Ferrer hết sức ngạc nhiên bởi bất ngờ gặp lại Delahaye, một kẻ đã chết cách đây vài tháng. Cũng chưa hết, chỉ trong vài tháng, mà Ferrer thấy Delahaye đã thay đổi tất cả, thậm chí trở thành một kẻ hoàn toàn khác. Ăn mặc luộm thuộm, bề ngoài lôi thôi, xộc xệch, tư duy trì trệ, nhạt nhẽo là đặc trưng của con người hắn đã biến đi đâu mất nhường chỗ cho một vẻ ngoài sang trọng, sắc sảo, như một kẻ mới được lột xác hoàn toàn.
Mọi thứ nơi con người hắn lúc này đã thay đổi trở thành một kẻ xa lạ mang tên Baumgartner, những đường nét mệt mỏi hoàn toàn biến mất chiếc cà vạt nổi tiếng nhăn nhúm, nút thắt trễ xuống tạo thành một góc lệch, hoặc cổ áo sơ mi xộc xệch chẳng bao giờ ăn nhập với chiếc cà vạt, nụ cười ngượng ngập, méo xệch, hoặc nhanh chóng tắt ngấm như cục nước đá dưới ánh nắng nhiệt đới, đường ngôi trên mái tóc lệch hẳn về một phía, dây lưng thắt theo đường chéo, gọng kính thậm chí cả ánh mắt – nói tóm lại tất cả mọi đường nét nơi hắn lúc này đã được chỉnh trang lại. Bộ râu trước đây mọc tua tủa, không kiểm soát chẳng ra hình thù gì thì nay được cắt tỉa gọn ghẽ như được vẽ bằng bút lông theo phong cách la-tinh sát ngay mép môi trên.
Một thoáng, Ferrer và hắn nhìn nhau, không nói gì cả. Để tiếp tục giữ phong thái đĩnh đạc, Delahaye, trên tay cầm cốc rượu, nhẹ nhàng co tay đưa li rượu về phía hắn rồi giữ nguyên như vậy: chất lỏng đựng trong cốc cũng xoay tròn trước khi tĩnh lại. Thôi được, Ferrer nói, chúng ta có thể ra ngồi đằng kia. Như thế nói chuyện được thoải mái hơn. Được, Delahaye khẽ nói. Cả hai rời quầy bar đi về phía mấy chiếc ghế bành ở trong góc quây xung quanh một chiếc bàn. Anh chọn chỗ đi, Ferrer nói, tôi theo anh.
Khi cả hai đã yên vị, từ sau lưng, anh ta quan sát áo quần người trợ lí cũ của mình: cả áo quần cũng đã thay đổi hoàn toàn. Bộ complê cài chéo bằng chất liệu vải flanen biến hắn trở thành như một kẻ giám hộ, làm cho người đàn ông trong bộ quần áo ấy thẳng băng. Khi quay lại ngồi xuống, Ferrer để ý chiếc cà vạt thắt trên cổ chiếc áo sơ mi kẻ sọc mảnh tinh tế màu xanh ngọc, chân đi giày đế thấp đánh xi màu đồ cổ, chiếc kim cài cà vạt và những chiếc cúc áo nơi cổ tay phát ra những ánh sáng bạc, nói tóm lại hắn lúc này ăn mặc như Ferrer đã từng mơ ước muốn khi ở phòng trưng bày. Một vết nhơ duy nhất lộ ra trong bức tranh đó là lúc Delahaye buông người ngồi xuống chiếc ghế bành, gấu quần của hắn bị lật lên: những sợi dây chun trên đôi tất của hắn hình như bị chùng lại lòi ra ngoài. Anh ngồi như thế thoải mái chứ, Ferrer nói. Những bộ quần áo anh đang mặc, mua ở đâu thế? Tôi hết ráo cả áo quần, Ferrer trả lời, cho nên tôi phải mua vài thứ ở ngay đây. Có nhiều thứ hoàn toàn không tồi chút nào tại khu phố trung tâm, anh không biết chứ ở đây giá rẻ hơn ở Pháp rất nhiều. Nói rồi hắn đứng lên sửa lại cà vạt đã bị lệch tâm chút ít, chắc chắn là do bối rối, và kéo chiếc tất bị tụt xuống xoăn lại phía trên gót chân.
