Khao Khát Yêu Đương

Tổ chim nhạn trống không. Hôm qua vẫn thấy chúng còn ở trong tổ.

Căn phòng của vợ chồng Kensuke có cửa sổ ở cả hướng đông và hướng nam. Mùa hè, gia đình chim nhạn làm tổ trên mái hiên chỗ cửa chính, từ cửa sổ hướng đông có thể nhìn thấy một khung cảnh rất đầm ấm.

Etsuko đến phòng Kensuke trả lại quyển sách đã mượn, lúc dựa vào lan can liền chú ý đến việc gia đình chim nhạn đã không còn trong tổ nữa, bất giác nói:

“Chim nhạn bay mất rồi nhỉ?”

“Tuyệt nhất là hôm nay có thể nhìn thấy thành Osaka, suốt mùa hè không khí âm u, chẳng nhìn thấy gì cả.”

Kensuke nãy giờ vẫn nằm dài đọc sách, vừa nói vừa úp cuốn sách đang đọc dở, đứng dậy mở rộng cửa sổ hướng nam rồi chỉ vào đường chân trời phía đông nam.

Nếu nhìn từ đây, đương nhiên là không thể nhìn thấy toàn bộ tòa thành được xây trên nền đất chắc chắn nằm ở phía ấy. Thay vào đó, có thể thấy nó nổi lên trên đường chân trời. Một tòa thành lơ lửng. Lúc không khí trong sạch, thứ giống như tinh thần của tòa thành như bước ra từ thực thể của chính nó, vươn vai, từ trên cao nhìn bao quát bốn phía quanh mình. Thứ từ xa nhìn thấy được có lẽ là phong thái đó. Trong mắt Etsuko, tháp canh của lâu đài Osaka nhìn giống như bóng dáng của một hòn đảo diệu kì, nơi mà kẻ phiêu lưu lần nào cũng bị ảo ảnh đánh lừa.

Ở đằng đó không có ai sống hay sao? Không chừng ở trong tháp canh bị vùi trong bụi bặm đó vẫn có người.

Đoán là không có ai sống ở đó khiến cô dần bớt căng thẳng. Trí tưởng tượng bất hạnh không thể nào mà không đoán bừa việc có người sinh sống trong tháp canh cổ xưa xa tít tận chân trời ấy hay không... Trí tưởng tượng này lúc nào cũng uy hiếp gốc rễ hạnh phúc trong cô. Gốc rễ đó chính là việc không cần suy nghĩ về bất cứ việc gì.

“Đang nghĩ gì vậy, Etsuko? Nhớ Ryosuke à? Hay là...”

Kensuke vừa ngồi xuống bên cửa sổ vừa nói. Giọng nói này... chưa bao giờ nghĩ đến giọng nói này lại giống giọng nói của một người khác đến vậy... Không hiểu tại sao âm điệu này giống hệt âm điệu trong giọng nói của Ryosuke. Như thể đột nhiên lơ đễnh phòng vệ, Etsuko để lộ suy nghĩ trong lòng.

“Đang nghĩ xem có ai sống trong tòa lâu đài kia không nhỉ?”

Nụ cười có chút lúng túng của cô như kích thích bản tính thích châm chọc của Kensuke.

“Etsuko, xem ra em cực kì yêu quý con người đấy... con người, con người, con người. Em thực sự rất lành mạnh. Cỡ như tôi, chắc là phải thành thật hơn với bản thân mới được... Nếu làm như thế thì...”

Hôm nay Chieko đem bát đĩa bẩn của bữa sáng ra cạnh giếng rửa muộn hơn mọi hôm. Xong xuôi, cô ta đi lên cầu thang, rồi đột nhiên đưa cho Kensuke một cái cốc đã bọc lại bằng khăn tay. Ngón giữa của cô treo lòng thòng một bọc nhỏ, nhìn khá lỏng lẻo. Rồi Chieko bỏ vật đó xuống chỗ đầu gối của Kensuke nơi anh ta đang cầm chặt cái cốc lúc nãy trong tay.

“Đến rồi đây.”

“À, Thuốc anh cần đấy à?”

Lúc mở cái bọc ra thì bên trong có một chai thuốc ghi dòng chữ: Himrod’s Powder. Thứ thuốc chữa bệnh hen suyễn đặc hiệu của Mỹ này do người bạn làm việc cho một công ty mậu dịch ở Osaka mua giúp rồi gửi đến. Đã nhờ vả từ rất lâu rồi mà không thấy thuốc đến, nên cho tới hôm qua Kensuke vẫn còn lẩm bẩm chửi rủa người đó.

Thấy Etsuko định đứng dậy ra về, Chieko bèn nói:

“Này này, vừa nhìn thấy chị liền muốn về. Là sao thế?”

Nói như thế nhưng mà nếu cứ ở lại thì sẽ nói chuyện gì đây? Etsuko quan sát đại khái rằng: Vợ chồng Kensuke là đại diện cho những con người đang chán nản, có sự ân cần giống như mang một căn bệnh. Hai đặc tính của người nhà quê là thích đồn đại chuyện của người khác và tỏ ra tử tế một cách gượng gạo giống như khoác lên tấm áo ngụy trang cao cấp nhất, trong lúc không để ý, vợ chồng Kensuke đã bị nó nhập vào. Tấm áo ngụy trang cao cấp đó chính là thích cho lời khuyên và thích chỉ trích.

“Nói về việc không thể bỏ qua nhỉ. Bây giờ anh đang cho Etsuko lời khuyên. Bởi thế mà Etsuko muốn bỏ chạy đấy. Có đúng không Etsuko?”

“Không có gì để biện hộ cả... nhưng mà chị cũng có lời khuyên cho em đấy Etsuko. Lời khuyên này tuyệt đối là đứng trên tư cách đồng minh của em. Cũng có thể em sẽ nghĩ là chị xúi bẩy, hoặc là giả vờ khuyên để xúi bẩy không biết chừng...”

“Nói đi, nói đi nào.”

Sự tung hứng qua lại hòa hợp như một đôi vợ chồng mới cưới ấy thực không thể nghe nổi. Kensuke và Chieko bị giam hãm trong một làng quê buồn tẻ, mỗi ngày mỗi đêm đều diễn vở kịch gia đình tân hôn không có nhân vật chính.

...Bọn họ lặp đi lặp lại một vai diễn đã quen, lặp đi lặp lại những buổi biểu diễn thành công, chưa bao giờ hết hứng thú. Cũng không hề nghi ngờ vai trò của mình. Cho dù đến lúc đầu bạc răng long vẫn kẻ tung người hứng vô cùng hòa hợp, đó không phải gọi là chim liền cánh cây liền cành hay sao?

...Etsuko không thèm để ý, quay lưng lại với vợ chồng Kensuke rồi đi xuống cầu thang.

“Cứ đi là xong chuyện sao?”

“Vâng, em muốn dẫn Maki đi dạo, lúc trở về sẽ lại đến ạ.”

“Em đúng là người có ý chí như sắt thép,” Chieko nói.

Buổi sáng của một ngày nông nhàn. Việc thu hoạch vẫn nằm tĩnh lặng nghỉ ngơi đâu đó sâu bên trong tiết trời này. Yakichi đã đi làm việc ở vườn lê. Hôm nay là ngày Thu phân nên Nobuko được nghỉ học. Asako vừa cõng Natsuo đi bộ, vừa dắt theo Nobuko đến nơi cấp phát đồ trong làng để lấy đồ dùng cho trẻ con. Miyo lặng lẽ dọn dẹp từ phòng trong ra đến phòng ngoài, từ phòng ngoài vào đến phòng trong. Etsuko cởi dây xích con chó Maki vốn đang bị buộc dưới bóng cái cây bên cửa bếp.

Đi ra đường lớn Minoo, làm một vòng sang tận làng bên thì sao nhỉ? Yakichi nói rằng khoảng năm Chiêu Hòa thứ 10, khi lão một mình đi trên con đường này, cho đến khi ra đến tận đường lớn vẫn luôn bị một con cáo theo sát phía sau... Nói vậy nhưng cũng phải tốn đến hai tiếng. Đến nghĩa trang?... Chỗ đó lại gần quá.

Maki truyền sự rộn ràng của nó qua dây xích đến tay Etsuko. Cô giao phó việc quyết định hướng đi cho nó. Vào đến trong rừng hạt dẻ, tiếng ve sầu mùa thu vang vọng khắp cánh rừng. Những tia sáng mặt trời lóng lánh rơi xuống. Nấm shiba bị phát hiện bên dưới những phiến lá khô. Yakichi nói nấm shiba trong cánh rừng này chỉ dành riêng cho lão và Etsuko. Nobuko ngây thơ không biết gì, hái nấm làm đồ chơi liền bị lão đánh.

Trong những ngày nông nhàn, việc nghỉ ngơi cứ như bị cưỡng bức, mang đến cho trái tim của Etsuko sự nặng nề giống như những kẻ khỏe mạnh tự tưởng tượng ra bệnh tật rồi ép mình nghỉ ngơi. Chứng mất ngủ ngày càng trầm trọng. Trong những ngày này, cô phải sống như thế nào đây? Sống cho hiện tại là những ngày dài đơn điệu ư? Hay là nhìn lại quá khứ để sự khổ đau đã qua càng làm hiện tại trước mắt tồi tệ hơn? Etsuko chỉ có thể dùng ánh mắt giống như cô học sinh mới tốt nghiệp không bao giờ có được một thứ gọi là kì nghỉ nữa để nhìn vào sự nhàn rỗi rực rỡ trôi nổi bên trên thời tiết, bên trên phong cảnh... Nhưng mà đối với cô, nói như vậy cũng không hoàn toàn đúng. Từ thời học sinh, Etsuko đã cực kì ghét nghỉ hè. Đối với cô, nghỉ hè hoàn toàn chỉ là nghĩa vụ. Nghĩa vụ phải tự mình đi bộ, tự mình mở cửa, tự mình lao vào ánh nắng bên ngoài. Với một người từ khi còn nhỏ, chưa từng tự đi tất hay tự mặc đồ như thế thì ngôi trường mỗi ngày bị cưỡng ép đến cũng có thể trở thành một nơi thoải mái, tự do...

Cho dù cố vui vẻ với việc đến trường chỉ để quên đi sự căm ghét kì nghỉ, hậu quả phải gánh chịu sẽ là biến bản thân trở thành nô lệ của sự chán chường đúng thời điểm, vậy thì chút tươi sáng khắc nghiệt có được trong những ngày nông nhàn này nên định nghĩa là gì? Có điều gì đó đang xúi giục Etsuko. Cơn khát giống như thúc ép nghĩa vụ uống nước thông thường phải làm với bản thân. Cơn khát của kẻ say khướt vừa muốn uống nước lại vừa sợ nôn ra nếu uống.

Thứ vật liệu tạo nên tất cả cảm giác đó có ở trong cơn gió đang thổi qua rừng hạt dẻ. Một cơn gió đã mất đi hoàn toàn sự điên cuồng của bão. Bây giờ cơn gió ấy chỉ khẽ thở dài, làm xào xạc tán cây, giống như điệu bộ của một tên đàn ông chuyên đi dụ dỗ phụ nữ chạy theo mình... Từ ngôi nhà của người tá điền, nghe văng vẳng tiếng rìu chặt củi. Một, hai tháng nữa sẽ bắt đầu việc đốt than. Bên bìa rừng có chôn cái lò than nhỏ mà lão tá điền Okura vẫn dùng để đốt than cho nhà Sugimoto dùng.

Maki kéo Etsuko đi loanh quanh khắp rừng. Dáng đi uể oải như một bà bầu của cô thành ra bị ép buộc trở nên hoạt bát. Cô lúc nào cũng mặc đồ truyền thống. Bên đường có nhiều cây đã chặt bỏ phần thân, chỉ còn gốc trơ trọi. Vì sợ áo vướng vào gốc cây bị rách, vừa chạy Etsuko vừa kéo tà áo lên một chút.

Con chó đang bận rộn đánh hơi. Có thể nhìn thấy xương sườn của nó chuyển động do việc hít thở điên cuồng.

Ở một khoảnh rừng có chỗ đất đang đùn lên, nhìn rất giống dấu vết của chuột chũi. Bất giác Etsuko cũng đảo mắt tìm kiếm xung quanh cùng con chó. Bởi vì đột nhiên hít hà nên cô ngửi thấy một chút mùi mồ hôi người. Saburo đang đứng đó. Con chó mừng rỡ chạy đến bá lên vai cậu, nhiệt tình liếm mặt.

Một bên tay đỡ cái cuốc trên vai. Saburo đẩy Maki xuống bằng bên tay kia nhưng con chó cứ cố gắng bám vào vai cậu như thể không ai có thể dừng nó lại được.

“Cô chủ, kéo cái xích đi,” cậu nói.

Etsuko cuối cùng cũng giật mình nhận ra liền kéo cái xích.

Sự lơ đãng trong một khoảnh khắc chớp nhoáng chỉ thu vào mắt có hình ảnh cái cuốc được cậu vác bên vai phải, vì cơ thể rung lên khi đẩy con chó xuống mà cái cuốc cũng chuyển động theo. Trên cuốc, bùn đã gần khô, mũi kim loại sắc bén ánh lên sắc xanh, nhảy nhót trong ánh mặt trời xuyên qua tàn cây.

Nguy hiểm đấy! Nhỡ lưỡi cuốc đó rơi vào tôi thì sao?

Trong khi ý thức được sự nguy hiểm rõ ràng như thế, Etsuko lại yên tâm một cách kì lạ, cơ thể trở nên bất động chỉ hỏi Saburo rằng:

“Đi trồng cây ở đâu đấy?”

Bởi vì cô đứng im nên Saburo cũng không bước tiếp. Hai người cứ thế nói chuyện. Nếu quay người lại thì nhất định sẽ bị Chieko từ tầng hai nhìn thấy cảnh hai người đang sóng đôi. Nếu cô đi lên phía trước, Saburo sẽ phải quay người lại. Việc Etsuko cứ đứng im thế nói chuyện là kết quả của kế hoạch cô vừa nhanh chóng tính toán trong đầu.

“Ở ruộng cà tím ạ. Vừa thu hoạch cà xong đã ngay lập tức muốn trồng vụ tiếp theo.”

“Mùa xuân sang năm trồng cũng được mà.”

“Vâng, nhưng đang lúc rảnh rỗi thế này...”

“Cậu đúng là người yêu công việc thái quá đấy.”

“Vâng ạ...”

Etsuko nhìn chằm chằm vào cái cần cổ cháy nắng, uyển chuyển của Saburo. Bởi nội tâm quá sức nồng nhiệt đó, cậu không thể nào mà không vác cuốc lên ngay cả khi đáng lẽ được nghỉ ngơi. Cô yêu thích mặt tính cách đó bên trong con người cậu. Saburo là một người trẻ tuổi, năng lực cảm thụ vẫn chưa phong phú, nhưng giống cô, cậu cũng đang suy nghĩ về sự phiền toái của những ngày nghỉ.

Bất giác Etsuko nhìn thấy Saburo đi một đôi tất rách bươm bên trong chiếc giày lao động.

