Hôm nay, tôi định viết lách. Vô số câu chuyện đang chờ đợi, tựa như tiếng sấm từ phương xa trên đường chân trời xám xịt, lúc ẩn lúc hiện, rì rầm không ngớt. Lại còn vô số email, lời giới thiệu và cả một cuốn sách, một cuốn sách chết tiệt viết về một quốc gia, một chuyến đi và một niềm tin. Tôi bắt tay vào viết đây.
Tôi đóng một chiếc ghế. Tôi dùng lưỡi dao rạch mở thùng carton (phải lắp lưỡi dao trước đã), lấy các bộ phận của chiếc ghế ra, vác lên vai, cẩn thận từng chút một, rồi bê lên cầu thang.
"Chuẩn bị một chỗ ngồi cho công việc hôm nay." Tôi ấn năm bánh xe vào phần đáy, nghe tiếng "bộp" một cái, chúng khớp vào vị trí một cách êm ái.
Tôi lắp vít vào tay vịn, nhưng lại chẳng phân biệt được đâu là bên trái, đâu là bên phải, còn những con ốc thì hoàn toàn không giống với hình vẽ trong tờ hướng dẫn. Ở phần đế dưới ghế, đáng lẽ phải dùng sáu con ốc 40mm (nhưng trong tay tôi lại chỉ có sáu con 45mm).
Tiếp đến là phần tựa lưng, phần tựa đầu, nguồn gốc của mọi vấn đề. Còn ốc vít ở hai bên thì nhất quyết không chịu lọt vào lỗ để vặn chặt.
Mọi thứ đều cần thời gian. Tôi lắp ráp chiếc ghế, bên tai là chiếc radio cũ đang phát chương trình, Orson Welles vào vai Harry Lime. Orson gặp một người phụ nữ, sau đó là một gã bói toán gù lưng, rồi một gã béo, một ông trùm băng đảng New York đang sống lưu vong.
Gã ngủ với người phụ nữ, giải mã bí ẩn, đọc thoại, rồi bỏ tiền vào túi. Câu chuyện kết thúc, mà tôi thì vẫn chưa lắp xong chiếc ghế.
Sáng tác một cuốn sách cũng giống như đóng một chiếc ghế vậy. Có lẽ nó nên đi kèm với những lời cảnh báo, giống như ghế luôn có tờ hướng dẫn sử dụng. Mỗi tờ hướng dẫn đều là một mảnh giấy gấp lại, cảnh báo chúng ta: "Chỉ dành cho một người sử dụng tại một thời điểm." "Không được dùng làm ghế đẩu để kê chân hay thang bốn bậc." "Không tuân thủ các cảnh báo này có thể dẫn đến thương tật."
Một ngày nào đó, tôi sẽ viết một cuốn sách khác. Đợi đến khi hoàn thành, tôi sẽ trèo lên chiếc ghế này, dùng nó làm ghế kê chân hoặc thang bốn bậc, hay là một cái thang gỗ cao cũ kỹ dựng bên cây mận, rồi vào mùa thu, tôi sẽ chết vì việc đó. Nhưng hiện tại, tôi phải tuân thủ những cảnh báo kia, đóng cho xong chiếc ghế của mình.
[1] Orson Welles (1915—1985), diễn viên, nhà văn, đạo diễn người Mỹ, phạm vi sáng tác bao gồm điện ảnh, kịch nghệ và các chương trình phát thanh. Harry Lime là nhân vật do Orson Welles thủ vai trong bộ phim trinh thám "The Third Man" (1949) do Carol Reed đạo diễn. Từ năm 1951 đến 1952, bộ phim này được chuyển thể thành chương trình phát thanh "The Adventure of Harry Lime", vẫn do Orson Welles đảm nhận vai chính.