Đưa tên sách xong Tô Du mới được thả ra khỏi đám đông, con chưa đến cửa nhà, Tiểu Viễn và Bình An đã từ trong nhà lao ra, tiếng chuông xe đạp kêu inh ỏi.
“Đi đâu đấy?” Cô hỏi.
“Sang nhà dì Ba ạ, mẹ cứ chơi ở đây đi, lát tụi con quay lại đón mẹ.” Dứt lời, cả người và xe đều biến mất dạng.
Trong nhà chỉ có bà cụ ở đó, thấy Tô Du đến, bà vỗ vào ghế bảo cô ngồi, còn bưng món bánh tai mèo tự chiên ra cho cô ăn.
Tô Du bốc một nắm, món này làm từ bột mì nhào nước đường, nặn hình tai mèo rồi chiên ngập dầu, vừa thơm vừa ngọt, rất vừa miệng.
“Mẹ có quần áo bẩn không, con tiện tay giặt luôn cho.” Tô Du quẹt vụn bánh bên miệng hỏi.
Dư An Tú xua tay, “Quần áo mùa hè mỏng dính, chỉ có chút mồ hôi chứ không bẩn, mẹ vò vài cái là xong rồi, không để dồn lại đâu.”
Tô Du ngạc nhiên, hai năm qua chị em cô lần nào đến cũng thấy có đống quần áo chờ giặt, xem ra bà cụ thực sự đã thay đổi, màn kịch của ông cụ lần trước đáng giá thật.
“Thế thì mẹ cũng đừng ngồi lì trong nhà, ra ngoài đi dạo, trò chuyện với mọi người, hoặc đi chăn dê cùng bố con cho tinh thần thoải mái.” Tô Du khuyên bà, đừng nói là người già, những người trẻ tuổi mà cứ rú rú trong nhà cũng không chịu nổi.
Không ra đâu. Dư An Tú lập tức lắc đầu, bà thấy xấu hổ, bà chỉ vào đĩa bánh chiên nói: “Mẹ đâu có rảnh, nấu cơm, chiên bánh, ra vườn trồng rau suốt đấy thôi.”
“Thế cũng được, mẹ cứ trồng nhiều rau vào, lúc nào con thiếu rau sẽ bảo Tiểu Viễn, Bình An sang lấy, khỏi phải đi mua. Con cũng thích dưa muối, rau khô với chao mẹ làm nữa.” Tô Du tìm việc cho bà làm, tránh cho bà rảnh rỗi rồi suy nghĩ lung tung.
Dư An Tú cười, hiện giờ bà rất thích nghe ai đó khen đồ mình làm: “Không chê bà già này bẩn à?” Bà hỏi.
“Mẹ có dùng chân nấu ăn đâu mà bẩn, sau này con rồi sẽ có lúc cũng già như mẹ thôi.”
“Không chê bẩn thì mẹ làm cho, mẹ còn biết nấu rượu vàng nữa, đợi ít nữa gặt lúa xong, mẹ ra đồng nhặt thóc rơi về nấu rượu. Bố con thích nhất rượu mẹ nấu, tiếc là giờ ông ấy không được đụng vào, đến lúc đó mẹ đưa cho mấy chị em con.” Bà khựng lại một chút rồi cười nói: “Mẹ giữ lại một chai, lúc nào bố con làm mẹ giận thì mẹ đem ra nhấp một ngụm cho lão quỷ thèm chết luôn.”
“Ông ấy mà làm mẹ giận thì mẹ cứ bảo con, con trút giận cho mẹ, lúc nào ông ấy sang nhà con, con chỉ cho ông ấy ăn rau luộc thôi.” Lúc đầu óc bà cụ tỉnh táo, Tô Du cũng sẵn lòng dỗ dành bà.
“Con á?” Bà nhìn Tô Du một cái, hơi oán trách: “Chẳng trông mong gì được, con với lão già đó cùng một phe cả.”
“Mẹ cứ về phe con thì con sẽ về phe mẹ.”
“Đừng có dỗ mẹ, mẹ chưa có lẩm cẩm đâu đấy.”
“Mẹ không lẩm cẩm mà không nhìn thấu tâm tư con trai mẹ à?” Tô Du nửa đùa nửa thật hỏi.