Đến lúc này, những người nói xấu tôi sẽ nghĩ gì nếu biết tôi vẫn ngập ngừng khi tặng một đôi tất cho người khác? Những người trong làng đồn rằng tôi là một người phụ nữ phóng đãng. Thế mà họ còn làm ra hành vi đồi bại gấp mấy lần tôi bằng thái độ dửng dưng. Sự ngập ngừng khổ sở này của tôi từ đâu mà đến? Tôi cũng chẳng hi vọng điều gì từ việc tặng hai đôi tất này cả. Trong lúc phớt lờ mọi chuyện thì một buổi sáng nào đó, tôi sẽ chấp nhận việc thế giới đang thay đổi. Buổi sáng đó, buổi sáng thuần khiết, không tạp niệm đó, đến quanh đây sớm một chút cũng tốt. Một buổi sáng không thuộc sở hữu của ai, không đến bởi kì vọng của ai... Tôi tồn tại trong vô vọng. Tôi còn mơ thấy hành vi của mình phản bội mình, xơi tái mình đến tận gốc rễ. Hành vi của một bản thân tôi không nổi bật, thực sự tầm thường.

Đúng rồi, tối hôm qua, chỉ nghĩ về việc đưa cho Saburo hai đôi tất cũng đủ an ủi tôi rồi... Không phải bây giờ... Nhận tất rồi cậu ấy sẽ như thế nào?... Cậu ấy sẽ cười có chút xấu hổ, rồi nói: “Cảm ơn cô ạ!” phải không nhỉ? Sau đó sẽ quay lưng, chẳng nói gì mà đi luôn... Đó là điều ai cũng có thể đoán ra. Tôi sẽ trở nên cực kì đáng thương.

Trước khi vướng phải sự lựa chọn khổ sở này, tôi đã băn khoăn trong nhiều tháng trời, không một ai biết được. Từ đại lễ mùa xuân của Thiên Lý giáo vào cuối tháng Tư, tháng Năm rồi tháng Sáu... Mùa mưa dài, tháng Bảy, tháng Tám... Mùa hè khắc nghiệt, và tháng Chín... Tôi muốn nhấm nháp một sự thừa nhận vừa khắc nghiệt vừa đầy sợ hãi, giống như đã từng nhấm nháp cái chết của chồng. Những cảm giác đó chính là hạnh phúc.

Rồi suy nghĩ của Etsuko tự nhiên thay đổi.

Tuy vậy, tôi vẫn hạnh phúc. Ai cũng không có quyền phủ nhận hạnh phúc của tôi.

...Etsuko cố tình đi lên trước, móc trong tay áo ra hai đôi tất.

“Cái này cho cậu. Hôm qua tôi đi bách hóa Hankyu, vì nghĩ đến cậu nên tôi đã mua đấy.”

Trong chốc lát, Saburo chăm chú nhìn vào gương mặt Etsuko có vẻ ngờ vực. Nói là cậu “có vẻ ngờ vực” nhưng thực ra đó chính là suy đoán của Etsuko. Trong ánh nhìn ấy chắc chắn có một câu hỏi đơn thuần. Chẳng có nửa điểm hoài nghi nào. Cậu không lý giải nổi việc người phụ nữ lớn tuổi hơn mình, lúc nào cũng lạnh lùng này tự nhiên lại tặng tất cho mình... Cậu nghĩ rằng mình cứ im lặng mãi như thế này thì thật là không phải. Cậu mỉm cười, lau đôi tay đầy bùn vào mông quần rồi nhận lấy hai đôi tất.

“Cảm ơn cô ạ.”

Vừa nói cậu vừa chụm gót đôi giày lao động lại, gập người cung kính. Khi cậu gập người xuống, một cách tự nhiên theo thói quen, gót chân chụm lại như vậy.

“Đừng nói với ai là tôi cho cậu nhé,” Etsuko nói.

“Vâng,” Saburo trả lời.

Và cậu thản nhiên đút hai đôi tất mới vào túi quần, sau đó đi về.

Mọi việc chỉ có thế. Không có chuyện gì xảy ra cả.

Hi vọng của Etsuko từ tối hôm qua, chỉ có thế này thôi ư? Chắc chắn là không phải như vậy. Đối với cô, chuyện vặt vãnh này được dự tính cẩn thận, được lên kế hoạch chu đáo giống như một nghi lễ. Bên trong con người cô, lấy chuyện vặt này làm ranh giới, một sự biến dạng nào đó chắc chắn sẽ xảy ra.

... Trên trời quá nhiều mây. Cánh đồng tràn đầy bóng mây, ý nghĩa của phong cảnh trở nên hoàn toàn thay đổi.

Cho dù là con người, nhìn qua thì sự thay đổi kiểu này được cho là dấu hiệu của sự tồn tại. Thực tế thì chỉ bằng việc thay đổi một chút cách nhìn nhận, con người có thể biến đổi thành bất cứ người nào khác. Etsuko kiêu ngạo đến mức tin rằng cô chỉ ngồi một chỗ mà vẫn có sự thay đổi như thế. Một chủng loại thay đổi không thể hoàn thành được nếu đôi mắt con người không biến thành đôi mắt lợn rừng... Cô vẫn chưa chịu thừa nhận. Chỉ dùng đôi mắt của con người mà nhìn nhận, cho dù thay đổi cách nhìn đến mức nào cũng chỉ nhận được những câu trả lời giống nhau.

...Đó là một ngày đột nhiên trở nên bận rộn. Một ngày thật kì diệu.

Etsuko đi xuyên qua rừng hạt dẻ, đến bờ kè nhiều cỏ bên cạnh con suối. Gần đó là chiếc cầu gỗ nối vào nhà Sugimoto. Bên bờ kia con suối là hàng trúc ken dày. Con suối này cùng với dòng chảy nhỏ bên cạnh nghĩa trang, đột nhiên đưa nước chảy theo một góc vuông rồi hướng về cánh đồng bao la phía tây bắc.

Maki nhìn xuống mặt suối tru lên. Nó chạy xuống suối nghịch nước, rồi lại sủa bọn trẻ con đang bắt cá diếc bằng lưới. Lũ trẻ con đồng thanh chửi bới con chó già, mặc dù không nhìn thấy, nhưng chúng cũng đoán ra người phụ nữ im lặng đang cầm xích chó là ai, rồi chúng gào lên những lời xấu xa giống như lời cha mẹ mình về người đàn bà còn trẻ đã góa chồng. Etsuko đứng im lìm trên bờ kè, lũ trẻ vừa vung vẩy giỏ cá vừa ùa lên, sau đó chúng chạy tán loạn mất dạng vào khoảnh rừng trúc đang chìm trong ánh nắng. Chỉ còn thấy bóng dáng chúng qua những cụm lá trúc rung nhẹ theo từng bước chạy. Một lúc sau, ở xung quanh đó lá trúc vẫn còn rung rinh.

Bên phía đối diện rừng trúc đột nhiên vang lên tiếng chuông xe đạp. Tới sát cây cầu gỗ, người bưu tá nhảy xuống xe. Đó là một người tầm bốn năm, bốn sáu tuổi. Ông ta có cái tật thích xin xỏ, khiến mọi người cảm thấy rất phiền phức.

Etsuko đi về phía ông ta rồi nhận điện báo. Người bưu tá nói, nếu không mang theo con dấu thì ký tên cũng được. Ở vùng quê này, việc ký tên bằng tiếng Anh cũng đã thông dụng. Người bưu tá nhìn chăm chú vào cái bút bi ngòi nhỏ của cô.

“Cái này là bút gì vậy?”

“Bút bi đấy. Đồ rẻ thôi mà.”

“Nhìn lạ nhỉ, cho tôi xem một chút.”

Ông ta cứ tấm tắc khen mãi, gần như muốn mở miệng ra xin. Chẳng chút ngập ngừng, Etsuko đưa nó cho ông ta rồi đi lên bậc đá, trong tay cầm bức điện báo của Yakichi. Cô thật là kì lạ nhỉ? Chỉ có mỗi việc đưa hai đôi tất cho Saburo mà cũng thấy khó khăn đến vậy thế mà khi lão bưu tá xin xỏ cái bút bi liền cho ngay... Chắc chắn là điều đó. Nếu không phải là yêu đi chăng nữa thì người với người cũng có thể kết nối với nhau, cùng nhau vui vẻ. Thậm chí ngay cả khi không phải là tình yêu chăng nữa.

Điện thoại nhà Sugimoto cùng với cây piano của hãng Bechstein đều đã bị bán đi hết, nên trong những trường hợp cần liên lạc công việc không mấy gấp gáp từ Osaka thì điện báo được sử dụng thay cho điện thoại. Những người nhà Sugimoto cũng đã học được thói quen không cảm thấy bất ngờ khi nhận được điện báo lúc đêm khuya. Vừa mở tấm điện báo này ra, sắc mặt Yakichi đột nhiên trở nên vui vẻ. Người gửi là Bộ trưởng Miyahara Keisaku. Ông ta là đàn em của Yakichi, là giám đốc kế nhiệm của công ty Thương thuyền Kansai, từ sau chiến tranh đã bước chân vào chính giới. Để chuẩn bị cho việc tuyển cử, ông ta đang đi du thuyết khắp nơi, hiện trên đường hướng về Kyushu. Vì có khoảng nửa ngày rảnh rỗi nên buổi chiều tối sẽ đến thăm Yakichi tầm ba, bốn mươi phút... Việc quá bất ngờ như thế, ngày đến thăm lại chính là ngày hôm nay.

Thỉnh thoảng có mấy người làm việc ở hợp tác xã nông nghiệp ghé qua phòng làm việc của Yakichi. Hiện giờ tiết trời vẫn nóng thế mà người đàn ông đi loanh quanh kiểm tra tình hình cấp phát, mặc một chiếc áo jacket cẩu thả như thể mặc áo bông kiểu Nhật. Sự tham nhũng của nhân viên tiền nhiệm do Đoàn thanh niên nắm giữ rất kinh khủng nên mùa hè năm nay đã tổ chức bầu lại nhân viên mới. Người đàn ông này chính là nhân viên mới đã thông qua tuyển cử mà nhận trách nhiệm công việc. Công việc của anh ta là đi loanh quanh lắng nghe ý kiến của những người trước đây là địa chủ. Địa phương này vốn dĩ ủng hộ đảng Bảo thủ nên anh ta tin tưởng rằng sự khôn ngoan trong đối nhân xử thế chính là phong cách hành xử quan trọng nhất thời nay.

Vừa nhìn thấy gương mặt tràn đầy vui vẻ của Yakichi sau khi đọc điện báo, anh ta liền hỏi thăm Yakichi rằng đó là thông báo gì vậy. Không muốn bị người khác hỏi về chuyện riêng của mình, Yakichi có chút lưỡng lự, tuy nhiên kết cục cũng buộc phải nói ra. Sự kiềm chế trên mức cần thiết chính là thuốc độc với cơ thể già nua của lão.

“Điện báo ngài Bộ trưởng Miyahara sẽ đến chơi nhà, là chuyến thăm với tư cách bạn bè thôi, đừng nói cho ai trong làng biết nhé. Ông ấy muốn đến để thư giãn nên nếu ông ta cảm thấy phiền lòng thì tôi cũng áy náy. Miyahara là đàn em thời trung học của tôi. Vào công ty thương thuyền sau tôi hai năm.”

Trong phòng khách có hai cái ghế sofa và mười một cái ghế đã lâu không có ai chạm vào, dáng vẻ của chúng chẳng khác gì những người đàn bà mòn mỏi chờ đợi, thứ nổi lên trên miếng bọc ghế bằng vải lanh màu trắng là sự cạn kiệt của cảm xúc không thể vãn hồi. Nhưng không hiểu tại sao khi đứng trong căn phòng này, Etsuko lại cảm thấy trái tim mình thật sự có thể thả lỏng. Những ngày trời nắng, cô đều phải mở cửa sổ của căn phòng này lúc 9 giờ sáng. Mùa này đa phần là những ngày đẹp trời, khi cửa sổ hướng đông vừa mở ra, ánh sáng buổi sớm tràn vào căn phòng, khó khăn lắm mới dừng lại trên má bức tượng đồng của Yakichi. Khi mới đến làng Maiden, một buổi sáng nọ, lúc mở cửa sổ này ra, Etsuko đã cực kì bất ngờ. Trên mấy bông hoa cải cắm trong bình trơ trọi có biết bao nhiêu là bướm, cho đến bây giờ, cô vẫn thở dài chờ đợi khoảnh khắc đó, khi cửa sổ mở ra, những cánh bướm đồng loạt vỗ cánh bay ra ngoài.

Etsuko cùng Miyo cẩn thận phẩy bụi bằng chổi lông gà, rồi dùng khăn đã tẩm sáp lau cái hộp thủy tinh bên trong có tiêu bản nhồi bông của một con chim thiên đường. Cho dù là thế thì cũng không thể lau đi được mùi mốc đã ngấm vào trong đồ dùng và cột kèo.

“Làm thế nào với cái mùi này nhỉ?”

Etsuko đang chà khăn lên bức tượng đồng vừa nhìn xung quanh vừa nói. Miyo không trả lời. Cô thôn nữ buồn ngủ trèo lên trên ghế, đưa chổi lông gà phẩy bụi ở tấm biển ngạch một cách vô cảm.

“Cái mùi kinh khủng này!”

Etsuko lại một lần nữa lặp lại như thể lẩm bẩm một mình. Trong lúc vẫn đứng trên ghế, Miyo nhìn Etsuko rồi trả lời.

“Vâng, thực sự là mùi khó ngửi.”

Etsuko cảm thấy tức tối. Vừa tức tối vừa nghĩ, tại sao Saburo và Miyo cùng có kiểu phản ứng quê mùa, ù lì như thế này mà Saburo luôn khiến trái tim cô được an ủi, còn Miyo lại luôn làm cô bực tức. Chẳng có lý do nào khác ngoài việc nếu so sánh sự giống nhau của Miyo và Saburo thì sự giống nhau giữa cô và Saburo rõ ràng là không bằng. Điều đó làm cô tức giận.

Etsuko thử ngồi lên chiếc ghế mà buổi chiều Yakichi có lẽ sẽ chân thành mời ngài Bộ trưởng ngồi xuống đó. Một cách tự nhiên, cô như hiểu được cảm giác của người đàn ông bận rộn ấy với Yakichi, đó là cảm giác rộng lượng pha lẫn một chút thương xót khi nhìn vào phòng khách của vị đàn anh vốn bị công ty thương thuyền quên lãng từ lâu. Bộ trưởng sử dụng từng giây từng phút quý giá trong ngày của mình như một món quà duy nhất của cuộc thăm hỏi, chân thành đưa cho chủ nhà.

“Cứ thế là được, không phải chuẩn bị gì đâu.”

Nét mặt Yakichi không giấu được vui mừng, lặp đi lặp lại với Etsuko như thế. Yakichi cảm thấy chuyến thăm của một yếu nhân quyền cao chức trọng sẽ mang đến món quà là cảm giác những ngày vinh quang xưa kia đã quay trở lại.

“Chạy đua làm một chân ứng cử viên cho cuộc bầu cử thì sao ạ? Qua rồi thời đại của những tên trẻ tuổi vô ơn sau chiến tranh, cả chính giới lẫn giới kinh doanh đều đang muốn quay đầu nhìn lại những anh cả dày dạn kinh nghiệm đấy ạ,” Etsuko nói.

Khi được nghe nói như thế, Yakichi mắng nhiếc bản thân, sự mắng nhiếc của kẻ mang mặt nạ tự ti, như được chắp thêm đôi cánh, tỏa ra hào quang rực rỡ.

