc do có các chướng ngại vật ẩn đâu đó. Mà đúng hơn là do quá sao lãng, hoặc do một kiểu giống như không thích ứng được với thế giới xung quanh tôi. Thêm vào đó là các tham số khác: sự mệt mỏi, ánh mắt của người khác. Ngay cả bây giờ vẫn thế, nếu biết có ai đó đang quan sát mình, tôi sẽ băng qua một căn phòng hoặc đi xuống cầu thang với mối bận tâm duy nhất là đi đến cuối mà không bị ngã. Ngay cả bây giờ vẫn thế, nếu cảm thấy e sợ thì suốt cả một bữa ăn tôi sẽ chỉ dõi theo cuộc trò chuyện bằng một cái tai lơ đễnh bởi tôi còn đang gắng để không sặc thức ăn, không làm rơi vãi gì, và bởi việc đó đòi hỏi tôi phải tập trung toàn bộ sự chú ý của mình.
Tôi đã học được cách che giấu khiếm khuyết ấy và giờ đây tôi cho rằng mình che giấu mánh lới không đến nỗi quá tệ. Tôi đã áp dụng một số phản xạ, chiến lược, biện pháp phòng ngừa giúp tôi có những ngày trọn vẹn mà không va chạm vào bất cứ đâu, không trở nên lố bịch trước đám đông, cũng không khiến cuộc sống của người khác bị nguy hiểm. Nhưng giờ đây, tôi cũng biết đâu là những thời điểm kiệt sức, buồn bã, khó chịu buộc tôi phải chú ý gấp đôi.
Bởi vì tôi đã nhiều lần thể hiện những hành động vụng về đến khó tin, đôi khi là giữa bàn dân thiên hạ. Tôi không biết liệu những người khác ở độ tuổi của tôi – nghĩa là cũng đã có thời gian tập dượt – có rơi vào tình trạng thế này hay không.
Một hôm, cách đây vài năm, biên tập viên người Anh của tôi đã mời tôi đến Luân Đôn một chuyến nhân dịp một trong những cuốn tiểu thuyết của tôi được dịch ra tiếng Anh. Tôi đã không đến Luân Đôn trong nhiều năm và đã sẵn sàng trả lời cuộc phỏng vấn bằng tiếng Anh đầu tiên của mình nhưng không phải là không có chút e sợ. Biên tập viên của tôi đến đón tôi tại nhà ga Saint-Pancras, chúng tôi bắt taxi đi thẳng đến trường quay nơi chương trình được ghi hình. Nhân dịp ấy, hình như tôi đã mặc một chiếc váy bó hoặc váy dài. Trong xe, chúng tôi trao đổi vài tin tức. Biên tập viên người Anh của tôi là một nhân vật có tiếng trong ngành xuất bản. Đó là một người đàn ông khoảng năm mươi tuổi, rất Anh và cực kỳ hấp dẫn. Trong mắt tôi, ông là hiện thân của tinh túy lịch sự kiểu Anh. Khi chúng tôi đến nơi, ông xuống xe trước và mỉm cười mở cửa xe cho tôi. Việc khi ấy chỉ là ra khỏi taxi. Trong vài giây trước chuyển động của tôi, một giọng nói trong đầu cảnh báo tôi: Cậu không làm được đâu . Nó không có ý nghĩa gì, không dựa trên bất kỳ lý do khách quan nào, nhưng nỗi sợ ở đó, như thể bây giờ tôi cần phải, từ trên bục cao, nhảy từ một cái xà đu đang chuyển động này sang một cái xà đu đang chuyển động khác. Tôi trở nên e sợ, tôi muốn tỏ ra vui vẻ, tôi muốn tỏ ra uyển chuyển và nữ tính, tôi muốn làm hài lòng ông ta. Rồi đột nhiên, bước xuống khỏi chiếc xe này trước ánh mắt của biên tập viên người Anh trở nên bất khả với tôi.
Vào đúng lúc đó, tôi đã nghĩ điều này: người ta không bao giờ bình phục sau khi phải chịu đựng một số lời lẽ, một số ánh mắt. Bất chấp thời gian trôi qua, bất chấp biết bao lời lẽ ngọt ngào khác, bao ánh mắt ngọt ngào khác.
Vào đúng lúc tôi ra khỏi xe, không biết có phải do hai chân hay hai bàn chân tôi vướng vào nhau không, nhưng tôi ngã về phía trước, không phải theo kiểu lượn nhào, như thế ít nhất cũng giống như đang biểu diễn, không phải thế, mà đúng hơn là một kiểu ngã ụp xuống một cách thảm hại, tôi thấy mình úp mặt xuống đất, và tất tật mọi thứ trong túi tôi rải khắp mặt đường. Biên tập viên người Anh chìa tay ra giúp tôi đứng lên, bằng một cử chỉ vô cùng tinh tế, không thể hiện chút ngạc nhiên nào, như thể đó là một hiện tượng thường thấy ở các nhà văn Pháp.
