Mã Khổ Khổ, sinh ra và lớn lên tại trấn Vân Vụ dưới chân núi Vân Vụ, là một thanh niên vốn không cam chịu tầm thường nhưng lại luôn phải vật lộn trong cảnh ngộ bi đát. Không những tầm thường, mà ngay cả sự tầm thường cũng là điều khó lòng đạt tới đối với anh ta. Sự tương phản này khiến linh hồn anh ta luôn phải chịu đựng nỗi dày vò như chốn luyện ngục.

Vì ngay từ khi chào đời, Mã Khổ Khổ đã đối mặt với nguy cơ sinh tồn trong cảnh đói rét, nên cơ thể anh ta vẫn thuộc dạng gầy gò ốm yếu so với người miền Nam. Do khi còn trong bụng mẹ, vì nhà nghèo không có tiền nên mẹ anh đã uống bừa thuốc rẻ tiền, dẫn đến việc anh vừa sinh ra đã bị hở hàm ếch như miệng thỏ! Vì vậy, kẻ mang số phận bi đát này không chỉ bị dày vò bởi ý nghĩ không muốn tầm thường, mà còn phải đối mặt với đủ loại kỳ thị từ những người xung quanh. Sự kỳ thị ấy ngày càng dữ dội sau khi anh thi đỗ vào trường đại học ở kinh thành, gần như dồn ép và tra tấn anh đến phát điên.

Đối mặt với cùng một mức điểm, khi những người bình thường lành lặn không phải đóng tiền cũng có thể nhập học, thì Mã Khổ Khổ phải đóng thêm ba vạn nhân dân tệ mới có thể bước qua ngưỡng cửa đại học. Tất cả chỉ vì anh là kẻ hở môi! Về việc này, lý do của phía nhà trường là: Mã Khổ Khổ thuộc diện người khuyết tật, chỉ tiêu nhập học của anh đã chiếm dụng vào hạn ngạch ngoài kế hoạch! Thực ra, trong lòng anh hiểu rất rõ, trường đại học ở kinh thành sợ tuyển một kẻ hở môi như anh sẽ làm ảnh hưởng đến bộ mặt nhà trường, nên cố tình dùng đòn bẩy kinh tế để chặn anh ngoài cửa!

Cùng một độ tuổi, khi các bạn học lành lặn đều thành đôi thành cặp yêu đương trong khuôn viên trường, thì Mã Khổ Khổ mãi mãi là chú vịt con xấu xí không ai đoái hoài, chỉ vì anh hở môi và còn nghèo rớt mồng tơi!

Điều khiến anh bị kích động nhất chính là những đêm cuối tuần. Trong tám chiếc giường tầng tại ký túc xá của Mã Khổ Khổ, thường xuyên có bảy cặp tình nhân đang âu yếm nhau. Nghe tiếng rên rỉ khi ân ái của các bạn nam nữ, người khó chịu không chỉ có mình anh, mà còn có cả những cô gái đang bị đè dưới thân các chàng trai! Những cô nàng xinh xắn thường ngày trông như hoa như ngọc, lòng dạ dịu dàng, giờ phút này đều biến thành những con yêu tinh.

Có người quát: "Mã Khổ Khổ, anh trốn ở đó nghe lén, không thấy ghê tởm à!"

Có người nói: "Mã Khổ Khổ, anh cho chúng tôi một chút yên tĩnh được không!"

"Mã Khổ Khổ, nhà tôi có một cô giúp việc từ nông thôn lên, tôi giới thiệu cho anh nhé?"

Thiện cảm và sự ngưỡng mộ vốn có của Mã Khổ Khổ dành cho các mỹ nữ, trong những tiếng quát tháo đanh đá ấy, dần dần biến mất. Ngược lại, sự thù hằn đối với các mỹ nữ lại lớn dần lên, giống như một con sâu bọ xấu xí, từ từ nuốt chửng trái tim và vặn vẹo linh hồn anh.

Đối với Mã Khổ Khổ, việc như xát muối vào vết thương không gì khác chính là học phí phải nộp đủ mỗi học kỳ! Đối mặt với số học phí hàng ngàn tệ, anh luôn cảm thấy như đang đứng trước ngọn núi Himalaya sừng sững, không thể vượt qua, không thể nộp đủ đúng hạn. Bởi vì mẹ và bà ngoại anh đều đau ốm, không những không kiếm ra tiền mà còn tiêu tốn rất nhiều! Nguồn thu nhập duy nhất của cả gia đình là chút tiền lương ít ỏi của lão Mã, người đang trông cổng cho công ty đầu tư Chí Đại. Để đối phó với thực tế ngày càng nhiều sinh viên nghèo không đóng học phí, nhà trường đã đưa ra quy định cứng rắn: Không nộp đủ học phí thì không được thi!