“Ta thì không làm được gì đâu. Một lão già như ta thì cũng chỉ là thứ vô dụng. Thế mà bị nói đến độ trở thành lão già không an phận, giả vờ giả vịt làm nông dân. Thực ra việc ta có thể làm chắc là trồng mấy chậu cây cảnh thôi... Nhưng ta chẳng có gì hối hận cả. Ta cực kì mãn nguyện. Có thể trước mặt con mà nói điều này sẽ bị con đánh giá thế nào đây, nhưng ở thời đại như thế này có thể phá bỏ định kiến xã hội, đứng trước mặt người khác nói điều mình nghĩ, ta nghĩ cũng chẳng có gì là nguy hiểm cả. Ai mà biết được lúc nào mọi thứ sẽ khác đi. Tất cả mọi thứ đều có thể nhìn thấy rõ ràng bên trong thế giới này. Thấy hòa bình thì cũng thấy suy thoái kinh tế, thấy chiến tranh thì lại thấy nền kinh tế phát triển. Ở thế giới cái gì cũng rõ ràng này, mọi người sống rồi lại chết đi. Con người mà, sống chết là lẽ trời. Đương nhiên là vậy rồi. Cá cược sinh mạng cho cái sự gọi là nhìn thấy ấy rõ ràng là một trò hề. Hơn thế, người như ta mà không đặt cược sinh mạng thì chẳng làm nên trò trống gì? Chà, không phải riêng ta như vậy. Một khi muốn làm nên sự nghiệp thì không đánh cược tính mạng không xong. Ta nghĩ như thế đấy. Những người đang vui vẻ mà sống trong thực tại này, họ đã không dám đánh cược tính mạng cho công việc, nhưng lại buộc phải làm công việc ấy, kể cũng đáng thương. Đối với những việc như thế, ta cũng chẳng hơn gì một lão già sắp chầu tiên tổ đến nơi rồi. Đừng tức giận vì lời càm ràm của một kẻ vất đi như ta làm gì. Ta cũng chỉ là một lão già thôi mà. Cặn bã ấy mà. Sau khi lấy hết những giọt rượu tinh túy rồi ngoài việc nấu canh bã rượu thì chẳng dùng được vào việc gì khác. Nhưng nếu từ thứ đó mà tiếp tục cất rượu lần thứ hai thì cũng không phải câu chuyện tàn nhẫn gì.”

Thứ mà Yakichi đang định hối lộ cho ngài Bộ trưởng mang tên là “ung dung, tự do tự tại” lại làm người ta nghĩ đến ảo tưởng, hám danh hám lợi. Lão hối lộ để nhận lại được sự hứa hẹn gì nhỉ? Vậy chẳng hóa ra cuộc sống ẩn dật của Yakichi, vẫn luôn phải cầu xin xã hội ban phát cho những lời đánh giá, bình phẩm hay sao? Giống như cầu xin xã hội phải tôn trọng móng vuốt sắc nhọn đã được giấu đi của một con chim ưng già đang giận dỗi thế giới.

Ăn hoa rụng bên nhành thu cúc

Uống sương sa dưới gốc mộc lan.

Hai câu thơ đích thân Yakichi viết trên tấm biển ngạch ở phòng khách. Đó chính là hai câu đối yêu thích của lão trong bài thơ Ly Tao .

Một kẻ tự thân lập nghiệp từ hai bàn tay trắng, đạt được hứng thú đến chừng đó thôi cũng đã là tuyệt vời. Nếu một lần đặc biệt dở hơi cũng đủ để giáo dục con mắt thẩm mỹ của Yakichi thì sự dở hơi mang phong cách tá điền lại là cái phanh hãm gắn vào dã tâm ở đâu đó trong con người lão. Con người sinh ra đã là quý tộc thì không tiếp nhận mạnh mẽ sự phong lưu đến thế.

Cho đến buổi chiều, mọi người trong nhà Sugimoto đều cực kì bận rộn. Yakichi nói đi nói lại rằng tiếp đón không cần quá phô trương. Nhưng mọi người đều biết nếu làm thế thật thì nhất định tâm trạng lão sẽ rất xấu. Kensuke một mình ở tầng hai, lặng lẽ trốn đi để không phải làm việc. Etsuko và Chieko dọn dẹp những chiếc hộp đựng bánh nhân đậu đỏ của ngày Thu phân, lỡ như phải làm bữa tối cho họ mang theo thì cũng có thể dùng hộp này. Đến cả phần ăn của thư kí và lái xe cũng được chuẩn bị. Vợ của lão tá điền Okura được gọi đến để giết gà. Bà ta mặc váy ngang bắp chân, hoa văn lốm đốm, đi đến chuồng gà. Hai đứa con của Asako hào hứng đi theo.

“Không được đâu. Đã nói là không được nhìn người ta giết gà rồi mà.”

Asako từ trong nhà gọi theo.

Không biết nấu nướng hay là may vá, vậy mà Asako lại có một tài năng dồi dào trong việc giáo dục con mình thành những đứa trẻ thành phố. Mỗi lần Nobuko mượn truyện tranh giấy đỏ của con gái nhà Okura là cô ta lại nổi giận. Cô ta tịch thu cuốn truyện tranh, thay vào đó bắt lũ trẻ đọc cuốn sách tranh có giải thích bằng tiếng Anh. Nobuko trả đũa mẹ mình bằng cách bôi bẩn bằng mực màu xanh lên mặt công chúa trong sách.

Etsuko lấy khay sơn mài từ trong tủ bát ra, lau từng cái từng cái một, có chút run rẩy chờ đợi tiếng kêu kinh hoàng của con gà sắp bị giết. Hà hơi vào cái khay rồi lau đi. Sơn mài màu xanh được lau như thế liền trở nên sáng bóng, phản chiếu gương mặt Etsuko. Cảm giác bất an từng đợt cuộn lên trong lòng, cô tưởng tượng ra quang cảnh con gà đang bị giết trong nhà kho.

Nhà kho ở kế sau nhà bếp. Bà vợ Okura xách một con gà vào bên trong nhà kho. Nơi đó bị ánh sáng mặt trời buổi chiều chiếu sáng một nửa, vì thế mà ở phần không được chiếu sáng lại càng có cảm giác tối tăm hơn. Đường viền được vẽ lên bởi sự phản xạ ánh sáng của thứ kim loại sắc bén như lên tiếng nhắc nhở về sự tồn tại của cuốc, thuổng ở trong góc tối. Hai, ba tấm cửa chớp mục nát dựa vào tường. Cũng có quang gánh. Có cả bình phun thuốc diệt sâu bọ cho cây hồng. Bà vợ Okura ngồi trên cái ghế nghiêng ngả, phía trong cái đầu gối giống như cục bướu của một thân cây to kẹp chặt cánh một con gà đang giãy giụa. Mọi chuyện cứ thế mà bắt đầu. Trong căn nhà kho ngoài bà ta ra còn có hai đứa trẻ đi theo, tất cả mấy cặp mắt đều dán chặt vào nhất cử nhất động của bà ta.

“Không được đâu cô chủ à, mẹ cô sẽ mắng đấy. Đi ra ngoài kia đi. Đây không phải là chuyện trẻ con có thể xem đâu.”

Con gà kêu lên thảm thiết. Như cảm thấy âm thanh của cái chết truyền đến từ đồng loại. Phía chuồng gà, lũ gà đồng loại của nó cũng gây ra một phen náo loạn.

Natsuo bé bỏng kéo tay cô chị Nobuko, đôi mắt rực sáng nằm gọn trong bóng tối ngược nắng. Bà vợ Okura cúi đầu bên trên con gà cánh đã trở nên vặn vẹo, rồi đưa hai tay về phía cái cổ gà một cách khó chịu, nuốt khan một cái. Vừa nhìn chằm chằm vào con gà mình vừa ra tay giết, bà ta vừa thẫn thờ đứng lên.

Đến cuối cùng, Etsuko cảm thấy bối rối, mình phải kêu lên như thế nào đây? Cô đều không hiểu. Tất cả những gì nghe thấy chỉ là tiếng kêu căm phẫn của con gà.

Yakichi giấu đi cảm giác lo lắng rằng khách sẽ không đến, cố gắng để người khác nghĩ lão không phải đang rất sốt ruột vì chờ đợi ngài Bộ trưởng. Nhưng dáng vẻ này chỉ kéo dài được tới 4 giờ. Khi bóng của cây phong trong vườn trở nên đậm hơn thì lão có vẻ không muốn giấu giếm sự bất an nữa. Lão hút nhiều thuốc lá cuộn hơn bình thường, sau đó ngay lập tức đứng lên đi ra vườn lê làm việc.

Etsuko đi ra đến tận điểm cuối của con đường phía trước nghĩa trang xem có chiếc xe sang nào nhắm thẳng vào nhà Sugimoto hay không. Dựa người vào dầm cầu, cô nhìn chằm chằm vào khúc ngoặt của con đường phía ха ха.

Con đường dành cho ô tô chưa hoàn thành, mặt đường trải nhựa dang dở kết thúc ở phía xa đó, ruộng lúa nước tươi tốt gần đến lúc thu hoạch, những hàng ngô thẳng tắp, khu rừng và cái ao nhỏ dưới bóng rừng cây, tuyến tàu điện Hankyu, đường làng, con suối, con đường ô tô chạy trên những hình dáng đa dạng ấy đến tận điểm cuối của tầm nhìn. Nếu cứ thế mà nhìn vào điểm mút đó, trái tim của Etsuko như được an ủi bằng một cảm giác mơ mơ hồ hồ. Tưởng tượng về việc một chiếc ô tô đang đi dọc theo con đường, đột nhiên đỗ xịch lại trước mặt cô đúng là việc không tưởng, thậm chí còn có thể gọi là kì tích. Hỏi bọn trẻ con thì chúng nói rằng, từ chiều đến giờ có hai, ba chiếc xe đã đỗ ở đây nhưng bây giờ đến vệt bụi đường chúng để lại cũng không còn.

Đúng rồi, hôm nay là tiết Thu phân. Thế mà có chuyện gì xảy ra vậy? Từ buổi sáng đã làm bánh nhân đậu đỏ. Để lũ trẻ con không phát hiện ra rồi ăn vụng mất, đã cẩn thận giấu trên tủ bát rồi. Mọi người đều bận nên chẳng ai nghĩ đến mấy chuyện này. Tôi đã đứng trước bàn thờ, vái một lần. Cắm nhang giống như việc hằng ngày vẫn làm. Cả ngày dài chờ đợi mòn mỏi chuyến thăm của một người còn sống nên chẳng ai còn nhớ đến người đã chết.

Etsuko nhìn thấy một gia đình đi tảo mộ ở nghĩa trang Hattori, trong lúc đi về người trước người sau nói chuyện rôm rả. Đó là một gia đình rất đặc trưng với bố mẹ tuổi trung niên và bốn đứa con trong đó có một đứa là nữ sinh trung học. Bọn trẻ nhà ấy không chịu đi đứng trật tự, lúc thì quay ngược lại lúc thì chạy nhanh lên phía trước. Chúng đang thi bắt cào cào trên thảm cỏ ở chỗ vòng xoay hình tròn. Đứa nào không dẫm chân lên cỏ mà bắt được nhiều cào cào nhất thì dành được phần thắng. Bãi cỏ dần dần chìm vào bóng hoàng hôn. Khu mộ bị nhìn trọn đến tận cùng cửa vào, khu rừng rậm rạp và những bụi cây tạp, tất cả như miếng bông gòn thấm nước, dần dần bị hư ảnh cuối ngày nuốt lấy. Chỉ còn con dốc trên ngọn đồi phía xa xa là vẫn được mặt trời chiếu cố một chút ánh sáng, bia mộ bằng đá và những bụi cây không sợ lạnh, lá vẫn xanh tươi rực rỡ trong ánh tà dương. Chỉ riêng con dốc ấy giống như khuôn mặt bị ánh sáng tĩnh lặng chạm vào.

Etsuko nghĩ, đôi vợ chồng trung niên hoàn toàn không để tâm đến lũ trẻ, cái vẻ vừa mỉm cười vừa đi bộ nói chuyện tâm đầu ý hợp của họ có vẻ ngốc nghếch. Trong kiểu suy nghĩ tiểu thuyết hóa các sự việc của cô, chồng thì nhất định phải lăng nhăng, vợ thì nhất định phải khổ đau, vợ chồng đã đến tuổi trung niên chẳng phải sẽ có chút mệt mỏi và lười nói chuyện với nhau hay sao? Chẳng phải sẽ trở nên ghét nhau mà sẽ không nói nhiều với nhau hay sao? Hoặc ít nhất cũng phải trở thành một trong hai trạng thái đó. Tuy nhiên, người chồng dáng vẻ quý ông mặc một chiếc quần tinh tươm, cái áo khoác kẻ sọc nổi bật và người vợ mặc áo ngoài màu hoa tử đằng đang khoác trên tay chiếc giỏ mua hàng, trong đó lấp ló một cái bình giữ nhiệt, hai bộ dạng có vẻ chẳng liên quan gì đến nhau. Những con người này thuộc về một loại người luôn biến những câu chuyện của xã hội trở thành những vấn đề lúc trà dư tửu hậu và sau đó thì quên luôn.

Đi đến chỗ cây cầu, cặp vợ chồng gọi lũ con, rồi nhìn con đường vắng ngắt không một bóng người một cách bất an. Sau đó người đàn ông đi đến gần Etsuko, lịch sự hỏi thăm:

“Xin cô cho tôi hỏi một chút, đường đến ga Okamachi tuyến Hankyu đi như thế nào nhỉ?”

Trong lúc Etsuko chỉ cho họ con đường tắt băng qua cánh đồng và khu nhà ở xã hội, hai vợ chồng đều ngạc nhiên với chất giọng chuẩn Tokyo, khu Yamanote của Etsuko. Từ lúc nào không rõ, lũ trẻ cũng tập trung lại, ngước mắt nhìn lên khuôn mặt Etsuko. Đứa con trai khoảng bảy tuổi của họ khẽ khàng đưa nắm tay đang nắm chặt ra trước mặt cô, rồi nới lỏng nắm tay ra một chút.

“Nhìn này!”

Trong cái lồng làm bằng những ngón tay nhỏ bé ấy là một con cào cào màu xanh nhạt đang uốn cong thân thể khẳng khiu. Con côn trùng đang chầm chậm bật chân dưới bóng của những ngón tay.

Chị của cậu bé kéo bàn tay cậu xuống rồi giơ cao lòng bàn tay mình lên một cách thô bạo. Cậu bé vô thức xòe tay, để con cào cào bay ra, vỗ cánh là là mặt đất rồi phi luôn vào bụi cây bên đường. Hoàn toàn biến mất.

Hai chị em bắt đầu cãi cọ. Bố mẹ chúng vừa cười vừa mắng con mình rồi quay sang nhìn Etsuko bằng đôi mắt tạ lỗi. Sau đó cả nhà họ lại tiếp tục thong thả đi bộ. Dần dần đi vào đường bờ ruộng cỏ mọc um tùm.

Etsuko bất giác ngoảnh mặt rồi nghĩ, cái xe ô tô mà cả nhà Sugimoto đang chờ đợi sẽ không bao giờ đậu lại sau lưng cô. Trên con đường dành riêng cho ô tô, dù căng mắt ra nhìn cũng không thấy bóng dáng một cái xe nào. Bóng tối từ từ bao trùm con đường cho đến khi nó chỉ còn là một vệt lờ mờ.

