Đầu năm ngoái, tôi nhận được một cuộc điện thoại từ cầu thủ bóng chày Chu Shin Soo hiện đang thi đấu cho đội Texas. Chúng tôi quen nhau từ hồi cuốn sách Bước chậm lại giữa thế gian vội vã của tôi được xuất bản. Sau nhiều lần nhắn tin và trò chuyện qua điện thoại, chúng tôi đã trở nên khá thân thiết. Mỗi khi Chu Shin Soo có trận đấu ở New York, tôi đều cố gắng đến xem và cổ vũ. Nhưng từ nửa đầu năm ngoái, thành tích đánh bóng của cậu không còn được tốt như trước nữa, và cậu đã gọi hỏi tôi làm sao để thoát khỏi tình trạng xuống phong độ này. Nhìn cầu thủ Chu Shin Soo đơn độc cố gắng ở xứ người, tôi cảm thấy lo lắng cho cậu ấy như lo lắng cho em trai của mình vậy. Được nhận mức lương cao, Chu Shin Soo phải chịu áp lực lớn để có được thành tích tốt, đóng góp cho chiến thắng của đội mình, chưa kể còn phải đáp ứng sự kỳ vọng của người hâm mộ. Khi tôi hỏi cậu đã thử làm những gì để thoát khỏi tình trạng xuống phong độ, Chu Shin Soo nói rằng cậu đã thử hết tất cả những phương pháp mình có thể nghĩ ra, nhưng vẫn đang vô cùng bế tắc vì chưa thể tìm ra nguyên nhân chính xác tại sao mình lại rơi vào tình trạng ấy.
Thực ra trong cuộc sống, bất kỳ ai cũng sẽ gặp tình huống như vậy. Có thể chúng ta không bị xuống phong độ như Chu Shin Soo hoặc các vận động viên thể thao khác, nhưng chắc chắn có những trường hợp dù ta đã cố gắng hết sức nhưng tình hình vẫn không tốt đẹp hon. Gần đây tôi cũng gặp một tình huống tương tự liên quan đến sức khỏe. Cuối năm ngoái tôi bị cảm rất nặng, sau cơn bạo bệnh, tuy các triệu chứng khác đều đã biến mất nhưng cổ họng tôi vẫn đau không thuyên giảm. Tôi đã cố thường xuyên súc miệng bằng nước muối, uống kháng sinh và đủ loại thuốc khác theo hướng dẫn của bác sĩ nhưng vẫn không thấy khá hơn. Con đau họng kéo dài mấy tháng liền, tôi cũng đã thử chụp cắt lớp CT, tìm đến cả các bác sĩ Đông y và viện tới biện pháp châm cứu, nhưng mãi vẫn không tìm ra nguyên nhân và điều trị dứt điểm chứng đau họng dai dẳng ấy.
Trong số những người đặt câu hỏi cho tôi trên mạng xã hội, có rất nhiều trường hợp rơi vào tình trạng giống tôi. Như những trường hợp cố gắng học hành đến mấy thành tích vẫn không khá hơn, hoặc những trường hợp dốc hết sức kinh doanh nhưng vẫn không thấy tia hy vọng thành công nào, hay có cả những trường hợp đã nỗ lực để tạo dựng mối quan hệ tốt đẹp với gia đình nhà chồng hoặc với đồng nghiệp nhưng không có tiến triển, hoặc những người như tôi, dù cố gắng chạy chữa nhưng bệnh tình vẫn không thuyên giảm. Những lúc như thế chúng ta dễ tuyệt vọng và trở nên u uất.
Dù đã đến chùa, nhà thờ và khẩn thiết cầu nguyện cũng như thử nhiều cách khác nhưng vẫn chẳng có điều kỳ diệu nào đến với chúng ta. Những lúc như vậy chúng ta phải làm gì? Khi câu nói "Cố gắng thêm một chút nữa, mọi chuyện sẽ ổn thôi" không còn đủ sức động viên ta nữa, khi đã nỗ lực đủ đường nhưng không thấy tia hy vọng nào, chúng ta phải giữ tâm trí như thế nào để thoát ra khỏi khó khăn này?
Trước hết chúng ta cần quan sát tình huống hiện tại với tầm nhìn lớn hơn. Sóng dâng lên ắt có lúc phải rút xuống. Phải chăng chúng ta đang lầm tưởng rằng chỉ khi sóng dâng cao mói là bình thường, còn khi sóng rút xuống là bất bình thường? Hay có phải chúng ta đã quá tự mãn cho rằng đối với mình chỉ có những ngày nắng rạng mà quên rằng bên cạnh những ngày nắng rạng đó còn có cả những ngày mưa roi? Trong đòi, cần phải biết chấp nhận sự xuống dốc như một phần của cuộc sống. Hãy thử nhìn lại xem bạn có đang chán ghét sự xuống dốc này vì nó ngược với ý bạn, và bạn có đang dễ dàng nổi nóng, bất an và đổ lỗi cho người khác hay không. Nếu nhìn xa trông rộng hơn, bạn sẽ nhận ra ngay rằng sự xuống phong độ là một quá trình tất yếu, sóng phải rút thì mới có thể tiếp tục dâng cao một lần nữa. Nhờ có trải nghiệm trong hiện tại mà khi trở lại đỉnh cao, chúng ta không còn ngạo mạn nữa mà luôn khiêm tốn, biết tự giữ mình tránh hưng phấn quá đà và sáng suốt hơn.
