SAU khi Thao xin được cho Diễm ra khỏi nhà lục xì rồi thì nàng xấu hổ đi biệt, không về nhà nữa. Thao vì thương Lê cả ngày khóc lóc, đã nhừ người đi tìm trong mười ngày ở các xóm vui chơi, nhưng cũng không thấy Diễm đâu.
Có người bảo nàng đã theo một người khách lên Lao Kay, lại có người bảo nàng theo một người lính lên Việt Trì, Thao cho người đi tìm cả hai nơi ấy, đều không thấy tăm hơi gì cả.
Lê thì cho rằng nàng vì xấu hổ đã tự tử, nên lại càng khóc. Thao khuyên dỗ thế nào, nàng cũng không hết buồn.
Nhà Lê từ đấy như một cái nhà mồ. Trà bụng chửa vượt mặt không đi kiếm tiền được nữa, suốt ngày ở nhà đánh bạc. Con bạc vào đây bây giờ cũng đã hết khách sang, còn toàn là một bọn máu mê, vừa lắm điều, vừa keo kiệt, hơi một tí là cãi nhau cứ ầm lên.
Hồ chẩn vì thế mà cũng ít. Thu được đồng nào thì mẹ đánh, con đánh, còn đâu nữa. Lắm lúc, hai mẹ con tranh nhau khấu tiền hồ để đánh, vặc nhau ầm nhà.
Sự túng thiếu bắt đầu trông thấy một cách rõ rệt. Quần áo cứ biến dần đi, mà khách nợ thì cứ thấy đến đòi một ngày một tăng mãi lên. Thôi thì họ nợ đủ thứ, đủ mọi hạng người. Hàng bún, hàng phở, hàng gạo, hàng xén, hiệu thợ giặt, thằng bán báo, nghĩa là không thiếu một chỗ nào có thể nợ mà họ không nợ. Họ nợ cả từ con Sen, và tới bác Bếp khó tính ghét họ đến như thế, họ cũng tìm cách nợ được.
Trong nhà, đã có những bữa mẹ con nhăn mặt nhìn nhau trừ cơm. Đến tháng, tiền ở bên Lào gửi về chỉ veo một cái là hết ngay. Thì còn lạ gì : tiền vào nhà khó như gió vào nhà trống ! Huống hồ cái nhà khó ấy lại có hai mẹ con máu mê cờ bạc, và đang nợ chồng chất bao nhiêu là thứ.
Ấy thế rồi thì tuy nể Thao, nhưng cùng quá, mẹ sang hỏi vay, con sang hỏi vay, hỏi vay mãi, hỏi vay để không giả cho tới cái ngày ngượng quá không dám hỏi vay nữa.
Duy có Lê là không bao giờ hỏi cả. Và đã nhiều lần, bà Ký áp bách hay hoặc Trà van lon, nàng cũng không chịu nghe. Chẳng những, thế, nhiều khi Thao biết nhà nàng túng quá, cho con Sen đem sang đưa cho nàng, nàng cũng không nhận. Thản hoặc, Thao có dúi cho thằng Quân năm ba đồng thì nàng lại bắt nó đem sang trả. Thao không biết làm thế nào, chỉ đành ngồi khoanh tay chờ cái ngày sa ngã của nàng. Ấy thế rồi đùng một buổi tối, Thao lại thấy Quýnh đến. Nhìn thấy Quýnh là người đã thề không đến, mà nay lại đến, Thao tự nhủ :
– Thôi sắp rồi! sắp rồi!
Vì bị cái ý nghĩ ấy đè trĩu, và bao nhiêu hình ảnh ghê khiếp do cái ý nghĩ ấy đẻ ra đến ray rứt lòng chàng, chàng bồn chồn không thể ở nhà được. Chàng không thể đang tâm ngồi nhìn một thiếu nữ tự đi chôn sống đời mình. Quýnh vào được chừng một giờ thì chàng khoác áo ra đi.
