Viết bài này là bởi vì "Khởi Điểm" muốn dành nhiều cơ hội thể hiện hơn cho người mới, nên đã chia bảng xếp hạng tiềm năng sách mới thành hai bảng. Thế nhưng, vẫn còn rất nhiều người mới áp dụng những cách làm gây bực mình, và cũng có rất nhiều người mới vẫn không biết vấn đề của mình nằm ở đâu. Vì thế tôi nghĩ, hãy viết một chút gì đó có ích cho những người mới vào nghề.

Nếu phân loại cấp bậc dựa trên thực lực sáng tác của các tác giả tại "Khởi Điểm", thì tôi đại khái có thể coi là tác giả tuyến hai ở mức trung bình hoặc thấp hơn một chút. Có lẽ nên tính là tác giả tuyến ba ở mức khá. Chỉ xét về chất lượng viết lách, tôi nghĩ nhiều người mới còn giỏi hơn tôi. Nhưng với tư cách là Phó tổng biên tập của ban biên tập "Khởi Điểm", Tổng biên tập của "Thịnh Đại Giải Trí - Tiểu Thuyết", và là người tham gia xây dựng nhiều quy chế tại "Khởi Điểm", tôi nghĩ mình vẫn luôn dùng một cái nhìn khách quan để quan sát sự phát triển của "Khởi Điểm" trong mấy năm qua, nhìn vào vô số tác phẩm, và cũng nhìn thấy những sai lầm mà người mới thường xuyên lặp lại.

Nói ra thân phận của mình không phải để khoe khoang, mà là muốn nói rằng, thân phận này giúp tôi đọc sách tại "Khởi Điểm" có mục đích hơn. Tôi xem tác phẩm không đơn thuần là hay hay dở, mà xem tác phẩm đó có giá trị thương mại hay không.

Tôi sẽ lần lượt viết ra những tâm đắc của mình về lựa chọn đề tài, đại cương, xây dựng nhân vật, tiết tấu cốt truyện, phương pháp làm việc của ban biên tập "Khởi Điểm", hiệu quả của các bảng xếp hạng, cũng như cách để tác giả phát triển tốt hơn tại "Khởi Điểm", hy vọng có thể giúp ích cho các tác giả mới.

Hướng dẫn dành cho tác giả mới trên mạng này nhắm đến những tác giả thương mại yêu thích viết lách, và cũng hy vọng dùng việc viết lách để đổi lấy một nguồn thu nhập ổn định và khá giả. Còn với những tác giả muốn viết ra những tác phẩm lưu danh muôn thuở, hay những người viết tản văn, thơ ca, thì bài viết này không có tác dụng gì với các bạn cả.

Tôi cũng không dám nói những điều mình viết ra giúp ích được bao nhiêu cho một tác giả mới, nhưng dù chỉ có một tác giả mới nhận được lợi ích từ những điều này, thì cũng đã là xứng đáng. Vài năm trước, tôi từng có lúc rơi vào cảnh khốn cùng, suýt chút nữa không thể viết tiếp được nữa. Nhưng may nhờ sự giúp đỡ của những người bạn nhiệt tình trên mạng, tôi mới vượt qua được cửa ải khó khăn, để có được môi trường làm việc tốt và thu nhập khá như hiện tại. Vì thế, tôi tin chắc rằng, những người bạn yêu viết lách, nỗ lực viết lách và có thiên phú viết lách, không nên sau khi đã bỏ ra những nỗ lực gian khổ mà lại không nhận được sự đền đáp vật chất xứng đáng. Tác giả mạng, chúng ta viết lách, chúng ta cũng nên nhận được sự đền đáp về mặt vật chất nhờ việc viết lách, đó là quyền lợi của chúng ta.

Bài viết này, xin dành tặng cho những người bạn mới đang nỗ lực với lý tưởng lấy việc viết lách làm kế sinh nhai.

Điều thứ nhất của viết lách trên mạng: Lập ý.

Lập ý, tức là chọn đề tài, chọn chủ đề mà mình muốn viết.

Rất nhiều tác giả khá xem nhẹ việc chọn đề tài, mà chỉ đơn giản là gần đây đọc cuốn sách nào thấy thích thì muốn viết đề tài đó. Nhưng chọn đề tài mới là gốc rễ của việc sáng tác. Bất kỳ tác giả nào, theo quá trình viết lách đều sẽ hình thành phong cách riêng. Mà phong cách này, lại vì đề tài của tác phẩm mà gây ra ảnh hưởng đáng kể đến độ phổ biến của tác phẩm đó. Ví dụ như tiên sinh "Lam Tinh", văn từ của ông đẹp đẽ tỉ mỉ, sử dụng một lối viết gần như phong cách dịch thuật. Mà sự hiểu biết của ông về lịch sử văn hóa châu Âu thời Trung cổ, đã khiến cho lối viết này và cấu trúc đề tài châu Âu Trung cổ của ông đạt được hiệu quả bổ trợ cho nhau. Trong các tác phẩm mạng, tác phẩm của tiên sinh "Lam Tinh" là xuất sắc nhất trong việc miêu tả bầu không khí chính trị văn hóa châu Âu thời Trung cổ. Lối viết này của ông, hiện tại trên mạng vẫn chưa thấy tác giả nào có thể bắt chước. Vì thế mặc dù ông dùng bút danh "Huyết San Hô" để viết "Ma Đạo", nhưng bất kỳ độc giả nào từng đọc tác phẩm của ông đều có thể xác định danh tính tác giả chỉ trong vài chương. Còn tác giả được yêu thích nhất tại "Khởi Điểm" là tiên sinh "Huyết Hồng", đặc sắc nhất trong tác phẩm của ông chính là sự lưu manh và phóng túng, tựa như Maradona đối với người hâm mộ bóng đá vậy. Cảm giác lưu manh này khiến nhân vật chính trong tác phẩm của ông, dù cùng loại hình với tác phẩm của người khác, luôn khiến độc giả cảm thấy sảng khoái hơn. Nhưng nó cũng dẫn đến việc trong tác phẩm của ông, dù là "Thần Ma", "Thăng Long" hay "Tà Phong", dù là người Trung Quốc hay người nước ngoài, người cổ đại hay hiện đại, nhân vật chính nhìn chung luôn khiến người ta cảm thấy có cùng một tính cách.

Cho đến tận bây giờ, rất nhiều tác giả mới vẫn giữ suy nghĩ về tiên sinh "Huyết Hồng" rằng ông ấy chỉ là viết sớm, gặp vận may, nếu là mình viết tác phẩm nghịch phản vào thời điểm đó, viết nhanh như vậy, thì cũng sẽ nổi tiếng thôi. Tâm thái này giống như các đạo diễn Trung Quốc thường nói: "Cho tôi nhiều tiền như vậy, tôi cũng có thể quay được Chúa tể những chiếc nhẫn hay Chiến tranh giữa các vì sao". Nhưng các đạo diễn giỏi nhất của chúng ta, sau khi cầm tiền rồi cũng chỉ quay được "Vô Cực".

Nói lạc đề một chút rồi, quay lại chủ đề chính: Người mới làm thế nào để chọn được đề tài phù hợp với mình?

Về lý thuyết, không có chủ đề nào phù hợp hay không phù hợp với người mới, mà chỉ có phù hợp với tác giả hay không. Không có chuyện người cũ hợp với đề tài gì, người mới hợp với đề tài gì. Nhưng đối với những tác giả mới viết vì mục đích thương mại, thì quả thực có một số đề tài không thích hợp để đụng vào khi mới vào nghề.

Cá nhân tôi cho rằng, những tác giả mới chưa có kinh nghiệm sáng tác nhất định và chưa đủ tự tin, thì cuốn sách đầu tay đừng nên đụng vào ba thể loại lớn: Võ hiệp, Khoa học viễn tưởng, và Trinh thám. Độc giả đọc sách phần lớn đều lớn lên từ việc đọc sách võ hiệp. Võ hiệp đã có những tác phẩm kinh điển như ngọc quý đi trước. Nhưng quan trọng nhất là, các khuôn mẫu và cách xây dựng nhân vật của võ hiệp, đối với phần lớn độc giả mà nói đều đã nằm lòng. Tôi hiểu người mới nào cũng có một giấc mộng võ hiệp, dù sao thì giang hồ cũng là giấc mộng vĩnh hằng trong lòng người Trung Quốc. Nhưng người mới muốn viết tốt võ hiệp, nhất là võ hiệp trường thiên, thì độ khó thực sự quá cao. Nếu thực sự không thể vứt bỏ giấc mộng võ hiệp, vậy thì hãy đóng gói lại tác phẩm võ hiệp đó. Ví dụ như bản chất của "Tru Tiên" là võ hiệp ngôn tình, nhưng lại dùng tiên hiệp để đóng gói. "Chung Cực Địa Ngục" dùng võng du để đóng gói võ hiệp, đều đạt được thành công vô cùng xuất sắc. Một lối tắt khác để viết võ hiệp là viết đồng nhân của những tác phẩm nổi tiếng, lợi ích của lối viết này là vì độc giả đã có ấn tượng rõ ràng về các nhân vật trong sách rồi, tác giả không cần tốn tâm sức để miêu tả nhân vật nữa. Mà sự yêu thích đối với nguyên tác, sự mong chờ đối với nhân vật, cũng sẽ khiến tác phẩm dễ dàng tập hợp được một lượng lớn độc giả.

Dù là tác phẩm nổi tiếng trước kia như "Thiếu niên Kiều Phong", hay "Người ở nơi này" của Giang Nam dùng tên nhân vật trong "Xạ Điêu", hay những tác phẩm đạt được độ phổ biến khá trên mạng như "Tùy tưởng Thiên Long Bát Bộ", "Ta là Trương Vô Kỵ", "Đại Đường Song Long Tân Truyện", đều là những đại diện tiêu biểu. Nhưng vấn đề lớn nhất của những tác phẩm này nằm ở chỗ chúng là tác phẩm đồng nhân. Nói thật, việc lợi dụng tác phẩm đồng nhân để thu lợi nhuận thương mại là thuộc về hành vi bất hợp pháp. Thế nhưng các tác giả võ hiệp thế hệ trước thường không mấy để tâm đến đồng nhân mạng, và điều này trên thực tế đã trở thành hành vi mặc định. Mặc dù "Khởi Điểm" thường cho phép các tác phẩm đồng nhân võ hiệp gia nhập VIP, nhưng đừng mong chờ vào việc được đề cử xuất bản. Và các tác phẩm đồng nhân được cho phép cũng cơ bản giới hạn trong các tác phẩm võ hiệp thời kỳ đầu, tác phẩm của Huỳnh Dịch, đồng nhân game, và các tác phẩm đã xuất bản hơn năm mươi năm. Còn đối với đồng nhân của tác phẩm mạng và đồng nhân anime Nhật Bản, thì chỉ cho phép đăng chứ không cho phép ký hợp đồng. Nếu muốn đạt được lợi nhuận thương mại, thì đừng tốn quá nhiều tâm sức vào những mảng này.

Về khoa học viễn tưởng, thứ nhất là nhóm độc giả tương đối nhỏ, thứ hai là những người thích tác phẩm khoa học viễn tưởng đều có yêu cầu nhất định về tính logic và hợp lý của tác phẩm. Mặc dù có những tác phẩm dị biệt như "Tiểu Binh Truyền Kỳ" của Huyền Vũ hoàn toàn không tuân thủ tính hợp lý của khoa học viễn tưởng mà vẫn nổi đình nổi đám, nhưng nhìn chung, khoa học viễn tưởng đòi hỏi kiến thức của tác giả rất cao. Mà nếu không viết ra được cái chất của khoa học viễn tưởng, thì đi viết các thể loại khác, thu nhập sẽ tốt hơn nhiều.