Biết tận dụng nghịch cảnh của hiện tại để đánh thức lòng từ bi trong mình cũng rất quan trọng. Vốn dĩ con người ta hay dễ lầm tưởng công việc của mình diễn ra trôi chảy là điều hiển nhiên và tất cả đều nhờ vào sự nỗ lực của chính bản thân mình. Khi nhìn thấy người khác có thành tích kém hơn mình, có địa vị thấp hơn mình, sức khỏe kém hoặc bị người khác xem thường trong các mối quan hệ, chúng ta sẽ dễ dàng đổ lỗi cho họ. Ta cho rằng họ buôn bán không thuận lợi là do họ không cố gắng, họ phải nhận mức lương thấp là do họ không chăm chỉ trong công việc. Nhưng vốn dĩ thế gian này cũng giống như một cái lưới lớn, chúng ta sống giữa những mối liên hệ phức tạp, làm sao có chuyện tất cả những khó khăn xảy ra chỉ vì lỗi của một cá nhân được? Chưa biết chừng họ chưa thành công vì không may mắn có được điều kiện tốt như bạn đấy. Bởi vậy, khi rơi vào cảnh khó khăn, bạn hãy tận dụng chính hoàn cảnh đó để nhìn nhận lại bản thân đồng thời cố gắng thấu hiểu cho những người đau đớn và vất vả hơn mình. Đây cũng chính là cơ hội để bạn tỏ lòng biết ơn ấm áp đến những người xung quanh nhiều hơn.
Và hãy tự giác ngộ rằng những nỗ lực chúng ta đang tạo ra lúc này sẽ tích tụ lại và cuối cùng sẽ thay đổi tình huống hiện tại. Trước kia tôi từng nghe một câu chuyện rất hay từ cầu thủ bóng chày Park Chan Ho. Anh nói rằng, dù có xuống phong độ và bị người đời chê bai, anh vẫn phải không ngừng ném bóng, vì đó là việc duy nhất anh có thể làm khi đó. Dĩ nhiên chỉ một quả bóng được ném tốt sẽ không thể giúp anh ngay lập tức lấy lại phong độ
đỉnh cao. Nhưng nhiều quả bóng như thế gom lại cuối cùng sẽ tạo ra một sự biến đổi to lớn.
Khi bạn không bỏ cuộc, những nỗ lực nhỏ bé của bạn nhất định sẽ không lãng phí vô ích. Nếu kiên trì cố gắng, cuối cùng bạn sẽ nhìn thấy mặt trời, như sau một mùa mưa dai dẳng trời lại nắng rạng vậy. Khi viết những dòng này, tôi nhận được tin rằng cầu thủ Chu Shin Soo đang liên tục ghi điểm cho đội của mình. Tất cả chúng ta, hãy cùng cố gắng!
Trong tấm vải nối mang tên cuộc sống, có những lời khen cùng những lời chê bai, có niềm vui và nỗi buồn, có đạt được và mất mát, có hạnh phúc cùng khổ đau được đính liền với nhau tạo thành một.
Vì vậy, tu hành chính là việc giữ mình bình thản trước những lời phê phán, nỗi buồn, sự mất mát hay khổ đau.
Nếu chúng ta chấp nhận được chân lý rằng những thứ đó vốn dĩ là một phần của cuộc sống,
Tâm trí chúng ta sẽ trở nên thanh thản hơn rất nhiều.
—ooOoo—
Dầu bạn cảm thấy đêm tối cứ kéo dài mãi
Nhưng chắc chắn đến một lúc nào đó trời cũng sẽ sáng dần lên thôi.
Cho dù có cảm thấy nỗi đau cứ tiếp tục kéo dài
Thì đến một lúc nào đó bạn cũng sẽ cảm thấy nguôi ngoai, hoặc lòng bạn bắt đầu "bỏ qua"
Và bạn sẽ tìm thấy những bài học trong nỗi đau ấy.
Trên thế gian này không có gì là mãi mãi.
Kể cả những khổ đau.
—ooOoo—
Nếu cuộc sống thiếu những nghịch cảnh thì ta sẽ không thể phát triển.
