"Nếu một doanh nghiệp mất khả năng thanh toán như Công ty Xây dựng Oa Cố mà cũng có thể nhận được một khoản phí chuyển nhượng, vậy thì phải chăng chính quyền cũng có thể nhận được phí chuyển nhượng từ các doanh nghiệp mất khả năng thanh toán khác?" Thái Vân Đào vốn luôn chực chờ cơ hội, lập tức xen vào hỏi.
Lục Vi Dân thầm khen một tiếng, Thái Vân Đào đúng là bạn tốt, mượn cớ sự sơ hở của Chiêm Thải Chi, lập tức giúp mình bắt đầu mở lời.
"Cũng chưa chắc, Công ty Xây dựng Oa Cố có điểm đặc thù. Thứ nhất là quy mô của nó khá lớn, thứ hai là ngành nghề xây dựng mà nó hoạt động có mối liên hệ khá chặt chẽ với đầu tư cơ sở hạ tầng của chính phủ. Đặc biệt là trong bối cảnh phía Oa Cố sắp khởi công vài dự án, thị trấn Oa Cố mới có cơ sở để đòi giá đối phương." Lục Vi Dân thở dài, "Còn về những doanh nghiệp khác, nói một cách thực tế, nếu thực sự có thể bù đắp một chút để đóng gói tống khứ chúng đi cùng với đống nợ nần, tôi cho rằng đều xứng đáng."
Chiêm Thải Chi vừa lên tiếng, Lương Quốc Uy trong lòng liền nghẹn ứ. Người phụ nữ này đúng là đồ ngu ngốc não ngắn! Sống mấy chục năm cuộc đời, lăn lộn trong Huyện ủy bao năm mà đầu óc vẫn đơn giản nông cạn đến thế!
Cô muốn tranh luận chi tiết với Lục Vi Dân về phương án này chẳng phải là tự rước lấy nhục sao? Hắn đã dám làm phương án chi tiết đến mức này, dám phát cho mỗi ủy viên thường vụ một bản, lẽ nào lại sợ cô bới lông tìm vết? Cô muốn chất vấn hắn, e là trong lòng hắn đã sớm mừng thầm, chỉ sợ cô không chất vấn thêm vài câu nữa thôi.
Quả nhiên, chỉ vài ba câu, Chiêm Thải Chi đã cứng họng. Thái Vân Đào nhân cơ hội đó lại giúp Lục Vi Dân dẫn dắt câu chuyện.
"Vi Dân, tình hình kinh doanh của các doanh nghiệp thị trấn ở Oa Cố kém cỏi là sự thật, cũng đã gây ra không ít lỗ hổng cho Hội liên hiệp hợp tác xã (Hợp tác xã tín dụng nông thôn) các thị trấn, để lại không ít nợ nần. Điều này trong huyện ai cũng rõ. Nhưng cậu đã cân nhắc chưa, nếu những doanh nghiệp này cải cách theo kiểu lượng hóa quyền sở hữu mà cậu đề cập, điều đó có nghĩa là các thị trấn có thể phải gánh vác các khoản nợ của những doanh nghiệp này tại Hợp tác xã tín dụng, mà số vốn thu được từ cải cách e rằng chẳng thể nào lấp đầy được những lỗ hổng đó. Điều này đồng nghĩa với việc sẽ chất thêm gánh nặng nợ nần cho các thị trấn vốn đã chẳng dư dả gì, quả là họa vô đơn chí." Lý Đình Chương mắt vẫn dán vào phương án, dường như đã đọc đi đọc lại nhiều lần, lúc này mới lên tiếng.
"Huyện trưởng, vấn đề này tôi cũng biết là rất khó. Nhưng mỗi khi nghĩ đến lỗ hổng của Hợp tác xã tín dụng ngày càng lớn, mà hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp thì hoàn toàn không thấy dấu hiệu khởi sắc, tôi lại cảm thấy nếu không sớm có biện pháp loại bỏ cái nhọt độc này, có lẽ nó sẽ ngày càng lớn, đến sau này càng khó xử lý hơn."
Câu hỏi của Lý Đình Chương thoạt nhìn như đang chất vấn, nhưng Lục Vi Dân biết thực chất là đang cung cấp đạn dược cho mình phát biểu, cái tình này hắn phải nhận.
"Tôi đã phân tích kỹ số liệu kinh tế của các doanh nghiệp thị trấn ở Song Phong từ năm 90 đến 92, về cơ bản không có thay đổi gì lớn. Phần lớn doanh nghiệp kinh doanh kém, tỷ lệ nợ nần tăng cao, có thể nói không còn khí thế như những năm tám mươi khi các doanh nghiệp này mới hình thành. Ngược lại, những thói hư tật xấu của doanh nghiệp quốc doanh lại bén rễ nảy mầm trên chính những doanh nghiệp này. Những doanh nghiệp này hiện nay còn trụ được là nhờ có sự hỗ trợ của Hợp tác xã tín dụng các thị trấn. Phía Ngân hàng tín dụng chúng ta không cần quản, đó thuộc hệ thống Ngân hàng Nông nghiệp, nhưng còn Hợp tác xã tín dụng thì sao? Nếu cứ để mặc tình trạng này, các doanh nghiệp này lợi dụng mối quan hệ đặc biệt với chính quyền thị trấn để thường xuyên vòi vĩnh, lỗ hổng ngày càng lớn. Vậy nếu có một ngày cái nhọt này vỡ ra, lỗ hổng bị xuyên thủng thì phải làm sao? Đó là tiền mồ hôi nước mắt của nông dân, nếu thực sự không thể chi trả, sẽ xảy ra đại loạn! Vì vậy tôi thà chịu khó khăn bây giờ, cũng phải nặn bỏ cái nhọt này, tránh để sau này xảy ra biến cố."