Còn về thể loại trinh thám, yêu cầu về tính logic hợp lý lại càng cao hơn, hơn nữa nhóm độc giả lại càng ít. Nếu viết trinh thám, tốt nhất nên giữ tâm lý luyện tập khả năng tư duy logic của bản thân, và hoàn toàn không kỳ vọng vào việc thu lại lợi nhuận thương mại.

Một tác giả không phù hợp để viết những đề tài mà mình hoàn toàn không hiểu và không có hứng thú. Điều này không có nghĩa là một tác giả không biết kỹ thuật máy tính thì không thể viết về hacker, hay một tác giả không biết võ thuật thì không thể viết về lôi đài. Bởi vì độc giả mà bạn đối mặt, phần lớn cũng không hiểu gì cả. Đây chính là lý do tại sao trong "Khỏa Lan" có vạn người trinh sát đội, mấy triệu đại quân chém giết lẫn nhau; "Mãnh Hổ Vương Triều" ra tay một trăm triệu kim tệ; một số tiểu thuyết đô thị hiện đại, nhân vật chính sở hữu tài sản mấy chục nghìn tỷ đô la, tiền tiêu vặt cũng đã mấy trăm triệu đô la... Những điểm yếu chết người trong tác phẩm có thể gọi là hài hước hoặc vô tri này lại không hề ảnh hưởng đến độ phổ biến của tác phẩm.

Cái gọi là đề tài không phù hợp với tác giả, ý chỉ là bạn không thể viết ra được điểm bán hàng (selling point) của đề tài đó. Và điểm này, cũng có thể nói là đừng viết những tác phẩm mà bạn không có hứng thú.

Bạn có thể không hiểu, nhưng không được phép không có hứng thú với đề tài của mình. Ví dụ như viết về hacker, bạn có thể không biết ngôn ngữ máy tính là gì, không biết cách ăn cắp mật khẩu QQ của người khác (nói một câu, tên trộm tôi ghét nhất chính là kẻ trộm mật khẩu), nhưng bạn nhất định phải biết hacker có thể làm được những gì, năng lực của hacker sẽ mang lại điều gì cho nhân vật chính... Bởi vì đây chính là sức căng, là điểm xung đột, là điểm bán hàng của câu chuyện mà bạn muốn viết.

Khi chọn đề tài, điều tối kỵ nhất là chạy theo phong trào. Người khác viết gì, mặc kệ mình có thích đề tài đó hay không, chỉ thấy đề tài đó đang hot là vội vàng đặt bút. Kết quả càng viết càng không thấy sảng khoái, càng viết càng không có đặc sắc, đến cuối cùng không phải vì không viết nổi nữa mà bỏ dở, thì cũng là vì độ phổ biến thấp nên từ bỏ, hoặc chính mình không viết nổi nữa thì đi sao chép tác phẩm của người khác.

Viết lách trên mạng, từ "YY" (tưởng tượng tự sướng) thường bị người ta châm biếm. Nhưng ở đây tôi nói rõ với các tác giả mới tham gia hoặc đang chuẩn bị tham gia rằng, YY là tinh túy của mọi tác phẩm. YY chính là muối, là gia vị trong món ăn. Tiểu thuyết không có YY thì không có giá trị đọc. Tất nhiên, một đĩa thức ăn toàn muối thì người ta cũng rất khó nuốt trôi. Các bạn đừng để những lời lẽ sai lệch do những kẻ rảnh rỗi chán chường phát biểu dẫn dắt.

Bản chất của YY là gì? Định nghĩa của tôi là: Đó chính là những miêu tả mang lại cho tôi khoái cảm lớn nhất trong tình huống đó.

Đối với người mới, muốn viết đề tài gì, chọn đề tài như thế nào, đề tài này có đúng hay không, thực ra có một phương pháp vô cùng đơn giản. Khi bạn đã nghĩ xong một đề tài, hãy nhắm mắt lại, tưởng tượng trong đầu mình rằng: Thế giới này, nhân vật chính này chính là mình. Mình là nhân vật chính, mình muốn gì trong thế giới này, mình có thể đạt được những gì.

Nếu khi bạn nghĩ như vậy, tinh thần rất dễ chìm đắm vào đó, thậm chí bắt đầu nghĩ xem mình nên nói chuyện thế nào, mình trong thế giới này làm sao để cảm thấy vui vẻ hơn, nghĩ đến một số chuyện sẽ vì đó mà vui mừng, vì đó mà phẫn nộ, vì đó mà chảy nước miếng. Vậy thì, đề tài đó chính là đề tài bạn cần viết.

Người trẻ tuổi, nhất là những người mới bắt đầu đặt bút viết, thường hay cảm thấy mình là độc nhất vô nhị, những gì mình nghĩ khác với người khác. Nhưng đây là sai lầm, con người là sinh vật bầy đàn, bạn và rất nhiều người khác đều giống nhau. Những gì nghĩ, những gì muốn, thấy cái gì sẽ vui, thấy cái gì sẽ giận, đều giống nhau cả.

Vì vậy, khi trong đầu bạn, câu chuyện này bạn là nhân vật chính, sống rất vui vẻ và thú vị. Ví dụ, bạn nghĩ đến việc mình quay về quá khứ làm hoàng đế, tam cung lục viện, đùa giỡn cung nữ, khiến vô số phụ nữ quỳ dưới chân hầu hạ mình khiến mình vui sướng tột cùng. Vậy thì bạn hãy đi viết một đề tài về việc làm sao để tận dụng thân phận hoàng đế mà hưởng thụ mỹ nữ. Nếu bạn nghĩ đến việc mình quay về quá khứ chinh đông phạt tây, tìm thấy niềm vui trong chiến tranh, khiến Trung Quốc trở thành quốc gia mạnh nhất thế giới, cảm thấy vui vẻ như vậy, thì hãy đi viết về các loại đại đế lấy chiến tranh làm chủ đạo.

Hãy nhớ kỹ, câu chuyện của bạn nhất định phải khiến chính bạn khi nhập vai nhân vật chính cảm thấy vui vẻ, cảm thấy phấn khích, cảm thấy trong đó có vô số niềm vui. Đề tài như vậy mới là đề tài phù hợp để bạn viết. Còn việc có hiểu biết hay không, có kiến thức chuyên môn hay không, văn từ có miêu tả được cảm giác đó hay không, đều không quan trọng. Cái bạn viết là câu chuyện mà bạn hy vọng xảy ra trên người mình, đây là phương pháp lập ý chọn đề tài hiệu quả nhất và dễ thành công nhất.

Khi đề tài của bạn có thể làm cảm động chính mình, thì bạn cũng có thể làm cảm động người khác.

Lưu ý đặc biệt: Có một số đề tài dù bạn có thích đến đâu, nhưng môi trường lớn không cho phép viết thì bạn viết cũng chẳng có tiền đồ gì, thậm chí có khi còn vì thế mà bị mời đi "uống trà". Ở đây, tôi liệt kê một số đề tài nghiêm cấm xuất hiện tại "Khởi Điểm":

Một: Bất kỳ đề tài nào miêu tả về Pháp Luân Công.

Hai: Bất kỳ tác phẩm nào lấy bối cảnh sau năm 1921 có sự xuất hiện của các nhà lãnh đạo Đảng và Nhà nước đời cũ hoặc các sự kiện có thật. Ví dụ có tác giả viết mình thu Mao làm tiểu đệ, thu Chu làm thủ hạ. Có người trực tiếp xây dựng một đảng phái đối kháng với Đảng Cộng sản. Nói thật, dù bạn không có não, cũng đừng đến "Khởi Điểm" gây họa.

Ba: Văn chương về quan trường hoặc chống tham nhũng có sự xuất hiện của các quan chức địa phương hoặc trung ương có thật. Văn chống tham nhũng chỉ được viết đến quan chức cấp thành phố. Viết đến cấp tỉnh chỉ được xuất hiện cấp phó tỉnh trưởng. Hơn nữa nghiêm cấm xuất hiện tên địa danh hoặc tên tỉnh có thật. Bất kỳ miêu tả nào liên quan đến tham ô hủ bại ở trung ương đều nghiêm cấm. Bao gồm cả con cái, vợ chồng của các lãnh đạo trung ương và cựu lãnh đạo trong thực tế, nếu trong sách miêu tả đến họ tên thật, thì xin chúc mừng, sách của bạn sẽ bị xóa.

Bốn: Chỉ huy quân đội Trung Quốc hiện đại đi diệt Nhật, tàn sát Mỹ, đánh Ấn Độ, tiêu diệt Indonesia.

Năm: Miêu tả về tranh chấp Trung - Triều.

Sáu: Viết về các vấn đề dân tộc trong thời cận đại hoặc hiện đại.

Bảy: Bất kỳ nội dung nào viết quá nhiều về Hồi giáo.

Tám: Nghiêm cấm nhắc đến các vấn đề nhạy cảm chính trị.

Chín: Tác phẩm hư cấu (giá không), nghiêm cấm xuất hiện các quốc gia có tên giống với thực tế. Ví dụ như Trung Quốc, v.v.

Mười: Nghiêm cấm sự xuất hiện của các nhân vật chính trị nhạy cảm trong sách.

Về mảng khoa học viễn tưởng, thứ nhất là nhóm độc giả còn khá nhỏ, thứ hai là những người yêu thích thể loại này đều có yêu cầu nhất định về tính logic và tính hợp lý của tác phẩm. Tuy cũng có những tác phẩm dị biệt như "Tiểu Binh Truyền Kỳ" của Huyền Vũ, dù hoàn toàn không tuân theo tính hợp lý của khoa học viễn tưởng nhưng vẫn nổi đình nổi đám, thế nhưng nhìn chung, khoa học viễn tưởng đòi hỏi kiến thức của tác giả ở mức rất cao. Nếu không thể viết ra được cái "chất" của khoa học viễn tưởng, thì chuyển sang viết thể loại khác sẽ có lợi nhuận tốt hơn nhiều.

Đối với thể loại trinh thám, yêu cầu về tính logic và hợp lý lại càng cao hơn, hơn nữa nhóm độc giả lại càng ít. Nếu viết trinh thám, tốt nhất hãy mang tâm thế luyện tập khả năng tư duy logic của bản thân, hoàn toàn không kỳ vọng vào lợi ích thương mại.

Một tác giả không nên viết những đề tài mà mình hoàn toàn không hiểu hoặc không hứng thú. Điều này không có nghĩa là một tác giả không biết về công nghệ máy tính thì không thể viết về hacker, hay người không biết võ thuật thì không thể viết về lôi đài. Bởi lẽ, độc giả mà bạn đối mặt cũng đa phần là không biết. Đây chính là những "sạn" trong tác phẩm mà người ta có thể dùng từ hài hước hoặc vô tri để hình dung, như đội quân vạn người trong "Loã Lan" chém giết lẫn nhau, "Mãnh Hổ Vương Triều" vung tay tiêu một trăm triệu kim tệ, hay một vài tiểu thuyết đô thị hiện đại, nhân vật chính sở hữu khối tài sản hàng nghìn tỷ đô la, tiền tiêu vặt cũng lên tới hàng trăm triệu đô la. Những điều này không hề ảnh hưởng đến độ nổi tiếng của tác phẩm.

Cái gọi là đề tài không phù hợp với tác giả, ý chỉ việc bạn không thể viết ra được điểm nhấn (selling point) của đề tài đó. Và điểm này cũng có thể nói là: đừng viết những tác phẩm mà bạn không có hứng thú.

Bạn có thể không hiểu, nhưng không được phép không hứng thú với đề tài mình viết. Ví dụ khi viết về hacker, bạn có thể không hiểu ngôn ngữ máy tính là gì, không biết cách làm thế nào để trộm mật khẩu QQ của người khác (nói một câu, kẻ trộm mà tôi ghét nhất chính là kẻ trộm mật khẩu), nhưng bạn nhất định phải biết hacker có thể làm gì, năng lực của hacker sẽ mang lại điều gì cho nhân vật chính... bởi đây chính là sức căng, là điểm mâu thuẫn tạo nên sức hút cho câu chuyện bạn viết.