Qua bao lần vật lộn cố gắng giải quyết những vấn đề xảy ra với mình
Ta sẽ có thêm những kỹ năng mới và càng lúc càng dày dặn kinh nghiệm hơn.
Trong chuyến du hành mang tên cuộc sống, những sự kiện khiến ta gặp khó khăn
Sẽ giúp ta nhìn lại mình
Và nghĩ đến nỗi đau của những người cũng gặp khó khăn giống mình.
Đó chính là nền tảng để lòng từ bi trỗi dậy trong mỗi người. Tôi mong sao những người đang gặp chuyện khó khăn Sẽ tìm được tri thức và sự từ bi thông qua chính những khó khăn mình đang gặp phải...
—ooOoo—
Cho dù người bạn đã từng giúp đỡ hay kỳ vọng Có khiến bạn tổn thương nặng nề đi chăng nữa,
Hãy vẫn nghĩ rằng họ là người thầy tuyệt vời nhất đối với bạn.
- Đạt Lai Lạt Ma
—ooOoo—
Khi ta để tâm nhìn kỹ
Thì bất kỳ ai cũng là một cá thể yếu đuối và đầy mâu thuẫn.
Lời nói và hành động của ta thay đổi theo từng tình huống, Tùy theo người đang đứng trước mặt mình,
Ta đối xử tốt với người ngoài nhưng lại tùy tiện với người thân trong gia đình,
Kể cả giá trị quan cũng dễ dàng thay đổi theo tình huống... Sự trưởng thành chỉ thực sự bắt đầu
Khi chúng ta biết nhìn lại, tự suy xét bản thân không hoàn thiện và đầy mâu thuẫn.
Sự trưởng thành về linh hồn
Đi kèm với quá trình thừa nhận và chấp nhận
Những điểm bạn ghét ở bản thân mình vẫn luôn là một phần của bạn.
Khi bạn chấp nhận được rằng bên trong mình tồn tại một kẻ nhiều tham vọng,
Có khi như đứa trẻ, có khi lại rất bạo lực, có khi ích kỷ vô cùng,
Thì bạn sẽ dần hiểu được người khác và có thể bắt đầu tha thứ cho họ.
—ooOoo—
Càng trưởng thành về tâm trí
Bạn sẽ càng nhận ra rằng
Những thành công tìm đến với mình
Là nhờ vào sự giúp đỡ của rất nhiều người.
Nếu bạn nhận ra rằng công việc không phải là thứ có thể làm một mình
Và nếu bạn biết cách thể hiện lòng biết ơn với những người xung quanh
Thì sau đó thành công sẽ tìm đến với bạn.
Cách để không trở nên khúm núm trước những người có quyền lực và của cải
Chính là biết hài lòng với cuộc sống của chính mình.
Khi bạn không nhìn thấy ở đối phương thứ mình muốn có
Thì dù gặp gỡ ai bạn cũng có thể đường hoàng tự tin.
Chỉ khi tham vọng muốn có được thứ gì đó ở họ, bạn mới trở nên luồn cúi khúm núm.
—ooOoo—
Từ trái nghĩa của tham lam không phải kiềm chế, mà là biết cách tự hài lòng.
—ooOoo—
Những tiếng nói khiển trách và chê bai ta
Thường lớn hơn những tiếng nói ủng hộ và thật tâm lo lắng cho ta rất nhiều.
Chính vì vậy khi gặp khó khăn
Ta thường không nghe thấy những lời động viên ủng hộ. Nhưng hãy chờ thêm một lát.
Sau khi những người chê bai ta lũ lượt bỏ đi để chuyển sang chê bai người khác
Ta sẽ bắt đầu nhìn thấy
Những người còn lại vẫn luôn ủng hộ mình.
—ooOoo—
Khi có chín chuyện tốt cùng một chuyện xấu xuất hiện trong tâm trí, kỳ lạ là chúng ta thường chỉ bận tâm đến chuyện xấu hơn là những chuyện tốt.
Có ý kiến cho rằng đó là do thói quen còn lại từ thời nguyên thủy, để tồn tại con người phải luôn tập trung chuẩn bị cho những tình huống xấu dễ gây nguy hiểm cho mình.
Khi thấy bản thân đang tập trung vào chuyện xấu, hãy tự nhủ rằng
"Không sao đâu. Bây giờ không phải là thời nguyên thủy nữa.
Hãy để dành lo lắng đến khi nào chuyện xấu thật sự xảy ra."
—ooOoo—
Một trong những nỗi sợ hãi lớn nhất của con người
Là bị đối phương chối bỏ
Sau khi đã bộc lộ cho họ thấy bản chất vốn có của mình.