Đến lúc mọi người đi ngủ, việc ngài Bộ trưởng thật sự không đến đã là chuyện chắc chắn. Cả gia đình chìm trong không khí nặng nề. Như thể bắt chước theo tâm trạng và hành động của Yakichi, chẳng ai nói một lời nào, bất đắc dĩ trưng ra khuôn mặt như thể dự đoán rằng ngài Bộ trưởng sẽ lại đến.

Từ khi Etsuko đến đây, chưa bao giờ cả gia đình này cùng phải chờ đợi như vậy. Về những việc phải làm trong ngày Thu phân, Yakichi không nói một lời nào. Có lẽ lão đã quên. Lão vẫn chờ đợi. Cứ thế đợi mãi. Hi vọng rồi lại tuyệt vọng, vừa làm lão tổn thương vừa trở nên lẩn thẩn, rơi vào tình trạng giống như cả thế giới bỏ rơi mình, hệt tình trạng xưa kia của Etsuko khi mòn mỏi đợi chồng về nhà.

“Sẽ đến, nhất định là sẽ đến!”

Nói ra những lời này thực sự là việc đáng sợ. Chẳng phải khi nói ra những lời như vậy tức là đã khẳng định hi vọng trong đầu mãi mãi sẽ không bao giờ thành hiện thực hay sao?

Dù ít dù nhiều, Etsuko cũng đang cố gắng hiểu cho tính khí của Yakichi nhưng cô không nghĩ rằng kì vọng vào cuộc viếng thăm ngày hôm nay của lão chỉ đơn giản là kì vọng vào cơ hội được vinh hiển lần nữa. Chúng ta thường tổn thương sâu sắc vì những thứ mình coi thường lại dám phản bội mình hơn là tổn thương vì kì vọng bị chà đạp. Điều đó giống như bị một con dao găm đâm từ sau lưng.

Yakichi hối hận vì đã cho gã nhân viên hợp tác xã nông nghiệp xem bức điện báo. Đây chẳng phải là cơ hội cho lũ người đó dán cái mác “lão già bị khinh thường” vào mặt Yakichi hay sao? Gã nhân viên hợp tác xã nông nghiệp kia khăng khăng muốn nhìn mặt Bộ trưởng một cái, nên đến tận 8 giờ tối vẫn ở lì tại nhà Yakichi giúp làm việc vặt một cách nhiệt tình. Anh ta chứng kiến chẳng thiếu việc gì từ sự nổi giận của Yakichi, những lời nói đùa nửa phần châm chọc của Kensuke, không khí háo hức chuẩn bị đón tiếp của cả gia đình Sugimoto, màn đêm dần đổ ụp xuống đầu họ, hi vọng thực sự mất hết.

Về phần Etsuko, qua sự việc của ngày hôm nay, cô học được bài học rằng không nên chờ đợi bất cứ điều gì. Cùng với điều đó, cuộc đấu tranh nội tâm đầy đau khổ để trái tim không bị tổn thương của một Yakichi đã bị bán đứng niềm hi vọng làm Etsuko lần đầu tiên cảm thấy cảm giác thân thương kì lạ kể từ khi đặt chân đến làng Maiden. Nói không chừng bức điện báo đó là một trò đùa. Một trong số những người quen của Yakichi ở Osaka, trong một bữa tiệc, khi hơi men bốc lên đầu liền nổi hứng muốn bày ra trò đùa này để chơi khăm lão chăng?

Etsuko chợt thấy thương hại Yakichi. Để sự đồng cảm này không bị lão phát hiện, cô chỉ đối xử với lão như những người khác trong gia đình, không hơn không kém.

Quá 10 giờ tối, Yakichi đã thực sự bỏ cuộc. Cùng với cảm giác sợ sệt một cách khiêm nhường chưa từng có, lão chợt nhớ ra Ryosuke. Đem tội lỗi mà một đời chẳng bao giờ thèm nghĩ đến ra chơi đùa ở một xó xỉnh nào đó trong lòng. Rồi suy nghĩ về tội lỗi đó cứ lớn dần lên, nếu nếm thử sẽ đem đến vị ngọt đắng ngắt trên đầu lưỡi. Sau khi xử lý xong xuôi thì lại nảy ra ý nghĩ muốn xu nịnh cảm giác của bản thân. Bởi vậy mà đêm nay, lão cảm thấy Etsuko nhìn xinh đẹp hơn bao giờ hết.

“Tiết Thu phân mà lại bị làm phiền thế này. Hay là ngày giỗ Ryosuke cùng đi Tokyo tảo mộ nhỉ?” Yakichi nói.

“Cho con đi sao?” Etsuko nghe xong liền nói bằng điệu bộ hạnh phúc dồn nén như thể đã mong ngóng việc này từ lâu. Một lúc sau cô lại nói:

“Bố à, bố đang lo lắng điều gì về anh Ryosuke sao? Người đó, ngay cả lúc còn sống cũng chẳng phải là của con rồi.”

...Trời mưa liền hai ngày. Và đến ngày thứ ba, ngày 26 tháng Chín thì trời nắng to. Cả nhà Sugimoto đem đống đồ tích trữ lâu ngày ra giặt nên mọi người đều bận rộn từ sáng.

Etsuko vừa phơi cái tất toàn mụn vá của Yakichi (nếu Etsuko mua tất mới cho lão, hẳn lão sẽ vô cùng tức giận), đột nhiên Etsuko lo lắng: Saburo đã làm gì với hai đôi tất mình tặng nhỉ? Sáng nay, vô tình nhìn thấy Saburo vẫn đi chân trần bên trong đôi giày lao động rách bươm, cậu mỉm cười, nụ cười làm tăng thêm vẻ thân thiết, rồi cậu nói, “Cô chủ, chào buổi sáng ạ.” Từ lỗ thủng của đôi giày có thể nhìn thấy trên mắt cá chân lấm lem của cậu, những vết xước do lá cỏ cắt vào vẫn còn mới.

Chẳng lẽ cậu ta chỉ đi hai đôi tất của tôi những dịp trọng đại hay sao, không phải đồ cao cấp gì thế mà... Đúng là suy nghĩ của một cậu bé nhà quê.

Tại sao không đi tất vậy? Etsuko muốn hỏi như thế nhưng lại không cất nên lời.

Dây thừng buộc vào cành của bốn cây dẻ gai lớn trước cửa nhà bếp, đồ vừa giặt xong phơi lên kín hết những sợi dây chăng ngang dọc, bay phất phới dưới ngọn gió tây thổi đến từ khu rừng hạt dẻ. Con chó Maki đang bị xích, chơi đùa với những cái bóng màu trắng bay phấp phới trên đầu. Mấy lần nó chỉnh lại dáng ngồi rồi lại vội vàng sủa lên ăng ẳng như chợt nhớ ra những cái bóng trắng không thể nào mà bắt được ấy. Etsuko nhìn vào chỗ đồ đã khô, ngay lúc đó có một cơn gió thổi đến, chiếc tạp dề màu trắng vẫn còn ướt đột nhiên bay đến, úp lên mặt cô. Cái tát nhẹ nhàng mềm mại như thế cũng làm má cô nóng bừng lên.

Bây giờ Saburo đang ở đâu nhỉ?

Cứ nhắm mắt lại cô lại nghĩ đến mắt cá chân đầy vết xước của Saburo mà cô nhìn thấy buổi sáng hôm nay. Một ít tật xấu của cậu, nụ cười mỉm của cậu, sự nghèo khó của cậu, bộ quần áo rách rưới của cậu, toàn bộ những thứ đó đều hấp dẫn Etsuko. Sự nghèo khổ đáng yêu của cậu ấy! Đó là điều đặc biệt hấp dẫn nhất. Giống như đàn ông đang thưởng thức vẻ bẽn lẽn của một cô gái đồng trinh, sự nghèo khó của Saburo cũng đang phô bày đầy hứng thú trước mặt Etsuko.

Chẳng lẽ cậu ta đang say mê đọc cuốn truyện lịch sử tại phòng mình hay sao?

Etsuko vừa lau tay vào vạt chiếc tạp dề vừa đi ngang qua căn bếp. Bên cạnh cửa sau có đặt một cái thùng rác. Cạnh đó là cái vại mà Miyo thường dùng để đựng cơm nguội và rau hư nát. Khi nào cái vại này đầy, cô ta sẽ đem tất cả đổ vào một cái hố rộng tầm hai chiếu để ủ phân.

Etsuko chợt đứng khựng người lại. Cô phát hiện ra một thứ mà không bao giờ có thể nghĩ nó lại nằm trong chiếc vại đựng đồ thối nát này. Từ bên dưới chỗ rau cải đã chuyển màu vàng và xương cá thấp thoáng một miếng vải có màu tươi tắn, vẫn còn mới tinh. Màu xanh đậm ấy có phần quen mắt. Etsuko khẽ thò tay vào trong vại lôi miếng vải ra. Là tất. Từ bên dưới đôi tất màu xanh đậm lại thấy cả đôi tất màu trà. Trên hai đôi tất, dấu tích dù chỉ một lần xỏ vào chân người cũng không có. Mác sản phẩm của cửa hàng bách hóa vẫn đính trên dây kim loại màu vàng.

Etsuko thẫn thờ một lúc trước phát hiện không ngờ đến này. Đôi tất rơi khỏi ngón tay, nằm ngang ra trong vại, bên trên đống rau thối cơm thiu bẩn thỉu. Thế rồi sau hai, ba phút trấn tĩnh, Etsuko nhìn ra xung quanh, ngay lập tức dúi sâu hai đôi tất xuống bên dưới đống rác rưởi như thể người đàn bà lăng loàn đang cố chôn đi một bào thai. Cô rửa tay. Rồi cô lại cẩn thận lau hai bàn tay của mình vào vạt chiếc tạp dề, miên man suy nghĩ. Những suy nghĩ lộn xộn không thể dễ dàng sắp xếp lại một cách có trật tự được. Trước khi gói gọn lại mọi suy nghĩ trong đầu, không cần giải thích, cơn tức giận bốc lên, Etsuko quyết định hành động.

Nhìn thấy Etsuko xuất hiện ở trước cửa sổ, Saburo đang ở trong căn phòng ba chiếu của mình, vội vội vàng vàng khoác chiếc áo vào, gấp gáp cài khuy áo rồi cung kính ngồi xuống. Khuy tay áo cũng chưa kịp cài. Cậu ta có vẻ đã cảm thấy sự khác thường trên gương mặt của Etsuko. Đến giờ Etsuko vẫn chưa nói một lời nào. Cậu cài khuy tay áo. Vẫn im lặng. Saburo có vẻ bất ngờ về biểu cảm không thay đổi trên gương mặt Etsuko.

“Tại sao không đi mấy đôi tất mà tôi đã cho? Có thể cho tôi xem không?”

Etsuko nói bằng giọng điệu mềm mỏng nhưng khi vào tai người đối diện, từ khí vị tử tế ấy có thể nghe ra cảm giác tâm trạng cô đang tệ hơn mức cần thiết. Cô đang tức giận. Bằng lý do nào đó không rõ, Etsuko tự mình thổi bùng lên sự tức giận đột nhiên sinh ra từ trong xó xỉnh của cảm xúc. Nếu không có sự bùng nổ này thì cô cũng không đủ dũng khí ngồi đây đặt ra câu hỏi như vậy. Đối với Etsuko, sự tức giận là cảm xúc mang tính trừu tượng cần thiết phải được sinh ra từ những việc thông thường trước mặt.

Saburo trưng ra sự rúng động trong đôi mắt đen nhánh giống như mắt của một con cún. Gỡ khuy tay áo bên trái ra rồi lại cài vào. Cậu vẫn im lặng.

“Tại sao vậy? Tại sao không nói gì?”

Etsuko đặt tay nằm ngang lên thanh vịn lan can ở cửa sổ, nhìn chằm chằm vào Saburo như thể muốn trêu ghẹo. Dù tức giận nhưng trong một khắc, cô vẫn cảm thấy có chút vui vẻ. Việc này là gì vậy nhỉ? Cho đến bây giờ vẫn không thể tưởng tượng ra. Bằng cảm giác đắc thắng như thế này có thể nhìn ngắm Saburo một cách trực diện, tăng thêm sự thèm thuồng, cái đầu gối uyển chuyển đang úp xuống chiếu, sắc da ngăm đen đồng đều, vết mờ của đường cạo râu mềm mại. Ngữ điệu của Etsuko vô thức thêm vào một chút trừu mến.

“Thôi được rồi. Không cần phải cảm thấy có lỗi như thế. Tôi đã nhìn thấy rồi đấy. Mấy đôi tất bị vất trong thùng rác. Là cậu hả?”

“Vâng, đúng là tôi ạ.”

Saburo không ngần ngại liền thừa nhận. Câu trả lời đó làm Etsuko bất an.

Saburo đang bao che cho ai? Nếu không thì chắc chắn cậu ấy phải có chút ngập ngừng chứ.

Đột nhiên Etsuko nghe thấy sau lưng mình có tiếng khóc thút thít. Miyo đang mặc cái tạp dề màu lông chuột vừa cũ vừa quá khổ so với dáng người cô, úp vào mặt rồi khóc nấc lên. Trong tiếng thổn thức có thể nghe ra từng lời nói lúng túng.

“Tôi đã vất đấy, chính là tôi.”

“Tại sao lại nói thế? Cô khóc cái gì chứ?”

Etsuko vừa nói với Miyo như thế, vừa đột ngột quay lại nhìn Saburo. Trong mắt cậu ra hiện ra vẻ nôn nóng như đang muốn nói điều gì đó với Miyo. Điều này khiến việc Etsuko đưa tay gỡ cái tạp dề ra khỏi mặt Miyo trở thành hành động cực kì tàn nhẫn.

Khuôn mặt đỏ lựng và sợ hãi của Miyo hiện ra từ trong chiếc tạp dề. Là khuôn mặt phổ biến của những cô gái quê. Dù sao đi nữa thì gương mặt lem nhem nước mắt này nói là xấu xí cũng không quá đáng. Cái má phồng lên đỏ đến mức chỉ cần chọc vào là nứt toác ra. Lông mày vừa thưa vừa nhạt, đôi mắt với con ngươi đờ đẫn, không biểu hiện được bất cứ cảm xúc gì, cái mũi chán ngắt... Hình dáng bình thường của đôi môi có chút chọc giận Etsuko. Môi của Etsuko là đôi môi mỏng hơn mức bình thường. Tuy nhiên, đôi môi trước mắt đang run run trong tiếng khóc, nhoe nhoét nước mắt nước mũi, bị đám lông tơ nhìn như lông trên một quả đào vẽ một đường viền, hanh hao ánh sáng, với độ dày vừa phải giống như một chiếc gối nhỏ xíu màu đỏ, gợi chút cảm giác yêu thương.

“Tôi đang hỏi lý do đấy. Việc vất hai đối tất thì tôi chẳng nghĩ ngợi gì đâu. Chỉ bởi vì tôi không tài nào hiểu nổi, nên mới hỏi thôi.”

“Vâng...”

Saburo ngăn lời nói sắp phát ra từ miệng Miyo. Cách ăn nói lanh lợi này khiến hình ảnh bình thường của cậu giống như cố tình giả tạo.

“Thật sự là tôi đã vất đấy, cô chủ à. Kẻ như tôi mà đi chúng thì thật là báng bổ vậy nên tôi đã vất đi. Chính là tôi đấy cô chủ à.”

“Lý do phi lý như vậy, không thể chấp nhận được.”

