Tang mẫu thấy tức ngực, tim đập nhanh, đây là dấu hiệu bệnh tái phát, không dám hỏi thêm nữa, đứng hít vào thở ra một hồi cho lòng bình tĩnh lại, giục:” Vậy, mau đi đăng ký đi.”
Tang Oa Tử lại phải giải thích:” Mẹ, chỉ người vùng ngoài tới mới phải đăng ký thôi, còn người bản địa không phải đăng ký, nha môn đều có hộ khẩu rồi, họ sẽ xác nhận lại tình huống nam đinh từng nhà mới phân ruộng. Nhà ta là hộ kinh thương, sẽ xét cuối cùng, bao nhiêu phân bấy nhiêu, chưa chắc được nhiều như tính toán.”
“ Cái gì, nha ta phân cuối, kinh thương thì sao, kinh thương cũng là người mà ...”
Tang mẫu chưa nói hết đã nhũn người ra, Tang phụ vội đỡ lấy:” Bà đó, Tả công tử nói rồi mà, không được kích động, không được lo nghĩ nhiều, bệnh tái phát không chữa nổi đâu.”
Tang mẫu bất chấp:” Thế rốt cuộc nhà ta được phân bao nhiêu?”
“ Hầu tiền cốc bảo nhà ta chắc tối đa chỉ được phân ba mươi mẫu thôi.” Tang Oa Tử rụt rè đáp:” Sao? Không phải tám mươi mẫu à?”
“ Bố cáo viết vậy, xung quanh cũng nói vậy, phân ruộng chia làm bốn đợt, một quan viên và người có quân công, sau đó là những quân hộ giải giáp quy điền, ba là bách tính bình dân, cuối cùng là người kinh thương và xuất gia ...” Thấy cha mình trừng mắt lên, Tang Oa Tử không dám nói tiếp.
“ Ức, ức hiếp người ta quá lắm.” Tang mẫu giận sôi gan, lại không dám chửi nha môn, chửi trời chửi đất, chửi tới xỉu luôn:
Tang mẫu giận tới té xỉu vì chia ít ruộng thì Tả gia cũng phát rầu vì số ruộng ở trên trời rơi xuống này.
Trước khi người dân nơi khác di cư tới, trước khi nha môn đưa ra thông báo thì Tả gia đã hay tin rồi, tất nhiên là do Hầu Phổ nói cho, đó là chuyện từ tận ba ngày trước.
Tả Quý chẳng hứng thú gì với ruộng đất, cho nên chia được bao nhiêu thì hay bấy nhiêu, không có gì đáng mừng cả.
Lương thị thì hết sức nóng lòng hỏi:” Vậy nhà ta được chia bao nhiêu?”
Hầu Phổ đáp:“ Theo quy định chia ruộng theo bốn cấp ưu tiên, vì đại lang nhà ta có quân công, cho nên tính cấp đầu tiên, nhà ta hai nam đinh, được phân 200 mẫu ruộng, trong đó 160 mẫu là ruộng khẩu phần, 40 mẫu là ruộng vĩnh nghiệp. Lần phân ruộng này không tính nữ nhân, nô bộc cho nên nhạc mẫu, Bạch tiểu thư và Thảo Nhi không có.”
“ Đủ rồi, đủ rồi, nhà ta được chia bao nhiêu như thế đã là quá tốt rồi.” Lương thị cười tới không khép miệng lại được, chẳng mấy chốc chuyển sang lo âu:” Nhưng, thêm vào số ruộng hiện giờ nữa, đi đâu kiếm người cày ruộng.”
Hồi Hương cười hì hì:” Mẹ đã lo, cho mẹ lo luôn một thể, con nói mẹ chuyện này nhé ... Đệ đệ còn được phân thêm 600 mẫu ruộng nữa.”
“ Hả?” Lương thị lảo đảo, đưa tay vịn bàn:
Tả Quý nãy giờ hờ hững cầm cuốn sách y thuật tạp lục của nhi tử đọc, thi thoảng lại lắc đầu thở dài vì chữ nghĩa của con mình, nghe thế sách cũng rơi bộp xuống đất, 600 mẫu ruộng, theo giá cả bây giờ là 300 quan:” Cái gì? Sao Trung Nhi được chia tới 600 mẫu ruộng?”
“ Nhạc trượng lúc nãy không nghe con nói sao, vì đại lang nhà ta có quân công! Theo định chế của Đại Đường, thống soái lĩnh quân có thể dựa vào quân công trực tiếp bổ nhiệm võ tướng dưới ngũ phẩm, đại lang nhà ta được ghi công đầu, tức là tưởng thưởng ngang với ngũ phẩm thượng đô úy, toàn bộ là ruộng vĩnh nghiệp, có thể truyền cho con cháu.”
