Triều đình muốn mở khoa thi dành cho nữ giới?
Cuộc họp tại Lễ Bộ còn chưa kết thúc, tin tức chấn động này đã nhanh chóng lan ra, gây náo động không nhỏ trong giới quan lại hàng đầu tại kinh thành.
Sự chấn động này chẳng kém gì biến cố trong cung vài tháng trước.
“Thật nực cười!
Nữ tử nên giữ gìn đức hạnh, hiền thục, nào có lý gì để xuất đầu lộ diện làm nữ quan?”
“Suỵt!
Nhỏ giọng một chút!
Lời ngươi vừa thốt ra chẳng phải đã đắc tội với Hoàng thượng, Trần Xá nhân và cả nữ thái y Tôn cô nương sao?”
Cũng đúng thôi!
Đại Lương hiện nay có nữ đế, chẳng những mỗi ngày đều phải xuất hiện trước bá quan văn võ, còn ngồi trên ngai vàng tiếp nhận triều bái, nắm giữ chính sự triều đình.
Trần Xá nhân là người thường xuyên truyền đạt khẩu dụ của thiên tử, xuất nhập lục bộ là chuyện như cơm bữa.
Tôn Trạch Lan, vị nữ thái y có phẩm cấp, đã mở ra con đường cho nữ tử làm thái y.
Những chuyện chưa từng có tiền lệ cứ lần lượt xuất hiện.
Thêm một khoa thi dành cho nữ giới, thực ra cũng không đến nỗi khó chấp nhận.
“Không được!
Chuyện trong cung ta không quản, nhưng tiền đồ của con gái cháu gái trong nhà, ta có quyền quyết định.
Ta không cho phép các nàng tham gia cái gọi là khoa thi dành cho nữ giới.
Tất cả cứ ngoan ngoãn ở yên trong khuê phòng.
Đến tuổi thích hợp, tìm một vị lang quân như ý mới là chuyện đúng đắn.”
Những lời như thế vang lên trong không ít gia đình quan lại.
Nhưng khi các quan viên tụ họp lại với nhau, thì lại là thái độ khác hẳn.
Nhắc tới việc này, họ hết lời khen ngợi sáng kiến tiên phong của Hoàng thượng.
Còn việc nữ quyến trong nhà có tham gia kỳ thi hay không, thì tuyệt nhiên không hé nửa lời.
Tóm lại, khắp kinh thành vì tin tức này mà trở nên xôn xao.
Khi Thái hoàng thái hậu Trịnh thị biết chuyện, bà tỏ ra rất đồng tình: “Hoàng thượng nghĩ ra biện pháp này rất hay.
Trong cung đi lại làm việc, dùng nữ tử vẫn thuận tiện hơn nhiều.”
Theo quan điểm của Thái hoàng thái hậu, tuyển nữ quan là để đưa vào cung phục vụ.
Như vậy còn tốt hơn rất nhiều so với việc tuyển chọn từ hàng cung nữ.
Nhưng bà đâu biết rằng đây chỉ là bước đầu tiên.
Giang Thiệu Hoa dự định sau khi tuyển nữ quan, sẽ để họ bên cạnh mình rèn luyện vài năm, sau đó lần lượt đưa vào lục bộ nhậm chức, rồi thậm chí đảm nhiệm các chức vụ bên ngoài.
Vạn sự khởi đầu nan, chỉ cần bước đầu tiên đã vững, những bước tiếp theo sẽ dễ dàng hơn.
Tất nhiên, những điều này không cần thiết phải giải thích chi tiết với Thái hoàng thái hậu.
Giang Thiệu Hoa thuận theo ý bà, cười đáp: “Tổ mẫu nói phải lắm, ta là nữ đế, bên cạnh dùng nữ quan đúng là thuận tiện hơn rất nhiều.”
Quả nhiên, câu tiếp theo của Thái hoàng thái hậu là: “Nói tới đây, trong nhà họ Trịnh cũng có mấy tiểu thư tài học xuất chúng.
Chi bằng để một người vào cung trước đi.”
Giang Thiệu Hoa mặt không biến sắc, đáp lời: “Khoa thi dành cho nữ giới sẽ được tổ chức vào tháng Hai năm sau, cùng ngày với khoa thi ân khoa.
Bất kể là tiểu thư khuê các nhà nào, đều có thể tham gia ứng thí.”
Thái hoàng thái hậu không hài lòng, nói: “Thi xong, chọn ai chẳng phải vẫn do con quyết định sao?”
Giang Thiệu Hoa khẽ cười, đáp: “Việc tổ chức khoa thi dành cho nữ giới do Lễ Bộ chủ trì.
Thượng thư Đổng đại nhân là người dày dạn kinh nghiệm, quen thuộc các quy tắc khoa cử.
Đến lúc đó, chắc chắn sẽ định ra quy chế chọn lựa công bằng hợp lý.
Nếu nhà họ Trịnh có nữ nhi tài học hơn người, chắc chắn sẽ tỏa sáng trong kỳ thi.”
Rốt cuộc, sau một hồi lời qua tiếng lại, Giang Thiệu Hoa vẫn không hề đưa ra câu trả lời chắc chắn.
Thái hoàng thái hậu không phải là người dễ nói lý.
Dựa vào thân phận, bối phận, bà bắt đầu nhõng nhẽo: “Ai gia không hiểu những chuyện này, nhưng tóm lại, danh ngạch nữ quan phải để lại một chỗ cho nhà họ Trịnh.
Nếu con đáp ứng, ai gia sẽ không nhắc đến chuyện Giang viên ngoại lang bị điều tới Nội Vụ Phủ nữa.”
Triệu công công đứng một bên nghe mà cảm thấy khó chịu, đành quay đầu đi chỗ khác.
