“APSARA... VANG LỜI HÁT... THAY LỜI TỔ QUỐC...”
Tôi ngồi cùng em suốt đêm thâu giữa trời Congpong Thom tĩnh mịch.
Em nói rất nhiều, rất nhiều, về những người lính Tình nguyện Việt Nam, mà em đã từng gặp trên con đường tử địa... từ làng quê của em đến mảnh đất Long An của Việt Nam. Những người lính Việt Nam là những chàng trai khỏe và đẹp trong đôi mắt em (điều này thì hiển nhiên). Đa số họ biết chữ (với em là điều em mộ nhất), và cao cả hơn là họ dám làm mọi điều vì nhân dân Campuchia, kể cả cái chết…
Khi đoàn người của em chuẩn bị vượt qua biên giới... thì bị Pốt bắn theo, hàng loạt người dân ngã xuống… trong đó có những người thân của gia đình em.
Những người con trai khỏe đẹp ấy đã ra bắn áp đảo để bảo vệ cho dân. Em thấy có một người trong số họ đã hi sinh. Rồi cũng chính họ đưa em về nơi an toàn. Rồi họ lại đi… chưa kịp chào nhau bằng cái gật đầu.
Sau khi giải phóng Campuchia, Khêri có trở lại quê nhà... nhưng không còn gặp ai trong dòng họ cũng như xóm làng, vì hầu hết họ đã chết hay bị lùa đi đâu xa lắm.
Rồi em theo chị Hoa (là em chồng của chị họ Khêri) lang bạt khắp các tỉnh giáp biên giới với Việt Nam, và cuối cùng định cư tại thị xã này.
Trong tâm khảm em, hình ảnh người lính tình nguyện Việt Nam mang hình bóng của thần hộ mệnh (em dùng từ Ange Gardien…).
Tôi có hỏi Khêri là ngày xưa đi học em có biết gì về đất nước và con người Việt nam hay không? Em không trả lời… và chỉ nhìn tôi.
Tôi chỉ khẳng định với em là bộ đội Việt Nam sẽ không để Polpot trở lại, giết hại nhân dân Campuchia một lần nữa. Nhân dân Việt Nam sẵn sàng đùm bọc nhân dân Campuchia như em đã chứng kiến. Thậm chí sẵn sàng hi sinh – hiến dâng cả những người con trai yêu quý của mình, vì hạnh phúc của nhân dân Campuchia.
Nhìn trong đôi mắt của em tôi thấy điều gì đó hết sức diệu kì…
Em đã nhìn tôi, như những người lính tình nguyện Việt Nam, em đã gặp trong cuộc đời gian truân… dù rằng tôi vẫn đang ngồi cùng em giữa thị xã Congpong Thom bình yên và thanh vắng. Vũ trụ chỉ còn tôi và em với muôn nghìn tinh tú trên bầu trời.
Những con sóng tình trào dâng trong em, với những đợt sóng dồn dập mãnh liệt. Sự tinh khiết của em đã vỡ òa trong sự đồng cảm của cuộc đời, trong niềm tin yêu mạnh mẽ. Điệu múa và câu ca dao đã hóa thân trong đất - trời hòa quyện với nhau.
“Apsara! Ôi điệu múa hay tình đất nước.
Apsara! Anh từng yêu Campuchia qua câu chuyện cổ thành Angko… nắng chói chang. Anh từng đi vượt rừng sâu qua bao nhiêu mùa giông bão cùng với những người lính Campuchia…
Apsara! Ôi điệu múa hay tình đất nước
Apsara… vang lời hát… thay lời tổ quốc…”