Vợ tôi tặng cho tôi đôi tất này, hắn nói thêm một cách dè dặt, nhưng mà nó cứ tụt xuống, anh thấy đấy. Lúc nào cổ tất cũng chỉ muốn tụt xuống. A, Ferrer nói, chuyện đó bình thường thôi. Tất người ta tặng thì lúc nào mà chẳng tụt xuống. Đúng thế, Delahaye cười nhăn nhó, anh quan sát chuẩn đấy, anh uống chút gì chứ? Sẵn sàng thôi, Ferrer nói. Delahaye ra hiệu cho một người mặc áo vét trắng, cả hai im lặng chờ cô chạy bàn mang lại cho họ những thức uống đã yêu cầu rồi chẳng ai cười với ai, chẳng ai nói với ai, cả hai nâng cốc lên rồi uống. Thế, Delahaye ướm hỏi, bây giờ chúng ta đi chơi thế nào đây? Tôi không thông thạo lắm ở đây, Ferrer nói, cho nên, tùy cả ở anh thôi. Chúng ta đi dạo một vòng chứ?
Họ rời khách sạn Londres và lẽ ra đi thẳng ra phía biển, nhưng tối hôm đó, dự kiến trước sẽ có chuyện chẳng lành xảy ra, cho nên họ lựa chọn hướng đi ngược lại. Mặt trời lặn hẳn, đêm tối mỗi lúc phủ trùm trên thành phố. Họ đi trên đại lộ Tự Do về phía một cây cầu bắc qua sông.
Dòng chảy con sông này đổ ra đại dương, nhưng đáng tiếc là đại dương lại đón nhận dòng chảy một cách phũ phàng bởi triều cường thường dâng cao đẩy ngược dòng chảy trở lại, và nuốt trọn nó, dòng nước ngọt lành bị nước biển mặn mòi, thích gây gổ bóp nghẹt. Rồi những đợt sóng dội ngược dòng chảy lúc đầu bị nghiến nát bởi những trụ cầu Zurriola và cầu Santa Catalina, cuối cùng dịu xuống hiền hòa khi vượt qua những chân cầu Maria Cristina. Những con sóng đó tiếp tục xô dạt dòng sông bằng những đợt sóng ngầm, làm cho mặt sông cuộn lên giống như một chuỗi những vận động mềm mại tới tận cầu Mundalz và chắc chắn lá nó còn khuấy động tới tận thượng lưu. Cả hai dừng lại ở giữa cầu và chiêm ngưỡng một lát cuộc chiến âm thầm của hai dòng nước mặn và ngọt, Delahaye thoáng nghĩ hắn không học bơi bao giờ, một ý nghĩ mơ hồ nào đó lướt qua trong đầu Ferrer.
Trong thâm tâm, tôi rất muốn loại trừ anh cho khuất mắt, Ferrer nói nhẹ nhàng nhưng không tin là mình lại ăn nói như vậy. Chẳng hạn, tôi có thể dìm chết anh trong làn nước kia không một chút khó khăn gì. Đúng thế, tôi có thể làm tất cả vì những điều tệ hại mà anh đã gây ra cho tôi. Nhanh chóng, Delahaye phản bác lại rằng một sáng kiến như thế chỉ có thể đem lại buồn thảm cho tác giả của nó mà thôi, Ferrer lưu ý hắn rằng vì hắn đã biến mất một cách chính thức, sự biến mất đó chỉ có thể xảy ra mà không ai biết.
Mọi người tin là anh đã chết rồi, sự tồn tại của anh bây giờ là bất hợp pháp, phải chăng đó là cái anh muốn, không đúng vậy sao? Vậy thì tôi sẽ loại trừ anh theo cách nào đây? Giết một kẻ đã chết không phải là tội ác, anh ta giả thiết như thế mà không biết rằng chính hắn đã lập luận đúng như thế với Flétan. Như thế, Delahaye nói, có nghĩa là anh sẽ không làm như vậy. Không, Ferrer thừa nhận, tôi không tin như vậy. Thậm chí tôi không biết nên ứng xử với anh như thế nào đây, tôi hoàn toàn không thông thạo gì với loại công việc này. Tuy nhiên hãy thỏa thuận là anh đã hiểu. Tôi hiểu, Delahaye nói, hãy cân nhắc những điều anh nói, nhưng mà tôi hiểu.
Toàn bộ câu chuyện ấy chưa nói lên cho chúng ta điều gì cả, cho nên cả hai lặng im sau vài phút lập luận. Ferrer tự vấn cái gì xui khiến anh nói năng thô thiển như vậy. Thỉnh thoảng vài ngọn sóng đập mạnh vào chân cầu, nước bắn tung tóe và vài đám bọt bắn cả vào giày của họ. Hình dạng những ngọn đèn trên cầu Maria Cristina giống như những viên đường tỏa ra thứ ánh sáng nhạt nhòa. Phía thượng nguồn, họ nhìn thấy những ngọn đèn trên cầu Zurriola được kết lại thành chùm ba bốn bóng, sáng tỏa ra rực rỡ hơn.