Chọn đề tài, tối kỵ nhất là chạy theo phong trào. Thấy người khác viết gì, mặc kệ mình có thích đề tài đó hay không, chỉ thấy nó đang "hot" liền vội vàng đặt bút. Kết quả là càng viết càng chán, càng viết càng nhạt nhòa, đến cuối cùng không phải bỏ dở giữa chừng (thái giám) vì không viết nổi, thì cũng vì人气 (độ nổi tiếng) thấp mà từ bỏ, hoặc tự mình không viết tiếp được lại đi đạo văn người khác.

Trong sáng tác văn học mạng, từ "YY" (tự sướng/thoả mãn tưởng tượng) thường xuyên bị châm chọc. Nhưng ở đây, tôi xin khẳng định với các tác giả mới hoặc những người đang chuẩn bị gia nhập: YY chính là tinh túy của mọi tác phẩm. YY giống như muối trong món ăn, là gia vị vậy. Tiểu thuyết không có YY thì không có giá trị đọc. Tất nhiên, một đĩa toàn muối thì người ta cũng khó mà nuốt trôi. Các bạn đừng để những kẻ rỗi hơi thường xuyên phát ngôn bừa bãi dẫn dắt sai lệch.

Bản chất của YY là gì? Định nghĩa của tôi là: đó chính là những mô tả mang lại cho tôi khoái cảm lớn nhất trong hoàn cảnh đó.

Đối với người mới, muốn viết đề tài gì, chọn đề tài ra sao, đề tài đó có đúng đắn hay không, thực ra có một phương pháp vô cùng đơn giản. Khi bạn đã nghĩ ra một đề tài, hãy nhắm mắt lại, tưởng tượng trong đầu rằng: thế giới này, nhân vật chính này chính là mình. Với tư cách là nhân vật chính, mình muốn gì trong thế giới này, có thể đạt được những gì?

Nếu khi suy nghĩ như vậy, tinh thần bạn dễ dàng nhập tâm, thậm chí bắt đầu nghĩ xem mình nên nói chuyện thế nào, làm sao để cảm thấy vui vẻ hơn trong thế giới này, nghĩ đến một vài sự việc mà cảm thấy vui mừng, tức giận, hay thèm thuồng nhỏ dãi, thì đó chính là đề tài bạn nên viết.

Người trẻ, đặc biệt là những người mới bắt đầu viết, thường nghĩ mình là độc nhất vô nhị, những gì mình nghĩ khác với người khác. Nhưng đây là sai lầm. Con người là sinh vật bầy đàn, bạn và rất nhiều người khác đều giống nhau. Những gì bạn nghĩ, những gì bạn muốn, thấy gì thì vui, thấy gì thì giận, đều giống nhau cả.

Vì vậy, khi trong tâm trí bạn, câu chuyện đó khiến bạn với tư cách là nhân vật chính cảm thấy vui vẻ và thú vị. Ví dụ, bạn nghĩ đến việc mình quay về quá khứ làm hoàng đế, tam cung lục viện, đùa giỡn cung nữ, khiến vô số mỹ nhân quỳ dưới chân phục vụ làm bạn vô cùng sung sướng. Vậy thì hãy viết về đề tài làm thế nào để tận dụng thân phận hoàng đế mà hưởng thụ mỹ nhân. Nếu bạn nghĩ đến việc quay về quá khứ chinh chiến đông tây, tìm thấy niềm vui trong chiến tranh, khiến Trung Quốc trở thành quốc gia mạnh nhất thế giới, và cảm thấy vui vẻ vì điều đó, vậy thì hãy viết về các tác phẩm lấy chiến tranh làm chủ đạo như "Đại Đế".

Hãy nhớ, câu chuyện của bạn nhất định phải khiến chính bạn cảm thấy vui vẻ, cảm thấy phấn khích, cảm thấy trong đó có vô vàn niềm vui khi nhập vai nhân vật chính. Đó mới là đề tài phù hợp với bạn. Còn việc có hiểu biết hay không, có kiến thức chuyên môn hay không, văn từ có thể mô tả được cảm giác đó hay không, đều không quan trọng. Thứ bạn viết là câu chuyện mà bạn hy vọng xảy ra với chính mình, đây là phương pháp lập ý chọn đề tài hiệu quả và dễ thành công nhất.

Khi đề tài của bạn có thể làm cảm động chính bạn, thì bạn cũng có thể làm cảm động người khác.

Lưu ý đặc biệt: Có một số đề tài dù bạn có yêu thích đến đâu, nhưng đại môi trường không cho phép viết thì bạn viết cũng không có tương lai, thậm chí có thể vì thế mà bị mời đi "uống trà". Ở đây, tôi liệt kê những đề tài nghiêm cấm xuất hiện trên Qidian:

Một: Bất kỳ đề tài nào miêu tả về "Luân tử" (Pháp Luân Công).

Hai: Bất kỳ tác phẩm nào lấy bối cảnh sau năm 1921 có sự xuất hiện của các nhà lãnh đạo lão thành của Đảng và Nhà nước hoặc các sự kiện có thật. Ví dụ, có tác giả dám viết mình thu Mao làm tiểu đệ, thu Chu làm thủ hạ. Có kẻ lại tự xây dựng một đảng phái để đối kháng với Đảng Cộng sản. Nói thật, dù bạn không có não cũng đừng đến gây họa cho Qidian.

Ba: Văn chương về quan trường hoặc chống tham nhũng có sự xuất hiện của địa danh hoặc quan chức trung ương thực tế. Văn chống tham nhũng chỉ được viết đến cấp thành phố. Viết cấp tỉnh chỉ được xuất hiện chức danh phó tỉnh trưởng. Hơn nữa, nghiêm cấm sử dụng tên địa danh hoặc tên tỉnh có thật. Bất kỳ miêu tả nào liên quan đến tham nhũng ở cấp Trung ương đều bị nghiêm cấm. Bao gồm cả con cái, vợ chồng của lãnh đạo Trung ương và cựu lãnh đạo trong thực tế, nếu trong sách viết đến họ thực, thì xin chúc mừng, sách của bạn sẽ bị xóa.

Bốn: Chỉ huy quân đội Trung Quốc hiện đại đi diệt Nhật, tàn sát Mỹ, đánh Ấn Độ, tiêu diệt Indonesia.

Năm: Miêu tả về tranh chấp Trung - Triều.

Sáu: Viết về vấn đề dân tộc trong thời kỳ cận đại hoặc hiện đại.

Bảy: Bất kỳ nội dung nào viết quá nhiều về Hồi giáo.

Tám: Nghiêm cấm nhắc đến * (nhạy cảm).

Chín: Tác phẩm hư cấu (dã sử), nghiêm cấm xuất hiện tên quốc gia trùng với tên thật như Trung Quốc, v.v.

Mười: Nghiêm cấm sự xuất hiện của * (nhân vật nhạy cảm) trong sách.

(Chuyển tiếp) Cách viết tiểu thuyết

Điều cấm kỵ thứ nhất: Dù văn phong có mỹ lệ đến đâu, cũng đừng để miêu tả khiến mạch kể chuyện của bạn bị gián đoạn.

Tác giả tiểu thuyết phải ghi nhớ điều này: Đừng miêu tả quá mức bất cứ điều gì, dù đó là dãy núi Teton, ánh hoàng hôn, hay bầy ngựa vằn trên bãi biển Waikiki. Nếu không, lực kể chuyện của bạn sẽ bị ảnh hưởng, và bạn sẽ khiến sự chú ý của độc giả xuất hiện những khoảng trống nguy hiểm. Hãy nhớ lời vàng ngọc của Elmore Leonard: "Tôi luôn cố gắng loại bỏ những phần mà độc giả sẽ lướt qua." Độc giả thực sự sẵn lòng bỏ qua những nội dung vô ích.

Điều cấm kỵ thứ hai: Đừng lãng phí quá nhiều thời gian để miêu tả những môi trường không quan trọng.

Tiểu thuyết gia David Lodge từng tuyên bố: "Miêu tả trong một cuốn tiểu thuyết hay không bao giờ chỉ là miêu tả. Sự nguy hiểm của hầu hết các miêu tả bối cảnh nằm ở chỗ một chuỗi các câu trần thuật hoa mỹ và sự gián đoạn của mạch kể sẽ đẩy độc giả vào trạng thái buồn ngủ." Hãy ghi nhớ danh ngôn của Lodge, in nó ra giấy và dán trước máy tính hoặc máy đánh chữ: "Miêu tả trong một cuốn tiểu thuyết hay không bao giờ chỉ là miêu tả."

Điều cấm kỵ thứ ba là: Đừng lãng phí sự chú ý của độc giả vào một sự việc không quan trọng. Đây là lỗi mà người mới bắt đầu dễ mắc phải nhất.

Điều cấm kỵ thứ tư là: Đừng khái quát hóa, hãy cụ thể hóa.

Về việc viết văn kỵ khái quát hóa, không ai nói tốt hơn đại văn hào Nga Chekhov. Trong một bức thư, ông đã khuyên một người bạn viết văn nên tránh khái quát hóa và tầm thường hóa: "Tôi cho rằng, miêu tả chân thực về tự nhiên nên khá ngắn gọn và có liên quan đến chủ đề. Nên tránh những miêu tả đi vào lối mòn, ví dụ như 'Ánh hoàng hôn tắm mình trong những con sóng của đại dương đen, ánh vàng tím đổ xuống như thác' v.v. Khi miêu tả tự nhiên, hãy nắm bắt chi tiết, và phải đạt đến trình độ mà ngay cả khi nhắm mắt lại, vẫn có thể nhìn thấy khung cảnh bạn miêu tả."

Vì vậy, khi bạn ngồi xuống viết, hãy nhớ rằng: không phải là "một ly nước", mà là "một ly nước lạnh"; không phải là "một chiếc xe", mà là "một chiếc xe thể thao màu xanh"; không phải là "một cô gái", mà là "một cô gái trẻ mặc váy hoa"; không phải là "một khẩu súng", mà là "một khẩu súng ngắn tự động kiểu mới cỡ nòng .44"; không phải là "một bức tranh", mà là "bức 'Olympia' của Manet".

Kết hợp bốn điều cấm kỵ về miêu tả và lời vàng ngọc của Chekhov, chúng ta có được một quy tắc mà mọi tác giả giỏi đều nên tuân theo khi miêu tả: Hãy cụ thể!

Bạn phải có khả năng phác họa chính xác từng khung cảnh, khiến nhân vật trở nên chân thực và đáng tin, họ đang thực hiện các công việc thường ngày trong môi trường thị giác, thính giác, khứu giác, xúc giác và vị giác vốn có của mình. —— Ravel Spencer.

"Làm thế nào để mọi thứ trông chân thực và đáng tin?" Khi một nhà văn được hỏi câu này, thực ra đó là một lời khen ngợi dành cho ông ta. Nếu có người nói thêm với ông: "Tôi cảm giác như mình đang ở trong đó, có thể nghe, ngửi, cảm nhận được những nơi này, giống như bước vào trong trang sách vậy", thì những gì ông ta mang lại cho độc giả quả thực là phi thường. Khi tôi được hỏi câu tương tự, câu trả lời của tôi là: "Nhờ vào năm giác quan". Một số tác giả luôn không nhận thức được việc nên tận dụng năm giác quan của độc giả để tạo ra cảm giác chân thực. Tận dụng thị giác của độc giả là điều thường thấy, nhưng tận dụng khứu giác, thính giác (ngoài đối thoại), xúc giác hay vị giác thì được mấy lần? Tôi bắt đầu viết từ năm 1976, đến nay vẫn giữ năm từ trên tường văn phòng: Nhìn, Nghe, Cảm, Nếm, Ngửi. Mỗi khi viết, tôi đều tham khảo bảng này, có ý thức viết những thứ có kèm theo mùi vị. Thực tế, một số thứ gây buồn nôn khi tạo cảm giác chân thực lại có hiệu quả kỳ diệu.

