Việc chia ruộng không hề dễ dàng như quan phủ nghĩ, Ngô Chí Kiên cũng vậy. Thực tế, phần lớn dân chúng Minh Châu đều được chia ruộng hoang, đất cày bỏ không, gia cảnh Ngô Chí Kiên cũng không phải ngoại lệ.
Sở dĩ có tình cảnh này là do trước kia phản quân ở Minh Châu chỉ biết cướp bóc, đè đầu cưỡi cổ dân chúng, chẳng hề nghĩ đến việc quản lý hay sản xuất.
Thêm vào đó, chiến tranh khiến nhiều địa chủ lớn nhỏ và dân thường rời bỏ Minh Châu, đất đai không người canh tác.
Đến khi Dương Tranh đánh chiếm toàn bộ Minh Châu, nền sản xuất nơi đây đã bị tàn phá nghiêm trọng, hơn nửa đất đai bỏ hoang.
Khi chính sách chia ruộng được thực thi, những nông dân như Ngô Chí Kiên nhận được ruộng đồng không có hoa màu cũng là điều dễ hiểu.
Dù vậy, có ruộng vẫn là niềm vui lớn với họ. Khi chính sách mới bắt đầu, dân Minh Châu reo hò, hô vang "Dương Thiên Vương vạn tuế”, "Dương gia quân vạn tuế”, ủng hộ hết mình triều đình Dương Tranh.
Bởi vì họ biết, có đất là có vốn để sinh tồn. Chỉ cần đợi đến năm sau, gieo trồng trên mảnh đất được chia, họ sẽ không còn phải chịu cảnh đói khát nữa.
Nhưng đời không như là mơ.
Sau những cuộc vơ vét của quân phản loạn bản địa, tám, chín phần mười dân Minh Châu rơi vào cảnh "màn trời chiếu đất". Đừng nói tiền bạc, đến lương thực nuôi sống gia đình cũng không có.
Niềm hy vọng duy nhất của họ là vụ thu hoạch sắp tới, mong sao thu đủ lúa gạo để giải quyết cơn đói.
Nhưng ông trời trêu ngươi. Chiến tranh liên miên, ruộng đồng bị quân đội giày xéo, thêm vào đó là nạn hạn kéo dài, nhiệt độ giảm sâu. Hàng loạt yếu tố khiến Minh Châu mất mùa trên diện rộng. Nhiều nơi hoa màu giảm ba đến năm phần, thậm chí mất trắng.
Gia đình Ngô Chí Kiên còn may mắn hơn, ba mẫu ruộng không đến nỗi mất trắng, nhưng tình hình cũng chẳng khá hơn là bao.
Đến mùa gặt, vợ chồng Ngô Chí Kiên vất vả cắt lúa mạch suốt nửa tháng, thu hoạch được vỏn vẹn 420 cân!
Ngô Chí Kiên vô cùng tuyệt vọng. Nhà có bốn miệng ăn, dù tằn tiện đến đâu, mỗi ngày cũng phải hết chục cân gạo. 420 cân chỉ đủ ăn hơn một tháng, không thể nào cầm cự qua mùa đông dài đằng đẵng.
Nghĩ đến hai đứa con đang gào khóc vì đói, Ngô Chí Kiên thấy mịt mù. Anh đã cố gắng hết sức để vợ con có thể sống sót, giờ chẳng nghĩ ra được cách nào nữa.
"Ông nội đừng nói thế"
Thấy Ngô Chí Kiên thất thần, vợ anh nhỏ giọng an ủi: "Sao lại không sống được? Khó khăn thế nào chúng ta cũng từng trải rồi. Giờ có đất, lại vừa thu hoạch, chỉ cần qua được mùa đông này, chúng ta sẽ hết khổ thôi."
"Qua được mùa đông này ư?"
Ngô Chí Kiên cười chua chát: "400 cân gạo, dù ăn dè sẻn đến mấy, làm sao qua nổi mùa đông?"
Nạn hàn vẫn chưa dứt, tháng Tám, tháng Chín ở Minh Châu đã bắt đầu rét, mà mùa đông năm nay lại kéo dài bất thường, ít nhất phải đến giữa tháng Giêng năm sau thời tiết mới ấm lên.
