Thật trùng hợp, trong thời gian và không gian này, Diêm Nhược Cừ và Nhan Nguyên lại quen nhau từ trước, còn kết bạn với Đường Chân đến từ Tứ Xuyên.
Đến khách điếm nơi hai người bằng hữu ở lại, Diêm Nhược Cừ nói: “Hai vị hiền huynh, chớ có viết bài nữ tử khoa cử nữa, ngu đệ nơi này có chuyện quốc gia đại sự quan trọng hơn. Nếu ba người chúng ta thương lượng thích hợp, không cần khoa cử cũng có thể làm quan, tiểu đệ nói không chừng còn có thể phá lệ làm quan.”
“Chuyện quốc gia đại sự gì?” Nhan Nguyên hỏi.
Diêm Nhược Cừ nói: “Công nghiệp và thương mại ngày nay, đặc biệt là ngành dệt may, quy hoạch của triều đình là sai. Mặc dù các thương nhân dân gian, tự sửa chữa để bù đắp những sai lầm như vậy, nhưng hệ thống thuế tương ứng và chế độ quan chức không được điều chỉnh theo.”
Đường Chân cười nói: “Quả nhiên là đại sự!”
…
Trong phòng khách, một nhóm người đang trò chuyện.
Có Kỳ Bưu Giai và vợ cùng cô em vợ, còn có con trai con gái và con dâu tương lai của hắn. Ngoài ra còn có Lưu Thục Anh đến từ Giang Tây, Nhan Nguyên đến từ Hà Bắc, Đường Chân đến từ Tứ Xuyên và Diêm Nhược Cừ đến từ Thái Nguyên.
Diêm Nhược Cừ, người trẻ tuổi nhất nói: "Bệ hạ chắc chăn sẽ khuyến khích công thương, lấy thành thị làm trung tâm phát triển công thương, ủng hộ thương nhân thành lập các phân xưởng và nhà máy ở trong và ngoài thành, quan thuế các cấp được đặt chủ yếu tại thành thị, việc xin đất ở ngoại ô cũng dễ dàng hơn. Điều này có một số lợi thế, một là dân chúng trong và ngoài thành có thể đi làm ở nhà máy gần nhất; hai là tiện cho việc thu thuế của chính quyền; ba là giao thông thuận lợi, nguyên liệu và hàng hóa đều có thể lưu thông một cách nhanh chóng."
"Đúng là như thế." Đường Chân gật đầu nói.
Gia đình Diêm Nhược Cừ kinh doanh muối ăn, gia đình Đường Chân kinh doanh tơ lụa và hạt dầu, bản thân Kỳ Bưu Giai lại là chủ xưởng dệt.
Còn gia thế của Nhan Nguyên thì gần như là một lời khó nói hết.
Do gia cảnh ngheo khó, cha ruột của hắn đã nhận làm con nuôi của nhà họ Chu ở cùng thôn, Nhan Nguyên từng có tên là Chu Bang Lương. Cha ruột hắn không chịu nổi sự kỳ thị của nhà họ Chu, thế là chủ động theo quân Thát Tử đến Liêu Đông khi bọn chúng nhập quan cướp bóc, đến nay vẫn chưa có tin tức gì.
Người ông nuôi của hắn là quan phòng thủ địa phương của Đại Minh, trước kia đã đầu hàng Lý Tự Thành, tiếp đó đầu hàng Đa Nhĩ Cổn, còn giúp Mãn Thanh đàn áp quân khởi nghĩa, sau đó lại đầu hàng Lý Tự Thành, cuối cùng bị quân Đại Đồng công khai xử tử.
Bởi vì tuổi còn nhỏ nên Nhan Nguyên không bị liên lụy, hắn ở nhờ nhà của ân sư, hơn nữa còn đổi lại họ của tổ tiên là họ Nhan.
Từ nhỏ hắn đã luyện tập cưỡi ngựa bắn cung với ân sư, còn học tập binh pháp, y thuật và thuật số, thậm chí còn học qua đan pháp để tu tiên. Trường tiểu học ở Hà Bắc được thành lập rất muộn, hắn được ân sư gửi đến trường đi học, tốc độ nhảy lớp còn nhanh hơn chính quyền mở trường, một lần tự học đã học xong chương trình tiểu học, sau đó hắn phát hiện trong huyện vẫn chưa thành lập trường trung học.
Nhân tiện thì ân sư của Nhan nguyên, Ngô Động Vân, đã đóng cửa các trường tư thục ở nông thôn, chủ động nương nhờ vào quân Đại Đồng khi quân Đại Đồng, Lý Tự Thành và quân Bát Kỳ giao chiến ở Hà Bắc.
Một ông lão nhỏ bé năm sáu mươi tuổi cưỡi một con ngựa gầy, một thanh kiếm sắt treo bên hông, lưng đeo cung, tay cầm trường kích, và mái tóc hoa râm chạy tới doanh trại của quân Đại Đồng. Lúc ấy hắn được bổ nhiệm làm thủ lĩnh nghĩa quân địa phương, theo đó trợ giúp thành lập Nông hội phân ruộng, bây giờ là Hiệu trưởng trường trung học huyện Bác Dã.
Nhan Nguyên đã trở thành cháu rể của ân sư...
Nhan Nguyên hỏi: "Quyết định của triều đình có chỗ nào không đúng sao?"
Diêm Nhược Cừ chỉ Kỳ Bưu Giai nói: "Vấn đề này có thể hỏi Kỳ tiên sinh, có lẽ Kỳ tiên sinh hiểu rõ hơn."
Kỳ Bưu Giai nói: "Các huyện ngoại thành có dân số đông nên dễ dàng chiêu mộ công nhân, nhưng đất xây dựng nhà máy lại không đủ. Ta chỉ có thể tìm một khu đất dốc ngoài trấn, xin đất để xây dựng nhà máy. Mặc dù khu đất dốc đó cằn cỗi, nhưng vẫn thuộc đất canh tác, chính quyền phê duyệt rất chậm, phải mất khoảng bốn năm mới được cấp phép."
Diêm Nhược Cừ giải thích: "Đó là vì quyền cấp đất hằng năm của quan viên trong huyện rất ít. Để huyện thành phát triển phồn thịnh và thuận tiện cho việc thu thuế, bọn họ tập trung phê chuẩn đất xây dựng nhà máy ở ngoại ô. Bọn họ sẽ đợi đến đợt di dân hằng năm, ưu tiên di dời nông dân ở ngoại ô đến phương Bắc rồi sử dụng đất trống để xây dựng nhà máy. Trong đó có một số khu đất vô cùng màu mỡ, nhưng vẫn vi phạm quy lệ. Còn những vùng đất cằn cỗi ở thôn trấn, do cách huyện thành quá xa nên khó được chính quyền phê chuẩn."
"Đúng vậy, " Kỳ Bưu Giai gật đầu nói, "Ở chỗ chúng ta, huyện ngoại thành đã không còn đất để phê duyệt nên mới cho phép xây nhà máy ở thôn trấn."