"Trên thế giới, những quốc gia có thực lực nghiên cứu thứ này cũng chỉ có Mỹ, Nga, Liên minh châu Âu và Nhật Bản mà thôi! Tuy nhiên, họ hiện vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm và dò dẫm, còn rất xa mới tới mức ứng dụng thực tế. Có thể dự đoán rằng, nếu kế hoạch của chúng ta hoàn thành đúng tiến độ, thì dù các quốc gia khác có bắt đầu dốc toàn lực đuổi theo, chúng ta vẫn sẽ giữ được vị thế độc quyền trong mười lăm đến hai mươi năm tới!" Nói xong, Lữ Khâu Kiến bắt đầu giới thiệu cho ông về các thiết bị nhiệt hạch hạt nhân có kiểm soát của các quốc gia khác.
"Hiện nay, trên thế giới chủ yếu có các thiết bị lớn như sau: thiết bị Tokamak TFTR của Mỹ, thiết bị đánh lửa quốc gia NIF của Mỹ, T20 của Nga - sau này bị cắt giảm thành T15 với cuộn dây nhỏ hơn nhưng đã ứng dụng siêu dẫn, thiết bị JT-60 của Nhật Bản, vòng xoáy liên hợp châu Âu JET, dự án lò phản ứng nhiệt hạch quốc tế ITER. Ngoài ra còn có Tore-Supra của Pháp, Wendelstein 7-X của Đức; tất nhiên, còn có cả thiết bị EAST vừa được xây dựng xong ở nước ta!" Trong đó, hạng mục cuối cùng vì dự án Hy Hòa do Lữ Khâu Kiến chủ trì nên trong một thời gian dài sắp tới, nó chỉ đóng vai trò như một bức bình phong để thu hút sự chú ý của nước ngoài mà thôi.
Tần Phong cầm ấm trà lên châm đầy vào tách của Lữ Khâu Kiến, ra hiệu cho cậu tiếp tục: "Tôi xin được nói ngắn gọn về hiện trạng và dự đoán đối với một vài thiết bị nhiệt hạch quan trọng. Trước tiên, hãy nói về hai thiết bị lớn của Mỹ là thiết bị Tokamak TFTR và thiết bị đánh lửa quốc gia NIF."
"Thiết bị Tokamak TFTR đúng như tên gọi, là một loại thiết bị Tokamak. Nó sử dụng từ trường hình vòng để tạo ra lực từ giam giữ plasma. Nó được xây dựng lần đầu tại Viện Năng lượng Nguyên tử Kurchatov của Nga. Cái tên này là viết tắt các chữ cái đầu của các từ tiếng Nga như vòng, chân không, từ, cuộn dây!"
"TFTR được xây dựng dưới sự chủ trì của Princeton, hoàn thành và đưa vào vận hành năm 1982. Nó đã đạt được một loạt thành tựu, tích lũy kinh nghiệm quý báu trong các lĩnh vực như giam giữ và gia nhiệt plasma, xử lý tritium, kích hoạt neutron D-T. Tuy nhiên, quy mô thiết bị này khá nhỏ, chỉ mới thực hiện được các công việc kiểm chứng lý thuyết. Nếu muốn đạt được đột phá lớn hơn, chỉ dựa vào món đồ chơi nhỏ này là không thể!"
"Còn về thiết bị đánh lửa quốc gia NIF, nó bắt đầu được xây dựng từ năm 1997, tổng kinh phí là 3,5 tỷ USD, dự kiến hoàn thành vào năm 2009. Đây là thiết bị lớn đầu tiên trên thế giới lấy nhiệt hạch giam giữ quán tính làm mục tiêu chính. Theo thiết kế, NIF có thể sử dụng laser với tổng năng lượng 2MJ làm nguồn dẫn động để bắn vào viên mục tiêu deuterium-tritium, lần đầu tiên thực hiện mục tiêu năng lượng nhiệt hạch đầu ra lớn hơn năng lượng đầu vào vùng lõi mục tiêu. Thành tựu này mang ý nghĩa cột mốc, đánh dấu bước tiến lịch sử của nhân loại trong việc phát triển năng lượng nhiệt hạch giam giữ quán tính có kiểm soát. Tuy nhiên, họ còn cần một thời gian dài nữa mới đạt được mục tiêu này. Theo dự đoán của tôi, thí nghiệm này có lẽ phải đến năm 2013 mới hoàn thành, mà đến lúc đó dự án Hy Hòa đã sớm đạt được mục tiêu này rồi! Hơn nữa, theo tính toán của tôi, thiết kế của NIF tồn tại vấn đề nhất định. Năng lượng đầu ra mà nó đạt được sẽ thấp hơn nhiều so với dự tính của các nhà khoa học Mỹ. Họ dự định thu được 20 megajoule năng lượng thông qua thí nghiệm này, còn kết quả tôi tính ra là họ chỉ có thể thu được 20 kilojoule, chênh lệch gấp một nghìn lần so với kế hoạch ban đầu của họ!"