Mà không được thi thì không thể tốt nghiệp! Không thể tốt nghiệp thì không thể mưu sinh! Quy định này chẳng khác nào lấy đi mạng sống của Mã Khổ Khổ! Cứ đà này, đối với anh mà nói, đừng nói đến việc không cam chịu tầm thường, ngay cả việc tốt nghiệp một cách tầm thường cũng không dễ dàng, khó như lên trời.

Mã Khổ Khổ tất nhiên đã nghĩ đến việc vừa học vừa làm. Trong một giai đoạn, anh là người may mắn. Vì anh gặp được một đại gia, con trai của đại gia này cũng bị hở môi. Thế là, đại gia đã đặc biệt thuê một người thầy hở môi cho đứa con trai hở môi của mình. Đó là khoảng thời gian tốt đẹp mà anh không bao giờ quên được.

Để con trai không bị tự ti, đại gia đặc biệt tôn trọng người thầy hở môi. Lúc đó, Mã Khổ Khổ không những nhận được một ngàn tệ tiền dạy kèm mỗi tháng, mà trong kỳ nghỉ đông còn được theo gia đình học sinh đi một chuyến đến Vân Nam. Lần đó, anh còn lần đầu tiên làm tròn chữ hiếu, đưa lão Mã chưa từng đi du lịch bao giờ đến biên giới Vân Nam để ngắm nhìn non sông gấm vóc của tổ quốc.

Rừng mưa nhiệt đới ở Tây Song Bản Nạp có bao nhiêu cây cỏ kỳ lạ xanh mướt, thì Mã Khổ Khổ có bấy nhiêu lần hạnh phúc vỡ òa; dòng sông Y-lô-oa-đi (Irrawaddy) quanh co, rộng lớn có bao nhiêu khúc uốn lượn, thì Mã Khổ Khổ có bấy nhiêu lần vui cười. Thế nhưng, cao trào hạnh phúc của anh lại chính là điểm khởi đầu cho cuộc đời anh bước xuống địa ngục.

Trên con đường biên giới giữa Vân Nam và Miến Điện, tại một đoạn đường nhiều cây, ít người, hiểm trở, chiếc xe chở gia đình đại gia đang đi lẻ đã bị những kẻ cầm súng tấn công! Cậu học sinh hở môi vốn có thể thay đổi vận mệnh của Mã Khổ Khổ, cùng cha mẹ cậu bé, đều trúng đạn tử vong trong vụ cướp này!

Sau này, khi nghe người dân địa phương nói về súng của bọn cướp, Mã Khổ Khổ mới như nghe chuyện thần thoại mà biết rằng, ở biên giới Vân Nam và Việt Nam, súng lục nhiều như mìn trong rừng rậm vậy!

Qua cái chết của gia đình cậu học sinh hở môi, Mã Khổ Khổ dường như ngộ ra nhân sinh. Thực ra, mạng sống con người mỏng manh như hoa, ngắn ngủi như dòng nước. Tại sao mình không làm một sự nghiệp oanh liệt có thể thay đổi vận mệnh trong cuộc đời hữu hạn này? Thế là, anh giấu lão Mã, cầm số tiền mà đại gia đã cho và để lại, lén lút đến biên giới Trung - Việt để mua súng lục. Mã Khổ Khổ hiểu rằng, gia đình ba người của cậu học sinh hở môi có thể bị tiêu diệt vì súng, thì tự nhiên cũng có người nhờ vào chính khẩu súng đó mà một bước phát tài! Súng lục đối với một số người, bao gồm cả anh, chính là công cụ tốt nhất để thay đổi vận mệnh một cách nhanh chóng!

Điều khiến Mã Khổ Khổ không ngờ tới là những kẻ buôn lậu Việt Nam bán súng lục thản nhiên như bán rau. Kẻ buôn lậu cầm một khẩu súng lục kiểu 54, giơ hai ngón tay với anh, rồi lại vẽ ra ba con số không!