Miyo nghĩ đến việc Etsuko sẽ tố cáo Saburo với Yakichi và nhất định sau đó có lẽ cậu sẽ bị Yakichi phạt nặng. Đến lúc đó thì không thể giúp gì cho Saburo được nữa. Nghĩ thế, cô liền cướp lời Saburo.

“Đúng là tôi đã vất mà. Cô chủ à. Saburo nhận tất của cô xong đã cho tôi xem. Tôi nghĩ rằng, đồ thế này không đời nào cô lại cho Saburo nên cứ nghi ngờ mãi. Bởi vậy mà Saburo rất giận, cậu ta nói với tôi rằng: vậy thì cho cô đấy. Sau đó cứ để mặc chúng cho tôi. Tôi nghĩ tất đàn ông thì đàn bà không thể đi được nên đã vất đi.”

Miyo lại đưa chiếc tạp dề ôm lên mặt... Nếu là lý do này thì có vẻ hợp lý đấy. Trừ sự xuyên tạc dễ thương gọi là “tất đàn ông thì đàn bà không thể đi” thì cũng có thể coi là một lý do tạm chấp nhận được.

Etsuko đã hiểu. Cô nói bằng giọng điệu có vẻ phớt lờ.

“Được rồi. Đừng khóc nữa. Mấy người chỗ Chieko mà nhìn thấy thì không biết là họ sẽ nghĩ gì. Chỉ là một, hai đôi tất thôi, không đáng để ầm ĩ như vậy.”

Etsuko cố tình không nhìn mặt Saburo. Rồi cô tóm lấy vai Miyo, ôm chặt lấy. Cô nhìn không chớp mắt cái vai mà cô đang ôm, cái gáy bẩn bẩn và mái tóc không được chăm sóc kỹ càng.

Một người đàn bà như thế này, trong tất cả mọi chuyện, lại là người đàn bà như thế này.

Từ những ngọn dẻ gai bị đan kết vào nhau trong không gian mùa thu đầy nắng vàng, lần đầu tiên trong năm nay nghe thấy tiếng kêu của chim bách thanh. Mải chú ý đến tiếng chim, chân Miyo dẫm vào vũng nước mưa làm bùn bắn lên vạt áo của Etsuko, Etsuko kêu “a” một tiếng rồi buông tay ra. Miyo đột nhiên ngồi xổm xuống đất như một con chó, sau đó lau hết những vết lốm đốm trên vạt áo của Etsuko bằng chính cái tạp dề dùng để lau nước mắt của mình khi nãy.

Đối với hành động chân thành vô ngôn này, Etsuko chỉ im lặng đứng nhìn mà không ngăn cản, lúc này trong mắt cô đột nhiên nhìn ra hơn cả mưu kế ngây thơ của một cô gái nhà quê, là cảm giác thù địch một cách ân cần mà Miyo đang ngầm phản ứng.

...Rồi một ngày nọ, Etsuko nhìn thấy Saburo đi mấy đôi tất của cô mua cho, giống như chưa từng có chuyện gì xảy ra, cậu vừa cúi chào vừa mỉm cười hồn nhiên.

...Etsuko đã có lẽ sống của riêng mình.

Từ ngày hôm đó cho đến sự việc đáng sợ xảy ra vào ngày lễ hội mùa thu mùng 10 tháng Mười, Etsuko thực sự đã sống một cuộc sống đầy ý nghĩa.

Etsuko là người dứt khoát không bao giờ cầu xin sự giúp đỡ. Trong trái tim người phụ nữ như thế mà động lực sống vẫn sinh ra, quả là việc kì lạ.

Cô chỉ đơn giản suy nghĩ rằng: mình không xứng đáng sống trong cuộc đời này, vậy mà chỉ nhận được ngần đó từ Saburo thôi cũng khiến cô không còn suy nghĩ như thế nữa. Việc này ít nhiều mang lại cảm giác khổ sở cho một người nhạy cảm như Etsuko. Không gì khác ngoài sự khổ sở này chính là gốc rễ hạnh phúc của Etsuko, đối với cô điều này chính là thứ vẫn được người ta gọi là “lẽ sống”... Chúng ta luôn tìm kiếm ý nghĩa của cuộc đời mình. Trong lúc không thể tìm được nó, ta sẽ nhìn đến một ý nghĩa khác trong một cuộc sống khác, cuộc sống này là một vũ trụ song song với cuộc sống thật sự của chúng ta. Nếu hợp nhất điều đó thành hi vọng của chính mình, cái thứ gọi là “lẽ sống” giống như ảo ảnh, sẽ từng giây từng phút hiện lên trước mắt. Giả sử lúc đó thử nhìn lại quá khứ sống vô nghĩa, sống cũng như chết, nỗi sợ hãi sẽ khiến ta chẳng còn cách nào khác ngoài việc chấp nhận một ý nghĩa ảo tưởng đã thành một thể thống nhất với cuộc đời mình từ lâu.

Nhưng, thứ gọi là “lẽ sống” kiểu như vậy là thứ chẳng liên quan gì đến Etsuko. “Lẽ sống” giống như hạt giống của một loài thực vật kì lạ bất ngờ nảy mầm trong đầu Etsuko. Tuy cô luôn đủ tỉnh táo để có thể phân biệt được đâu là tưởng tượng đâu là ảo giác, nhưng trong phạm vi của sự tưởng tượng ấy lại sinh ra nguy hiểm vì tưởng tượng quá tốt. Dựa theo thời điểm và đích đến thì đó rõ ràng là một chuyến đi thực sự nguy hiểm. Cô có một thứ tài năng giống như kẻ ăn mày dùng ngón tay khéo léo nghiền nát một con rận trên quần áo của chính mình, tài năng đó đột nhiên dồn đuổi trí tưởng tượng của cô, khiến cô sử dụng tất cả mọi thứ mình có, ép chính mình không thể suy nghĩ về sự vô nghĩa trong sự tồn tại của bản thân... Tức là chẳng cần quan tâm đến việc có nghĩa hay là vô nghĩa, dựa vào việc cho rằng mình không được phép suy nghĩ về điều đó thêm nữa, cô sử dụng tất cả khả năng của mình, chỉ cần sự sống là vô nghĩa thì cứ vậy mà kết liễu nó... Những thứ đó bị tích tụ lại, vì thế mà ít nhiều biểu hiện được vẻ bề ngoài những hi vọng của Etsuko, nghiền nát một cách tỉ mỉ tất cả những gì là dối trá. Trí tưởng tưởng tượng giống như một tên quan chuyên lo giấy tờ của tòa án, phủ định toàn bộ thứ gọi là “hi vọng” rồi dán vào phía sau dấu niêm phong cưỡng chế. Không thể nào có thứ cảm xúc mãnh liệt hơn thế. Cảm xúc trên thế giới chính là thứ chỉ có thể bị bào mòn bởi hi vọng.

Cho đến bây giờ, bản năng của Etsuko là bản năng của một tên thợ săn. Nếu nhìn thấy cái đuôi trắng của con thỏ hoang chuyển động trong lùm cây phía xa xa, khi ý đồ xấu xa được mài sắc, máu toàn thân hừng hực cuộn chảy, cơ thịt chuyển động, hệ thần kinh bị bó lại thành một mũi tên bay ra nhanh như chớp. Trong những ngày tháng nhàn rỗi, không có được ý nghĩa cuộc sống, tên thợ săn nhìn qua giống như thể trở thành người khác, cả ngày lười biếng chẳng cầu mong gì hơn ngoài việc ngủ gật bên cạnh lò sưởi.

Đối với một số người, sống là một việc quả nhiên đơn giản, đối với một số người khác, sống lại là một việc quả thực khó khăn. Đó là sự không công bằng khốc liệt hơn cả phân biệt chủng tộc. Đối với điều này, Etsuko lại không cảm thấy bất cứ sự kháng cự nào.

Tôi đã quyết định rằng: đơn giản thật tốt, cô đã nghĩ như thế. Tại sao ư? Người coi việc sống là đơn giản sẽ không bao giờ phân trần biện bạch cho sự đơn giản trong cuộc sống của mình. Người coi việc sống là khó khăn thì luôn dùng lý do lý trấu để giải thích. Việc sống khó khăn chẳng có gì để tự mãn cả. Năng lực phát hiện ra tất cả khó khăn trong cuộc đời của chính chúng ta, ở một ý nghĩa nào đó, chính là năng lực có ích khi đơn giản hóa cuộc đời của riêng mình. Tại sao nói như thế? Nếu không có năng lực này thì cuộc sống đối với mỗi người chúng ta không đơn giản cũng chẳng khó khăn, trở thành quả cầu chân không trơn tuồn tuột, đôi chân ta không thể đứng ở đó. Năng lực này là năng lực ngăn cản việc nhìn nhận cuộc sống như thế, người đơn giản dứt khoát không thể nhìn nhận cuộc sống theo cách đó. Mặc dù là thứ không nhận thức được nhưng cũng không phải là năng lực đặc biệt gì. Nó chỉ giống như một nhu yếu phẩm hằng ngày mà thôi. Lừa dối cán cân cuộc đời, người nào nhìn vấn đề nặng nề hơn mức cần thiết sẽ bị trừng phạt ở địa ngục. Cho dù không làm ra trò lừa dối như thế, cuộc sống là một sự nặng nề không ý thức được giống như quần áo, khoác áo nào thấy vai đau mỏi vai thì đó là bệnh nhân. Tôi phải mặc quần áo nặng nề hơn người khác vì tinh thần của tôi đôi lúc chẳng khác nào sinh ra ở nơi xứ tuyết và sống ở đấy. Đối với tôi, sự khổ nạn khi sinh ra trên đời đồng thời cũng là khôi giáp bảo vệ cho tôi.

Lẽ sống của Etsuko, ngày mai và ngày sau nữa, là xua đuổi ý nghĩ tất cả tương lai là một gánh nặng. Tương lai rõ ràng là gánh nặng, không sai, nhưng trọng tâm đã thay đổi vị trí một cách vi diệu, hướng Etsuko đến tương lai một cách nhẹ nhàng. Nếu nói đây là hi vọng thì dứt khoát không phải. Etsuko ngày này qua ngày khác quan sát hành động của Saburo và Miyo. Họ có lén lút trong một bụi cây nào đó hôn nhau không nhỉ? Trong đêm khuya, bọn họ liệu có nối một sợi dây từ phòng ngủ này sang phòng ngủ kia không nhỉ? Nếu phát hiện ra thì tất cả cũng chỉ có tác dụng duy nhất là khiến cô đau khổ. Nhưng nếu không làm vậy thì sự đau khổ đến từ những nghi ngờ còn nặng nề hơn nhiều. Bởi vậy, Etsuko luôn tìm kiếm chứng cứ tình yêu của hai người đó, ngay cả hành động bỉ ổi đến thế nào cũng dám làm. Chỉ từ kết quả nhìn ra, cảm xúc mãnh liệt của cô chính là minh chứng một cách xác thực đến mức đáng sợ rằng con người có thể rót ra vô biên cảm xúc chỉ với mục đích làm khổ bản thân mình. Chỉ để giết chết hi vọng mà sẵn sàng bỏ ra cảm xúc nhiều đến mức độ này, không chừng hình thức xuất hiện sự tồn tại của con người dù là hình thuôn dài hay hình mái vòm thì cũng chỉ là một mô hình chỉ để mô phỏng mà thôi. Thứ gọi là cảm xúc mãnh liệt chỉ là một hình khối, chính bởi thế mà nó trở thành phương tiện buộc sinh mạng con người phải phát tiết toàn bộ ra ngoài.

Không ai nhận ra con mắt Etsuko đang dùng để theo dõi hai người đó ở khắp nơi. Ngược lại, cảm giác hành động của Etsuko còn bình tĩnh hơn bất cứ lúc nào.

Rồi Etsuko đã làm cái việc mà trước đây Yakichi từng làm, lén lút kiểm tra phòng của Saburo và Miyo trong lúc họ không có ở đó. Cô chẳng phát hiện được chứng cứ nào. Cả hai người này đều không phải loại người thích viết nhật kí. Họ cũng không có năng lực viết thư tình, hẳn họ đã âm thầm đồng lõa với nhau ghi lại từng khoảnh khắc của tình yêu bằng kí ức. Chắc chắn không thể phát hiện được gì nếu họ đang đồng lõa để bảo vệ một kiểu tình yêu chỉ xuất hiện bằng vẻ đẹp của hồi ức. Những gì còn lại dù là chứng cứ nào hay kí ức nào thì chỉ khi có hai người bọn họ, mắt nhìn mắt, tay nắm tay, môi kề môi, ngực áp ngực mới có thể hiện ra... Vạn nhất có xảy ra chuyện đó... Trời ơi, cái gì gọi là đơn giản đây? Cái gì gọi là hành động trừu tượng, đẹp đẽ ngay thẳng đây? Từ ngữ không cần thiết, ý nghĩa cũng chẳng cần thiết. Để phóng ngọn lao, vận động viên phải nắm được tư thế chính xác. Tương tự thế, để đạt được mục đích thì điều tất yếu phải nắm chắc là một tư thế hoàn hảo, hành động đó... Toàn bộ hành vi này phải tổ chức theo một đường kẻ tuyệt mỹ mang tính trừu tượng, một cách đơn giản gọi hành vi đó là gì? Còn lại chứng cứ nào ở hành vi đó? Hành vi đó giống hệt như một cánh nhạn bay vút qua cánh đồng hoang.

Mộng tưởng của Etsuko luôn luôn trệch hướng, sự tồn tại của cô trong đêm đen bao la của vũ trụ, trong một khắc giống như bị đặt lên một chiếc nôi đẹp đẽ, nghiêng một góc quá lớn, kéo dài đến tận cột nước của đài phun nước lấp lánh đang rung lắc cái nôi một cách mãnh liệt.

Những thứ mà Etsuko nhìn thấy ở phòng Miyo, một cái gương tay phụ nữ có đường viền bằng nhựa rẻ tiền, lược chải đầu màu đỏ, kem dưỡng da giá rẻ, cao bạc hà, một tấm áo khoác ngoài hoa văn hình đuôi lông chim của mũi tên làm bằng tơ Chichibu, một chiếc đai áo đầy nếp nhăn, một chiếc Koshimaki 12 có vẻ mới, một chiếc váy liền thân luộm thuộm để mặc trong mùa hè, bên dưới là một chiếc áo lót, (mùa hè, Miyo thường dửng dưng đi vào thị trấn mua đồ khi chỉ mặc hai thứ này trên người), một cuốn tạp chí phụ nữ cũ mèm quăn queo giống như hoa giả từng trang từng trang dính bẩn, một bức thư đẫm nước mắt của người bạn ở quê nhà... Tất cả những thứ đó, từng thứ một đều bị dính vào vô số cọng tóc cháy nắng màu hung vàng.

Trong phòng của Saburo, thứ Etsuko nhìn thấy chỉ là những đồ dùng sinh hoạt hằng ngày cực kì đơn giản.

Hai người này biết trước việc tôi sẽ đến phòng họ kiểm tra nên đã giấu kĩ mọi thứ đi rồi chăng? Hay là giống như trong một cuốn thơ hoặc là tiểu thuyết nào đó đã từng mượn của Kensuke, bức thư bị ăn cắp là bức thư dễ chạm vào nhất nên sự kiểm tra quá kĩ của tôi đã khiến thứ quan trọng nhất bị bỏ qua rồi chăng?

