SÁU NĂM SAU

“Con người phải học cách ghét,

và nếu họ có thể học được cách ghét,

họ có thể được dạy cách yêu.”

—Nelson Mandela, Long Walk to Freedom

Turk

“Gà mái?” tôi hỏi lại. “Bố không thể tin nổi con lại nghĩ đó là gà mái. Rõ ràng là gà trống mà.”

Con bé cau mày. “Chúng có gì khác nhau ạ?”

Hừm, tôi đã tự đâm đầu vào đó, phải vậy không? Nhưng không đời nào tôi lại đi nói mấy chuyện trống mái cho đứa con gái ba tuổi trong khi chúng tôi chờ cho con bé được xét nghiệm khuẩn liên cầu. Tôi sẽ để cho Deborah việc đó khi cô ấy đi làm về.

Deborah, vợ tôi, làm nghề môi giới chứng khoán. Tôi đã lấy họ của cô ấy khi chúng tôi lấy nhau, hy vọng được bắt đầu lại làm một con người mới, tốt hơn tôi ngày trước. Vợ tôi là người đi làm kiếm tiền, trong khi tôi ở nhà với Carys, sắp xếp những ngày đi diễn thuyết của mình quanh ngày đi chơi và đi nhà trẻ của con. Tôi làm việc với chi nhánh địa phương của Liên đoàn Chống Phỉ báng. Tôi tới các trường cấp ba, nhà tù, chùa chiền với nhà thờ, diễn thuyết về lòng căm ghét.

Tôi kể cho những tập thể này biết ngày xưa tôi từng đi đánh người vì bản thân cảm thấy quá đau, nếu không làm đau người khác thì tôi sẽ làm đau chính mình mất. Tôi giải thích rằng điều đó làm tôi cảm giác mình có mục tiêu để sống. Tôi kể họ về những lễ hội đã đến dự, nơi các ban nhạc hát về sự thượng đẳng của chủng tộc da trắng và bọn trẻ con chơi những trò và những món đồ chơi kỳ thị chủng tộc. Tôi mô tả thời gian ở tù của tôi, và công việc quản trị một trang web dành cho thù ghét. Tôi nói về người vợ đầu của mình. Tôi nói lòng căm ghét đã gặm nhấm cô ấy từ bên trong, thế nhưng chuyện đã xảy ra thực sự chẳng có gì đặc biệt: một lọ thuốc, nuốt vào với một chai vodka. Cô ấy không thể chịu nổi việc phải thấy thế giới như nó vốn là, thế nên cuối cùng, cô ấy tìm cách để giữ cho mắt mình nhắm lại mãi mãi.

Tôi bảo họ rằng không có gì ích kỷ hơn là cố gắng thay đổi suy nghĩ của người khác, bởi vì họ không nghĩ như ta. Chỉ vì thứ gì đó khác ta không có nghĩa là nó không đáng được tôn trọng.

Tôi bảo họ điều này: về sinh học, cái phần trong bộ não cho phép chúng ta đổ tội lên những người chúng ta không thực sự biết rõ cũng chính là phần cho phép ta cảm thông với người xa lạ. Phải, quân phát xít đã biến người Do Thái thành con chốt thí, tới mức gần như diệt chủng. Nhưng cái phần tế bào trong bộ não đó cũng lại là cái thúc đẩy những người khác gửi đi tiền bạc, tiếp tế và cứu trợ, dù họ ở tận đầu kia trái đất.

Trong bài nói chuyện của mình, tôi mô tả con đường dài để thoát ly. Nó bắt đầu với một chuyến viếng thăm lúc nửa đêm - những kẻ không mặt mũi, trùm kín mít, được bọn nắm quyền phái đi tới phá cửa nhà chúng tôi và đánh chúng tôi. Francis bị ném xuống cầu thang, tôi gãy ba cái xương sườn. Đó là buổi tiệc chúc thượng lộ bình an dành cho chúng tôi, tôi đoán thế. Ngày hôm sau, tôi đóng hẳn LONEWOLF.org. Tôi đã chuẩn bị giấy tờ ly hôn, khi Brit tự tử.

Kể cả bây giờ, tôi vẫn phạm sai lầm. Thỉnh thoảng tôi vẫn cảm thấy thôi thúc muốn nện vào ai hay thứ gì đó, nhưng giờ tôi làm chuyện đó trên một sân băng khúc côn cầu. Có lẽ tôi thận trọng hơn mức nên làm khi ở gần người da đen. Nhưng tôi còn dè chừng bọn da trắng trong những chiếc xe tải nhỏ với cờ Liên minh ở cửa sổ sau cùng. Bởi vì tôi từng là người như thế, và tôi biết họ có thể làm gì.

Nhiều nhóm người tôi gặp không tin tôi có thể thay đổi chóng mặt như thế. Đó là lúc tối kể họ về vợ tôi. Deborah biết mọi thứ về tôi, về quá khứ của tôi. Cô ấy đã tha thứ cho tôi rồi. Và nếu cô ấy có thể làm thế, tại sao tôi không thể tha thứ cho mình chứ?