Có một chiếc xe đang chạy trên đường phát ra tiếng kêu cạch cạch không? Có tiếng trẻ con đang chơi đùa trong sân nhà hàng xóm vọng lại không? Khi nước trên bếp sôi, có tiếng kêu leng keng không? Nước nóng đến mức nào? Bạn đã cho độc giả biết nhiệt độ chưa? Nữ chính trong tiểu thuyết có đặt một ly trà đá hay cà phê đá bên cạnh hũ dưa muối không? Cuộc tranh cãi kết thúc bằng việc người đàn ông tức giận bỏ đi, nhưng vấn đề vẫn chưa được giải quyết, lúc này, nữ chính có cầm ly lên, uống một ngụm cà phê đá, thấy cà phê đắng ngắt rồi nhăn mặt không? Như bạn thấy, trong những tình tiết tương tự như trên, việc đánh thức năm giác quan của con người cùng lúc là có thể, nhưng để làm được điều đó, tình tiết phải được sắp xếp công phu. Đa số tình tiết không thể dùng hết cả năm giác quan (đặc biệt vị giác là khó viết nhất), nhưng bạn có thể dễ dàng đánh thức bốn giác quan của độc giả, trong hầu hết tình tiết, ít nhất có thể đánh thức ba giác quan. Khi bạn nghi ngờ về tính chân thực của đối thoại trong tiểu thuyết, hãy đọc to đối thoại đó lên, giả vờ mình là một diễn viên, và nói lời thoại với giọng điệu trầm bổng cần thiết trên màn ảnh hay sân khấu. Nếu nghe nó khô cứng, không tự nhiên, thì cần phải sửa. Đừng quên, tư tưởng mà con người diễn đạt bằng ngôn ngữ luôn chưa qua gọt giũa, vì vậy hãy để nhân vật nói ngắn gọn thôi. Trong cuộc sống, mọi người luôn đặt câu hỏi từng câu một, nhân vật trong tiểu thuyết của bạn cũng nên làm như vậy, đặc biệt là khi họ đang muốn tìm hiểu lẫn nhau. Trong trò chuyện, người ta thường thở dài, mím môi cười, gãi đầu, phồng má cũng như nhìn ngắm móng tay mình, bạn cũng hãy để nhân vật trong tiểu thuyết có những hành động đó, và để họ tiếp tục cuộc trò chuyện khi đang làm việc.

Sử dụng lời kết để tạo hình ảnh. Hãy xem hai ví dụ sau: "Anh chưa bao giờ thích mẹ em!" Laura hét lớn. Cô "bộp" một tiếng đặt ấm nước xuống. "Anh chưa bao giờ thích mẹ em!" Laura mạnh tay ném ấm nước xuống. Câu thứ hai làm tăng mức độ căng thẳng, khiến tình tiết câu chuyện tiến triển nhanh hơn, bớt đi những từ thừa, ám chỉ thay vì nói thẳng cho độc giả biết Laura đang hét lớn. Đây là thời điểm tốt nhất để áp dụng nguyên tắc mà tôi đã đề cập, tôi chính là dựa vào những nguyên tắc này để đo lường tất cả các tác phẩm của mình. Những từ dùng trong khoảnh khắc căng thẳng phải ngắn gọn và tinh tế. Tôi học được điều này từ giáo viên tiếng Anh của mình. Khi tôi viết cuốn sách thứ hai, có vài tình tiết tôi không thể viết tiếp, nhưng không tìm ra nguyên nhân, tôi bèn đưa bản thảo cho cô giáo này, nhờ cô phê bình và góp ý. Sau khi cô ấy nói cho tôi quy tắc này, tôi áp dụng nó vào tiểu thuyết của mình, kết quả là mọi thứ đều trở nên rõ ràng.

Khi tình tiết căng thẳng, hãy dùng những câu ngắn gọn súc tích, trong câu dùng từ ngắn, ít dùng lời kết, phải viết một cách đột ngột. Khi bạn làm được những điều này, bầu không khí căng thẳng có thể tự nhiên mà sinh ra. Ngược lại, trong những tình tiết không khí trầm lắng, nơi nơi bao phủ bởi sự tĩnh lặng và an bình, lúc này hãy dùng câu dài hơn, từ dài hơn, đoạn văn dài hơn, và nhiều lời kết hơn. Làm vậy sẽ tự nhiên làm dịu bầu không khí căng thẳng. Khi bạn构思 (cấu tứ) tiểu thuyết, hãy thiết lập thái độ thực tế. Chỉ thông qua quan sát, suy nghĩ, bạn mới có thể phác họa chính xác từng khung cảnh, khiến nhân vật có tính thuyết phục. Họ thực hiện công việc thường ngày của mình với thị giác, thính giác, khứu giác, xúc giác và vị giác vốn có. Được rồi, như tôi đã nói trước đó, vị giác là khó viết nhất vào tiểu thuyết, nhưng có bốn trong năm giác quan cũng không tệ.

Áp dụng năm giác quan này, tận dụng cấu trúc câu để tạo bầu không khí chậm rãi hoặc căng thẳng, như vậy tiểu thuyết bạn viết ra độc giả sẽ không thể bỏ xuống được, bởi vì chúng chân thực và đáng tin đến thế.

Nắm bắt điểm phấn khích:

Đối với tiểu thuyết gia, có thể luôn nắm bắt được cảm giác phấn khích đầy ma lực đó chính là phần thưởng lớn nhất. —— Phyllis Whitney

Trong cuộc đời một nhà văn, có rất nhiều khoảnh khắc phấn khích. Nếu những khoảnh khắc này đến sau khi đã trải qua sự từ chối và thất vọng, thì sẽ càng đáng vui mừng hơn. Tôi sẽ không bao giờ quên những khoảnh khắc đó, lần đầu tiên nghe những lời khích lệ từ biên tập viên, lần đầu tiên nhìn thấy chữ viết của mình được in ra, hay sự cuồng nhiệt khi cầm cuốn tiểu thuyết đầu tay trên tay. Tôi tin tưởng sâu sắc rằng, đối với bất kỳ tiểu thuyết gia nào, "đỉnh cao phấn khích" chân chính là ở khắp mọi nơi. Hơn nữa, nó còn không ngừng trào dâng, bởi vì chúng ta học được cách làm thế nào để khơi dậy nó. Ý tôi là khoảnh khắc kỳ diệu khi tia sáng đầu tiên xuất hiện trong đầu lúc构思 (cấu tứ) một cuốn tiểu thuyết mới. Trong sự hình thành ban đầu của một câu chuyện mới, tác giả sẽ có một cảm giác choáng ngợp, chúng ta thường cảm thấy đây sẽ là tác phẩm tốt nhất mà mình từng viết.

Cảm giác kỳ diệu này có thể thường xuyên xuất hiện trong chốc lát, tôi sẽ mang theo cảm giác này trải qua vài ngày hoặc vài tuần. Những tia sáng trong tư tưởng này tụ lại biết bao ánh sáng kỳ lạ, như thể nhờ một ma lực nào đó mà không ngừng lấp lánh.

Thế là, tôi viết chúng xuống. Tôi luôn rất vui khi viết ra phần mở đầu của câu chuyện này đến câu chuyện khác, nhưng hiếm khi hoàn thành một câu chuyện trọn vẹn. Những gì tôi viết ra không bao giờ hoàn mỹ như trong giấc mơ, tôi quá nóng lòng, khi phát hiện mình chỉ mới mở đầu câu chuyện, mà phải tiếp tục viết tiếp chúng, tôi liền mất hứng thú. Ma lực biến mất, thế là tôi lại không ngừng từ bỏ những câu chuyện đó.

Tôi ngưỡng mộ những nhà văn có thể đi theo构思 (cấu tứ) ban đầu và phát triển nó thành tiểu thuyết. Nhưng tôi không thể làm được trong một sớm một chiều, nên tôi phải xác định phương hướng viết trước khi đặt bút. Tôi đã tìm ra một vài phương pháp hiệu quả để bảo vệ những tia sáng ban đầu đó, và khiến nó tiếp tục tỏa sáng hoặc tái hiện. Tôi phát hiện ra rằng khi mình viết đến trang 30, nếu vẫn có thể giữ được trạng thái phấn khích ban đầu, thì sự hứng thú của tôi sẽ được đẩy lên cao độ cho đến khi hoàn thành tác phẩm.

Sự phấn khích ban đầu có thể kéo dài bao lâu là tùy thuộc vào từng cuốn sách. Tôi dành thời gian trên sổ tay để thiết kế nhân vật, thu thập những mảnh vụn của tình tiết, xác định phương hướng viết của mình, hoặc ghi chép lại những gì từng trào dâng trong đầu, cho đến khoảnh khắc tôi buộc phải đặt bút. Khoảnh khắc đó luôn đến khi tôi chưa thiết kế hoàn hảo, tôi không bao giờ từ chối luồng thúc đẩy đó, ít nhất tôi có thể mở đầu cho câu chuyện của mình trước. Để tự thưởng cho bản thân, tôi thường viết trước vài trang, điều này có ích cho sự liên tục của việc viết, nó giúp tôi随时 (bất cứ lúc nào) quay trở lại với构思 (cấu tứ) nhân vật và tình tiết.

Khi tôi xem lại phần đã hoàn thành, cảm giác vui vẻ lại trào dâng, tôi thực sự muốn có một độc giả cùng chia sẻ những dòng chữ đẹp đẽ này với mình. Tôi không kỳ vọng nhận được nhiều ngay lập tức, nhưng tôi thực sự hy vọng nhận được sự tán thưởng và khẳng định, mặc dù tôi biết mình là người đánh giá tệ nhất cho những tác phẩm này, vì tôi đã lún sâu vào sáng tác, hoàn toàn không nhìn thấy khuyết điểm của nó.

Thông thường, độc giả mà tôi lựa chọn đều là những người am hiểu bộ quy tắc này, họ sẽ vừa khích lệ vừa nhẹ nhàng đưa ra vài góp ý, để tôi không bị bay bổng quá đà. Và sớm muộn gì tôi cũng sẽ đọc lại chương một, xem thử sau khi suy nghĩ có thể sửa cho tốt hơn không. Đối với người mới bắt đầu viết, việc mời người khác phê bình quá sớm là rất nguy hiểm, nó sẽ khiến sự phấn khích ban đầu dễ dàng bị dập tắt. Cách an toàn hơn là đợi viết xong hãy mời người khác đọc và đánh giá.

Bây giờ, tôi không còn hy vọng điểm phấn khích cực độ có thể kéo dài mãi, tôi biết nó sẽ tái hiện, khiến tôi phấn khích, khích lệ tôi tiếp tục tiến về phía trước. Phải biết rằng, câu chuyện hàng trăm trang không thể chỉ dựa vào một đợt sóng phấn khích mà xong. Trong quá trình viết, một vài ý tưởng mới tuyệt vời sẽ khiến tôi xoay chuyển tình thế, viết ra những nét bút bất ngờ, dẫn tôi trở lại đỉnh cao phấn khích. Tiểu thuyết gia nên là người đa cảm, nếu việc viết lách của chúng ta trở thành một vận động tự giác không có đam mê, thì tiểu thuyết viết ra nhất định sẽ nhạt nhẽo vô vị.

Chờ đợi linh cảm bất ngờ bùng phát cũng không phải là sáng suốt. Khi không viết tiếp được, tôi thường tự hỏi: Trong hoàn cảnh này, nhân vật có khả năng thực hiện hành động bất ngờ nào? Tình tiết như thế nào vừa hợp logic vừa nằm ngoài dự đoán? Tôi chiếu phim trong đầu, mặc cho tia lửa linh cảm không ngừng va chạm.