*
Hôm ấy là hôm hai mươi nhăm tháng chạp. Giời rét như cắt da lại hơi mưa phùn. Thao mặc pardessus, đeo găng mà vẫn còn thấy rét run bên trong những lần len dầy cộm. Chàng đi lang thang mấy phố, rồi sực nghĩ đến Ngọc, chàng liền thuê xe lên nhà nàng.
Chàng và Ngọc đã đính ước với nhau, hai nhà đã bàn chờ Ngọc thi ra là làm lễ cưới.
Ngọc thấy chàng, mừng rú, chạy ra ôm chầm lấy:
– Trời ơi! gió rét như thế này, mà anh cũng lại thăm em ư?
Rồi nàng vội kéo người yêu lại cạnh chiếc lò sưởi điện :
– Anh hơ tay đi, anh ngồi gần lại đây. Em ngồi trong nhà còn thấy rét run, nữa là anh đi ngoài đường. Ngồi xích vào đây, ngồi gần em đi, ngồi sát vào lò sưởi này cơ.
Chú thím Thao thấy thế, cười khanh khách chế mãi Ngọc:
– Nếu thế sao cháu không gói ngay nó để vào trong nách ấy thì có phải nó hết rét ngay không?
Ngọc cũng chẳng để ý đến sự chế riễu ấy, nàng nhìn Thao như muốn nuốt lấy Thao rồi trả lời:
– Thưa bác, giá cháu gói được anh cháu như thế, cháu cũng gói ngay.
Rồi cúi sát vào tận tai Thao :
– Anh, anh có muốn cho em gói anh như thế không ?
Thao thờ thẫn nhưng cũng trả lời một cách sốt sắng:
– Tại làm sao không?
Chú thím Thao thấy cái cung cách hai người, lắc đầu :
– Thôi thế thì chúng tôi chịu cô cậu. À, thế sao cháu không bảo lấy rượu cho nó uống.
Ngọc nẩy ngay lên :
– Ừ nhỉ ! Hai bác không nhắc thì cháu quên mất đấy !
Nàng giục con Sen đi lấy rượu rối rít. Thím Thao lại cười:
– Thế chốc nữa nó về nó rét, con không có ở đấy mà ấp ủ cho nó thì làm thế nào ?
Ngọc trả lời gọn lỏn :
– Thì đã có những cái hôn của con theo anh con.
Vừa nói, nàng vừa hôn lên mặt, lên cổ Thao không biết là bao nhiêu cái hôn.
Dùng dằng mãi đến mười một giờ, Ngọc mới bằng lòng cho Thao về, nàng đưa ra tận vỉa hè. Rồi lúc Thao đã lên xe, nàng còn níu xe lại hôn một cái hôn dài lên môi người yêu, căn dặn:
– Anh nghĩ đến em thì anh không rét đâu. Nhớ nhé !
Thao biết về nhà không tài nào ngủ được, nên không cho xe kéo về nhà vội. Lòng buồn rười rượi, chàng bảo đỗ trước một hiệu cao lâu. Nhưng vừa bước chân vào, không thấy đói, chàng lại quay ra, rồi đến một tiệm hút.
Chàng hút nhiều lắm, hút để cầu mong làn khói thuốc phiện sẽ quét dùm đi cho chàng cái buồn vơ vẩn, và xóa nhòa hộ chàng những hình ảnh ghê rợn.
Thật ra lòng chàng lúc ấy rớm máu, máu chảy tự một ngóc ngách bí mật nào của trái tim nên khói thuốc phiện không thể sao lọt vào mà hàn ghịt được. Biết rằng thuốc phiện chẳng làm thay đổi được gì, chàng lại đi ra, đi ra để rồi chẳng biết để làm gì. Tới đường , chàng không biết đi đâu, nhưng chắc chắn có một điều là không thể về nhà được. Chàng không thể ở chung một mái nhà trong cái phút mà ở đấy, số kiếp sẽ đánh dấu hết một cuộc đời sạch sẽ đẽ mở lối cho một cuộc đời dơ bẩn. Không, không. chàng không thể ở chung dưới mái nhà trong khi ở đấy, cái đói và cái rét đang bầy trò tan vỡ của một kiếp người !