Vừa ra khỏi phòng Saburo thì Etsuko đột nhiên gặp Yakichi từ hành lang đi về phía này. Căn phòng nằm ở cuối hành lang. Nếu Yakichi không phải có ý đồ đi về phía căn phòng đó thì cũng chẳng có lý do gì để lão đi về phía này của hành lang cả.

“Thì ra là ở đây à?” Yakichi nói.

“Vâng ạ.”

Etsuko không trả lời kiểu giải thích. Và khi hai người trở về phòng Yakichi, hành lang không chật hẹp gì nhưng thân thể già nua của lão lại va vào người Etsuko. Giống như đứa trẻ hờn dỗi vừa đi vừa kéo tay mẹ vừa va vào người mẹ mình một cách khó hiểu.

Khi bình tĩnh ở trong phòng, Yakichi đã hỏi như thế này:

“Đến phòng của thằng đó làm gì vậy?”

“Đến đọc nhật kí thôi.”

Yakichi mấp máy miệng rồi cứ thế im lặng.

Ngày mùng 10 tháng Mười, lễ hội mùa thu được tổ chức ở một số ngôi làng. Saburo được những người trẻ tuổi ở đoàn thanh niên rủ rê, từ trước khi hoàng hôn buông xuống thì đã đi ra ngoài để chuẩn bị. Lễ hội cực kì đông người, dắt theo trẻ con rất nguy hiểm. Bởi thế mà Asako phải ở nhà để giữ hai đứa trẻ đang rất muốn đi chơi. Sau bữa tối, Yakichi, Etsuko, vợ chồng Kensuke dắt theo Miyo cùng đi về phía đền thờ của làng để xem hội.

Từ lúc hoàng hôn, gần xa đã vang vọng âm thanh của những chiếc trống lớn. Lẫn vào trong đó, có thể nghe thấy tiếng hò hét như tiếng hát theo gió truyền tới. Những âm thanh này bay xuyên qua cánh đồng xa trong đêm tối, giống như bài hát của lũ chim và thú ăn đêm đang thi nhau hòa tấu trong rừng sâu. Âm thanh không bị sự tĩnh lặng làm cho hỗn loạn, ngược lại càng làm cho vai trò của nó trở nên sâu sắc hơn. Từ nơi đô thị phồn hoa đến những vùng xa xôi hẻo lánh, buổi đêm nơi thôn dã vẫn sâu thẳm hơn cả. Thời điểm này, tiếng côn trùng chỉ còn nghe thấy rải rác đó đây. Kensuke và Chieko mặc xong quần áo đi hội, từ trên tầng hai mở toang cửa sổ nghe ngóng tiếng trống từ bốn phương vọng đến. Chỗ đó có lẽ là tiếng trống ở đền Hachiman trước ga. Chỗ kia chắc chắn là tiếng trống ở đền thờ của làng. Còn chỗ nọ có lẽ là ở trước khu hành chính của làng bên, tiếng của cái trống mà lũ trẻ nhỏ thoa bột trắng lên mũi thay phiên nhau đánh. Trong âm thanh đó vẫn nghe ra sự ngây ngô, thỉnh thoảng vô tình gián đoạn.

Hai vợ chồng Kensuke cao hứng như trong trò chơi giải câu đố có thưởng, ý kiến chia rẽ nên bắt đầu cãi nhau. Chẳng phải họ đang diễn một trò hề hay sao? Chẳng ai nghĩ rằng đây là cuộc đối thoại của người chồng ba mươi bảy tuổi và người vợ hai mươi tám tuổi.

“Không phải, đằng đó là hướng Okamachi. Tiếng trống là ở đền Hachiman trước ga.”

“Em thật là bảo thủ. Sống ở đây đến sáu năm rồi mà nhà ga ở hướng nào cũng không phân biệt được.”

“Vậy thì mang la bàn với bản đồ lại đây xem.”

“Những thứ đó ở đây không có đâu, thưa phu nhân.”

“Em là phu nhân nhưng anh chính là ông chồng yêu quý của em đấy.”

“Ừ thì đúng thế. Không phải ai cũng được làm một phu nhân của một ông chồng tầm thường đâu. Một người vợ bình thường trên thế giới này là một người vợ chỉ đạo chồng mình à? Hay là một người vợ quen thói hàng tôm hàng cá? Một người vợ nói năng đầy mệnh như thổi kèn trompette trong dàn quân nhạc? Gì nữa. Em thực là người may mắn. Một quý phu nhân của một ông chồng tầm thường như tôi. Người nổi danh nhất trong số những phu nhân trên thế giới này. Một con cái độc đoán quyết định cuộc sống của một con đực. Đối với con cái, chẳng phải không có gì trên thế giới này tuyệt vời hơn điều đó sao?”

“Em không có ý đó. Ý em là anh cũng chỉ là một người chồng giống như bao người chồng khác thôi mà.”

“Bình thường đúng là tuyệt vời nhỉ? Cuộc sống của con người hay là nghệ thuật, điểm chung chẳng phải chính là sự bình thường sao? Khinh miệt sự bình thường chính là đã thua lại còn cay cú đấy. Sợ hãi sự bình thường chứng tỏ con người đó còn non kinh nghiệm lắm. Thơ haikai của phái Danrin mà trước đây Basho đã làm, thơ haikai bình thường trước đây cha mẹ con cái vẫn hay làm cùng nhau, năng lực sống của thời đại mà mỹ học bình thường chưa chết, bây giờ vẫn còn đầy đủ lắm.”

“Nếu là thơ haiku của anh, là tột bậc thông thường của thơ haiku nhỉ?”

...Bộ dạng như thế, cuộc đối thoại với nội dung nhạt nhẽo như thế cứ tiếp tục mãi nhưng có một cảm xúc thống nhất xuyên suốt câu chuyện chính là Chieko sùng bái học thức của chồng một cách không giới hạn. Trong giới tinh hoa Tokyo thập niên trước, những đôi vợ chồng như thế này cũng không hiếm. Cho đến bây giờ vẫn có kiểu người tuân thủ theo những lề thói kiểu cách ấy giống hệt kiểu tóc lỗi mốt của phụ nữ, khi về quê vẫn thích trưng ra cái vẻ lai căng.

Kensuke đứng tựa vào cửa sổ, châm lửa hút thuốc. Khói thuốc vấn vít trên ngọn cây hồng gần cửa sổ. Trong bầu không khí ban đêm, làn khói trôi nổi giống như một bó tóc trắng lềnh bềnh trên mặt nước. Một phút trầm ngâm, rồi anh ta nói:

“Bố vẫn chưa thay quần áo xong à?”

“Là Etsuko chưa thay xong. Chắc là bố đang thắt dây lưng giúp đấy. Anh đúng là không để ý chút nào sao, bố thường giúp Etsuko buộc koshimaki . Lúc nào cô ấy thay đồ thì căn phòng đó đều đóng chặt cửa. Vừa vụng trộm nói gì đó, vừa thay đồ. Chỉ là thay đồ thôi mà cực kì tốn thời gian như vậy, kể cũng lạ. ”

“Bố càng già càng làm ra những trò phóng đãng.”

Cuộc nói chuyện của hai người tự nhiên lại đi đến câu chuyện của Saburo, họ cho rằng, lúc này Etsuko đã bình tĩnh hơn và bỏ qua Saburo rồi chăng. Lời đồn đại khái là luôn có cốt truyện hoàn hảo hơn hẳn sự thật, nên trường hợp sự thật chứa nhiều dối trá hơn cả lời đồn cũng không phải là hiếm.

Đến đền thờ của làng phải đi qua mặt sau của khu rừng. Đó là con đường rẽ ngược lại hướng đi đến khu rừng tùng từng ngắm hoa anh đào hồi mùa xuân. Theo hướng đó, đi qua bờ một cái đầm cói và củ ấu mọc um tùm, rồi từ con dốc đi xuống sẽ bắt gặp một dãy nhà ở. Trên lưng chừng núi, phía đối diện với những căn nhà trong làng là một ngôi đền. Miyo cầm đèn lồng đi trước, Kensuke đi phía sau cùng, cầm đèn pin soi dưới chân. Ở chỗ rẽ họ gặp một nông dân rất chất phác tên là Tanaka. Bởi vì anh ta cũng đang trên đường đi đến lễ hội nên họ cùng đi luôn. Anh ta mang theo cây sáo, vừa đi vừa luyện tập. Tiếng sáo điêu luyện một cách bất ngờ, tiết tấu vui nhộn thế mà ngược lại lại gợi cảm giác vơ vẩn buồn. Bởi có chiếc đèn lồng đi đầu, họ trở nên tĩnh mịch như một hàng người đưa ma. Để làm sôi động bầu không khí, Kensuke giơ tay vỗ một đoạn tiết tấu nên mọi người cùng vỗ theo, quanh bờ đầm, tiếng vỗ tay loang ra, vang vọng.

“Ở đây cũng nghe thấy, tiếng trống không ngờ lại vang xa nhỉ?” Yakichi nói.

“Do địa hình nhấp nhô đấy,” Kensuke từ phía sau lên tiếng.

Khi đó, đột nhiên Miyo vấp ngã nên Kensuke cầm thay đèn lồng, đi lên vị trí đầu tiên. Để một đứa con gái lơ mơ dẫn đường thì thật là vô lý. Khi Miyo đưa đèn lồng cho Kensuke, Etsuko phải nghiêng người tránh ra bên vệ đường, cô đã nhìn thấy tất cả. Dưới ánh sáng của chiếc đèn lồng, sắc mặt Miyo hơi xanh xao. Trong mắt cũng không có ánh sáng. Cảm giác khổ sở đến từng hơi thở... Từ phần thân trên của Miyo được chiếu sáng chỉ trong một khắc đèn lồng đưa từ tay này sang tay kia mà có thể nắm được nhiều cảm xúc đến vậy, đôi mắt của Etsuko gần đây đã thật sự trở nên lão luyện rồi.

Những phát hiện này ngay lập tức bị lãng quên. Họ đi tới gần con dốc, trong ánh lửa tuyệt đẹp của đèn lồng ở khu vực lễ hội nằm phía dưới những căn nhà dân đang vang lên vô số những tiếng trầm trồ thán phục.

Hầu như mọi người trong làng đều đi xem hội, các nhà đều không có người nên canh giữ ngôi làng chỉ có ánh sáng tĩnh lặng của đèn lồng. Mấy người nhà Sugimoto băng qua cây cầu đá trên dòng suối đang cuộn chảy qua làng. Lũ ngỗng ban ngày trôi nổi trên mặt suối, ban đêm bị nhốt vào lồng, lúc này bị tiếng nói cười của con người đánh thức, kêu ầm lên. Yakichi nói rằng, tiếng kêu giống hệt tiếng trẻ con khóc đêm, mọi người nhớ ra Natsuo cùng bà mẹ vụng về của cậu bé, ai nấy đều cảm thấy buồn cười.

Etsuko hướng ánh nhìn về phía Miyo đang mặc bộ kimono có hoa văn lông chim đuôi mũi tên, là bộ đồ đẹp nhất của cô ta. Cô bất giác giật mình cảnh giác, phải chăng ánh mắt mình đang mang theo ý thù địch chăng? Sự cảnh giác này không phải là đề phòng những người nhà Sugimoto mà là cảnh giác Miyo, người đang chìm trong địch ý, để cô ta không ngửi thấy mùi cơn ghen của Etsuko. Tưởng tượng bản thân đang ghen với một cô gái quê lơ ngơ như thế, cho dù chỉ là tưởng tượng, cũng làm cho lòng tự ái của Etsuko nhảy dựng lên. Có lẽ vì sắc mặt tươi tắn, có lẽ vì bộ kimono làm bằng tơ tằm, đêm nay Miyo ít nhiều trở nên xinh đẹp.

Thế giới bây giờ đảo lộn cả rồi. Etsuko nghĩ. Ít ra thì khi tôi còn là trẻ con, việc hầu gái mặc đồ không phải làm bằng vải thô là điều cấm kị. Hầu gái mặc đồ có hoa văn lông chim đuôi mũi tên nổi bật như thế này sẽ phá vỡ mọi quy định truyền thống, phỉ nhổ vào trật tự xã hội. Nếu bà mẹ chồng quá cố của tôi còn sống, người hầu gái có thái độ quá đáng như thế này chẳng phải sẽ bị đuổi đi hay sao?

Nhìn từ dưới lên trên, từ trên xuống dưới, ý thức giai cấp trở thành thứ thay thế cho lòng ghen tuông. Cho dù Etsuko chưa từng một lần dùng ý thức giai cấp lỗi thời theo kiểu đó để đối xử với Saburo, nhưng hôm nay thì cô bộc lộ hết ra một cách rõ ràng.

Etsuko mặc một chiếc áo khoác ngoài chỉ ngắn đến đầu gối, được đặt làm riêng, hoa văn hoa cúc đang rơi hiếm khi nhìn thấy ở chốn quê mùa này, cô còn xịt nước hoa cao cấp, hương thơm thoang thoảng. Mùi hương không mấy phù hợp ở hội làng chính là vì Saburo mà dùng. Để Yakichi không phát hiện ra, cô chỉ xịt ở cổ. Lớp lông tơ nhàn nhạt trên da thịt có những hạt nước hoa cực nhỏ len lỏi, lóng lánh như những hạt trân châu, đẹp không gì sánh bằng. Làn da đẹp đẽ, mịn màng của Etsuko bị Yakichi chiếm hữu một cách lãng phí để cọ vào làn da lấm bùn đất trên đôi tay thô kệch của lão. Hai kiểu da vừa hoàn toàn mâu thuẫn lại vừa kết nối một cách không sợ hãi. Đôi tay đầy bùn này liên tục sờ soạng khắp nơi, cuối cùng thì đến ngực cũng ám mùi bùn. Đối với Yakichi, sau khi chinh phục làn da đẹp đẽ kia bằng làn da xấu xí của mình, với một cảm giác thỏa mãn, lão liền để mặc bản thân hưởng thụ việc chiếm hữu Etsuko.

Đột nhiên họ ngửi thấy mùi khó chịu của đèn acetylen khi vừa bước vào con ngõ nhỏ nằm ở bên sườn căn nhà cấp phát gạo. Đập vào mắt họ là khu hội chợ ban đêm đang được đèn acetylen chiếu sáng. Có sạp bán kẹo, có những chiếc chong chóng được cắm trên một bó rơm, ở bên cạnh chỗ bán ô dán hoa giấy là nơi bán pháo hoa trái mùa, thẻ bài cùng bóng bay. Cứ đến mùa lễ hội, đám con buôn mua vào số hàng hóa ế ẩm từ các cửa hàng bán kẹo rẻ tiền ở Osaka, mang theo cái trống có buộc dây đai vừa đi quanh quẩn trong khu ga Umeda Hankyu vừa hỏi thăm bất cứ ai về việc lễ hội đang diễn ra ở ga nào. Những người thua cuộc trong cuộc tranh giành vị trí đắc địa mở sạp hàng ở khuôn viên đền Hachiman trước ga Okamachi, sau khi trơ mắt nhìn tất cả bị đối thủ cạnh tranh chiếm mất, liền đến khuôn viên đền làng, vốn chỉ là nơi số hai để họ lựa chọn. Vừa gần như từ bỏ giấc mơ kiếm được số lãi lớn ở đền Hachiman, vừa nhanh chân tranh trước chỗ bán mới bằng điệu bộ thẫn thờ bất đắc dĩ, họ lũ lượt kéo đến đền làng từ đường bờ ruộng.