Đại tướng quân lần trước có nói quân lương không đủ nên không thể tưởng thưởng xứng đáng cho Tả Thiếu Dương là thực, số trâu bò, lương thực kia lúc đó là nhiều, trong mắt vị vương gia chẳng bõ trò cười, nên lần này đền bù thêm cho y.
Đại Đường lấy võ lập quốc, quân công là hàng đầu, là vinh dự tối cao, loại thưởng này thông thượng chỉ là vinh dự, ai được quân công, có thể ngẩng mặt lên khoe khoang với hương thân phụ lão rằng mình đã chinh chiến vì Đại Đường. Thời đại đó, dị loại như Tang mẫu là rất ít, bách tính đa phần không coi trọng tiền tài, họ coi trọng thể diện và thân phận, đó là nhận thức của phần đông.
Lương thị cũng không quan tâm lắm tới ruộng đất, lắp ba lắp bắp hỏi:” Trung Nhi ... Trung Nhi sắp được làm quan rồi à?”
Hầu Phổ dở khóc dở cười:” Không phải đâu nhạc mẫu, ý con là đại lang nhà mình được thưởng ở mức tối cao, ngang bằng với thượng đô úy chính ngũ phẩm.”
“ Thưởng như quan lại không làm quan là thế nào?” Lương thị vẫn hoang mang:
Tả Quý đã nhặt sách lên, đang đọc nghe thấy bực mình nói vào:” Là nó chỉ được 600 mẫu ruộng kia thôi, không có gì thêm nữa, không phải làm quan, nó vẫn là tiểu lang trung thôi.”
Lương thị hơi chút thất vọng, cứ tưởng nhi tử chuyến này được làm quan, bà giết luôn một con trâu mời hàng xóm láng giềng tới chung vui, có điều 600 mẫu ruộng cũng được:” Nhưng ... Mà nhiều ruộng thế, nha môn có cấp cho không?”
Hồi Hương phì cười:” Mẹ à, đây là lệnh triều đình ban xuống, làm sao không cấp được.”
Lương thị gập ngón tay tính:” Nhà ta vốn có 170 mẫu ruộng rồi, ruộng này được tự do mua bán, được phân theo chế độ 200 mẫu nữa, rồi lại được thưởng 600 mẫu ruộng nữa, tức là tức là phải cả nghìn mẫu ruộng rồi à … Ôi trời ơi, một nghìn mẫu ruộng, nhà ta có phải là nhà nhiều ruộng nhất Hợp Châu chưa?”
Càng nói càng vui sướng, hết đứng lại ngồi không biết làm sao phát tiết niềm vui này ra ngoài thế nào?
“ Ngồi yên đó, vui mừng cái gì?” Tả Quý quát thê tử:” Giờ ai cũng có ruộng của mình rồi, nhiều ruộng như thế lấy đâu ra người cày cấy, lại còn nộp thuế nữa, bà định lấy cái gì nộp cho triều đình? Gần nghìn mẫu ruộng, nộp thuế mất hai trăm mẫu đấy, có đủ sức cày cấy chừng đó mà trả nợ không?”
Lương thị nghe thế cuống lên:” Vậy vậy trả lại ruộng thôi, không nhận nữa, trả hết cho triều đình.”
Hầu Phổ và Hồi Hương cứ nhìn nhau cười vui vẻ nãy giờ, Hầu Phổ nói:” Nhạc mẫu đừng lo, lần này cũng hạ lệnh thuế mới, phàm là ruộng được phân chỉ tính theo nam đinh, gọi là tô dung điều, không tính theo số mẫu. Nhà ta chỉ có 170 mẫu ruộng kia là nộp thuế cũ thôi.”
“ Phải nộp bao nhiêu?” Lúc này Tả Quý cũng không ngồi yên được nữa, đặt sách xuống:
“ Tô nam đinh một năm nộp ba thạch gạo, điều nam đinh nộp hai trượng vải, dung nam đinh lao dịch 20 ngày, nếu không đi lao dịch có thể nộp sáu trượng vải thay thế. Bốn trượng là một xếp, tính ra phải nộp tô dung chỉ 2 xếp vải, là bằng hai đấu gạo, tổng cộng lại, mỗi năm một nam đinh nộp chừng 32 đấu. Nhà ta có hai nam đinh chỉ phải nộp 64 đấu, sản lượng mỗi mẫu ruộng là 12 đấu, tức là chỉ đóng thuế còn chưa tới 6 mẫu ruộng thôi ạ.” Hầu Phổ chuyên làm việc thuế má tiền lương, cho nên tính toàn đâu ra đó.