Hãy cùng phân tích ba trạng thái phấn khích thường gặp trong viết tiểu thuyết. Loại thứ nhất là quan trọng nhất, tức cảm giác hưng phấn của tác giả đối với câu chuyện sắp miêu tả; loại thứ hai là trải nghiệm của nhân vật trong tiểu thuyết khi phát huy một vai trò đặc biệt nào đó. Nếu bạn có thể tìm ra những động lực thúc đẩy nhân vật phấn khích, bạn đã đạt đến một tầng phấn khích khác. Sự phấn khích thứ ba là liên quan đến độc giả. Nếu bạn và nhân vật đều có hứng thú cao, thì độc giả cũng sẽ nhận được sự thỏa mãn từ câu chuyện của bạn.

Mục đích của tác giả là khiến độc giả và nhân vật cùng thở chung một nhịp đập, chung vận mệnh. Nhưng làm sao để tác giả luôn giữ được cảm xúc cao độ, để dành ra vài tháng, thậm chí vài năm để hoàn thành cuốn tiểu thuyết của mình, là một việc vô cùng khó khăn. Cảm giác chán nản với nội dung viết và không có kế hoạch dài hạn là những mấu chốt chính. Để giữ được sự tươi mới cho việc viết, tôi đặt ra cho mình một quy tắc, đó là: Đừng nhìn lại quá nhiều phần mình đã hoàn thành. Khi mỗi ngày bắt đầu viết, tôi chỉ đọc vài trang cuối, nó mang lại cho tôi động lực để tiếp tục viết. Dù tôi rất muốn biết phần đã hoàn thành rốt cuộc thế nào, nhưng tôi tuyệt đối không cho phép mình lật lại quá 5 trang, dù chỉ là trong chốc lát.

Khoảnh khắc đó cuối cùng cũng đến, khi tôi bắt đầu tin rằng những gì mình viết ra chẳng qua chỉ là một đống hỗn độn, tôi liền mất hứng thú và niềm tin. Thế là tôi dứt khoát đọc từ đầu, đọc mãi cho đến chỗ mình bị tắc nghẽn. Tuy nhiên, chúng lại tốt hơn nhiều so với tôi tưởng tượng, ha, tôi lại tinh thần phấn chấn, tiếp tục viết xuống dưới. Tôi phát hiện ra sau lần duyệt lại này, sự hiểu biết của tôi về nhân vật càng thấu đáo hơn. Trong quá trình viết tiểu thuyết, tình huống này sẽ thường xuyên xuất hiện.

Phương pháp của riêng tôi là đọc sách, tôi giao lưu với tiểu thuyết. Mục đích tôi đọc tiểu thuyết không phải để bắt chước hay lấy ý tưởng mới, mà là để tìm kiếm một loại cảm xúc. Sự chú ý của tôi dạo chơi giữa các trang sách, khi một điều gì đó đột nhiên chạm vào dây đàn cảm xúc của tôi, tôi có thể tiếp tục viết rồi, bởi vì tôi đã có thể truyền tải cảm xúc đó cho nhân vật của mình. Tôi đã viết lại một cảnh yêu đương khô khan, lần này hiệu quả rất tốt. Tôi còn phát hiện ra một cách có thể đối phó với sự mất hứng thú: Hãy bổ sung nguồn dinh dưỡng mới cho bộ não của bạn.

"Cảm giác lo âu" là một trong những phương thức hiệu quả đáng để tận dụng, nhưng tôi không tán dương phương pháp mang tính tiêu cực này, nó chỉ đơn thuần là một cách thức mà thôi. Chúng ta có thể vận dụng đủ loại phương thức để truyền tải sự hưng phấn đến độc giả, khiến nó không ngừng tăng cường nhằm duy trì ánh sáng tư tưởng ban đầu. Đối với tiểu thuyết gia, có thể luôn nắm bắt được cảm giác hưng phấn đầy ma lực kia chính là phần thưởng lớn nhất.

Pháp "Treo căng" (Suspense) trong sáng tác tiểu thuyết:

Lý do tiểu thuyết ngắn có thể thu hút độc giả chỉ với dung lượng ít ỏi, một trong những bí quyết chính là vận dụng khéo léo "pháp treo căng" trong miêu tả. "Pháp treo căng" còn gọi là hồi hộp, "bán quan tử" (giấu đầu hở đuôi), "thiết khấu tử" (đặt nút thắt), "hệ bao phục" (thắt nút thắt), đây là một kỹ thuật vừa phổ biến lại vừa vô cùng quan trọng của tiểu thuyết. Chernychevsky đã vận dụng "pháp treo căng" như thế này - trong lời tựa cuốn tiểu thuyết dài tập "Làm gì?" của mình, ông viết: "Tôi viện dẫn những thủ đoạn mà tiểu thuyết gia thường dùng: rút ra vài cảnh tượng mang tính huyền hoặc từ giữa hoặc cuối tiểu thuyết, đặt chúng vào ngay phần mở đầu, đồng thời phủ lên đó một tầng sương mù." Trong "Làm gì?", ngay từ đầu đã viết cảnh Lopukhov giả vờ tự sát, cách xử lý này tạo nên sự hồi hộp, sau đó mới hồi tưởng lại mối quan hệ của hắn với Vera, Kirsanov trong quá khứ, giải thích nguyên nhân hắn giả tự sát. Thực ra, "treo căng" không chỉ có thể dùng ở phần mở đầu, mà còn dùng được ở giữa, thậm chí là ở cuối. Như bộ phim "Tiếng súng cục bảo mật", cảnh cuối là Chang Liang bất ngờ nổ súng bắn chết tổ trưởng đặc vụ, cứu thoát Liu Xiaochen và A Ji, sau đó đi theo quân đội Quốc dân Đảng đang tháo chạy - Chang Liang rốt cuộc là người thế nào, bộ phim cho đến tận cuối cùng vẫn không giải đáp. "Sự hồi hộp" nảy sinh ở đoạn kết này chắc chắn sẽ gây ra đủ loại suy đoán và liên tưởng cho khán giả. Nội dung của "pháp treo căng" có thể chia làm hai loại: Một là một số nhân vật trong tác phẩm đã "nắm rõ" tình hình, còn độc giả thì hoàn toàn "bị che mắt", để độc giả tự phán đoán suy đoán diễn biến tình tiết. Như trong "Thảo thuyền tá tiễn", Gia Cát Lượng sớm đã biết trước trời có sương mù lớn, có thể "mượn" được mười vạn mũi tên trong ba ngày, mà độc giả thì hoàn toàn không biết, lo lắng thấp thỏm cho vận mệnh của Gia Cát Lượng. Hai là độc giả đã nắm rõ phần lớn tình tiết, còn một số nhân vật trong tác phẩm lại "bị che mắt", để độc giả mở to mắt nhìn xem những nhân vật này sẽ hành động ra sao. Như trong "Thập ngũ quán", độc giả đã biết là Lou Ashu trộm tiền, mà các nhân vật trong tác phẩm ngoài Lou Ashu ra thì không ai hay biết, thế là độc giả quan tâm chờ đợi: Vụ án oan này sẽ được xử lý thế nào? Tiểu thuyết có dung lượng dài khi vận dụng "pháp treo căng", có thể thắt "nút nhỏ" trong "nút lớn", móc nối từng vòng, "hồi hộp" này nối tiếp "hồi hộp" kia, đẩy mâu thuẫn xung đột lên cao trào tổng thể. Còn tiểu thuyết ngắn có dung lượng cực ngắn, nó thường chỉ thiết lập một "nút thắt" nhỏ, miêu tả đến cuối cùng thì bất ngờ tung "nút thắt" ra, khiến độc giả kinh ngạc, từ đó đạt được hiệu quả rất tốt. Vận dụng "pháp treo căng", một là phải chú ý tính chân thực của nó, vừa phải "treo" mà không được "huyền", tức là không được cố ý làm ra vẻ huyền hoặc, phá hoại tính chân thực nghệ thuật của tác phẩm; hai là phải chú ý "treo căng" xoay quanh chủ đề, nếu "treo căng" ở những chi tiết phụ, chỉ làm suy yếu tư tưởng chủ đề của tác phẩm mà thôi.

Mười hai điều cấm kỵ của tác giả:

Một, kỵ chạy theo trào lưu: "Đừng thấy tu chân được hoan nghênh thì viết tu chân, Tam Quốc hay thì viết Tam Quốc."

Hai, kỵ "ta": "Điều này không nói nhiều nữa, đối với tất cả người viết, dùng ngôi thứ nhất để viết là đại kỵ."

Ba, kỵ viết kiểu "lưu thủy trướng" (liệt kê sự kiện): "Văn chương quá sơ sài, trong văn phải xuất hiện nhiều đối thoại, miêu tả môi trường và tính cách nhân vật."

Bốn, không được đạo văn: "Ít nhất phải đạo sao cho độc giả không nhìn ra là đạo, có những tác phẩm vừa nhìn đã biết là đạo cốt truyện của 'Tầm Tần Ký'."

Năm, kỵ văn chương quá ngắn: "Đừng dùng cách lừa lượt nhấp chuột để viết sách, một chương ít nhất phải có bốn, năm ngàn chữ."

Sáu, kỵ quá dài dòng: "Kéo dài tình tiết là được, nhưng phải có kỹ xảo, không được kéo dài vô hạn. Phải cố gắng交代 (giải trình) những thứ hữu dụng và các điểm phục bút, thêm thắt độ dài ở một số câu chữ, nhưng nếu kỹ xảo không đủ thì đừng cưỡng ép. Văn quá ngắn không được, quá dài cũng không được. Phải dài ngắn thích hợp."

Bảy, kỵ quá tạp nham: "Ví dụ như tác phẩm khoa học viễn tưởng tốt nhất đừng hợp nhất với võ hiệp, những bộ manga võ hiệp khoa học viễn tưởng của những người như Huang Yu là thất bại nhất. Bởi vì họ cố tình cân bằng võ hiệp và khoa học viễn tưởng. Mỗi cuốn tiểu thuyết đều có chủ đề trung tâm của nó, khoa học viễn tưởng thì cứ khoa học viễn tưởng, võ hiệp xuất hiện trong đó thì được, nhưng tác dụng gây ra là không đáng kể, vì chủ đề là khoa học viễn tưởng, thì mọi thứ phải dùng góc độ khoa học để giải thích, chứ không phải vừa khoa học vừa võ hiệp."

Tám, kỵ siêu nhân: "Điều kỵ nhất trong văn chương ngoài chạy theo trào lưu, chính là khiến nhân vật chính trở thành siêu nhân chỉ sau một đêm. Nhân vật chính gặp kỳ ngộ đạt được năng lực ngoài ý muốn, được! Nhưng chỉ sau một đêm đạt được sức mạnh siêu cường, sau đó sức mạnh mạnh không thể mạnh hơn, vậy bạn viết đến cuối thế nào."

Chín, kỵ tên gọi quá nhiều: "Độc giả sẽ không có kiên nhẫn để ghi nhớ những địa danh nhân danh mà bạn liệt kê, chỉ có thể chậm rãi (rất chậm rất chậm)交代 trong văn chương, cho độc giả từ từ tiêu hóa. Nếu tác giả quá vội vàng, chỉ khiến độc giả xem đến hoa mắt chóng mặt biến thành lưu thủy trướng."