Lương thực không đủ, quần áo ấm cũng thiếu, Ngô Chí Kiên thực sự không biết cả nhà sẽ sống sót thế nào.
"Còn có thể đào rau dại mà. Chúng ta chịu khó đào thêm rau dại, cũng đỡ được chút gạo."
"Đào rau dại?"
Ngô Chí Kiên lắc đầu. Rau dại đâu dễ kiếm thế?
Vợ chồng anh biết đào rau dại để tiết kiệm gạo, người khác chẳng lẽ không biết?
Vùng núi quanh thành bị dân đói đào bới gần như trơ trụi, đừng nói rau dại, đến rễ cũng chẳng còn.
Lục tung cả ngọn núi, tìm được một, hai cây đã là may mắn lắm rồi. Dựa vào rau dại để tiết kiệm gạo thì không thực tế chút nào.
"Em còn nghe người ta nói, Dương Thiên Vương là Bồ Tát giáng thế cứu khổ cứu nạn, chắc chắn không để chúng ta chết đói đâu."
Vợ Ngô Chí Kiên nói thêm: "Biết đâu quan phủ sớm nhận ra chuyện mất mùa, sẽ phái người phát cháo, phát gạo thì sao!"
"Chắc thế."
Ngô Chí Kiên đáp cho qua chuyện. Dương Thiên Vương đúng là tướng quân tốt, không chỉ đánh đuổi phản quân, còn chia ruộng cho dân Minh Châu.
Nhưng chuyện quan phủ phát gạo thì Ngô Chí Kiên thấy khó tin lắm.
Quan phủ không thu thêm thuế đã là may, làm sao có chuyện phát gạo cho đám dân đen này?
"Ông nó à, dù thế nào, chúng ta cũng phải cố gắng. Các con còn nhỏ, nếu chúng ta không còn, chúng sẽ sống ra sao?"
Vợ Ngô Chí Kiên nói, đời người khổ ải, đã có lúc chị từng nghĩ quẩn, nhưng mỗi khi nhìn hai đứa con, chị lại tỉnh ngộ.
Có thể nói, chính hai đứa trẻ là động lực để vợ chồng chị cố gắng đến bây giờ.
"Phải! Các con còn nhỏ, không thể mất cha mẹ!"
Quả nhiên, vừa nhắc đến con cái, vẻ mịt mù trong mắt Ngô Chí Kiên tan biến, anh bừng tỉnh: "Dù khó khăn, khổ sở đến đâu, chúng ta cũng phải nuôi các con khôn lớn!"
Thấy vậy, vợ Ngô Chí Kiên mỉm cười: "Thế chứ! Chẳng phải chỉ thiếu gạo thôi sao? Trước kia chúng ta cũng từng thiếu rồi, nghĩ cách, rồi sẽ qua thôi."
"Ừ!"
Ngô Chí Kiên kiên định gật đầu, cùng vợ sóng vai về nhà.
Khoảng một phút sau, hai vợ chồng về đến nhà, thấy hai đứa con ngoan ngoãn đợi bên trong.
Ngô Chí Kiên có một cặp long phượng thai, anh lớn là con trai, bé nhỏ là con gái.
Cả hai đều thừa hưởng nét đẹp của mẹ, mắt to tròn, rất đáng yêu.
Nhưng vì thiếu ăn, thiếu mặc từ bé, hai đứa đều gầy gò, tóc hoe vàng, má hóp lại, khiến ai nhìn cũng xót xa.
"Cha, mẹ.”
Thấy cha mẹ về, cô bé mừng rỡ chạy tới ôm chân Ngô Chí Kiên, líu lo: "Cha ơi, hôm nay con và anh hai đều ngoan lắm, con không có đi đâu hết trơn á."
Tình hình an ninh ở Minh Châu, hay cả Cửu Châu đều rất tệ, trộm cướp, buôn người nhan nhản. Vì vậy, khi người lớn ra đồng, thường dặn con trẻ đóng cửa ở nhà, đề phòng bị bắt cóc.
Hôm nay, trước khi ra đồng, Ngô Chí Kiên và vợ cũng đã dặn hai con phải ở yên trong nhà, không được ra ngoài.