Tôi đi xưng tội. Ba hay bốn lần một tuần, tôi thú nhận tội lỗi của mình trước một nhóm người nghe. Tôi cảm thấy họ ghét tôi. Tôi nghĩ tôi đáng bị như thế.

“Bố,” Carys gọi, “cổ họng con đau quá.”

“Bố biết, con yêu,” tôi dỗ con. Tôi đỡ con ngồi lên lòng mình khi cánh cửa bật mở.

Cô y tá vừa bước vào xem qua tờ khai của Carys tại phòng khám không cần hẹn trước này. “Xin chào,” cô ấy nói. “Tên tôi là Ruth Walker.”

Cô ấy ngẩng lên, một nụ cười trên gương mặt.

“Walker,” tôi lặp lại, khi cô ấy bắt tay tôi.

“Phải, như trong Phòng khám Walker ấy. Tôi sở hữu chỗ này... nhưng tôi cũng làm việc ở đây.” Cô ấy cười tươi. “Đừng lo. Tôi làm y tá giỏi hơn làm kế toán.”

Cô ấy không nhận ra tôi. Ít ra thì tôi nghĩ thế.

Nghĩ lại thì cái tên trên tờ khai mang họ của Deborah. Hơn nữa, giờ đây tôi trông rất khác. Tôi đã xóa hết hình xăm, chỉ còn lại một hình. Tóc tôi đã dài ra và được cắt gọn. Tôi đã sụt hơn mười bốn cân cơ bắp, kể từ khi tôi bắt đầu chạy bộ. Và có lẽ cái ở trong tôi bây giờ tỏa ra một ấn tượng khác, ở bề ngoài.

Cô ấy quay sang Carys. “Cháu không khỏe à? Cô xem cho cháu được không?”

Cô ấy để Carys ngồi trong lòng tôi trong lúc nhẹ nhàng dò trên cổ họng bị sưng của con bé, đo nhiệt độ con bé và dụ nó mở miệng bằng cách giả bộ mở một cuộc thi hát mà Carys, dĩ nhiên, giành chiến thắng. Tôi để ánh mắt mình lướt đi khắp gian phòng, nhận ra nhiều điều trước đó tôi không thấy - chứng chỉ trên tường với cái tên Ruth Jefferson được viết thật đẹp và trang trọng. Bức hình đóng khung của một thanh niên da đen bảnh bao đang đội nón và mặc áo thụng tốt nghiệp trên sân trường đại học Yale.

Cô y tá cởi găng tay ra, thu hút sự chú ý của tôi. Tôi nhận ra cô ấy có đeo một chiếc nhẫn kim cương nhỏ và nhẫn cưới trên tay trái.

“Tôi chắc 99% rằng bé bị nhiễm liên cầu khuẩn rồi,” cô ấy bảo tôi. “Carys có dị ứng với loại thuốc nào không?”

Tôi lắc đầu. Tôi không nói được.

“Tôi có thể lấy tăm bông thấm dịch cổ họng bé, xét nghiệm liên cầu khuẩn nhanh rồi dựa trên kết quả đó, cho thuốc kháng sinh,” cô ấy nói rồi khẽ giật bím tóc Carys. “Cô bé,” cô hứa, “sẽ sớm cảm thấy khỏe ngời ngời.”

Cáo lui, cô ấy bước ra cửa để lấy dụng cụ cần dùng làm xét nghiệm. “Ruth,” tôi gọi, vừa khi cô đặt tay lên nắm đấm cửa.

Nữ y tá quay lại. Trong một khoảnh khắc, mắt cô ấy hơi nheo lại, và tôi muốn biết. Tôi muốn biết. Nhưng cô ấy không hỏi chúng tôi có bao giờ gặp nhau chưa; cô ấy không thừa nhận lịch sử của chúng tôi. Cô ấy chỉ chờ tôi nói bất cứ thứ gì tôi thấy cần phải nói.

“Cảm ơn cô,” tôi bảo cô ấy.

Cô ấy gật đầu và lách ra khỏi phòng. Carys vặn vẹo trên đùi tôi. “Nó vẫn còn đau, bố ơi.”

“Cô y tá sẽ làm nó đỡ hơn.”

Hài lòng với câu trả lời này, Carys chỉ lên những khớp ngón tay bên trái của tôi, cái hình xăm duy nhất còn trên cơ thể này. “Đó là tên con ạ?” con bé hỏi.

“Đại khái vậy,” tôi đáp. “Tên con cũng có ý nghĩa như thế, trong ngôn ngữ xứ Welsh.”

Con bé chỉ vừa bắt đầu học chữ cái. Thế nên nó chỉ vào từng khớp ngón tay tôi: “Y,” con bé đọc. “Ê. U.”

“Đúng thế,” tôi tự hào. Chúng tôi chờ Ruth trở lại với chúng tôi. Tôi cầm tay con gái, hoặc là con bé cầm tay tôi, như thể chúng tôi đang ở một ngã tư, và nhiệm vụ của tôi là đưa nó sang bên kia an toàn.