Mười, kỵ liệt kê bảng biểu: "Thiết lập đề tài mãi mãi là để cho bản thân xem, đừng cưỡng ép thêm vào văn chương, độc giả không có hứng thú xem thiết lập của bạn, làm vậy giống như nói trước kết cục của một cuốn sách, khiến người ta mất đi cảm giác đọc sách." Ví dụ: Tác giả "Ma Đạo" khi viết không hề có thiết lập gì, lúc mới bắt đầu người viết xem xem cứ tưởng là viết câu chuyện về một quý tộc thời trung cổ. Cuối cùng pháp sư đột nhiên xuất hiện. Mới "À!" một tiếng hiểu ra đây là một tác phẩm huyền huyễn. Đem lại cho người viết vô số kinh ngạc, hơn nữa tác giả lúc đó đến sau đó rất lâu không hề xuất hiện thêm nhiều pháp sư, khiến độc giả có hứng thú xem tiếp, rồng này nọ cũng là cuối cùng mới từ từ xuất hiện, từng cái từng cái miêu tả, chứ không phải liệt kê ra một lần. Nói cách khác, tác giả đến tận bây giờ mới khiến tôi hiểu thế giới này đại khái là như thế nào (rồng đến tận bây giờ mới xuất hiện hai lần, yêu tinh thì chưa thấy bao giờ), trong đầu tôi dùng ngòi bút chậm rãi cho đến nay từng nét từng nét xây dựng thế giới đó trong đầu người viết, đây là điểm thành công của anh ta.

Mười một, kỵ biệt danh: "Là một tác giả, phải cố gắng đứng ở lập trường trung lập để nhìn và viết, vì vậy trong văn chương xin đừng xuất hiện trường hợp không viết tên đầy đủ của nhân vật mà vì tiết kiệm công sức gọi cô ấy là Tiểu XXX, A XXX. Văn chương phải đem lại cảm giác trung lập, lạnh lùng. Mà biệt danh là cách gọi thay thế tên để tạo sự thân thiết giữa người thân bạn bè, chưa bao giờ thấy những người viết văn cao siêu dùng những biệt danh này thay thế tên nhân vật. Bạn là tác giả thì kéo gần quan hệ với nhân vật của mình làm gì?"

Mười hai, kỵ quan hệ trên dưới hỗn loạn: "Có rất nhiều tác phẩm, nhân vật chính đều cố gắng kéo quan hệ với nhân vật bên cạnh", ví dụ: khi nhân vật chính ra lệnh cho đại ca bên cạnh làm việc gì đó là nói như thế này: "Anh X X, đi giúp tôi đánh hạ cái gì cái gì đi." Chứ không phải: "X X X nghe lệnh, đem XXX đánh hạ cho ta." Công tư không phân minh, quan hệ trên dưới hỗn loạn, bạn nhìn xem trên thế giới này có quân đội nào khi chiến đấu, trong trường hợp công việc lại dùng ngữ khí này. Điều này chỉ biểu hiện tác giả thiếu kinh nghiệm xã hội.

Ngoài ra một điểm nữa, trong rất nhiều tác phẩm, tác giả đứng về phía nhân vật chính quá rõ ràng, viết chiến tranh nghiêm túc thành đấu đá gia đình kỳ quặc, như trò trẻ con. "A! Ta đến chậm một bước. Cái kẻ nào đó vậy mà giết sạch bọn chúng rồi, để lại một ít cho ta chứ!" "Ngươi tên nhóc tốt này, vậy mà đánh bại hết kẻ địch, vậy ta đánh cái gì? Cũng không để lại một ít cho ta." Đây đâu giống lời quân nhân nên nói! Binh - việc lớn của quốc gia, nơi sinh tử. Sao có thể để những người thân bạn bè của nhân vật chính này muốn thế nào thì thế, quân pháp đâu rồi. Làm cho chiến trường như trò chơi nhà chòi vậy. —— Phê bình được mất trong sáng tác. Phê bình được mất trong sáng tác. Thứ nhất, đối với một tác giả, rất nhiều người mới thích dùng "ta" để viết sách, hay là nói ngôi thứ nhất, người viết không hiểu tại sao họ lại có suy nghĩ này. Giống như "Dị Nhân Ngạo Thế Lục", "Thương Nghiệp Tam Quốc" các loại cuối cùng đều dần dần chuyển sang dùng "hắn", ngôi thứ ba. Bởi vì thủ pháp viết này khuyết điểm rất nhiều, người từng du ngoạn trên mạng đều biết thông thường dùng "ta" tuyệt đối không viết ra được sách hay, đặc biệt là đối với người mới. Vì vậy, khiến rất nhiều độc giả đối với tác giả dùng "ta" viết sách đều không có ấn tượng tốt, xem xong trang đầu là không xem nữa, trừ khi là vào VIP gì đó kỳ vọng sau này anh ta sẽ cải thiện nên mới cố nhịn xem tiếp. Cho nên, viết sách tốt nhất không nên dùng "ta" để viết, Kim Dung chưa từng dùng thủ pháp viết này, Huang Yi trong "Đại Kiếm Sư" dùng một lần rồi không dùng nữa, mà các tác giả lại tự hỏi có thể lợi hại hơn hai vị tông sư này, thật sự bái phục.

Thứ hai, phụ nữ, tôi không biết những tác giả này có bao nhiêu kinh nghiệm yêu đương, hoặc là tỷ lệ nam nữ trên thị trường Trung Quốc hiện nay quá lệch lạc, khiến nhân vật chính trong sách đều mất đi phong cốt và tự tôn mà một người đàn ông nên có, mặc cho phụ nữ đánh mắng, dường như chỉ cần có bạn gái là đủ rồi, dù cho cô gái đó phạm bất kỳ sai lầm nào tôi cũng không thấy nhân vật chính tức giận hay thế nào, cái này cũng quá thánh nhân rồi. Loại nhân vật chính này mà nhiều, à! Thì loại nhân vật chính này đều mất đi tính cách của mình. Đặc biệt là một số sách viết về quân vương, quân vương là tuyệt đối không để bất kỳ ai đe dọa uy quyền của mình, phải làm được lạnh lùng vô tình, có lúc phải từ bỏ người phụ nữ mình yêu, làm được cực độ máu lạnh, nhưng rất nhiều tác giả cứ cố viết thành câu chuyện tình yêu hoàn mỹ. Đi! Dù là hiện thực hay thế giới tiểu thuyết chưa bao giờ có hoàn mỹ, bởi vì bản thân độc giả cũng không tin sự tồn tại của hoàn mỹ, viết như vậy không phải công khai nói cho độc giả biết đây chỉ là vọng tưởng của tôi sao? Còn nữa, người viết là đàn ông, độc giả trên mạng chín mươi phần trăm đều là nam giới, nếu các tác giả muốn viết những thứ tình cảm luyến ái có thể cân nhắc đi viết tiểu thuyết ngôn tình. Người viết không cho rằng yếu tố tình yêu không nên xuất hiện trong sách báo dành cho nam giới, nhưng tôi thấy rất nhiều người điều chỉnh tỷ lệ thành phần tình yêu trong tiểu thuyết cao đến mức quá đáng, rõ ràng là tiểu thuyết loại quân vương cứ cố tình kéo vào tình yêu, loại máu lạnh nhất định phải làm cho như trò chơi nhà chòi, dường như so với quốc gia thì phụ nữ quan trọng hơn. Ha! Cái gọi là cá và gấu không thể có cả hai. Có lúc phải đưa ra lựa chọn giữa phụ nữ và quốc gia, nhưng rất nhiều tác giả cứ cố viết thành kết cục hoàn mỹ, được rồi! Chỉ yêu mỹ nhân không yêu giang sơn câu này đủ kinh điển rồi nhỉ, là bức chân dung châm biếm của những độc giả này, cứ cố viết thành hoàn mỹ là không thể nào. Còn trong rất nhiều sách nhân vật chính đều quá mềm lòng, ít nhất tôi vẫn chưa thấy chuyện đánh giết phụ nữ xảy ra, bất kể người phụ nữ đó có hỗn xược và kiêu ngạo thế nào. Than ôi. Thiên hạ của Võ Tắc Thiên rồi.

Thứ ba, đối với những thứ mình không sở trường có thể chọn nhẹ nhàng bỏ qua, điểm đến là dừng, nhạt nhẽo mang nó qua, đừng cố gắng miêu tả chi tiết. Nếu thật sự không viết không được, vậy có thể đi tra tư liệu, nhưng tình yêu là không có tư liệu để tra, cho nên khuyên các vị không có kinh nghiệm tình yêu hoặc là chỉ hiểu tình yêu từ manga và tiểu thuyết đừng cưỡng ép viết, cái đó chỉ khiến gạo trắng dính phải ruồi.

Thứ tư, cái gì nên viết chi tiết cái gì nên sơ sài, nếu là giả tưởng (xây dựng thế giới mới), vậy chủ yếu là phải miêu tả sự mạnh mẽ của đế quốc được xây dựng nên. Nói tục một chút chính là YY (tự sướng) của một quốc gia, chứ không phải YY của nhân vật chính. Sự khác biệt giữa quân sự và giả tưởng tôi thấy chỉ có là sự thật lịch sử và không sự thật lịch sử mà thôi.

Thứ năm giả tưởng và quân sự, sách quân sự thuần túy sẽ không có nhiều người thích xem, đánh trận từ đầu đến cuối, có bao nhiêu độc giả đơn thuần thích máu me như vậy chứ. Sách giả tưởng quan trọng nhất là phải miêu tả sự mạnh mẽ của Trung Quốc, bởi vì chúng ta bất mãn với xã hội hiện thực, cho nên đừng nhầm lẫn, nhân vật chính trong cuốn sách giả tưởng này ngược lại không quan trọng, như "Thương Nghiệp Tam Quốc", sự YY của anh ta nằm ở Thanh Châu mạnh mẽ, mà sự đối lập cuộc sống của Thanh Châu và bách tính nơi khác trở thành điểm bán hàng của anh ta. Cho nên sách giả tưởng kỵ nhất là cứ xoay quanh nhân vật chính, nên dùng mọi thủ pháp để miêu tả sự cải thiện cuộc sống nhân dân, sự mạnh mẽ của quân sự, lòng tự hào của nhân dân, những cái này mới là điểm bán hàng. Còn dân sinh, chính trị, khoa học kỹ thuật, ngoại giao, quân sự vân vân, đừng chỉ YY trên quân sự, chúng ta càng thích nhìn thấy cuộc sống nhân dân được cải thiện như thế nào, một xã hội đại đồng như thế nào. Quân sự chỉ đặt ở phía sau cùng, một cuốn sách đánh nhau từ đầu đến cuối xem đều chán ngấy. Hơn nữa một điểm bán hàng khác của giả tưởng là ngoại giao, quốc gia mạnh mẽ, sự đối lập văn minh, lòng tự hào dân tộc những cái này đều là đặc sắc của giả tưởng đấy.

