-19-

Vào lúc 10 giờ, cảnh sát phát hiện con tầu của anh Sĩ bị cướp. Người trực nhà đèn ban ngày đem trình mảnh giấy “lưu thư” của anh Hải để lại. Hội đồng trại bị gọi lên Task Force. Khoảng 11 giờ, đài phát thanh Pulau Bidong đọc liên tiếp ba thông báo:

Thông báo số 1:

Lực lượng Task Force đảo Pulau Bidong thông báo.

Đêm qua, lợi dụng mưa bão, ba thuyền nhân Trần Hải, Nguyễn Đạm Thanh, Lê Học đã cướp chiếc tầu thuộc tài sản Mã Lai. Lực lượng Task Force sẽ truy tầm ba tên cướp và áp dụng luật pháp Mã Lai trừng phạt chúng xứng đáng.

Thông báo số 2:

Thông báo của đồn cảnh sát Mã Lai.

Kể từ nay, tuyệt đối cấm người Việt Nam lai vãng gần khu vực cầu Jetty. Ai vi phạm sẽ bị trừng phạt nặng nề.

Thông báo số 3:

Thông báo của Hội đồng trại.

Đêm qua, ba đồng bào Nguyễn Đạm Thanh, Trần Hải, Lê Học đã cướp tầu không hiểu đi đâu với mục đích gì. Mặc dù, ba đồng bào kể trên đã để thư lại xác nhận hành động của mình không liên quan tới ai và không ai biết cả, nhưng hành động này đã vi phạm luật pháp Mã Lai gây phiền toái cho Task Force và cảnh sát. Hội đồng trại khẩn thiết yêu cầu đồng bào hãy thận trọng mọi việc. Sự định cư của đồng bào, sớm muộn sẽ được giải quyết. Đừng vì nản chí chờ đợi lâu mà tính quẩn. Ba đồng bào Thanh, Hải, Học, nếu bị bắt, sẽ ra toà án Mã Lai và sẽ nằm tù, mất hết quyền lợi định cư.

Ba cái thông báo làm chấn động Pulau Bidong. Cả trại nhao nhao bàn tán. Thuyền nhân lũ lượt kéo tới nhà tôi. Câu trả lời duy nhất của tôi là “Tôi không hề biết gì”. Task Force, cảnh sát không làm khó dễ tôi. Chuyện một thuyền nhân khước từ định cư lấy tầu của thuyền nhân khác hồi hương, chẳng có chi ghê gớm. Nó sẽ ghê gớm nếu Task Force bị hạ sát một mạng trong vụ này. Tôi phải nằm ỳ trên gác để tránh những cuộc phỏng vấn chứa chan tình cảm của những người kính mến ông nhà báo. Dù cả đêm qua thức trắng, tôi vẫn tỉnh táo và tôi sung sướng vô cùng. Ông Trưởng trại không muốn tôi im lặng hưởng nỗi thú tuyệt vời của một chuyến hồi hương sớm sủa. Ông gọi tôi lên văn phòng trại.

– Tôi mời anh với tư cách một thuyền nhân.

– Cám ơn ông.

– Anh biết rõ sự thật?

– Cao ủy Christmas biết rõ hơn tôi.

– Về ông Thanh?

– Vâng, về ông Thanh. Ông ta đã ký đơn xin trở về Việt Nam. HCR thoả mãn yêu cầu của ông ta chậm, ông ta đành về đường biển. Ông ta nói rằng, về đường biển mới tìm đường vào bưng biền chiến đấu được, về đường hoàng sẽ vào tù. Đó, thưa ông Trưởng trại, sự thật. Ông nghĩ gì?

– Tôi không dám nghĩ gì cả. Tôi xấu hổ, tôi xấu hổ. Tôi sẽ từ chức trưởng trại sáng mai.

Tôi rời văn phòng Hội đồng trại. Hồn tôi hướng tới một toạ độ nào đó mà con tầu hồi đang hân hoan lướt sóng. Tôi tin chắc những người thân yêu của tôi thành công. “Thầy cần nhắn gì về Việt Nam không”. Tưởng như giọng nói ấm áp của anh Hải vọng sang từ vùng biển quê hương. Núi sông, rừng biển, ruộng đồng, hồ ao, cây cỏ, hoa lá, nắng mưa, thành phố, làng mạc, người vật, chim muông Việt Nam, nhắn giùm tôi, anh Hải thân mến, rằng tôi thương nhớ ngậm ngùi.

Cao ủy Christmas bất chợt vào đảo. Cô ta đến thăm tôi. Bàn trà tị nạn được vinh dự tiếp đón vị Cao ủy nhiều quyền hành. Cô Christmas mời tôi hút thuốc thơm Thụy Điển, cô rất tự nhiên và, dường như, sung sướng uống trà cám bằng lon Coca.

– Ông bỏ ý định sang Mỹ à?

– Vâng.

– Tôi gặp bác sĩ Rémy Provendier ở Kuala Lampur. Rémy kính trọng ông Thanh lắm.

– Còn cô?

– Tôi cũng thế.

Cô Christmas nhả khói thuốc, trông ra phía biển:

– Bây giờ tôi đã biết nhìn người Việt Nam bằng hai mắt và cảm thông người Việt Nam bằng cả tâm hồn tôi. Tôi đã hiểu tại sao người Việt Nam nôn nóng rời bỏ quê hương rồi người Việt Nam lại nôn nóng trở về quê hương. Và hai trường hợp trong một tâm trạng đều phải trả giá đau đớn. Dân tộc nào cũng hiếm anh hùng. Ông Thanh là một vị anh hùng.

Tôi nối thêm:

– Một anh hùng vô danh, thưa cô.

Cô Christmas nhấp ngụm trà:

– Ông Thanh rất xứng đáng là người Việt Nam.

Tôi cúi đầu:

– Cám ơn cô. Thành thật cám ơn cô.

Im lặng một lúc. Tôi cảm giác, từ đáy lon trà cám đang dấy lên những ngậm ngùi.

– Ông Hoài!

– Dạ.

– HCR và Task Force Trengganu đã thoả hiệp với nhau rằng, không loan báo tin tức các thuyền nhân tìm phương tiện riêng hồi hương. Tôi được triệu tới Marang chiều qua. Mọi chi tiết về ông Thanh, ông Hải, ông Học, sau đêm rời Pulau Bidong, hoàn toàn giữ bí mật.

Cô Christmas trầm giọng:

– Task Force Marang làm biên bản xong xuôi rồi. Tôi đã nhận diện ông Thanh. Họ thiếu may mắn.

Cô đưa tay bưng mặt:

– Bão xô tầu của họ đụng đá ngầm và xác của họ cùng dạt vào bãi Marang.

Cô Christmas xúc động:

– Tôi rất ân hận, ông Hoài ạ! Tôi rất ân hận….

Cô mở xắc rút khăn thấm nước mắt. Còn tôi, tôi ngồi bất động như một gã hành khất trong quán trọ trước cổng thiên đường.

Irvy sur Seine, 20-5-1986