Khi tiếp xúc với L., đặc biệt là trong thời kỳ cô sống ở nhà tôi, sự vụng về này không ngừng tăng lên, phát triển, như một loại virus phục hoạt đã biến đổi thành một dạng độc hại hơn, dai dẳng hơn. Tôi va đụng liên tục. Đồ vật cứ thoát khỏi tay tôi và dường như có nguồn năng lượng riêng. Chuyển động của tôi cứ chệch đi. Những cú va, cú ngã, cú đụng cứ tăng lên. Tôi không còn đếm những vết bầm tím hay những lần đánh vỡ nữa. Việc cơ thể tôi không thể thích nghi với môi trường mà nó thuộc về, việc mà vốn tôi đã cố thích nghi và học được cách che giấu, lại trỗi dậy trong một kiểu khoảng trống thường trực. Tôi đang sống trên một địa hình mấp mô, xói mòn, nơi mà sự trơn trượt, sạt lở, sụp lún rình mò tôi từng khoảnh khắc. Bất cứ đi đâu, tôi cũng sợ mình lại chao đảo, chệch choạng. Tôi thấy mình bồn chồn và vụng về. Run rẩy. Độ thẳng đứng của cơ thể tôi không còn là một dữ liệu đương nhiên nữa mà là một hiện tượng bấp bênh đòi hỏi tôi phải đấu tranh mới giành được.
François, vốn thường trêu chọc về sự vụng về của tôi (liệu tôi có phải là con gái bí mật của Pierre Richard hay Gaston Lagaffe không?), bắt đầu lo lắng. Anh bắt đầu lén quan sát tôi, như thể anh đang tìm kiếm bằng chứng không thể chối cãi rằng có gì đó không ổn. Trước mắt anh, thỉnh thoảng tôi bị ngã hoặc đánh rơi một vật, như thế, ngay giữa khi đang thực hiện hành động, không vì lý do gì, chính xác như thể thông tin “mình đang đưa một chiếc ly lên miệng” hoặc “mình cầm một cái xoong trên tay phải” đột nhiên biến mất khỏi não bộ tôi. Đôi khi, kết nối bị gián đoạn đột ngột. Hơn nữa, do tôi ngày càng gặp khó khăn trong việc ước lượng khoảng cách giữa cơ thể tôi và phần còn lại của thế giới, nên việc tôi phải đi khám bác sĩ thần kinh đã được đặt ra nhiều lần.
Nếu nghĩ kỹ thì vụng về là một trong các triệu chứng khác nhau đã xuất hiện hoặc xuất hiện trở lại vào thời kỳ ấy, những triệu chứng ít nhiều gây suy nhược mà tôi chấp nhận để chúng cùng tồn tại, tăng lên, nhân rộng, mà không hề phòng ngừa. Giờ đây tôi đã có thể kết nối những sự kiện ấy lại với nhau. Nhưng hồi đó, tất cả những điều này hòa trộn vào nhau trong một trạng thái buồn bã, cô đơn, mà tôi không biết nguyên nhân, và tôi cũng không chịu hỏi ý kiến bác sĩ dù là chuyên ngành nào. Tôi buồn, thế thôi, đó không phải là lần đầu tiên, chắc chắn cũng không phải lần cuối cùng.
Đôi khi, vâng, trong tâm trí tôi nảy sinh ý nghĩ rằng L. có thể liên quan ít nhiều đến trạng thái này.
Nhìn bên ngoài, cô ủng hộ tôi, hỗ trợ tôi, bảo vệ tôi. Nhưng trên thực tế, cô hấp thụ năng lượng của tôi. Cô bắt được mạch của tôi, huyết áp của tôi và sở thích những điều ngông cuồng mà tôi chưa bao giờ thiếu này.
Trong khi trước cô, tôi cạn hết năng lượng thì cô lại dành hàng giờ để làm việc, đi ra đi vào, đi tàu điện ngầm, nấu ăn. Khi quan sát cô, đôi khi tôi như nhìn thấy chính mình, hay đúng hơn là bản sao của mình, được tái tạo, khỏe mạnh hơn, mạnh mẽ hơn, tích điện dương.
Và chẳng mấy chốc, tôi sẽ chỉ còn là một tấm da chết, khô héo, một chiếc phong bì rỗng.