Thứ sáu, điểm quan trọng nhất 'phẩm vị', đừng chạy theo trào lưu, sách gì được hoan nghênh chịu ảnh hưởng thì đi viết cái đó, tu tiên thịnh hành viết tu tiên, Tam Quốc thịnh hành viết Tam Quốc, hiện nay hai loại sách này ngoài vài bộ tác phẩm cũ ra tôi tin rằng đại bộ phận mọi người đều nhìn mà dừng bước rồi nhỉ. Sáng tác nha sáng tác, cái gọi là sáng tác chính là phải sáng tạo. Một tác giả phải có lòng tự tin, đừng chịu ảnh hưởng của dư luận, nhưng phải biết độc giả thích xem cái gì, chứ không phải mình muốn viết cái gì thì viết cái đó. Tác giả cũ đều sẽ cảm nhận được, tuy như vậy mới có thị trường, nhưng cũng không thể hoàn toàn đáp ứng yêu cầu của độc giả, như vậy sẽ mất đi sự thay đổi và mới mẻ. Cho nên cần phải có phẩm vị. Giống như họa gia vậy, tiếp xúc với nghệ thuật nhiều rồi, tự nhiên đối với cái đẹp có phẩm vị của riêng mình, hơn nữa sẽ ngày càng cao. Trên mạng độc giả cũ tôi tin rằng đã không còn hứng thú với tác giả võ hiệp thông thường rồi. Bởi vì tiếp xúc sách quá nhiều, đơn điệu không thỏa mãn được yêu cầu. Cho nên người có phẩm vị mới có thể viết ra tác phẩm hay, mà muốn có phẩm vị thì phải đọc vạn cuốn sách, hiện nay là thế giới mạng, mà ý nghĩa của vạn cuốn sách này có thể rộng lắm, không chỉ đơn thuần chỉ lịch sử Trung Quốc, càng cần hiểu lịch sử thế giới (khuyên đọc lịch sử La Mã), cũng không chỉ chính trị Trung Quốc, mà chính trị thế giới, rất nhiều thứ trên mạng đều có thể tìm thấy. Cho nên kiến thức của độc giả trở nên rộng, trở nên thông minh, tác giả mà vẫn dùng quan điểm kiến thức hẹp hòi để đối mặt thì sẽ không theo kịp thời đại. Cho nên tăng thêm tầm nhìn và quan điểm của bản thân, nếu không người khác làm được bạn không làm được, bạn dựa vào cái gì yêu cầu người khác xem sách của bạn. Phải biết hiện nay tác giả trên mạng là hàng ngàn hàng vạn, chứ không phải như trước kia tiểu thuyết gia cả nước cộng lại còn không quá trăm người. Phẩm vị, chỉ có người đọc qua nhiều tiểu thuyết mới sở hữu, là sự phân tích tốt xấu của sách, độc giả cũ đều hiểu lời tại hạ nói, lúc bắt đầu sách gì cũng hay, dần dần bắt đầu trở nên kén chọn, hì! Mà chỉ có người như vậy mới có thể viết ra được sách hay. Điểm cuối cùng, lập trường của tác giả phải cố gắng trung lập. Vừa phải thiên vị nhân vật chính đồng thời lại không thể khiến nhân vật chính thuận buồm xuôi gió; chúng ta không phải thần, chúng ta không làm được hiện thực, nhưng cố gắng đem lại cảm giác chân thực cho độc giả mới là nơi thành công.

Phẩm vị đối với một tác giả mà nói phẩm vị rất quan trọng, phẩm vị là gì người viết cũng không nói rõ được, nhưng đó là một loại kinh nghiệm có được sau khi đọc qua hàng ngàn cuốn sách, nó đại diện cho phạm vi kiến thức và năng lực đọc hiểu của tác giả. Phẩm vị càng cao, thì đối với tốt xấu của sách có nhận thức sâu sắc, loại người này có thể nhìn thấu tiềm năng của sách, hiện nay thường chỉ những người ngâm trên mạng hơn bốn năm mới có tư cách này. Cái này giống như những năm tám mươi thời đó, không có hoạt hình gì để xem, có thì chỉ có Chuột Mickey và Transformers, cho nên đối với trẻ con thời đó chỉ cần là hoạt hình đều là hay. Nhưng đến bây giờ, quay lại xem thiết kế và cốt truyện của Transformers, thật sự cảm thấy có chút ngây thơ. Đây chính là vì phẩm vị nâng cao. Tiểu thuyết với manga, điện ảnh là khác nhau, manga điện ảnh là dùng hình ảnh để biểu đạt, trực tiếp đưa ấn tượng của nhân vật vào não bộ độc giả, nhưng đối với tiểu thuyết mà nói dù bạn có miêu tả tỉ mỉ ngoại hình của một người thế nào, độc giả cũng sẽ không nhớ tên này trông thế nào, đối với độc giả mà nói, hình dáng nhân vật chính trong đầu họ chưa bao giờ là rõ ràng, cái còn lại chỉ là vài ấn tượng chủ quan. Ví dụ: Nhân vật chính anh tuấn, nhân vật chính nhút nhát, nữ chính tàn nhẫn mà lại trầm tĩnh, những thứ này đều không phải một câu hai bút có thể giải trình ra được, chỉ có thể dựa vào cốt truyện dài dằng dặc chậm rãi dùng ngòi bút gieo vào não bộ độc giả, người hiểu được điểm này mới có văn phong mà nói. Cho nên, là một tác giả nhất định phải có phẩm vị, nhưng phẩm vị lại không được hẹp hòi, như một số tác giả vòng tròn cuộc sống của họ chỉ có một cái thị trấn đó, ngồi đáy giếng nhìn trời.

Người như vậy có thể viết ra tác phẩm khách quan gì? Nhưng chúng ta lại không thể đi vạn dặm đường đi khắp nơi để mở mang tầm mắt. Vậy làm sao đây, vậy chỉ còn cách đọc sách, đọc rất tạp. E rằng các vị trước khi đọc lịch sử Athens nhất định cho rằng Mỹ là quốc gia dân chủ đầu tiên trên thế giới nhỉ! Rồi lại cho rằng dân chủ là nền chính trị hoàn mỹ nhất trên thế giới nhỉ. Trước khi đọc lịch sử La Mã và Athens người viết cũng cho rằng như vậy, nhưng đáng tiếc là sai rồi. Dân chủ của Athens còn sớm hơn Mỹ, hơn nữa Athens thể hiện mặt thất bại của dân chủ, đọc qua những lịch sử này, người viết mới hiểu ra toàn dân chủ của rất nhiều tiểu thuyết căn bản là đánh rắm, là vọng tưởng không thực tế của một số người, bởi vì người viết hiểu ra điều kiện của dân chủ rất nghiêm ngặt, không có những điều kiện này cưỡng ép thực hành chế độ dân chủ chỉ làm hỏng việc. Người viết khuyên lịch sử La Mã và lịch sử Hy Lạp là không thể không đọc, bởi vì lịch sử của chúng hầu như đã thử qua tất cả các chế độ chính trị trên thế giới, đọc xong các tác giả sẽ hiểu ra cái gì gọi là ngây thơ. Cho nên người viết kiến nghị, một tác giả xem manga thì được, nhưng đừng cho rằng có thể viết những thứ trên manga xuống, càng đừng đem cốt truyện phim truyền hình dài tập viết xuống, xem nhiều phim phương Tây, lịch sử Ai Cập, còn có La Mã, mở mang tầm mắt các nền văn minh khác nhau, hiểu rõ thời sự và tốt xấu của chế độ chính trị nước khác (điểm này rất quan trọng).

Cho các tác giả một lời khuyên, tác giả hiện nay phổ biến có vài chỗ bế tắc, muốn viết như vậy thì hãy suy nghĩ kỹ rồi hãy nói. Thần: Rất nhiều tác giả không biết chịu ảnh hưởng của cái gì, dùng hình thái con người để miêu tả thần, tại sao thần nhất định phải giống người? Còn tại sao thiên sứ a! Thần a! Ma a! Nhất định phải có tình cảm của con người? Không có những thứ này các bạn liền viết không ra sao? Tại sao nhân vật chính nhất định phải yêu một người phụ nữ nào đó? Tại sao nhân vật chính không thể mắt cao hơn đầu giống như nhân vật chính trong "Tuyệt Đại Song Kiêu" đối với phụ nữ khinh thường không thèm ngó ngàng? Tại sao đàn ông nhất định phải tốt với phụ nữ? Tôi nhớ có vài người phụ nữ là càng đối xử tệ với cô ta cô ta càng sùng bái bạn, tất nhiên đàn ông phải có vốn liếng tự kiêu. Tại sao nhân vật chính không thể giống như nhân vật chính của "Kỵ Xạ" lạnh lùng vô tình? Tại sao nhân vật chính nhất định phải có tình cảm? Tại sao nhân vật chính không thể giống như nhân vật chính trong "Yêu Tinh" là sinh mệnh chủ quan? Tại sao nhân vật chính nhất định phải là người? Có phải vì không phải người các bạn liền không thể miêu tả mối quan hệ nữ giới lên đó? Tại sao nhân vật chính nhất định phải là pháp sư hoặc võ sĩ? Tại sao nhân vật chính không thể là một dược tề sư? Phải biết nếu dược tề sư lợi hại thì, thì anh ta có thể là một cao thủ dùng độc, mà đồng thời phối thuốc cũng có thể đem lại quyền lực và tiền bạc cho anh ta nha. Tại sao nhân vật chính nhất định phải rất mạnh mẽ? Mà không thể giống như Vi Tiểu Bảo trong "Lộc Đỉnh Ký" tay không tấc sắt? Có phải viết như vậy các bạn liền cho rằng không có ai xem? Tại sao nhân vật chính nhất định phải tu tiên? Thì không thể tu ma pháp sao? Tại sao tiên thuật và ma pháp nhất định phải đến từ cùng nguồn? Tại sao nhất định phải ma võ song tu? Có phải nhân vật chính không đủ mạnh viết không ra thứ gì? Tại sao trong tiểu thuyết đô thị ngoài tu tiên chính là võ thuật? Mà không phải học tập ma đạo đen của phương Tây? Tại sao các bạn cứ phải chui vào chỗ bế tắc? —— Nữ sắc nữ sắc nữ sắc nữ sắc nữ sắc nữ sắc nữ sắc a! Than ôi! Đây là một chỗ bế tắc rất lớn ——

Liệp diễm XXX, dâm XXX, diễm ngộ XXX, phong lưu XXX……

Tại hạ không phản đối việc viết về nữ sắc, nhưng xin hỏi các vị tác giả, kinh nghiệm yêu đương của bản thân các vị có bao nhiêu? Nó đến từ đâu? Là học hỏi từ các bộ truyện tranh, phim ảnh, hay là từ sự chiêm nghiệm trong cuộc đời chính mình? Đó là mối tình chân thành động lòng người, khắc cốt ghi tâm, hay chỉ là sự mê muội không đầu không cuối của bản thân? Nếu các vị thực sự hiểu về tình yêu, thì chắc chắn sẽ hiểu rằng một cô gái yêu một chàng trai là chuyện vô cùng khó khăn, và nhất định phải có nguyên do của nó.

Vậy chúng ta hãy bàn về phụ nữ. Những cô gái nhỏ tuổi đời còn non nớt, vì ảnh hưởng từ truyện tranh, tiểu thuyết mà nảy sinh tâm lý "tình yêu là trên hết". Những cô gái này thường chỉ thích vẻ bề ngoài mà bỏ qua nội tâm. Chắc hẳn các vị đều đã nhận ra, nữ chính trong rất nhiều bộ truyện tranh dành cho phái nữ đều là loại người như vậy. Vì còn trẻ, chưa có nhiều kinh nghiệm yêu đương và đối nhân xử thế, các cô gái ấy tùy hứng, càn quấy, không biết thế giới này chẳng hề xoay quanh mình, cũng chẳng phải đàn ông sinh ra là để phục vụ họ. Kiểu con gái này rất khó chung sống, vì thế đàn ông trưởng thành chỉ chọn cách "phong trần diễn kịch" với họ chứ không chọn yêu đương nghiêm túc, bởi họ quá trẻ con, không biết quan tâm đến cảm nhận của đàn ông.

Khi các cô gái đã lăn lộn trong cuộc đời, chịu nhiều tổn thương trong tình cảm, sự trưởng thành về kinh nghiệm sống dần khiến họ hiểu rằng chú trọng vẻ bề ngoài là ấu trĩ đến nhường nào. Vô số vết thương lòng khiến họ đặt nhan sắc xuống vị trí thứ yếu, từ đó hai kiểu phụ nữ ra đời. Một là những người theo chủ nghĩa thực tế, họ mưu cầu phú quý, đầy tâm cơ, không quan tâm vẻ ngoài của đàn ông mà chỉ chú trọng gia sản và tiền tài, mong mỏi một ngày được "lên cành cao hóa phượng hoàng". Hai là những người phụ nữ hiền thục, họ chỉ bị thu hút bởi những người đàn ông dịu dàng hoặc có tài năng, vẻ ngoài vẫn là thứ yếu. Dù là kiểu phụ nữ nào, đàn ông muốn thu hút họ thì phải có "vốn liếng" của riêng mình. Cái vốn liếng tự nhiên nhất, thì nhân vật chính trong sách của các vị hoàn toàn không thấy có điểm nào thu hút nổi phụ nữ cả.