Chàng giơ tay nhìn đồng hò, không biết nhìn để làm gì, nhưng chàng cũng nhận ra thấy lúc đó kim chỉ mười hai giờ mười bẩy phút.
Lúc đó, mưa đã dứt hột, nhưng sương đêm trắng xóa lại tỏa xuống bọc Hà-nội trong một màn tang. Hà-nội im lìm, im lìm như một chiếc quan tài dưới tấm vải trắng liệm nó. Những chùm đèn điện, ánh trong mù, đẫm lệ như những con mắt đang khóc, khóc cái sinh ly tử biệt, khóc cái nhục nhằn đày đọa của kiếp người nó đang âm thầm diễn trên cánh thời gian lặng lẽ chuyển trong đêm, vào trong rét, trong cái rét ghê rợn nó làm tê những khối xác thịt để rút gần những cõi lòng. Cái rét trong sương ấy như… như… phải chăng là cái nỗi thống khổ của kiếp người nó nói, nó đang nói bằng im lặng, bằng mầu tang phơn phớt cuộn khối trong cái vô cùng âm u của hồn sự vật.
Thoáng trông cảnh thì tưởng chừng như cái Chết nó đang sống cái đời sống của nó ; và đó là cái Buồn nó đang diễn lại cái sống của cái Chết, rồi cả hai đều đều đi cái nhạc điệu êm ru, nhưng vô cùng mãnh liệt của cuộc chuyển vần, nó biến, nó thay, nó đẩy, nó xô, từ cái hình thức này đến cái hình thức kia, từ cái biến đổi này đến cái biến đổi khác. Hà-nội trong cái đêm rét, đêm sương ấy tưọng hình cái hồn đau thương của sự sống, thu nhỏ trong bao tầng bi ai tất cả những nỗi cơ cực của loài người, khiến cho Thao bước đi như cảm thấy mình đang bước trong cái nhịp nhàng của cái Chết biết Đau, cái đau muốn chết.
Phải rồi, kìa những tường vôi trắng xóa bật góc trong cái trắng xóa như những thành săng ! Kìa những con mắt đang sướt mướt….
Thao bước đi trong giá, trong đêm, rồi thì lòng se lại. Rồi đến đầu phố hàng Muối, một giọng cò lả của gái giang hồ liền làm cho cái lòng đã se ấy như nấc lên cái hấp hối cuối cùng của kẻ yêu đời mà phải chết.
Nhà thương then sắt khóa đông,
Anh vào sao được mà bồng em ra ? !
Ngày ngày cứ đến thứ ba,
…………………………………..
Tiếng hát gì mà như nhịp bởi cái buồn, ngân bởi cái giá, nhịp nhàng với cái đau, hơi hướm với cái chết, âm thầm như đêm, rồi bùng tỏa ra sương để rơi lơ lửng trong sương ! Tiếng hát chuyển hơi như một luồng điện, bắt chàng đứng dừng ngay lại, chàng lắng tai nghe rồi như nghe thấy tiếng rên của những tâm hồn. Lòng nao lên, chàng ngơ ngác nhìn tứ phía.
Một cô gái nhà chứa, phong phanh trong chiếc áo màu hoa cà, đứng ghếch chân lên một đống đá nhìn ra sương, nhìn ra đêm như bất chấp cái rét, rồi cứ đều đều nhả cái chuỗi buồn nó như hấp hối từ trong tim gan, từ trong một giai đoạn nào của giờ cuối cùng một cái gì nó đang chết, và nó không biết rằng, nó đang chết :
Ai đưa em đến chốn này,
Bên kia trại lính bên này nhà thương !
