Những lời của Lữ Khâu Kiến khiến khán giả tại trường quay cùng Lư Nhụy và đội ngũ nhân viên đài truyền hình vỡ lẽ. Trước đây, họ cứ ngỡ chỉ cần chú trọng nghiên cứu khoa học, tạo điều kiện cho các nhà khoa học là họ có thể gặt hái thành tựu, mà chưa từng nghĩ tới việc cái "cơ hội" đó lại đắt đỏ đến thế.

Trong phòng thu âm vang lên những tiếng xì xào bàn tán. Mọi người đều đang thảo luận về những điều Lữ Khâu Kiến vừa nói: "Thảo nào Dương Chấn Ninh, Lý Chính Đạo có thể giành giải ở nước ngoài, trong khi trong nước lại chẳng có lấy một người đoạt giải Nobel, hóa ra tất cả đều là vấn đề tiền bạc!" Lương Tiếu cảm thấy mặt nóng bừng, cô thầm nghĩ lát nữa về nhà phải xóa ngay mấy bài đăng trên mạng chỉ trích thể chế và tính dân tộc, kẻo sau khi chương trình này phát sóng lại bị dân mạng đào bới mà "phơi xác".

Sau những tràng pháo tay, chương trình bước vào phần hỏi đáp. Lần này, một nữ sinh đeo kính đứng dậy, cô vẫn còn vẻ hoài nghi hỏi Lữ Khâu Kiến: "Tiến sĩ Lữ, những điều ông nói quả thực rất có lý, nhưng tôi nghĩ lĩnh vực toán học chắc không cần đầu tư quá lớn. Vậy tại sao nước ta có nhiều thí sinh đạt huy chương vàng Olympic Toán học (IMO) đến thế, mà chỉ có một mình ông giành được giải Fields?"

"Trước hết, tôi xin đính chính một quan điểm sai lầm của bạn. Toán học không hề là không cần đầu tư lớn, định lý bốn màu chính là nhờ có siêu máy tính mới chứng minh được! Mà siêu máy tính thì cực kỳ tốn kém!" Lữ Khâu Kiến mỉm cười giải thích tiếp: "Chúng ta hãy dùng số liệu để nói chuyện nhé! Xem thử huy chương vàng Olympic Toán học và giải Fields rốt cuộc có liên quan gì đến nhau không!"

"Trước tiên hãy nhìn xem trong số những người đoạt giải Fields có bao nhiêu người là chủ nhân của huy chương vàng Olympic Toán học! Grigory Margulis năm 1978 cũng chính là chủ nhân huy chương vàng Olympic Toán học năm 1962, nhưng sau ông ấy, phải mất mười năm mới có người thứ hai giành huy chương vàng Olympic Toán học bước lên bục nhận giải Fields; mãi cho đến năm 1990 mới có Vladimir Drinfeld, ông ấy là người giành huy chương vàng Olympic Toán học năm 1969!"

"Sau đó, các chủ nhân huy chương vàng Olympic Toán học mới chính thức bước lên sân khấu giải Fields. Từ Drinfeld, Gowers, Lafforgue cho đến Perelman và Terence Tao của năm nay, hầu như kỳ nào cũng có ít nhất một người từng giành huy chương vàng Olympic Toán học đoạt giải Fields! Khoảng cách từ lúc họ giành huy chương vàng Olympic Toán học đến khi đạt giải Fields là khoảng hai mươi năm!"

"Nếu không tính Giáo sư Wiles, người giành giải đặc biệt Fields năm 2002, thì từ năm 1990 đến nay đã có tổng cộng 18 người đoạt giải Fields. Trong 18 người đó, có tám người từng giành huy chương vàng Olympic Toán học, tỷ lệ này là rất lớn!"

"Vậy liệu giành huy chương vàng Olympic Toán học có đồng nghĩa với việc có hy vọng giành giải Fields không? Tôi chỉ có thể nói rằng giới hạn cần thiết của hai giải thưởng này là khác nhau! Đối với những người đoạt giải thông thường, việc đạt được số điểm tuyệt đối 42/42 trong kỳ thi Olympic Toán học đã là nỗ lực hết mình, còn đối với những người khác, họ đạt được 42 điểm đơn giản vì bài thi chỉ có tối đa 42 điểm! Thí sinh của chúng ta giành được huy chương vàng không nhất thiết có nghĩa là họ có thể giành được giải Fields!"

"Ngoài ra, chúng ta hãy nhìn lại thành tích của các thí sinh nước ta tại Olympic Toán học! Từ năm 1985, nước ta bắt đầu tham gia. Đến năm thứ năm đã lần đầu giành tổng điểm đứng đầu, và từ sau năm 1997, thành tích thấp nhất của chúng ta cũng là hạng hai. Nhìn qua thì thành tích này rất đáng tự hào!"

"Nhưng, toán học từ trước đến nay luôn là môn thi đấu dựa vào năng lực cá nhân chứ không phải tập thể. Chúng ta mãi đến năm 2000 mới giành được tấm huy chương vàng cá nhân đầu tiên. Theo tính toán khoảng cách hai mươi năm từ huy chương Olympic Toán học đến giải Fields, thì chúng ta phải đợi đến sau năm 2020 tại Đại hội Toán học Quốc tế mới có cơ hội! Hiện tại vẫn còn quá sớm để gặt hái thành quả!"