"Hai ngàn?" Mã Khổ Khổ không ngờ thứ có thể lấy mạng người chỉ bằng một cái bóp cò lại rẻ như vậy! Tuy nhiên, anh đương nhiên biết bí quyết kinh doanh, anh cầm khẩu súng, giơ một ngón tay với kẻ buôn lậu, rồi lại vẽ ra ba con số không.

Kẻ buôn lậu lắc đầu, dùng tiếng Trung lơ lớ nói: "Giải phóng quân không viện trợ chúng tôi nữa! Hàng ít đi rồi! Nếu là lúc chiến tranh biên giới vừa kết thúc, một khẩu súng chỉ hai trăm tệ thôi!" Thấy Mã Khổ Khổ có vẻ do dự, kẻ buôn lậu liền lấy từ trong chiếu ra một khẩu súng cùng loại, nhét cả hai khẩu vào tay anh, giơ ba ngón tay, rồi lại vẽ ra ba con số không. Mã Khổ Khổ cuối cùng cũng thỏa mãn, thầm nghĩ: "Mình mang về Bắc Kinh, chỉ cần buôn súng thôi cũng kiếm được một vạn!"

Mã Khổ Khổ không những mua súng, còn mua một hộp đạn với giá năm hào một viên; sau đó hội ngộ với lão Mã, lên tàu hỏa, bình an vô sự trở về Bắc Kinh.

Trong quá trình giao dịch tiền bạc với kẻ buôn lậu Việt Nam, một tờ tiền trăm sai sót không thể lưu hành đã bị kẻ buôn lậu dùng thủ đoạn tráo đổi để đưa vào tay anh. Mã Khổ Khổ cũng như kẻ buôn lậu, không biết giá trị của tờ tiền sai sót, đối với kẻ đang túng thiếu như anh, dù chỉ là một trăm tệ thì cũng là một tổn thất không nhỏ. Tờ tiền sai sót đó sau khi bị Đàm Bạch Hổ từ chối đổi, lại được lão Mã phát hiện ra. Ngay lúc lão Mã đang phiền não vì con trai, Văn Tài Tử với con mắt tinh đời đã đem tờ tiền sai sót đưa cho Nguyễn Đại Đầu. Nguyễn Đại Đầu tất nhiên coi như báu vật, liền vung tay đưa cho Văn Tài Tử trọn vẹn một vạn nhân dân tệ tiền thật. Khi Văn Tài Tử đưa số tiền thật đã vơi đi một nửa cho lão Mã, lão Mã trước là mừng rỡ khôn xiết, vui sướng khôn cùng, sau đó là cảm kích rơi nước mắt với Văn Tài Tử.

Mã Khổ Khổ trong tay có súng nhưng mất đi cậu học sinh hở môi, tuy ở trường lại rơi vào cảnh nghèo túng, nhưng tâm trạng anh lại đặc biệt tốt lên. Bởi vì, Mã Khổ Khổ cuối cùng đã tìm được nơi lý tưởng để giải phóng linh hồn mình: Hồ Vịt Hoang thuộc công ty đầu tư Chí Đại, nơi làm việc của cha anh. Hồ Vịt Hoang trở thành trường bắn tự nhiên để anh tập bắn, còn chim muông trong hồ chính là bia tập bắn sống của anh! Cùng với số lần Văn Tài Tử coi tiếng súng là tiếng pháo nổ từ hồ Vịt Hoang ngày càng nhiều, nửa hộp đạn của anh đã bắn sạch; cùng với việc Văn Tài Tử ngày càng yêu cầu lão Mã không được đưa đứa con hở môi đến công ty, càng không được đốt pháo, tài bắn súng của anh ngày càng chuẩn xác!

Mỗi khi đêm cuối tuần, tiếng rên rỉ ân ái lại vang lên trong ký túc xá của Mã Khổ Khổ, anh đều "phắt" một cái ngồi dậy, lấy tay làm hình khẩu súng, chĩa vào chiếc chăn đang phập phồng và đầy rẫy những âm thanh dâm dục, miệng phát ra tiếng "bằng bằng", rồi tự mình cười "hì hì". Thế là, khách nữ trong ký túc xá ngày càng ít đi, thậm chí hầu hết các cuối tuần, trong căn phòng có bốn chiếc giường tầng lại chỉ còn trơ trọi một mình Mã Khổ Khổ. Những cô nàng xinh xắn chỉ trích anh trực diện đã ít đi, nhưng trong trường, những lời đồn đại về anh lại ngày càng nhiều.

Có người nói: "Mã Khổ Khổ bị tâm thần! Sinh viên đại học thế hệ 8X sao lại có loại người này!"