Vì vậy mà chúng ta thường không dễ dàng mở lòng, kể cả với những người gần gũi nhất,
Để rồi tự mình ôm lấy mọi gánh nặng và trở nên mệt mỏi. Khi có ai đó mở lòng mình và thể hiện hình ảnh thực sự của họ với bạn
Đừng vội đánh giá mà hãy đón nhận họ một cách ấm áp. Không có ai hoàn hảo cả, cũng như chính bản thân bạn đấy thôi.
Những người ngồi bên cạnh người lái xe
Nếu không phải tình huống nguy cấp thực sự
Thì không nên chỉ bảo người lái xe phải lái như thế nào.
Mỗi người đều có cách lái xe của riêng mình.
Hãy để việc lái xe cho người cầm lái
Và thoải mái mỉm cười với họ, khi an toàn tại nơi cần đến thì tất cả sẽ đều hạnh phúc!
—ooOoo—
Con người ta thường nghĩ rằng phương pháp của mình là chính thống, là chuẩn.
Vậy nên khi thấy người khác làm việc khác mình
Chúng ta luôn muốn bắt bẻ họ.
Nhưng thực ra đó chỉ là vì chúng ta không quen với phương pháp của họ thôi, chứ không phải họ làm sai.
Hãy thử một lần làm việc theo một cách thức thật khác, thật mới mẻ.
Bạn sẽ gặp được một thế giới mới mà trước giờ bạn không hề biết tới đấy.
Khi bạn nổi nóng với ai đó hãy cố gắng nhận thức được cơn giận của mình.
À, mình giận dữ thế này chỉ vì đối phương không làm theo ý mình muốn thôi.
Đối phương cũng có lập trường và quy tắc của bản thân chứ
Nên có thể nếu làm theo ý mình sẽ không đúng với những gì anh ta nghĩ,
Đâu có dễ bỏ qua những giá trị bản thân coi trọng để làm theo ý người khác.
Nếu là anh ta chắc mình cũng không thể hành xử khác được.
—ooOoo—
Tâm trí ta thường bị giày vò
Khi ta trì hoãn công việc phải làm.
Hãy lên lịch cụ thể, hôm nay phải làm việc gì từ mấy giờ, Và khi đến giờ, đừng nghĩ đến chuyện khác mà hãy thực hiện việc đó ngay.
Đôi lúc chúng ta phân vân
Không biết có nên làm việc gì đó cho người khác hay không.
Nếu bạn nghĩ rằng mình sẽ áy náy trong một thời gian dài nếu không làm việc đó
Vậy thì hãy nhanh chóng làm rồi quên nó đi.
—ooOoo—
Khi nhìn thấy một cuốn sách mình muốn đọc trong nhà sách, tôi sẽ mua ngay mà không nghĩ ngợi nhiều.
Nếu đặt cuốn sách đó lên kệ sách, thì nhất định đến một lúc nào đó tôi cũng sẽ đọc nó.
Những cuốn sách nhân văn, xã hội, triết học, hay những cuốn tiểu thuyết dày có thể trông khó nhằn với bạn bây giờ nhưng đừng lo, đến một lúc nào đó bạn sẽ hiểu và thích thú khi đọc chúng đấy.
—ooOoo—
Việc đột nhiên tìm đến một nhà sư và nói "Sư hãy nói điều gì tốt đẹp đi."
Cũng chẳng khác nào việc vừa gặp nghệ sĩ hài đã yêu cầu "Anh hãy chọc tôi cười đi."
Nhưng dù gì để chuẩn bị cho những tình huống cấp bách, Có lẽ tôi nên phòng sẵn vài lời tốt đẹp trong đầu.
—ooOoo—
Lâu lắm rồi tôi mới có dịp đi taxi, tài xế taxi đã hỏi tôi rằng "Trông sư rất giống nhà sư viết quyển sách Bước chậm lại..., cái người mà có lần lên ti vi ấy. Chắc sư nghe người ta nói vậy nhiều lắm đúng không?"
Sau khi nghỉ ngơi và tìm tòi những chuyện hài hước để cả tâm trí và cơ thể được thư giãn, tôi chợt nhận thấy mình đã biết cách chấp nhận những chuyện mà trong suốt thời gian qua tôi đã nghĩ rằng mình sẽ không bao giờ chấp nhận được. Tôi cầu nguyện cho những ai đang đọc cuốn sách này sẽ yên bình, tĩnh tại, dần dần học được cách chấp nhận và buông bỏ những điều đang khiến bản thân mình bận lòng.
—ooOoo—
Khi hoa tàn
Khi mặt trời lặn
Khi một người lìa đời
Giữa nỗi buồn sâu thẳm
Ta vẫn có thể học hỏi
Cách thấu hiểu và chấp nhận mọi sự ở đời
Cũng như lòng khiêm tốn
Giúp ta tha thứ cho người khác.
- Nữ tu Lee Hae In, trích từ tập thơ Lời cầu nguyện nhỏ bé