"Thiết bị JT-60 của Nhật Bản được xây dựng năm 1985 với kinh phí khoảng 15,3 tỷ nhân dân tệ, hoàn thành cải tạo nâng cấp vào năm 1991, sau đó tiến hành các thí nghiệm xoay quanh việc cải thiện hiệu suất giam giữ và vận hành ổn định. Mục đích là nghiên cứu vận hành ổn định của thiết bị Tokamak thông qua cải thiện hiệu suất giam giữ plasma. Kể từ khi cải tạo thành công, nó đã đạt được những chỉ số cao nhất thế giới về hệ số tăng ích năng lượng, nhiệt độ plasma và tích số nhiệt hạch. Hiệu suất rất xuất sắc, nhưng dù sao đó cũng là thành tựu của thế kỷ trước, đến nay nó chủ yếu làm công tác nghiên cứu cơ bản cho ITER."
"Vòng xoáy liên hợp châu Âu JET từng là lò phản ứng nhiệt hạch lớn nhất thế giới, được xây dựng tại Oxford, Anh vào năm 1984. Các đội ngũ nghiên cứu lần lượt do Tiến sĩ Wesson của Đức, Tiến sĩ Rebut của Pháp, Tiến sĩ Keilhacker, Tiến sĩ Zacher, Tiến sĩ Pamela dẫn dắt. Người phụ trách hiện tại là Tiến sĩ Francesco Romanelli của Ý. Tuy danh tiếng của những người này không quá vang dội và chúng ta cũng không tra cứu được nhiều thông tin về họ trên các kênh công khai, nhưng họ đều là những nhà khoa học hàng đầu châu Âu trong lĩnh vực nhiệt hạch hạt nhân. Dưới sự dẫn dắt của họ, JET đã tạo ra kỷ lục thế giới mới về hiệu suất nhiệt hạch!"
"Đồng thời, họ cũng dùng những sai lầm của chính mình để chỉ ra con đường sai lệch cho chúng ta. Ví dụ như trong điều kiện thành lò hoàn toàn bằng kim loại, quá trình tái tuần hoàn nhiên liệu giảm đi đáng kể, bụi tích tụ trong quá trình phóng điện giảm mạnh, tạp chất vonfram không gây phá hoại nghiêm trọng đến hiệu suất plasma... điều này sẽ giúp chúng ta tiết kiệm được rất nhiều thời gian và kinh phí khổng lồ."
"Những năm gần đây, do hiệu suất lò phản ứng giảm sút bởi những sai lầm trên, ngân sách của Liên minh châu Âu eo hẹp, cùng với việc khởi động dự án lò phản ứng nhiệt hạch quốc tế ITER, kinh phí của JET liên tục bị cắt giảm. Có thể dự đoán rằng, việc họ muốn tạo ra những tiến triển đột phá thêm lần nữa là điều không khả thi!"
"Cuối cùng, hãy nói về dự án hot nhất hiện nay là dự án lò phản ứng nhiệt hạch quốc tế ITER! Dự án này bắt đầu từ năm 1985, khởi xướng bởi 'đầu bản đồ' (Gorbachev) của đế quốc đỏ và sáng kiến của Reagan phía Mỹ. Trong hơn mười năm sau đó, họ đã tiêu tốn 1,5 tỷ USD để hoàn thành thiết kế sơ bộ và chính thức khởi động triển khai vào năm ngoái!"
"Dự án này tôi biết, năm 2003 nước ta cũng tham gia đàm phán và đã ký kết kế hoạch này với EU, Ấn Độ, Nhật Bản, Hàn Quốc, Nga và Mỹ vào năm ngoái!" Tần Phong cuối cùng cũng nghe thấy dự án mình quen thuộc, ông ngắt lời: "Trước khi ký thỏa thuận, các vị Đại trưởng lão vẫn còn do dự, chúng ta đã có dự án Hy Hòa rồi, vậy có cần thiết phải lãng phí ngân sách vào dự án này nữa không?"
"Tuy nhiên, cuối cùng mọi thứ vẫn được thực hiện theo phương án ban đầu. Một là để tránh các quốc gia khác đoán ra ý đồ thực sự của dự án Hy Hòa, hai là có thể thông qua việc tham gia dự án này để tìm hiểu tư duy của các nhà khoa học nước khác, làm tài liệu tham khảo cho dự án Hy Hòa!" Đây cũng là lần đầu Lữ Khâu Kiến nghe nói về chuyện này.
"Dự án này có thể nói là kế hoạch nghiên cứu nhiệt hạch hạt nhân có số vốn đầu tư lớn nhất và số người tham gia đông nhất thế giới hiện nay, ngoại trừ dự án Hy Hòa! Nếu chỉ xét về số lượng nhà khoa học hàng đầu, ITER thậm chí còn vượt qua dự án Hy Hòa của chúng ta!" Thừa nhận rằng nhân tài khoa học Trung Quốc không ngừng trưởng thành trong những năm gần đây, nhưng so với tổ chức bảy bên này thì vẫn còn kém xa.
"Vậy có nghĩa là đối thủ cạnh tranh lớn nhất của chúng ta hiện nay chính là dự án ITER?" Tần Phong nhíu mày khi nghe câu cuối cùng: "Tiểu Lữ, cậu cảm thấy dự án Hy Hòa của chúng ta so với họ, bên nào sẽ có tiến độ nhanh hơn?"