"Đúng rồi, nhân tiện nói thêm một câu, vài ngày nữa là đến ngày trao giải thưởng Toán học mới (New Horizons in Mathematics Prize)! Trong danh sách nhận giải lần này tình cờ có hai người là chủ nhân huy chương vàng Olympic Toán học của nước ta, họ là bạn học của tôi tại Đại học Bắc Kinh. Tôi tin rằng nếu họ giữ vững phong độ hiện tại, tương lai rất có khả năng sẽ giành được giải Fields!"

Lữ Khâu Kiến đang nói đến Trương Vĩ và Uẩn Chi Vĩ, những người nhập học cùng khóa với anh. Người sau cũng giống như Giáo sư Elkies của Harvard, đều là những người đạt điểm tuyệt đối tại Olympic Toán học. Trong tương lai, họ sẽ lần lượt nhận được giải thưởng toán học Ramanujan dành riêng cho các nhà toán học trẻ dưới 32 tuổi! Tiền đồ vô lượng!

"Ngoài ra, dù toán học yêu cầu ít vốn hơn, nhưng lại đòi hỏi sự tiếp xúc với các nghiên cứu tiên phong quốc tế cực kỳ khắt khe! Các nhà toán học của chúng ta trước đây thiếu hụt cơ hội này. Nếu như ông Trần Cảnh Nhuận có thể giống như tôi, được đến những thánh địa toán học như Princeton, École Normale Supérieure ở Paris vào thời điểm tư duy sung mãn nhất để giao lưu, thì tôi tin rằng ông ấy sẽ đạt được thành tựu lớn hơn nữa!"

"Hiện nay, những rào cản này đang dần được xóa bỏ. Sự phát triển của Internet giúp một sinh viên khoa toán bình thường cũng có thể bám sát các tiến bộ tiên phong của thế giới, vận tải hàng không phát triển giúp việc giao lưu trực tiếp với các nhà toán học hàng đầu quốc tế không còn khó khăn! Thêm vào đó, những nhà toán học như Giáo sư Nam, người từng đi du học tại các trường đại học hàng đầu thế giới từ sớm, nay đã trở về nước, mang theo những tư tưởng học thuật tiên tiến nhất. Có thể nói, sinh viên khoa toán hiện nay đang sống trong thời đại hạnh phúc nhất từ trước đến nay của Hoa Quốc!"

"Vì vậy, tôi cho rằng giải Fields cũng như giải Nobel, hiện tại chỉ là thời cơ chưa đến. Chờ thêm hai mươi, ba mươi năm nữa, các học giả nước ta nhất định sẽ đứng trên hai bục nhận giải này!" Mặc dù giới toán học hiện nay có chút hỗn loạn, không thuận lợi cho sự phát triển của người trẻ, nhưng cũng giống như giải Nobel, chỉ cần cơ số đủ lớn, thiên tài chắc chắn sẽ xuất hiện! Người Hoa Quốc chúng ta về chỉ số thông minh không hề thua kém bất kỳ chủng tộc nào!"

Sau khi giải đáp xong các câu hỏi về giải Nobel và giải Fields, không khí trở nên thoải mái hơn, các câu hỏi cũng bắt đầu đa dạng hóa. Có người hỏi về đời tư của Lữ Khâu Kiến, có người hỏi về kế hoạch thám hiểm vũ trụ của Hoa Quốc. Lữ Khâu Kiến tránh né các câu hỏi cá nhân, nhưng lại nói rất nhiệt tình về kế hoạch thám hiểm vũ trụ. Anh đến tham gia chương trình này chính là để tạo đà cho kế hoạch đó, sao có thể bỏ lỡ cơ hội này được!

Lữ Khâu Kiến vẽ ra một viễn cảnh huy hoàng, phô bày sức quyến rũ của vũ trụ trước mắt khán giả, khiến họ vô cùng say mê. Ngay cả Lương Tiếu cũng thầm nghĩ: Khoa học xem ra thú vị hơn Ngôn ngữ và Văn học Hán nhiều! Mình có nên nhận lời mời làm việc của tổ chức nghiên cứu lần trước không nhỉ?

Cuối cùng cũng đến phần cuối của chương trình, Lư Nhụy cầm micro: "Mọi người nhiệt tình thế này khiến tôi thực sự ái ngại khi phải thông báo kết thúc chương trình. Nhưng Tiến sĩ Lữ đã hơi mệt rồi, vậy chúng ta hãy thực hiện câu hỏi cuối cùng nhé!"

Câu hỏi cuối cùng được chọn thuộc về một chàng trai mặc áo đấu số 27 của Bayern Munich. Anh ta không đợi cầm micro đã nóng lòng hỏi: "Tiến sĩ Lữ! Tôi là một cổ động viên bóng đá, vấn đề tôi quan tâm nhất là sau khi về nước, ông có còn tham gia các trận đấu bóng đá không? Liệu ông có đại diện cho đội tuyển quốc gia thi đấu không?"