Thao nhìn cô gái nhà chứa một lát lâu, rồi tiến lại gần. Qua trước mặt cô, Thao ngừng lại một khắc. Tức thì cô ả im tiếng hát rồi chửi đổng:
– Tiên sư nó, làm cho bà cụt hứng !
Thao vội vàng rảo bước, nhưng cũng đủ để nghe một tràng chửi thô tục nữa. Chàng cứ lặng im đi. Cô ả thấy Thao chịu thua, buồn tình quay vào ngõ. Liền lúc đó, không biết bị một sức bí mật gì sai khiến, Thao cũng quay theo. Cô ả lững thững đi trước hát véo von, Thao lẵng lặng đi sau nghe. Nhìn nếp áo cô chuyển động trong sương mù, Thao tưởng chừng như nhìn thấy bóng ai trước còn mờ mờ sau rõ từng nét. Chàng rùng mình, chàng đã nhìn rõ thấy cả cái tương lai nó đang chờ Lê ở một ngã ba khúc khuỷu nào…
*
Đi đến đầu phố, Thao tần ngần đứng lại. Chàng nhìn cô ả đang thậm thụt ở cửa… Cái bóng dáng trơ trẽn một cô gái đêm trong cái cảnh trụy lạc khiến chàng chạnh tưởng đến Lê. Chạnh tưởng đến cái đời sẽ tan nát của Lê, nếu không có một sức giúp đỡ.
Đột nhiên, Thao thấy muốn lại gần cô gái nhà « chứa », lại gần để ban phát một chút lòng, một chút hơi hướm của mình, để cho cái đời cằn cỗi ấy được tươi lên một chút, được sáng lên một chút và cũng để cho chính chàng được nhẹ bớt đi, nhẹ bớt đi cái khối nó vẫn nặng chĩu cõi lòng.
Rồi nhìn về phía một cái đèn dầu cách vài chục bước, Thao hạ thấp giọng :
– Xe.
Anh xe vội vàng chạy lại, hạ càng xuống :
– Thầy về đâu ?
Thao khẽ xua tay :
– Không, chưa đi.
Rồi ngần ngừ, Thao chỉ về chỗ cô ả đứng :
– Này…. anh… lại bảo cô kia ra đây cho tôi.
Anh xe đã hiểu, nhìn Thao, hơi tủm tỉm :
– Thưa thầy, cảnh « boọc » đấy ạ.
– Phải, tôi biết.
Thao lấy hai đồng rưỡi :
– Đây, anh đưa cho cô ấy hai đồng. Còn cho anh.
Anh xe mừng quýnh :
– Thầy đợi đây, con lại, hai đồng thì sộp lắm rồi ạ.
Năm phút sau thì cô ả theo anh xe ra. Gần đến chỗ Thao đứng, cô ả cười toe toét, đưa tay lên che miệng :
– Mưa gió thế này đi đâu, hay là vào chơi. Thêm một tờ thôi.
Nước da xám ngoẹt, vẻ mặt hốc hác, và đôi mắt đục ngầu như đã lạc thần của cô ả khiến Thao gân muốn mửa, nhưng chàng cố ôn tồn:
– Không, vào làm gì! Đi chơi một lúc, rồi tôi biếu vài đồng nữa.
Giọng nói nhè nhẹ, âm ấm của Thao khiến cô ả hơi ngạc nhiên, nên cứ nhìn chàng chòng chọc :
– Ừ thì đi, nhưng cho vài đồng thì cho tắp lự đi nào. Đi đâu mới được chứ. Săm à ?
Thao lắc đầu :
– Không, đi loanh quanh thôi.
Rồi lấy ra ba đồng đưa cho cô ả:
– Đây, anh biếu em.
Đã ăn mặc sang trọng lại cho nhiều tiền, lại nói với mình như nói với « mợ », sao lại kỳ lạ thế này ?