Giang Thiệu Hoa lúc này rất nhớ Trần Xá nhân đang nghỉ phép.
Là thiên tử, có những lời quá thẳng thắn không tiện nói ra.
Nếu Trần Cẩm Ngọc cũng ở đây, nàng ta nhất định sẽ có vài câu sắc bén để đối đáp lại.
“Đợi sau khi khoa thi kết thúc, chúng ta sẽ bàn lại chuyện này.”
Giang Thiệu Hoa rốt cuộc vẫn không đồng ý ngay, khéo léo kéo dài vấn đề đến nửa năm sau.
Sau khi rời khỏi Ninh An cung, chưa đợi Lý Thái hậu thị lên tiếng, Giang Thiệu Hoa đã chủ động nhắc tới chuyện khoa thi nữ giới: “…
Trẫm muốn tổ chức khoa thi này để chọn một số người có tài năng làm việc bên cạnh mình.
Tuy nhiên, đây không giống với nữ quan trong cung.
Những người vượt qua khoa thi này sẽ trở thành nữ tiến sĩ, có văn thư bổ nhiệm chính thức.”
Lý Thái hậu điềm đạm hơn Thái hoàng thái hậu Trịnh rất nhiều, cũng không lợi dụng thân phận ngoại thích để yêu cầu bất cứ điều gì.
Nghe xong, bà cất giọng khàn khàn đáp: “Hoàng thượng nói rất đúng.
Ai gia sẽ cho người báo tin đến nhà họ Lý.
Dù Hoàng thượng có lòng nâng đỡ, thì nhà họ Lý cũng phải có nữ tử tài hoa thật sự mới được.”
Thái độ như vậy mới đúng.
Do hạn chế về thời gian, địa điểm và điều kiện học hành, kỳ tuyển chọn nữ khoa đầu tiên chắc chắn chỉ có thể diễn ra trong phạm vi nhỏ.
Đồng thời, khó có thể tránh khỏi sự tham gia của các đại tộc như Trịnh thị, Lý thị, và Vương thị.
Tuy nhiên, muốn trúng tuyển nữ khoa, phải dựa vào tài năng thực sự.
Còn những ai muốn trực tiếp chia phần mà không nỗ lực, thì điều đó tuyệt đối không thể.
Thái hậu Lý thị và Thái hoàng thái hậu Trịnh thị đều đồng tình với việc mở khoa thi dành cho nữ giới.
Lễ Bộ cũng đường hoàng tổ chức các cuộc họp bàn về chi tiết.
Một hành động vốn dĩ mang tính lịch sử, vậy mà lại không gặp phải quá nhiều trở ngại, thuận lợi tiến vào giai đoạn thứ hai.
Khi nghe tin này sau chuyến trở về từ hoàng trang, Thôi Độ cũng tỏ ý tán thành: “Chẳng phải là trung ương điều phối nhân tài sao?
Biện pháp này hay lắm!”
“Trung ương điều phối?”
Giang Thiệu Hoa lặp lại mấy chữ đó, ngẫm nghĩ một chút rồi mỉm cười: “Xem ra việc này ở nơi của chàng không có gì mới mẻ.”
Thôi Độ bật cười: “Đương nhiên rồi. Ở chỗ ta, nữ tử từ nhỏ đã được đi học, người xuất sắc thì không đếm xuể.
Họ đảm nhiệm đủ loại nghề nghiệp, từ nữ giáo sư, nữ bác sĩ, nữ thẩm phán, nữ kỹ sư, đến nữ khoa học gia, trong lĩnh vực nào cũng có nhân tài hàng đầu.”
“Nàng muốn mở khoa thi dành cho nữ giới, thực chất chính là tuyển chọn nữ công chức.
Đầu tiên để họ làm việc bên cạnh nàng, rèn luyện kỹ năng.
Sau đó, sẽ đưa họ ra ngoài nhậm chức.
Nhờ có nàng, họ mới có cơ hội bước vào con đường quan trường, nên lòng trung thành với nàng sẽ rất sâu sắc.”
“Nhưng việc nữ tử đảm nhiệm quan chức trên triều đình, phải mất ít nhấthi, ba mươi năm mới thực sự trở thành thông lệ.
May mắn thay, nữ hoàng bệ hạ của ta còn rất trẻ, có thể chậm rãi thay đổi không khí triều đình.”
Cùng Thôi Độ đàm đạo, lúc nào cũng cảm thấy nhẹ nhàng và thoải mái.
Ở Thôi Độ, mọi chuyện dường như đều bình thường, không có gì quá kinh ngạc hay phá cách.
Giang Thiệu Hoa khẽ cười: “Biến đổi triều đình, từ trên xuống dưới, quả thực dễ dàng hơn rất nhiều.”
“Đương nhiên sẽ có những người tính khí bảo thủ hoặc cố tình chống đối, không cho con gái hoặc cháu gái nhà mình tham gia kỳ thi.”
“Nếu vậy cũng chẳng sao.
Khoa thi dành cho nữ giới lần đầu tiên, điều quan trọng nhất là mở ra cánh cửa để tuyển chọn nữ quan.
Khi triều đình đã có tiền lệ sử dụng nữ quan, sẽ có người thèm muốn con đường quan lộ chính đáng này.
Về sau, việc nữ tử đọc sách cũng sẽ trở thành phong tục mới.”
Đây chính là lợi ích của việc cải cách từ trên xuống.
Chỉ cần đưa ra những lợi ích khó lòng từ chối, một khi có người nếm được quả ngọt đầu tiên, tự nhiên sẽ có người tranh nhau đến để hái quả thứ hai, thứ ba.
Phong tục và tập quán, cũng theo đó mà dần dần thay đổi.