Cho nên, Ferrer cân nhắc, tôi có thể tố cáo với nhà chức trách tống anh vào tình thế cùng quẫn vì đã dính tới một vụ trộm, một vụ lừa đảo, lạm dụng lòng tin, nhưng quả thực, tôi chưa biết nên làm thế nào nữa. Nhưng ăn cắp là hành vi bất hợp pháp rồi. Tôi nghĩ rằng việc anh đã tạo dựng một vụ chết giả cũng hoàn toàn bất hợp pháp, có đúng vậy không? Tôi không biết nữa, Delahaye cam đoan, tôi hoàn toàn không lưu tâm tới chuyện này. Thêm nữa, việc anh ra đi như vậy, Ferrer nói, tôi giả định rằng anh cũng chưa bằng lòng, còn có cái gì đó không rõ ràng. Nghĩ tới số phận bất hạnh của Flétan, Delahaye im lặng không bình luận gì về giả thiết này. Thôi được, hắn nói, tôi đã thua cuộc. Tốt, tôi đã thua keo này, mọi chuyện đã kết thúc như vậy. Nhưng tôi phải làm gì bây giờ. Anh đã nghĩ tới chuyện đó chưa? Cuối cùng, có lẽ chính anh mới là người gỡ rối cho mớ bòng bong này, hắn nói thêm một cách trâng tráo, chỉ có anh mới giải quyết được chuyện này.
Ferrer đột ngột hất Delahaye ngã ngửa vào thành cầu, miệng gào lên những câu tục tĩu, hai bàn tay bóp chặt lấy cổ hắn. Ferrer gào lên siết mạnh cổ Delahaye, anh ta gần như mất hết khả năng kiềm chế, tuy nhiên về sau anh ta tỏ ra hối hận tại sao tối hôm đó mình lại xử sự như một kẻ thô bạo, hành xử như một thằng ngu-Delahaye, đầu bị vật ngửa ra sau lơ lửng trên dòng sông đang sôi réo ầm ầm phía dưới. Hắn cố chống chế van lạy Ferrer thôi, thôi, tôi xin anh, anh đừng làm thế.
Chúng tôi không mất thời giờ vào chuyện mô tả bề ngoài con người anh ta, sức vóc anh ta như thế nào, mặc dù gần một năm nay, chúng tôi vẫn thường xuyên gặp Ferrer. Nhìn cảnh ẩu đả quyết liệt này chúng ta dễ sa vào chuyện dông dài, vì thế tốt nhất chúng ta không nên kéo dài chuyện cãi cọ này nữa: có thể nói nhanh rằng Ferrer khoảng trên năm chục tuổi, da nâu, mắt khi xanh khi xám tùy theo thời gian, con người anh ta không đến nỗi nào nhưng nói một cách chính xác rằng, bất chấp những cơn đau tim có thể ập đến bất cứ lúc nào, mặc dù anh ta không to con một cách đặc biệt, nhưng sức vóc có thể nhân lên gấp bội một khi anh ta nổi cáu. Và lúc này nó đang phát huy tác dụng.
Khốn nạn cái thằng chó chết này, anh ta tiếp tục tuôn ra những lời chửi rủa, tay vẫn kẹp chặt thanh môn của Delahaye một cách nguy hiểm hơn. Xe cộ vẫn chạy nườm nượp trên cầu, một con tàu đánh cá chạy dưới gầm cầu không đèn đóm, bốn người đi bộ nhưng không để ý tới cảnh đánh lộn đang xảy ra phía hành lang cầu đối diện, không ai dừng lại mặc dù tiếng cãi vã mỗi lúc một to báo hiệu sự nguy hiểm tính mạng sắp xảy ra. Đừng, Delahaye lúc này đã nấc lên từng cơn, đừng, tôi xin anh. Câm mồm đi, đồ ngu, câm mồm đi, Ferrer bật ra những tiếng thét giận dữ, tao sẽ cho mày biết, tao sẽ ghè miệng mày ra. Kẻ kia bắt đầu lên cơn co giật, Ferrer cảm thấy hoảng hốt khi thấy động mạch cảnh sau góc quai hàm hắn ta đập một cách bất thường, nó giống hệt những động mạch chủ của Ferrer cách đây vài tháng khi đo điện tâm đồ. Nhưng, lạy Chúa, anh ta tự vấn, cái gì xúi bẩy tôi tối nay hành động như vậy chứ?