“Giờ thì nhìn rõ rồi.” Nhắc đến chuyện con trai, Dư An Tú vẫn khổ sở, nhưng nhiều hơn là sự nhục nhã, cảm giác như xôi hỏng bỏng không, thất vọng tràn trề, bà nhìn chằm chằm vào đôi giày dưới chân, bình thản nói: “Bà nội con bà ngoại con, rồi cả đời bà nội mẹ bà ngoại mẹ, ai cũng thích con trai. Nghe thấy một người chẳng quen biết sinh con trai họ cũng mừng. Con trai là cái gì đó quý giá lắm, dù nó có thành tài hay không, chỉ cần đàn bà sinh được mụn con trai là sẽ không bị coi khinh, mẹ chồng cũng phải nể vài phần. Vậy nên mẹ cũng muốn sinh con trai chứ, sinh được rồi mẹ mừng lắm, nó là thể diện, là chỗ dựa của mẹ. Nhất là sau khi anh hai con mất lúc chưa đầy hai tuổi, mẹ lại càng quý thằng Vinh Binh hơn. Mẹ cưng chiều nó, bảo vệ nó vì sợ nó xảy ra chuyện gì thì mẹ lại phải gánh lấy áp lực sinh con trai. Chỉ cần nó sống tốt, mẹ mang thai là sinh, chẳng bao giờ lo lắng trong bụng là trai hay gái nữa.”
Vì cưng chiều quá lâu nên bà cũng không thể rời xa anh ta được, bà không giống ông cụ biết kiếm tiền, biết làm việc lớn, bà chỉ biết sinh con và lo việc nhà, mà việc đó thì phụ nữ nào chẳng làm được. Con trai và bố không ưa nhau, gặp nhau nói chưa được hai câu đã đỏ mặt tía tai, ông cụ mắng bà, bà thấy mất mặt nên cũng giận, bà đi khuyên Vinh Binh vì mong anh ta tốt hơn, mong anh ta nghe lời bố. Nhưng ngược lại, hai bố con càng lúc càng như kẻ thù, điều đó chứng minh thể diện mà bà luôn tự hào sắp bị xé nát, để giữ thể diện, bà tự lừa dối mình rằng do tính ông cụ quái đản, còn con trai bà là đứa hiếu thảo, chỉ là ông không thấy được mà thôi.
“Cả đời này của mẹ chẳng làm được tích sự gì, không làm được việc gì to tát, cứ sống hồ đồ suốt một đời, đến lúc gần đất xa trời mới tỉnh ngộ ra, tiếc là già rồi, tỉnh ngộ cũng chẳng còn tác dụng gì nữa. Con có bản lĩnh, không giống mẹ suốt ngày chỉ biết ở nhà nuôi cho béo, con cứ cố gắng mà làm, đừng chỉ quẩn quanh bên mấy sào ruộng.” Dư An Tú nhìn con gái út nói: “Không muốn sinh thêm con cũng tốt, cứ nuôi dạy Tiểu Viễn cho tốt vào, Bình An mẹ thấy cũng không phải đứa hẹp hòi, nuôi được hai đứa trẻ có lương tâm, có tiền đồ còn hơn là sinh một lũ chỉ biết đào đất.”
“Bà cụ ơi, tư tưởng của mẹ chuyển biến nhanh thật đấy, con thích rồi nha.” Tô Du cười, giơ ngón tay cái tán thưởng.
Dư An Tú từng thấy cô làm cử chỉ này với Tiểu Viễn và Bình An nên biết nó có ý nghĩa gì, bà híp mắt cười đón nhận, nhưng trong lòng hiểu rõ sự chuyển biến này chẳng có tác dụng gì lớn, cũng chẳng bù đắp hay thay đổi được gì, chỉ là bớt gây thêm chuyện bực mình cho người khác mà thôi.
Bà lại nhớ về những điều mình đã suy nghĩ trước đây, bà sinh con trai là có mục đích, con trai là lá chắn để bà giữ thể diện, không bị người đời bàn tán, là bàn đạp để bà có tiếng nói trước mặt mẹ chồng, mấy chục năm qua, bà dựa vào cái đó mà có được những thứ cần thiết, giờ nó không ra gì thì bà vứt bỏ cũng chẳng lỗ.
Không, vẫn lỗ, vứt muộn quá.
Nhưng bà đã hưởng thụ cái lợi của việc sinh con trai mà không dạy bảo tử tế, đối với mấy đứa con gái cũng chỉ quản cho chúng không bị đói rét, cho nên sống cả đời hồ đồ chính là báo ứng của bà.
“Hãy để lũ trẻ đi học đàng hoàng đi.” Bà dặn dò đứa con út.
“Hai đứa nó vẫn luôn ham học lắm.” Tô Du khen hai đứa con trai mình.
“Thế thì tốt, thế thì tốt.”
Đây là lần đầu tiên Tô Du ngồi nói chuyện bình thản với bà cụ như vậy, cô không định sang nhà chị Ba như kế hoạch ban đầu mà cứ ngồi đó đợi đến khi Tiểu Viễn và Bình An chơi chán quay lại đón mới đi về.