Cái ông khách « quéo » thật đã làm cho cô gái « đỏm » ngạc nhiên đến nỗi cô phải thốt ra một câu nó chứng tỏ sự gặp gỡ khác thường trong cái đời « đi khách » :
-Biếu…? Cho thật đấy à?
Rồi trân trân nhìn Thao, cô giục :
– Thôi đi chứ, nhưng này, gần thôi nhé !
Thao còn đang lưỡng lự thì cô đã hỏi thêm ngay, hỏi ngay cái câu hỏi « nhà nghề » xem anh « xế » có khấu bó gì không :
– Thế ra mất năm tờ rồi à ? Đưa cho xe bao nhiêu ?
Thao hiểu ý, đáp :
– Hai đồng.
Yên bụng rồi, cô ả lại giục:
– Thôi đi chứ.
Anh xe nghe cô ả bảo đi, xốc càng xe :
– Mời thầy, cô lên cho.
Thao ngần ngừ, rồi lắc đầu :
– Thôi, anh đi đi, mặc tôi.
Anh xe đi rồi, Thao nhìn cô ả, sẽ vịn vào cánh tay:
– Ta đi ra phía bờ sông.
Cô ả giùng giằng, Thao cởi ba-đờ-suy khoác cho:
– Em mặc vào. Phong phanh có một cái áo mỏng… rét chết.
Cô ả ngước mắt nhìn Thao:
– Thế anh…
– Tôi có phu-la, tôi mặc thế này ấm rồi.
Hai người thủng thỉnh đi về phía bờ sông.
Cô ả khoác ba-đờ-suy rộng quá, cứ cười rũ :
– Gớm, áo gì mà dài lê thê thế này ?
Thao đưa tay nâng cổ áo lên sát mái tóc cho cô ả rồi bâng khuâng như nhìn về một quá khứ nào :
– Chắc…. trước em cũng đã đi chơi với người yêu của em như thế này đấy nhỉ?
Cô ả trả lòi cộc lốc:
– Ít lắm.
Sẵn có một tấm lòng để thương người lại đã hiểu sâu xa ảnh hưởng của hoàn cảnh, của nghề nghiệp, Thao không mất lòng khi nghe cô ả nói buông sõng. Chàng lại gợi:
– Thế em không yêu ai bao giờ à?
Xưa nay, cô ả có đi khách cái lối « tài-tử » thế này đâu, nên thấy cử chỉ lịch sự của Thao cô cũng hơi ngường ngượng :
– Tôi, tôi ấy à, tôi thì yêu ai ?
– Sao lại không yêu, em quên thì có.
Cô ả đập vào tay Thao:
– Yêu lại quên là thế nào ?
– Thế sao em bảo em chưa đi chơi với ai bao giờ ?
– Trước tôi ở Hải Phòng thì lấy đâu mà đi chơi bờ sông.
– À, thế thì em không đi chơi bờ sông ở đây, chứ lại không đi bờ sông Hải Phòng à?
Cô ả không đáp lời Thao, chỉ nói một câu bâng quơ :
– Chán gớm !
Vì muốn đem đến cho lòng người con gái đã khô khan một chút tươi ấm, chàng khoác tay cô ả, rồi hỏi một câu hỏi âu yếm :
– Đi với em, anh thấy vui vui. Giá chúng ta cứ đi đến sáng thì hay nhỉ ?
Cô ả tuy biết giá trị của Thao và rất muốn được gần những người như Thao, nhưng Ác thần cũng vẫn giang cái sải tay khổng lồ để ngăn cô với người khách một đêm. Và nghề nghiệp cũng đã « lèn » vào não cô một ý nghĩ rất « sáng suốt » rằng một gái nhà « chứa » vói một trai giăng hoa không bao giờ có thể nên tình nên nghĩa. Vì thế càng thấy Thao ân cần, cô ả càng khó chịu, càng khó chịu cô ả càng thốt ra những lời chua như dấm :
– Đi đến sáng thì có mà què chân. Vào đâu thì vào đi.