Có người phản đối: "Để chúng tôi sống chung với Mã Khổ Khổ, đúng là sự bức hại đối với thế hệ mới của Trung Quốc!"

Còn có người thẳng thừng hô khẩu hiệu: "Loại bỏ Mã Khổ Khổ, đưa hắn vào bệnh viện tâm thần, trả lại trật tự cuộc sống bình thường cho chúng ta!"

Mỗi lần nghe thấy những lời bàn tán như vậy, Mã Khổ Khổ lại cười ngây ngô. Anh khinh khỉnh quát: "Yến tước sao hiểu được chí của hồng hộc? Ta đây chẳng thèm quan tâm đến các người! Mã Gia Tước thì là cái thá gì! Ta muốn làm việc lớn! Ta muốn đội trời đạp đất! A!" Quát xong, anh luôn vui vẻ từ chiếc giường tầng trên cùng, học dáng đại bàng, hú hét lao xuống. Trong khoảnh khắc bay lượn, anh cảm nhận được niềm khoái cảm tự khẳng định bản thân mà trước đây chưa từng có!

Việc lớn để cải thiện vận mệnh một cách nhanh chóng là gì? Mã Khổ Khổ không hề hồ đồ! Anh hiểu ngay: Tất nhiên là cướp ngân hàng! Lợi ích của việc cướp ngân hàng nhiều không kể xiết! Một là, oanh liệt; hai là, giàu lên tức thì; ba là, hội nhập quốc tế sớm nhất...

Từ khi có ý định cướp ngân hàng, Mã Khổ Khổ như biến thành người khác. Trong giờ học, anh luôn lặng lẽ ngẩn ngơ, thiết kế từng bước một. Về đến ký túc xá, anh cũng thường thức trắng đêm. Anh sợ hãi, như thấy một viên đạn chính nghĩa xuyên qua hộp sọ của chính mình đang quỳ trên pháp trường! Anh cũng hưng phấn, thực sự muốn hét vào mặt các bạn cùng phòng: "Đem những cô nàng xinh xắn của các người ra đây! Nếu thuận theo, lão tử sẽ thưởng cho mỗi người một vạn! Nếu không theo, lão tử sẽ bắn mỗi người một viên, tiễn tất cả các người về quê quán!"

Giờ phút này, anh có được cảm giác thành tựu chưa từng có; giờ phút này, nỗi dày vò linh hồn như chốn luyện ngục đã biến mất, anh cảm thấy mình đã là một nhân vật đội trời đạp đất!

Mặc dù Mã Khổ Khổ là người rất cảm tính, thích làm việc theo cảm hứng, nhưng dù sao anh cũng là sinh viên đại học, khả năng tư duy logic vẫn rất mạnh. Trong việc cướp bóc, tuy là tay mơ, nhưng anh vẫn tự thiết kế cho mình một kế hoạch cướp bóc chặt chẽ, có trình tự:

Bước thứ nhất, thăm dò địa bàn. Vào một buổi chiều đông lạnh giá, anh lén lút lấy ra khẩu súng lục được giấu kỹ từ trong bụi cỏ dưới tháp cổ trong trường. Anh lặng lẽ nạp năm viên đạn vàng óng vào băng đạn, bọc trong tờ báo cũ, giấu trong lòng, lấy lý do đổi tiền sai sót, xin vay vốn sinh viên, vội vã chạy đến chi nhánh Ngũ Nhất. Xem ra, làm việc lớn quả thật không dễ dàng, lần xuất quân đầu tiên anh đã đụng độ tên bảo vệ gian xảo: Đàm Bạch Hổ. Dưới sự tra hỏi đầy ác ý của Đàm Bạch Hổ, anh thế mà lại chột dạ hoảng sợ. Không những không đổi được tiền sai sót, chuyện vay vốn bị từ chối thẳng thừng, mà lúc đối phó vài câu rồi vội vã bỏ chạy, anh còn vô tình làm mất cả khẩu súng!