Lũ trẻ con đứng thành vòng tròn quanh chiếc xe đồ chơi đang chạy theo một hình bầu dục. Những người nhà Sugimoto vừa đi bộ vừa liếc nhìn từng sạp hàng, bàn nhau xem có nên mua một cái xe đồ chơi giá năm mươi yên cho Natsuo hay không?

“Đắt quá, đắt quá, khi nào Etsuko đi Osaka, tiện thể mua giúp cho thì giá sẽ rẻ hơn. Mua đồ ở mấy chỗ như thế này, chỉ mai là vỡ toang ra.”

Yakichi đã nói ra bằng giọng khá lớn nên bị ông lão bán hàng ở cửa hàng đồ chơi trừng mắt lên nhìn. Yakichi liền trừng mắt nhìn lại. Sau cùng, Yakichi là người thắng cuộc. Khi ông già bán hàng quá chán nản và đã bỏ cuộc với một đối tượng trẻ con như Yakichi, thì lão vẫn say sưa trong cảm giác chiến thắng như một đứa trẻ, bước lên bậc đá, đi thẳng vào phía sau cổng đền.

Thật sự thì giá cả ở làng Maiden cao hơn ở Osaka. Chỉ những đồ chẳng mua được ở đâu thì mới phải mua ở làng. Ví dụ như phân bón, quả đúng là như người ta thường nói: “Cứt của Osaka vừa rẻ vừa tốt”, mùa đông mua một xe chỉ tốn hai nghìn yên. Nhiều nông dân đánh cả xe bò lên Osaka để mua phân. Yakichi cũng miễn cưỡng mua phân bón theo cách đó. Phân bón ở Osaka được làm bằng nguyên liệu tốt nên hiệu quả hơn hẳn so với phân bón ở vùng quanh đây.

Khi leo lên bậc đá, mọi người đều cảm thấy có âm thanh ập vào trong đầu như sóng triều. Trong không gian tối tăm, tàn lửa bay tán loạn. Tiếng hò hét vang trời, những khúc tre bị đốt phát ra tiếng nổ lớn đến mức đau tai. Có thể nhìn thấy ánh sáng của ngọn lửa trong đống lửa lớn đang nhảy nhót, không hề ngượng ngùng chiếu sáng đến tận ngọn cây tuyết tùng cổ thụ.

“Nếu đi lên từ đây, không biết có đến được tận trên đền không nhỉ?”

Kensuke đã hỏi như vậy. Họ bắt đầu rẽ ở lưng chừng bậc đá, đi vào con đường nhỏ hình zích zắc phía sau điện thờ. Khi đến tận chỗ điện thờ, người thở dốc nhiều nhất, hơn cả lão già Yakichi chính là Miyo. Cô ta dùng bàn tay to của mình chà chà một cách bất an lên khuôn mặt không còn chút huyết sắc.

Mặt trước điện thờ có hình dạng như tháp chỉ huy đang hướng mũi chiếc tàu chiến lao vào vòng xoáy của tiếng la hét và lửa. Một nhóm đàn bà và trẻ con không nhập vào trong vòng xoáy ấy, đứng lại nhìn xuống khoảng sân rộng hỗn loạn. Hàng lan can bằng đá khó khăn lắm mới bảo vệ được họ trước sự hỗn loạn kia. Nhưng họ lại chỉ đứng đó, im lặng một cách vô lý. Bóng của những ngọn lửa, bóng của những con người chắn trước mặt, trên những khuôn mặt triền miên, trên những đôi tay vịn vào lan can, và cả trên bậc đá, có những bóng người vội vã chạy qua chạy lại.

Đột nhiên ngọn lửa trong đống lửa bùng lên dữ dội. Ngọn lửa sống động giống như lưỡi kiếm đang đâm vào không gian. Những người nhà Sugimoto nhập hội với đám đàn bà và trẻ con đang nhìn ngắm cảnh vật xung quanh. Khuôn mặt họ phản chiếu hình ảnh tươi tắn, tấm vải cũ nối với dây chuông hạ xuống từ mái nhà, sơn màu đỏ của thuốc nhuộm thiên thảo giống như thấm đẫm ánh mặt trời lúc bình minh. Một lần nữa những cái bóng giống như đang nhảy múa lại bay lên, chỉ trong chốc lát đã liếm lấy ánh sáng huy hoàng. Cuối cùng chỉ còn lại một nhóm người đen ngòm, im lặng, đăm chiêu đứng trên bậc đá.

“Xong rồi đấy. Một trò điên rồ. Saburo có ở gần đây không nhỉ?”

Kensuke vừa nhìn xuống đám người đang chen lấn vừa lẩm bẩm một mình. Nhìn qua bên cạnh thấy ở nách chiếc áo khoác ngoài của Etsuko có chỗ bị bung chỉ. Có lẽ chính bản thân cô cũng không để ý. Kensuke chợt nghĩ, tối nay Etsuko thật là xinh đẹp.

“Này Etsuko, áo khoác bị bung chỉ rồi đấy,” nói những chuyện không nên nói đúng là chuẩn mực cư xử của anh ta.

Lúc này những tiếng la hét lại bắt đầu rộ lên. Lời khuyên vô dụng đã không lọt vào tai Etsuko. Góc nghiêng khuôn mặt cô đang được chiếu sáng bởi cái bóng đầy bi kịch của ngọn lửa, quyến rũ hơn bất cứ lúc nào. Trên khuôn mặt ấy có một chút trang trọng, một chút đơn bạc gợi cảm giác xa xôi.

Đám đông dưới cái sân rộng đang điên cuồng chen lấn nhau về ba phía đền thờ. Sự di chuyển nhìn qua có vẻ không có trật tự này thực ra là đang chạy theo một cái đầu sư tử. Trên cái đầu sư tử đang nghiến hàm răng, phi lên giống như rẽ sóng, có cơn gió lẩn sâu vào trong chiếc bờm màu xanh lục. Ba người bên trong đầu sư tử là ba thanh niên mặc yukata , có lẽ đã thấm mệt đành phải đổi người khác. Hơn một trăm thanh niên, mỗi người cầm một cái đèn lồng trắng đuổi theo phía sau cái đầu sư tử. Nhằm vào thân con sư tử chen lấn một lúc, từng cái đèn lồng đều bung ra. Cuối cùng sư tử chạy đến cổng đền phía khác để thoát khỏi đám thanh niên một cách tức giận. Phía sau nó, hơn một trăm thanh niên kia vẫn đuổi theo. Rất ít đèn lồng còn lửa, phần lớn đã rách hết, chỉ còn trơ lại cái cán treo đèn. Nhưng có vẻ đám thanh niên không nhận ra điều đó, vẫn giơ cao cán đèn, miệng liên lục hét ra những âm thanh vô nghĩa. Ở trung tâm của cái sân rộng, một cây tre được dựng thẳng đứng, phía dưới một đống lửa được đốt lên, ngọn lửa mãnh liệt liếm vào thân tre, phát ra âm thanh lép bép. Thân tre bị ngọn lửa ôm lấy, dần đổ gục xuống, thanh tre mới lại được thay vào. Nếu so sánh với đống lửa đang cháy điên cuồng này thì bóng dáng của ngọn lửa trong bốn đống lửa ở bốn góc sân có phần dịu lại.

Thôn dân ngày thường không có cơ hội đối mặt với những tình huống mạo hiểm, mặc kệ tàn lửa rơi xuống người, say sưa nhìn theo hành động quá khích và manh động của đám thanh niên đang chen lấn đuổi theo sư tử. Đám đông đó, trong sự tĩnh lặng thoáng qua luôn biểu hiện một sự thán phục với những xung động kết dính chặt chẽ của đám thanh niên đang chạy. Họ túm tụm lại càng gần càng tốt, bất chấp nguy hiểm khi bị nuốt vào trong đám người trẻ tuổi đang chen lấn nhau. Những ông già làm nhiệm vụ dàn xếp mang theo một cái quạt, cùng lúc phải điều chỉnh chỗ đứng của người xem và đường chạy của đám thanh niên, đứng giữa hai nhóm người hô hoán. Đứng trên bậc đá của điện thờ nhìn xuống sẽ thấy tất cả cảnh tượng ấy giống một con rắn khổng lồ phát ra ánh sáng lờ mờ đang quằn quại xung quanh đống lửa.

Etsuko hướng ánh nhìn về những chiếc đèn lồng màu trắng đã rách bung ra. Trong ý thức của cô không còn tồn tại Yakichi, vợ chồng Kensuke hay Miyo. Một bản thể đang la hét, một bản thể điên loạn, một bản thể với những hành động bạo lực đáng sợ, đúng lúc trực giác của Etsuko đang trong trạng thái lơ mơ, liền nhảy vọt ra. Bản thể ấy chính là Saburo. Đó chắc chắn là Saburo. Sự phung phí một cách vô ích sức sống đang cuộn chảy này của Saburo, đối với Etsuko giống như sự huy hoàng của muôn ngàn ánh sáng, ý thức của cô được đặt trên một sự hỗn độn đầy nguy hiểm, hoàn toàn tan chảy giống như bằng đá đặt trên chảo nóng. Etsuko cảm thấy khuôn mặt mình thỉnh thoảng bị ánh lửa xung quanh chiếu sáng một cách sỗ sàng, thấu đến tận sâu bên trong tâm tưởng. Lúc này, gần như ngay lập tức cô lại nghĩ đến những tia sáng ngập tràn khắp nơi trong một ngày tháng Mười một khi mở cửa để đưa cỗ quan tài của chồng ra khỏi bệnh viện chuyên điều trị bệnh truyền nhiễm.

Chieko đã nhìn thấy ánh mắt Etsuko tìm kiếm Saburo. Ngay từ đầu cô ta cũng không nghĩ ra được lý do lớn hơn Saburo để Etsuko phải tìm kiếm. Bằng sự thân thiết có từ trước, cô ta nói:

“Chà, cũng có vẻ thú vị đấy chứ. Đi vào trong xem không? Nếu cứ đứng ở đây thì không thể thưởng thức hết khí vị hoang dã của lễ hội ở quê đâu.”

Kensuke như đã hiểu ra được thâm ý trong cái nháy mắt của vợ mình. Đằng nào thì Yakichi cũng có vẻ không thể đi theo. Việc này sẽ là sự báo thù nho nhỏ với Yakichi. Coi như một hòn đá ném chết hai con chim.

“Nào, mạnh dạn lên chứ, Etsuko đi không, vẫn còn trẻ mà.”

Yakichi lại trưng ra khuôn mặt có vẻ bất mãn như mọi khi. Sự nhăn nhó trông có vẻ tự tin của người đàn ông quen thói chi phối những người xung quanh bằng sự thay đổi cảm xúc tầm thường như thế. Ngày xưa, chỉ bằng một cái nhăn mặt này, lão đã có thể đưa ra những quyết sách lớn trong vị trí giám đốc kia mà. Tuy vậy, Etsuko không nhìn mặt Yakichi mà cứ thế trả lời Chieko.

“Vâng, cùng đi đi.”

“Bố có đi không ạ?” Chieko hỏi.

Yakichi không trả lời, hướng khuôn mặt khó chịu sang Miyo, bắt cô ta phải chấp nhận việc ở lại cùng với ông chủ mình.

“Bố đợi ở đây… Về càng nhanh càng tốt đấy.”

Lão nói mà không nhìn về phía Etsuko.

Etsuko nắm tay vợ chồng Kensuke bước xuống bên dưới bậc đá. Cứ nắm tay như thế rẽ đám đông đang la hét đi vào trong như rẽ nước để tiến sâu vào đáy biển. Khác với những gì đứng từ trên nhìn xuống, đám đông này chuyển động rất chậm nên mấy người Etsuko có thể dễ dàng tiến về phía trước, lướt qua vô số những khuôn mặt phờ phạc, không rõ ấn tượng với cái miệng đang há hốc.

Etsuko lắng tai nghe âm thanh nổ tung sảng khoái của cây tre đã cháy hết. Dù có là âm thanh khó chịu thế nào thì hôm nay đối với cô đều trở thành những âm thanh tuyệt vời. Những thứ vụn vặt tầm thường đều bị lãng quên. Đôi tai dịu dàng chỉ mong nghe được những âm thanh nguy hiểm giống như muốn chọc thủng màng nhĩ. Thế mà lại nghe ra những âm thanh giống nhau của cảm xúc đang nảy nở trong nội tại con người mình.

Trên đầu mọi người đột nhiên xuất hiện một hàm răng vàng khè, cái đầu sư tử vừa nhô lên liền di chuyển về hướng một cổng đền khác. Không hiểu sao mọi thứ bắt đầu trở nên hỗn loạn, từng lớp sóng người bị rẽ ra hai bên. Những thứ chói sáng tập hợp lại lướt qua trước mắt Etsuko. Đó là một nhóm những người trẻ tuổi cởi trần, da thịt phản chiếu ánh sáng của lửa trở nên rực rỡ. Tóc tai tán loạn, nút thắt dải băng đầu bay phấp phới phía sau, mồm vừa liên tục la hét như những con thú vừa làm cuộn lên những cơn gió mang theo thứ mùi giống như trong nồi hấp. Trước mắt Etsuko, những tấm thân để trần màu hạt dẻ đột nhiên va vào nhau, da thịt rắn chắc đập vào da thịt phát ra những tiếng kêu ảm đạm, làn da đẫm mồ hôi dính vào nhau tạo ra thứ âm thanh rin rít, lấp đầy không khí xung quanh. Bàn chân trần dẫn dụ bóng tối của họ, uể oải giống như vô số những sinh vật kì dị đang ngọ nguậy. Có lẽ trong số họ chẳng có ai nhận ra đâu là bàn chân của mình, đâu là bàn chân của một ai đó khác.

“Saburo ở đâu ấy nhỉ, ai cũng cởi trần thế này, thật không thể nào phân biệt được ai với ai.”

Kensuke không muốn bị lạc nên vừa khoác vai vợ và em dâu vừa nói. Đôi vai trơn mượt của Etsuko cố gắng đẩy bàn tay của anh ta xuống.

“Đúng thật.” Kensuke vừa tự mình hưởng ứng lời nói của chính mình vừa tiếp tục ba hoa. “Con người khi lột trần ra thì mới lộ ra gốc rễ tính cách vốn dĩ rất yếu đuối mỏng manh. Tư tưởng chỉ có tầm bốn kiểu, tư tưởng của kẻ béo, tư tưởng của kẻ gầy, tư tưởng của người cao, tư tưởng của người thấp. Gương mặt ấy mà, nhìn vào khuôn mặt nào thì cũng chỉ có hai con mắt, một cái mũi và một cái miệng. Trên đời làm gì có con quái vật một mắt chứ. Thậm chí là gương mặt cá tính nhất nhiều lắm thì cũng chỉ có một vài nét khác với người khác mà thôi. Tình yêu ấy mà, chẳng qua là một kí hiệu yêu một kí hiệu. Nếu một lần ngủ với nhau thì chẳng qua trở thành tình yêu của không tên với không tên, sự sinh sản vô tính của hỗn độn với hỗn độn, của nhạt nhòa với nhạt nhòa. Không phải giống như chuyện dị tính giữa đàn ông với đàn bà, đúng thế phải không Chieko?”

Người vợ tuyệt vời Chieko bất chấp sự ồn ào trước mặt vẫn nói ra vài câu tán thưởng.