Vì đến với cô ả bằng một ý định ấp ủ, ban phát, nên chàng vẫn nhã nhặn :
– Em cứ tưởng tượNg em là người yêu của anh. Chúng ta đang đi để bàn tính với nhau việc trăm năm thì đã làm sao ?
Cô ả sịu mặt, rồi cau có :
– Ổi dào, rắc rơm mãi !
Tuy cứ phải nghe những lời gắt gỏng, nhưng Thao vẫn hỏi, hỏi để cố đặt vào lòng cô ả một ý niệm về yêu đương, hỏi để cho lòng mình hứng khởi lên :
– Em nghĩ thế nào thì anh không biết, chứ anh đi cạnh em là anh thấy rạo rực.
Cô ả mặt gằm gằm đi xích vào Thao :
– Đã đến mấy năm nay, chả đi đâu!
Câu « chả đi đâu » cô ả muốn nói đây là chả đi « tay đôi » với ai. Phải, từ mang lấy cái tên « gái nhà chứa » thì còn được đi « tay đôi » với ai nữa. Đi làm gì nếu kết quả cái sự « đi » ấy, người ta có thể không « đi » mà cũng « đến».
Thao hiểu cô ả muốn nói gì, hiểu rồi Thao ái ngại:
– Ta đi tìm hiệu phở nào ăn đi.
Cô ả ngạc nhiên :
– Ăn nữa cơ à ?
– Chứ gì, anh muốn ăn phở, thôi chiều anh.
Thao dẫn cô ả vào một hiệu hàng Buồm. Chàng kéo ghế cho cô ả ngồi :
– Em xơi gì nào ?
Lúc này, cô ả đã thấy rung lên bởi sự tử tế của Thao, cô đáp một cách nhè nhẹ :
– Gì cũng được anh ạ.
– Em xơi một đĩa bồ-dục trần nhé ?
Nhìn Thao bằng một cái nhìn cảm ơn, cô ả gật đầu :
– Anh ăn gì thì gọi đi. Cứ mặc em.
Có lẽ là lần đầu được ngồi ăn với một người lịch sự, nên cô ả cứ lấm lét nhìn Thao. Nhận ra « cái giá luân lý » của khách, cô ả bắt đầu lựa lời, và mặt cô ả cũng bớt mầu giang hồ. Thao thoáng nhận thấy sự thay đổi ấy ở trên nét mặt của cô gái « đêm ». Chàng gắp thức ăn cho cô ả, ân cần hỏi han một vài điều để tưới, vẩy, để ủ, sưởi. Cô gái « đêm » lòng đã thấy xao xuyến, xao xuyến cái xao xuyến cửa một kẻ đi xa về đến ngõ. Thao cứ nói, cứ hỏi, cứ vuốt ve, cô ả cứ nghe, cứ gật đầu, cứ tươi dần :
– Hễ lần sau, anh có dịp găp em, anh sẽ cho em vài chục làm vốn.
Ra khỏi hiệu phở, Thao chỉ về phía xa :
– Em đi với anh một lát rồi anh đưa về.
Như một cái máy, cô ả đáp :
– Vâng.
Rồi vừa xỉa răng, cô ả đưa mắt nhẹ nhàng hỏi:
– Thế không đi đâu à?
– Không, em ạ.
Cái giọng nói dịu dàng của cô ả khiến Thao bồi hồi, sức nóng ở trong người chàng bùng lên, Thao níu tay cô ả :
– Em ạ, đời người được mấy chốc, có phải ta đi với nhau thế này thì sung sướng không? Trông em cũng có mẽ người, sao lại ở đấy nhỉ?