"Tôi không muốn nói mình cao thượng thế nào, nếu muốn làm cho xong chuyện, loại rắc rối này tôi cũng có thể không ôm vào người. Ai biết vài năm nữa tôi còn ở đâu? Làm loại việc chọc thủng lỗ hổng, nặn nhọt này đều là đắc tội người khác, làm người ta không thoải mái. Nói khó nghe hơn là còn cắt đứt đường làm ăn của không ít người. Những lãnh đạo thị trấn này ai mà chẳng từng chấm mút, lấy chút lợi lộc từ doanh nghiệp trong các dịp lễ tết? Tôi làm thế này, chẳng phải sau lưng sẽ bị bao nhiêu người chỉ trích, mắng tôi lo chuyện bao đồng sao? Nhưng tôi đã ngồi ở vị trí này thì phải làm tròn trách nhiệm của vị trí đó. Thực sự để mặc cho những lỗ hổng này ngày càng phình to, tôi không làm được."
Những lời lẽ sâu sắc, đanh thép khiến mấy vị thường vụ hơi biến sắc, đặc biệt là những người như Ngu Khánh Phong, Mạnh Dư Giang.
Dù họ không nắm rõ tình hình cụ thể của doanh nghiệp thị trấn và Hợp tác xã tín dụng, nhưng cũng biết những năm gần đây doanh nghiệp thị trấn phát triển trì trệ, vấn đề của Hợp tác xã tín dụng còn nhiều hơn. Vụ án năm kia ở hương Trương Trang, nơi hương trưởng, phó hương trưởng và trạm trưởng kinh tế nông nghiệp cùng bị viện kiểm sát bắt giữ cũng khiến huyện chấn động, khiến họ nhận ra vấn đề của Hợp tác xã tín dụng không còn là nghiêm trọng bình thường nữa. Thế nhưng, đối với một "quái thai" là tổ chức bán tài chính như Hợp tác xã tín dụng, rốt cuộc nên xử lý thế nào, ngay cả cấp trên cũng chưa có ý kiến gì. Họ cũng chỉ biết kêu gọi tăng cường giám sát từ cấp độ của mình, còn kết quả ra sao thì chỉ có trời mới biết.
Lương Quốc Uy vô thức ngả người ra sau.
Quan Hằng từng nói tài ăn nói và tư duy của Lục Vi Dân không ai sánh bằng, bản thân Lương Quốc Uy chưa cảm nhận rõ rệt. Lần uống rượu xuân dịp tết có cảm nhận đôi chút, nhưng có lẽ do hoàn cảnh hoặc do hắn cố ý nên có phần kiềm chế. Hôm nay, màn trình diễn này mới thực sự phô diễn hết thực lực của hắn.
Lý Đình Chương thoạt nhìn như đang bới lông tìm vết, thực chất là đang hát xướng dựng sân khấu cho Lục Vi Dân. Điểm này Lương Quốc Uy không để tâm, Lý Đình Chương và An Đức Kiện rất thân thiết, còn Triệu Quốc Đống có lẽ cũng miễn cưỡng coi là học trò đắc ý của An Đức Kiện. Dù sao cũng đều từ Nam Đàm ra, hơn nữa việc làm thư ký cho Hạ Lực Hành nghe nói cũng do An Đức Kiện dốc sức tiến cử. Trong tình thế này, nếu Lý Đình Chương không đứng về phía Lục Vi Dân thì cũng có chút khó coi.
Tuy nhiên, những lời lẽ mượn thế phát lực này của Lục Vi Dân quả thực có chút lay động lòng người. Nếu vốn dĩ đã có chút chấp nhận với phương án của hắn, rất có thể sẽ tán đồng quan điểm của hắn.
Lương Quốc Uy đương nhiên sẽ không dễ dàng chấp nhận quan điểm của Lục Vi Dân. Thực tế, những điều Lục Vi Dân nói, Lương Quốc Uy cũng đã biết từ lâu. Lục Vi Dân cũng từng đề cập rất hàm súc trong dịp tết, sau đó Quan Hằng cũng thông qua nhiều dịp, nhiều kênh khác nhau báo cáo với mình về quan điểm này. Nhưng Lương Quốc Uy không cho rằng đây là lý do để quét sạch toàn bộ các doanh nghiệp tập thể của một khu ba hương một thị trấn rồi bán tống bán tháo. Vậy thì kinh tế công hữu xã hội chủ nghĩa chẳng phải sẽ biến mất hoàn toàn ở khu Oa Cố sao?