Bước thứ hai, gây rối loạn địch doanh. Do Mã Khổ Khổ mang lòng thù địch với mỹ nữ, nên việc dùng mỹ nữ để gây rối loạn ngân hàng, anh không những có linh cảm mà còn làm rất thuần thục. Trong quá trình thăm dò ngân hàng, anh phát hiện tên bảo vệ nhỏ tên Đàm Bạch Hổ kia có ý đồ không rõ ràng với nữ giám đốc xinh đẹp. Anh lại lần theo manh mối để làm rõ tình hình của lão Khang, thế là kế ly gián bắt đầu. Sau khi chi nhánh Ngũ Nhất và công ty đầu tư Chí Đại bắt mối với nhau, thông qua lão Mã và Văn Tài Tử, anh nắm rõ mọi cử động của Cung Mai. Việc đùa bỡn lão Khang cũng đạt đến trình độ nằm trong lòng bàn tay. Trong quá trình đùa bỡn lão Khang, gây rối loạn chi nhánh Ngũ Nhất, Mã Khổ Khổ cảm nhận được sự tự khẳng định bản thân thực sự mà trước đây chưa từng có. Tất nhiên, điều khiến anh vui nhất là trong quá trình quấy rối ngân hàng, anh còn làm được một số việc tốt có lợi cho nhân dân, cho xã hội!

Một là giúp đối tượng cướp bóc của mình là Cung Mai tìm được thuốc đặc trị bệnh ngứa ngáy của Chư Cát Tú; hai là giúp con rối lão Khang của mình bán được 36.000 tệ bảo hiểm! Ba là khi Nguyễn Đại Đầu thực hiện kế hoạch "thực sắc" tại hồ Vịt Hoang, vì thực sự không thể nhìn nổi cái bộ dạng đùa bỡn phụ nữ của hắn, anh đã lén bỏ thuốc mê vào rượu của Nguyễn Đại Đầu! Hơn nữa, khi Nguyễn Đại Đầu khóa trái cửa văn phòng định cưỡng hiếp Cung Mai, anh đã lấy chìa khóa từ chỗ lão Mã, lặng lẽ mở cửa!

Vì vậy, Mã Khổ Khổ không khỏi thở dài, cảm thán sự thất thường trong cảm xúc và tấm lòng lương thiện của chính mình!

Bước thứ ba là trinh sát hỏa lực. Anh tranh thủ lúc Cung và Đàm đi xa đến núi Vân Vụ cầu thuốc từ Phùng Khập Khiễng, trốn bên ngoài chi nhánh Ngũ Nhất, ném liên tiếp hai viên gạch lớn vào trong! Điều anh không ngờ tới nhất là kính ngân hàng vỡ tan, nhưng bảo vệ bên trong lại chẳng buồn chạy ra xem! Có thể thấy, biện pháp an ninh và tinh thần trách nhiệm của nhân viên chi nhánh Ngũ Nhất cực kỳ yếu kém. Thế là, hai viên gạch lớn ném vào chi nhánh Ngũ Nhất dường như trở thành hai liều thuốc kích thích, khiến lòng tin của anh tăng vọt.

Bước thứ tư là mô phỏng thực thi. Anh muốn xem một người đối mặt với cái chết, đối mặt với họng súng của mình sẽ có trạng thái ra sao? Liệu có khả năng dưới sự ép buộc của anh mà lấy tiền từ két sắt ra hay không! Tất nhiên, người bị thử nghiệm này không nên là nhân viên nội bộ của chi nhánh Ngũ Nhất, anh sợ sẽ "đả thảo kinh xà". Thế là, anh khóa mục tiêu vào lão Khang. Anh không ngờ, một người có chỉ số thông minh cao như lão Khang, đối mặt với cái chết, đối mặt với họng súng của mình lại phục tùng đến vậy! Cứ như mặc cho người ta xâu xé! Việc thực thi bước thứ tư suôn sẻ này không những giúp anh từ đó có tiền, mà còn cho anh nếm trải hương vị của sự thành công, biết được các hiệp khách xưa nay khi hành hiệp trượng nghĩa thì có cảm giác như thế nào!

Bước thứ năm là cướp ngân hàng. Phương án của anh cũng là một kiệt tác thuận theo thời thế. Đó là lợi dụng vị trí địa lý thuận tiện giao thông, gần chợ bán buôn hàng hóa nhỏ của chi nhánh Ngũ Nhất, dự định vào lúc chập tối đông người nhất, lúc ngân hàng ít phòng bị nhất, bất ngờ xông vào quầy, dùng súng chĩa vào đầu nhân viên giao dịch như chĩa vào đầu lão Khang, ép họ lấy tiền mặt trong két sắt ra, sau đó bản thân nhanh chóng xông vào chợ bán buôn hàng hóa nhỏ, thay quần áo và túi đựng tiền ở một góc nào đó, rồi thản nhiên chuồn mất.