Rồi biết ngay mình đã làm tủi lòng cô ả, Thao nói để đỡ:
– À, sa cơ lỡ bước thì đành phải chịu, có phải không em ?
Vẫn không thấy cô ả đáp, Thao gặng :
– Chắc lúc trước ở Hải Phòng, em cũng buôn bán chứ.
Cô ả đáp một cách ngần ngừ:
– Vâng, trước em… cũng bán…
Cô ả không dám nhận cái chữ buôn bán mà cô tưởng chỉ có các con nhà hàng phố ngồi trong nhà, trước những tủ kính la liệt các thức hàng quý giá mới là buôn bán, nên cô trả lời ngập ngừng.
Thấy cô ả còn « e lệ », Thao nói ngay :
– Phải, chắc trước em bán hàng chứ gì.
Rồi đoán ra ý nghĩ của cô ả,Thao tiếp luôn :
– To, nhỏ, miễn là cứ có buôn có bán là tốt rồi.
Đúng với lòng, cô ả đáp ngay:
– Phải, trước em bán hàng ở chợ Sắt.
Rồi như muốn bênh vực cái đời trụy lạc của mình, cô nói như người phân bua:
– Giá anh Sơn anh ấy đừng bị bắt thì em đâu nỗi này.
Thao thấy cơ hội có thể cho mình hiểu thêm đời người thiếu nữ mãi dâm, nên hỏi ngay :
– Sơn là ai? Người yêu của em à?
– Vâng, giá anh Sơn anh ấy không bị hai năm tù vì ăn trộm hàng của hiệu thì em chả phải rạc rày thế này.
Thế là Thao đã có cả một cuốn phim « thân thế» của cô ả. Chàng nói để an ủi:
– Số phận cả, em ạ, nhưng rồi biết tu tỉnh lại nên người, lo gì. Em cứ chịu khó bóp chắt, rồi gặp ai người ta thương yêu lấy người ta. Cứ có lòng là rồi rủi cũng hóa may em ạ.
Cô ả cúi mặt đáp :
– Em cũng mong thế, chứ đi khách mãi thì đến chết mòn chết mỏi thôi.
Thao nhìn cô ả ái ngại:
– Thì lấy chồng cho đỡ khổ có được không?
– Anh bảo chúng em thì lấy ai. Anh tưởng lấy dễ lắm hẳn.
– Ai thương yêu mình thì lấy chứ sao, làm gì mà dễ mới khó.
– Anh bảo ai thương yêu thì lấy, dễ chửa. Mà « yêu tạ » thì ôi chao ! lấy để lại « đi khách » nuôi chúng nó thì cũng quá chết. Tránh gông lại gập xiềng. Vả lại cách thức xé giấy khó lắm, anh không biết đấy thôi.
Thao muốn hỏi nữa, nhưng biết càng hỏi chỉ làm khổ thêm cho kẻ phải trả lời, nên chàng nói lảng :
– Ấy thế mà có phúc là khác có phần đấy.
Rồi bằng một giọng rất thành thực, Thao bảo cô ả:
– Này em, anh nói điều này thì em có tin không ? Đến chủ nhật này, anh lại, anh sẽ cho em vài chục đồng để em làm vốn. Anh nhờ giời cũng dư dật. Giúp được em là anh sung sướng rồi.
Lưỡng lự một lát rồi Thao tháo phăng chiếc đồng hồ đeo tay :
– Hay em không tin thì anh cho em giữ cái đồng hồ vàng của anh đây. Anh mua một trăm hai đấy. Chủ nhật, anh lại anh chuộc.
Lúc này thì cô ả đã bị chinh phục bởi tấm lòng tử tế của Thao, nên hất tay Thao, cô nói bằng một giọng như muốn khóc :
– Chết, sao anh lại bảo cầm với chuộc. Anh nợ nần gì em. Chẳng qua, anh thương em thì anh cho lúc nào nên lúc ấy chứ.