Etsuko chỉ biết cười trừ. Những tiếng nói lầm bầm bên tai cô chính là thể hiện năng lực suy nghĩ của gã đàn ông này. Một thứ năng lực suy nghĩ giống như tiểu tiện không kiểm soát. Đúng rồi, nên gọi đó là “não trạng đái dầm.” Một sự đái dầm đầy bi thương. Tư tưởng của gã đàn ông này gây cười giống hệt cái mông đít của chính gã. Tuy nhiên gây cười hơn nữa chính là tiết tấu trong những lời độc thoại của gã chẳng phù hợp chút nào với tiết tấu của bản năng sinh tồn, của sự rộn ràng, của mùi hương, của tiếng la hét đang tràn đầy trước mắt. Thực là muốn gặp vị nhạc trưởng không tống cổ nhạc công như thế ra khỏi dàn nhạc. Lại còn di chuyển dàn nhạc đến một nơi hẻo lánh, cứ giữ nguyên giai điệu vụng về ấy để tấu lên những bản giao hưởng để đời.

Etsuko trợn trừng mắt. Vai của cô dứt khoát đẩy bàn tay đang dính chặt của Kensuke ra.

Đã nhìn thấy Saburo rồi. Đôi môi hay e thẹn của cậu đang hò hét. Hàm răng hiền hòa, trắng sáng một cách mỹ lệ, ánh lên rực rỡ dưới ánh sáng của ngọn lửa... Etsuko nhìn vào ngọn lửa đang ánh lên trong đồng tử của Saburo hoàn toàn không hướng về cô.

Lúc này cái đầu sư tử lại một lần nữa từ đám đông nhô lên, cứ tưởng rằng muốn ngạo nghễ nhìn ra xung quanh nhưng đột nhiên nó điên cuồng đổi hướng làm cái bờm xanh phấp phới bay trong gió, rẽ đám người xem để đi vào trong. Sau khi cái đầu sư tử nhắm thẳng cổng chính của điện thờ chạy đến thì những người trẻ tuổi mình trần cũng ùa vào.

Chân của Etsuko như thoát được sợi dây xích ý chí trói buộc, đuổi theo hòa vào đoàn người. Phía sau loáng thoáng tiếng gọi của Kensuke: Etsuko, Etsuko . Chieko cũng cất giọng cười chói tai đúng kiểu cười đặc trưng của cô ta. Những âm thanh lẫn lộn vào nhau, văng vẳng bên tai. Etsuko không quay đầu. Cô đã đứng thẳng lên từ vũng bùn bất an và sự mập mờ bên trong con người mình. Tất cả biến thành một kiểu sức mạnh thể xác, phát tiết ra ngoài rồi trở nên chói sáng. Trong cuộc đời con người rất nhiều khoảnh khắc tin rằng việc gì cũng có thể xảy ra, có lẽ trong những khoảnh khắc này, con người nhìn ra nhiều thứ mà đôi mắt thông thường không thể nhìn ra, chúng nằm dưới đáy của sự lãng quên, thỉnh thoảng lại được làm sống dậy. Nỗi đau và niềm vui tụ lại, gợi nên sự phong phú của đời người hướng vào mỗi cá nhân nhưng không ai có thể chạy trốn khỏi những khoảnh khắc định mệnh, không thể tránh khỏi bất hạnh khi trót nhìn thấy nhiều hơn những gì đôi mắt của bản thân có thể nhìn. Bây giờ việc gì Etsuko cũng có thể làm. Trên má như thể có lửa. Vừa bị đám đông vô cảm xô đẩy vừa lao nhanh như sắp ngã về phía cổng đền chính diện điện thờ. Cô gần như đứng ở hàng đầu tiên. Cho dù bị người điều chỉnh đang đeo dải băng tiếp sức đập cái quạt vào ngực thì cú đánh đó cũng chẳng đem lại cảm giác gì. Cảm giác tê liệt cùng sự hưng phấn cực mạnh đang chiến đấu với nhau bên trong con người cô.

Saburo vẫn không phát hiện ra Etsuko. Có lúc tấm lưng đẹp đẽ, ngăm đen của cậu quay về phía đám đông người xem đang xô đẩy, khuôn mặt vừa la hét vừa thách thức cái đầu sư tử ở giữa. Đèn lồng hoàn toàn tắt lửa, được cánh tay thoải mái giương cao lên, không nhận ra rằng chiếc đèn đã rách nát không còn hình dạng gì, giống như những chiếc đèn lồng khác. Phần thân dưới sống động của cậu trở nên mờ ảo, thay vào đó, phần lưng tĩnh lặng lại giao phó hoàn toàn cho ánh lửa và hư ảnh nhảy múa lung tung, nhìn giống như một sự chuyển động dồn dập. Sự rung động của cơ thịt xung quanh xương vai nhìn giống cơ thịt của một đôi cánh đang bay lượn trên bầu trời.

Ngón tay của Etsuko ao ước chạm vào đó một cách chân thành. Hay đó là một kiểu dục vọng, cô hoàn toàn không hiểu được. Nói một cách bóng bẩy thì tấm lưng đó giống như biển sâu không đáy. Cô cầu xin được gieo mình xuống tận đáy sâu ấy. Mặc dù nó gần giống như mong ước của người nhảy xuống biển tự tử, nhưng mong muốn của người nhảy xuống biển thì không nhất định cứ phải là cái chết. Thứ thấy được sau khi nhảy xuống, thứ khác biệt với những thứ được nhìn thấy từ trước đến nay, cho dù thế nào nếu là cả một thế giới khác biệt thì càng tốt.

Lúc này đám đông bắt đầu xô đẩy thô bạo, người sau đẩy người trước. Trai tráng mình trần phản ứng lại sự xô đẩy của đám đông nên đã từ bỏ việc chạy theo con sư tử tính khí thất thường. Etsuko bị đẩy từ phía sau, khi cô vấp ngã liền đập vào một tấm lưng nóng giãy như lửa ở phía trước. Etsuko giơ tay bấu víu lấy tấm lưng ấy. Là lưng của Saburo. Ngón tay của Etsuko thưởng thức cảm xúc của da thịt trên lưng Saburo giống như sờ vào một chiếc bánh nếp còn nguyên vẹn, thưởng thức cả độ nóng uy nghi ấy... Từ phía sau, đám đông xô đẩy càng lúc càng mãnh liệt nên móng tay sắc nhọn của cô càng bấu sâu hơn vào lưng Saburo. Bởi vì đang hưng phấn, Saburo dường như không cảm thấy đau đớn. Trong sự xô đẩy điên cuồng này, người phụ nữ đang dựa vào lưng mình là ai, có lẽ cậu ta cũng không biết... Etsuko cảm thấy máu của Saburo vướng trong móng tay mình.

Mệnh lệnh dừng lại của người điều hành dường như không có tác dụng gì. Đám đông cuồng nộ xô đẩy nhau, đến gần cây tre đang bùng cháy ở trung tâm cái sân, miệng liên tục hò hét, dẫm cả lên đống lửa. Thậm chí cả những người chân trần cũng không cảm thấy nóng. Cây tre bị lửa bao quanh, bốc lên một đám khói lẫn tàn lửa màu đỏ chiếu sáng bừng bừng đến tận ngọn cây tuyết tùng cổ thụ. Lá tre đang cháy vàng giống như hứng trọn ánh sáng mặt trời lúc chiều tàn. Bỗng nhiên cô giật mình run rẩy, cột lửa nhỏ đang bùng nổ, lắc lư dữ dội sang hai bên trái phải giống như cột buồm trong cơn bão, rồi đổ ụp lên trên đám đông đang chen lấn nhau.

Etsuko dường như nhìn thấy một người phụ nữ đang cười sặc sụa, lửa bén vào tóc. Sau đó lại không thể phân biệt được đó là hiện thực hay tưởng tượng. Dù sao đi nữa cô cũng đã chạy lên tận phía trước bậc đá của điện thờ. Một khắc tưởng như nhìn bầu trời trước mắt đang tràn ngập tàn lửa bay lên, nhưng cô hoàn toàn không thấy sợ hãi. Đám thanh niên lại tranh nhau chạy đến một cổng đền hướng khác. Đám đông người xem quên sạch sự sợ hãi mới gặp phải một chốc lát trước đây, lại nườm nượp từ phía sau chạy đến... như không có chuyện gì xảy ra.

Etsuko tại sao lại đứng ở đây một mình? Cô nhìn chằm chằm một cách kì quặc lên bóng người và bóng lửa đan vào nhau đang liên tục nhảy múa trên mặt đất.

Đột nhiên, vai của Etsuko bị ai đó vỗ vào. Bàn tay của Kensuke bám dính như một con côn trùng.

“Ở đây à, Etsuko, em làm anh lo lắng đấy.”

Etsuko im lặng, nhìn Kensuke không chút cảm giác. Anh ta hít một hơi dài, tiếp tục nói.

“Còn có thứ mệt mỏi hơn đấy, đi thôi.”

“Có chuyện gì nữa vậy?”

“Đi đến đó thì biết.”

Kensuke kéo tay cô, sải bước dài bước lên bậc đá. Chỗ khi nãy Yakichi và Miyo đứng đợi, bây giờ có một đám đông tập trung. Kensuke rẽ đám người trước mặt ra, dẫn Etsuko đi vào.

Trên băng ghế dài, Miyo đang nằm ngửa mặt lên. Chieko cúi gập người trên cơ thể ấy, cố gắng nới lỏng chiếc đai áo của Miyo ra. Yakichi cứ đứng đó cản trở với thái độ chán nản. Vì Miyo mặc đồ không được chỉn chu nên khi quần áo nới lỏng ra liền bị nhìn thấy cả phần da ngực, miệng hé mở như mất hồn. Tay thõng xuống như thể bị vặn ngược. Đầu ngón tay chấm xuống nền sân lát đá.

“Sao lại thế này?”

“Tự nhiên thì ngất xỉu, có lẽ là thiếu máu não, nếu không thì chắc là bị động kinh.”

“Phải gọi bác sĩ đi thôi.”

“Tanaka đã liên lạc rồi. Có lẽ anh ta sẽ đem cáng đến giúp.”

“Có lẽ phải đi thông báo cho Saburo một tiếng nhỉ?”

“Chẳng cần đâu, cũng không có gì phải lo lắng quá.”

Kensuke không thể nào mà nhìn thẳng vào gương mặt Miyo đang xanh xao đến mức đáng thương như vậy, ánh mắt liên tục né tránh. Anh ta vốn dĩ là người đàn ông thiện lành.

Đúng lúc ấy, cáng được mang đến. Tanaka và một thanh niên trong đoàn thanh niên khiêng giúp cái cáng. Lúc đi xuống bậc đá có chút nguy hiểm. Kensuke vừa cầm đèn pin soi đường vừa chầm chậm đi xuống trước, nhắc nhở hai người khiêng cáng những khúc cua dễ ngã. Ánh sáng đèn pin thỉnh thoảng chiếu lên gương mặt có đôi mắt nhắm nghiền của Miyo nhìn như một chiếc mặt nạ kịch Nô. Bọn trẻ con lũ lượt kéo đến xem rồi gào thét đùa giỡn quá mức.

Yakichi vừa đi theo chiếc cáng vừa liên tục lẩm bẩm một điều gì đó. Điều lão lẩm bẩm không cần nói ra cũng biết.

“...Thật là mất mặt. Rồi sẽ bị đồn đại chẳng ra gì. Đã mang bệnh mà còn vác cái bộ mặt không biết xấu hổ đó đi xem hội.”

May mắn thay, trạm xá nằm ở một khu vực mà lối đi không cần khiêng cáng xông vào giữa các quầy hàng. Họ đi qua cổng đền vào một con đường rất tối tăm. Ở phía trước trạm xá, trong lúc bệnh nhân và người nhà đi vào trong thì bên ngoài một đám đông tò mò đứng túm tụm lại, mãi không chịu giải tán. Họ vừa đạp chân vào tảng đá vừa bàn tán những câu chuyện đồn đại. Họ đã quá chán nản những thứ lặp đi lặp lại ở lễ hội hoặc là rất muốn biết kết quả của sự việc đang diễn ra trong bệnh viện này chăng. Những người này đang chờ đợi trong tâm trạng rất hồ hởi như thể sự cố này cũng là một chương trình được sắp xếp từ trước của lễ hội. Nhờ sự việc này mà trong vòng mười ngày tới, quanh đây sẽ không còn buồn chán vì có một câu chuyện thú vị cùng nhau giải trí qua ngày.

Trạm xá đến giờ thay ca. Những bác sĩ trẻ tuổi rời khỏi nơi làm việc. Thái độ khinh khỉnh của những con mắt đằng sau chiếc kính không viền kết hợp với khí chất nhà quê truyền đời từ tổ tiên, tạo nên một cảm giác rất gây cười. Tuy nhiên, kiểu cách của những người ở trong biệt thự nhà Sugimoto khiến họ gai mắt. Nếu gặp ở trên đường, họ sẽ chào hỏi một cách đầy thiện cảm để che giấu đi sự hoài nghi. Hoài nghi rằng, liệu có thể nhìn thấu sự giả vờ giả vịt của đám người thành phố thích khoe mẽ này không?

Bệnh nhân được chuyển đến phòng khám bệnh, Yakichi, Etsuko, vợ chồng Kensuke được hướng dẫn đến phòng khách, nơi có một mặt hướng ra khu vườn. Họ phải đợi ở đó. Bốn người không nói với nhau một lời. Với cặp lông mày giống cái chổi sể hệt như cái đầu của con búp bê Shiratayu trong nhà hát múa rối, gió rít qua kẽ răng lão tạo ra một âm thanh ngớ ngẩn. Lão hối hận vì đã vô tình phản ứng sợ hãi thái quá như vậy. Nếu không gọi Tanaka thì đã không lớn chuyện, không mang cáng đến thì cũng chỉ bị những người ở gần đó chú ý thôi. Hôm trước lão đến văn phòng hợp tác xã, đám nhân viên ở đấy đang vừa nói vừa cười với nhau lập tức im thin thít. Một trong số đó chính là người đã đến nhà Sugimoto hôm Yakichi bị ngài Bộ trưởng lỗi hẹn... Chỉ riêng chuyện đó cũng khiến Yakichi trở thành một chủ đề gây cười rồi. Sự việc lần này thật tệ. Nguy cơ lão tiếp tục bị biến thành chủ đề cho những lời đồn thổi ác ý lại càng tăng lên gấp bội.

Etsuko xấu hổ cúi đầu, nhìn chằm chằm vào những móng tay chụm lại đặt trên đầu gối. Trên một cái móng có dính vết máu đã khô, chuyển sang màu vàng nhạt. Etsuko bất giác liếm cái móng đó.

Viện trưởng mặc một chiếc áo blouse màu trắng, cứ đứng nguyên tại chỗ mà kéo màn ra, ít nhiều bộc lộ sự trấn an người nhà Sugimoto một cách chân thành.

“Xin mọi người hãy yên tâm. Đã tỉnh lại rồi ạ.”

Yakichi vốn chẳng quan tâm chút nào đến thông báo này, khinh khỉnh hỏi lại:

“Nguyên nhân là gì vậy?”

Viện trưởng kéo rèm lại rồi đi ra bên ngoài phòng chờ. Để ý một chút đến nếp gấp trên quần, ông ta vừa ngồi xuống một cách vụng về vừa cười bằng một điệu cười không hề phù hợp với vị trí nghề nghiệp của mình trong tình huống này.

“Cô ấy có thai rồi!”