Lương Quốc Uy không phải là người theo chủ nghĩa Mác giáo điều cổ hủ. Bản thân ông thực sự rất phản cảm với phương án này của Lục Vi Dân, nó có phần chạm đến giới hạn hiểu biết của ông. Nhưng điều đó không có nghĩa là ông không có chút nhạy bén chính trị nào. Lục Vi Dân dám đề xuất phương án như vậy, tự nhiên có lý do của hắn, thậm chí có thể là đã đoán được một vài thay đổi trong chiều gió chính trị.
Sau khi Quan Hằng đề cập với ông về việc cải cách doanh nghiệp quốc doanh và chuyển đổi lượng hóa doanh nghiệp thị trấn đang được thực hiện ở tỉnh Lỗ và tỉnh Chiết, ông cũng đã tìm hiểu kỹ.
Phía tỉnh Lỗ là ở Chư Thành, hiện tại cấp trên vẫn chưa có ý kiến về thử nghiệm này. Phía tỉnh Chiết dường như chỉ làm mà không nói, bên ngoài không hề tuyên truyền gì, nhưng từ cấp tỉnh của Chiết, họ ủng hộ cải cách thể chế lượng hóa này, và vài thành phố có doanh nghiệp thị trấn phát triển nhanh ở Chiết đang âm thầm thúc đẩy cải cách lượng hóa.
Thí điểm của tỉnh Lỗ không có giá trị tham khảo, đó là doanh nghiệp quốc doanh. Còn phía tỉnh Chiết nghe nói các thành phố đang thúc đẩy, Lục Vi Dân rõ ràng cũng muốn học theo tỉnh Chiết. Nhưng theo Lương Quốc Uy tìm hiểu, phía tỉnh Chiết vẫn chưa có bất kỳ cấp ủy chính quyền nào ra văn bản chính thức ủng hộ việc cải cách với các hình thức khác nhau này, đây mới là vấn đề.
Ngay cả nơi như tỉnh Chiết, vốn luôn đi đầu cả nước với kinh tế tư nhân phát triển nhất, cũng không dám ban hành văn bản chính thức để thực hiện cuộc cách mạng quyền sở hữu thể chế lượng hóa doanh nghiệp thị trấn này. Muốn làm ở nơi như Song Phong, lợi hại được mất và rủi ro tính thế nào, Lương Quốc Uy cảm thấy trong lòng không nắm chắc.
Từ sâu trong thâm tâm, ông rất muốn phủ quyết phương án này. Biến tài sản tập thể thành tư hữu, dựa vào đâu? Cơ sở chính sách ở đâu? Chỉ dựa vào việc vài người các cậu cảm thấy nên làm vậy là có thể đưa ra một phương án như thế này sao?
Lương Quốc Uy đương nhiên cũng biết vài lãnh đạo chủ chốt trong địa ủy chắc cũng đã biết phương án này, nhưng biết thì biết, không ai dùng thái độ chính thức đề cập với mình điều gì, càng không có văn bản chính thức mang tính chỉ đạo nào đề cập đến điểm này. Tình huống kỳ lạ này càng làm tăng thêm sự lo lắng của Lương Quốc Uy.
Rủi ro quá lớn, Lương Quốc Uy đánh giá phương án của Lục Vi Dân như vậy. Với tư cách là Bí thư Huyện ủy, ông không thể không suy tính nhiều hơn.
Lương Quốc Uy luôn cho rằng việc Lục Vi Dân kiên quyết đưa phương án này ra Thường vụ để thảo luận thực chất cũng có mục đích của hắn. Đó là muốn bắt cóc Huyện ủy, để Huyện ủy cùng gánh vác rủi ro chính trị cho sự mạo hiểm này. Mạo hiểm thành công, Lục Vi Dân là người khởi xướng đương nhiên có thể nhận lợi ích lớn nhất. Nếu xảy ra vấn đề, đây là kết quả nghiên cứu tập thể của Thường vụ Huyện ủy, trách nhiệm đương nhiên đổ lên đầu Huyện ủy, bản thân mình là Bí thư Huyện ủy khó tránh khỏi trở thành vật tế thần.
Nếu là công việc bình thường thì Lương Quốc Uy cũng không sao, làm Bí thư Huyện ủy mà không có chút đảm đương thì không xứng ngồi vào vị trí này. Nhưng trong chuyện này, bản thân nó không phù hợp với ý muốn của ông, huống hồ trong mắt ông, tên Lục Vi Dân này tâm địa hiểm ác như vậy, ông đương nhiên không thể để hắn được như ý.
Xem ra cần phải chặt đứt sự việc một cách nhanh chóng. Chiêm Thải Chi không phải là đối thủ cùng đẳng cấp với Lục Vi Dân, Thích Bản Dự trong vấn đề này có tư tâm, Lương Quốc Uy trong lòng cũng thấy khó chịu. Nếu còn để những kẻ như Lý Đình Chương tiếp tục đứng về phía Lục Vi Dân, e rằng toàn bộ Thường vụ sẽ thực sự mất kiểm soát.