Thao đứng dừng lại, quay ôm cô ả, khẽ phớt một cái hôn lên mái tóc.
– Thôi được, để chủ nhật này anh đem tiền cho em.
Khi về gần đến nhà, cô ả cởi ba-đờ-suy trả Thao :
– Thôi, em xin phép anh, em về. Khuya rồi anh ạ.
Thao móc túi lấy thêm hai đồng bạc và một nắm vừa hào vừa xu đưa cho cô ả :
– Thật quả anh hết tiền rồi, em cầm thêm mà tiêu. Chủ nhật anh lại.
Rồi chàng lấy cái phu-la của mình quấn cho cô ả :
– Và anh biếu em cái khăn này. Mới mua đấy, anh mới dùng độ một tháng.
Cô ả cúi mặt khẽ nói :
– Cảm ơn anh.
Thao quấn cẩn thận chiếc phu-la, rồi khẽ xoa má cô ả :
– Thôi em về nhé.
Cô ả chào Thao, rồi lấy vạt áo che lên trên đầu, chạy về. Thao lững thững đi, bước những bước chậm.
Một tiếng gọi giật giọng :
– Anh, anh !
Thao quay lại, cô ả chạy đến :
– Gì thế em ?
– Sao anh không đi xe, hay là anh hết tiền lẻ.
Rồi cầm mấy hào dúi vào tay Thao :
– Anh đi xe mà về, lấm tấm mưa đấy.
Thao vỗ vai cô ả, mỉm cười :
– Không, ra kia anh đi xe. Cảm ơn em.
Cô ả níu tay Thao, dặn một cách nũng nịu :
-Hôm nào rỗi, anh lại cho em đi chơi nhé?
Thao gật đầu.
Cô ả quay về, Thao nhìn theo một lát, rồi lại lững thững đi.
Gió đã lộng, lòng Thao càng lộng hơn, lộng hơn bởi cái hình ảnh cô gái nhà chứa mặt nhợt nhạt, người khô đét, mất gần hết sắc vẻ đàn bà. Rồi chàng liên tưởng đến Lê. Chàng nghĩ chính Lê cững đang ở trong một hoàn cảnh rất có thể dẫn đến nhà săm, nhà chứa. Rất có thể phải « sung » cái thân mảnh dẻ vào cửa Thần « Mày trắng » để rồi khi được thả ra thì hồn đã úa, thân đã nát, mắt đã mờ, chân đã mỏi.
Thốt nhiên, Thao rùng mình. Rồi mỗi lần có chiếc xe cánh gà kín mít nào vụt qua là chàng lại tưởng ngay đến cái cảnh một thiếu nữ vừa bán dâm ở đâu về. Thao luôn luôn lo ngại cho những rủi ro của số phận nó sẽ xô Lê đến vực thẳm của trụy lạc, đến những gian nhà khuất nẻo mà chàng biết rõ mồn một những cái gì chứa trong ấy. Khi cánh cửa đã sập thì cuộc đời cũng sập theo.
Thế là cuốn phim trăng hoa ở nhà Lê lại diễn ra rõ ràng từng lớp trong đầu Thao. Thao theo cuốn phim và mỗi khi nghĩ vai chính là Lê sắp sửa từ một cái ngõ khép nép bước ra ngả đầu vào vai kẻ nào thì chàng lại chặc lưỡi, lại cau mặt, lại đập tay..
Bao nhiêu thắc mắc, bao nhiêu lo ngại, bao nhiêu xót thương về thân thế dồn dập đến với Thao cuồn cuộn như nước lũ, chảy xiết vào tận chỗ cùng sâu của lòng, làm cho Thao rộn lên. Trời đã sẫm, lòng chàng càng sẫm hơn. Thao cứ bước đi, những bước nặng chịch hết hè này sang hè khác cho đến khi một tiếng giọng khan khan dội vang ế.
– Giò, dè. . .
Thì chàng mới gọi xe để về.