Tác giả của "Ma Đạo" viết rất hay, ông ấy miêu tả thái độ của từng người phụ nữ một cách rõ ràng rành mạch. Ông không hề ấu trĩ đến mức để tất cả phụ nữ đều yêu nhân vật chính; có người vì lợi ích mà lên giường với hắn, có người lại bị ép buộc trong lòng đầy thù hận. Những người phụ nữ yêu nhân vật chính đều có lý do riêng, và những lý do đó đều được giải thích vô cùng thỏa đáng trong cốt truyện. Đây mới là điểm quan trọng nhất, vì độc giả công nhận tình yêu của họ là hợp lý. Các vị à, các vị ơi! "Nhất kiến chung tình" có lẽ tồn tại, nhưng trong cái xã hội coi trọng lợi ích này, các vị đã thấy được bao nhiêu? Đừng trút sự uất ức vì không được hoan nghênh vào tiểu thuyết. Tiểu thuyết cần sự khách quan, đó là một loại nghệ thuật, chỉ khi tôn trọng nó thì mới viết tốt được, nếu chỉ muốn "ác cảo" (giễu nhại/phá phách) thì tốt nhất đừng viết. Chỉ những người coi văn chương và tiểu thuyết là sở thích hoặc nghề nghiệp mới có thể viết ra tác phẩm hay, bởi họ nghiêm túc, và sự nghiêm túc sẽ giúp họ tiến bộ.

Lấy ví dụ nhé! Có một cuốn sách viết rằng, một nữ sinh khiến nhân vật chính bị tai nạn xe cộ phải nhập viện, thế là cô ta áy náy khóc bên giường bệnh. Được! Lần đầu gặp mặt, vô tình đâm một chàng trai không quen biết vào viện, rồi cảm thấy áy náy đến mức đau buồn vì anh ta. Hừ! Các vị có tin không? Một cô bé mười tuổi ở độ tuổi đó mà còn khóc sao? Các vị đã thấy bao giờ chưa? Vì một chàng trai mới gặp lần đầu tiên?

Điều này làm tại hạ nhớ đến kịch bản phim truyền hình dài tập. Tác giả đó cố tình gượng ép xây dựng tình yêu của phái nữ dành cho nhân vật chính, nhưng tại hạ cho rằng ông ta đã thất bại thảm hại. Được rồi, những khía cạnh này cho thấy sự nông cạn của các tác giả khi hiểu về phụ nữ. Nếu đã không hiểu phụ nữ, tại hạ khuyên các vị hãy bỏ qua, đừng viết về phụ nữ, ít nhất là đừng viết về họ làm nhân vật chính. Được thôi, nếu các vị nhất quyết muốn viết, thì tại hạ chỉ có thể đưa ra vài ý kiến khách quan. Có một kiểu phụ nữ là nữ cường nhân, gián điệp, tinh anh của các gia tộc lớn, hoặc những nữ cường nhân tài năng, công chúa các loại. Những người phụ nữ này khó mà yêu đàn ông, họ chỉ tiếp cận đàn ông vì lợi ích. Vì thế, với kiểu nhân vật này, nếu lý do yêu nhân vật chính không đủ thuyết phục, thì hãy cứ viết là cô ta tiếp cận vì lợi ích và mục đích nào đó đi. (Cố tình gượng ép sẽ khiến tác phẩm của các vị mất đi sức thuyết phục vì lý do không đủ đầy, đây là điều một tác giả sợ nhất).

Kiểu phụ nữ khác là tuyệt đối không yêu nhân vật chính nhưng bị ép buộc phải lên giường, thậm chí họ còn hận nhân vật chính, ví dụ như gia tộc của họ cần nhờ vả nhân vật chính nên dùng con gái làm vật thế chấp (hôn nhân chính trị). Một kiểu phụ nữ khác là vì nhu cầu công việc mới ở bên cạnh nhân vật chính, đối với họ, sự tồn tại của nhân vật chính có hay không cũng chẳng quan trọng, điển hình nhất là a hoàn và thư ký. Cho nên, nếu không thể miêu tả được thì đừng miễn cưỡng, hãy lùi một bước mà chọn cách khác! Đừng nghĩ rằng tất cả phụ nữ đều quan tâm sống chết của nhân vật chính, có những người phụ nữ dù yêu cũng sẽ không cùng nhân vật chính xuống địa ngục đâu. Chỉ khi viết ra được sự không hoàn hảo này mới khiến độc giả cảm thấy chân thực. Một tác phẩm mất đi sự chân thực là sự thất bại của tác giả, bởi lẽ thế giới hoàn mỹ vốn không tồn tại.

Xin các vị hãy viết phụ nữ giống như một người phụ nữ thật sự. Phụ nữ không thể không biết ghen, ghen tuông cũng là đặc trưng của họ. Nhiều tác giả miêu tả mấy người phụ nữ cùng phục vụ một người đàn ông mà không ghen tị, điều đó là không thể. Tâm ghen tuông của phụ nữ mạnh hơn đàn ông gấp ngàn lần! Hai người phụ nữ có thể chung sống hòa bình, nhưng ba người thì không bao giờ.

Tại sao lại viết bình luận? Các vị có biết tại sao tại hạ mở chuyên mục này không? Không phải để dạy các vị viết lách, mà là để tổng kết lại những gì bản thân đã lĩnh ngộ. Đối với tại hạ, viết lách là sở thích, nên tại hạ theo đuổi sự tiến bộ, tiến bộ về văn phong và tư duy. Là một tác giả, khi thích một bộ truyện tranh hay một bộ phim, tại hạ sẽ phân tích kỹ tại sao cốt truyện đó lại thu hút mình, rồi khắc sâu nó vào đại não. Rồi một ngày nào đó, cốt truyện này sẽ trở thành linh cảm bất chợt của tại hạ. Tại hạ cũng sẽ nghiêm túc học hỏi một số thủ pháp viết lách, những thứ như tỉ dụ, ám dụ mà tại hạ đã quên từ lâu, giờ chỉ có thể nhặt lại để sử dụng. Nhiều người viết luận văn đại học có văn phong tốt hơn tại hạ nhiều, nhưng họ không đặt tâm trí vào việc thu hút độc giả, hay nói đúng hơn là họ không cần làm thế. Nhưng tiểu thuyết thì nhất định phải thu hút được người đọc. Việc tổng kết lại như thế này giúp tại hạ ôn lại những kỹ năng đã quên, đồng thời tự nhắc nhở bản thân không được phạm phải những sai lầm đó. Như vậy văn phong của tại hạ mới có thể nâng cao, nên tại hạ khuyên các vị nếu rảnh rỗi cũng hãy chia sẻ quan điểm của mình về những bài viết trên mạng. Lời khuyên của tại hạ không phải là hoàn mỹ, chỉ nhắm vào những cây bút mới vào nghề và những kẻ viết lách kiểu "ác cảo". Tại hạ cực kỳ chán ghét những kẻ không có trách nhiệm với việc viết lách, thái độ không nghiêm túc. Loại người đó không đáng để tại hạ tôn trọng. "Ác cảo" thì thà đừng viết còn hơn!

Bàn về thần. Thần! Các tác giả đều có định nghĩa riêng về thần, nhưng rất ít người có thể viết thành công. Đa số đều thích dùng định nghĩa của con người để viết về thần, đó là thất bại. Những ai từng đọc tiểu thuyết của Hoàng Dịch sẽ biết, trong ấn tượng của ông, thần là một sự tồn tại như thế nào. Trong thế giới hiện nay, sự nhân tính hóa của thần thể hiện ở đâu? Ngoài giáo lý Cơ Đốc giáo ra thì không thấy gì cả, thậm chí sự tồn tại của thần còn là một dấu hỏi.

Vì vậy, những gì các vị nói về thần đều không được độc giả công nhận. Nếu tác giả nói là viết để "ác cảo", thì như quan điểm của tại hạ từ trước đến nay, các vị thà đừng viết còn hơn. Đã viết thì phải viết cho nghiêm túc, cố gắng đảm bảo tính hợp lý và logic. Trong các tác phẩm thời kỳ đầu của Hoàng Dịch, ông cho rằng thần chỉ là một vòng xoáy năng lượng, trong tác phẩm của ông đã mô tả sự huyền bí của loại sức mạnh vĩ đại này. Trong Kinh Thánh, thần là tối cao vô thượng, trí tuệ và hành vi của nó là thứ con người không thể hiểu và đoán định được. Do đó, muốn viết về thần theo thước đo này, bắt buộc phải thể hiện được sự tồn tại tối cao, nhìn xuống chúng sinh như loài kiến cỏ. Vì thế, "Thánh Chiến" của tại hạ cố gắng mô tả sự tối cao của thần và những hành vi không thể đoán định của ngài. Tại hạ tuyệt đối không ngu xuẩn đến mức đi giải thích hành vi của thần, trong tác phẩm càng không đưa ra lý do cho hành vi đó. Lý do nằm trong lòng tại hạ, nhưng tuyệt đối sẽ không nói cho độc giả biết, dù sao thì phỏng đoán cũng là một niềm vui.

Có người cho rằng thần trên Trái Đất là kết quả can thiệp của người ngoài hành tinh, cũng có người cho rằng thế giới là một chiếc máy tính điện tử khổng lồ, thời gian chính là thần, và cái gọi là thần này chỉ là một chương trình quản lý không thể đảo ngược. Dù hình dáng thần trong tiểu thuyết của các vị là gì, thì nhất định phải khiến độc giả tin phục. Giống như tác phẩm mới "Ma Võ Sĩ" của tác giả "Ma Đạo", thần của ông ấy chính là con người, chỉ là những con người có trí tuệ cao đã vứt bỏ nhục thể, còn đại địa là do những kẻ thực dân này xây dựng nên. Vẫn là hai điểm: hợp lý và logic. Muốn độc giả công nhận vị thần trong văn của các vị, thì phải thuyết phục được họ. Tại sao tại hạ lại dùng vị thần trong Kinh Thánh trong "Thánh Chiến"? Đó là bởi đối với hành vi của vị thần này, tại hạ căn bản không cần giải thích, một câu "quyết định của thần không cần giải thích với ngươi" là giải quyết xong hết. À! Tại sao thần lại chọn nhân vật chính? Tại sao lại giúp vùng đất này mà không giúp người Mông Cổ? Có lẽ ngài có lý do riêng, nhưng không cần phải giải thích với con người nhỏ bé như các vị. Các vị có hiểu ý đồ của tại hạ không? Những kẻ từng đọc Kinh Thánh phần lớn sẽ công nhận cách biểu đạt của tại hạ, đúng không nào! Cũng sẽ không ép tại hạ phải giải thích những điểm không hợp lý trong hành vi của thần.

Cái gọi là dòng ý thức, chính là dòng ý thức của những nhân vật trong tiểu thuyết này. Năm, câu chuyện và tình tiết của tiểu thuyết: Chức năng cơ bản của tiểu thuyết nằm ở việc "tự sự". Nếu nói "đề tài của tiểu thuyết" chỉ những "sự việc" trong tiểu thuyết là một khái niệm tĩnh, thì "câu chuyện của tiểu thuyết" và "tình tiết của tiểu thuyết" là hai khái niệm đang vận động liên quan đến việc "kể". Ba khái niệm này (đề tài, câu chuyện và tình tiết) chỉ là ba hình chiếu khác nhau được tạo ra khi ánh sáng chiếu vào "tiểu thuyết" từ các góc độ khác nhau. Một tiểu thuyết gia có đam mê sáng tác mãnh liệt có lẽ sẽ không nghiên cứu chi tiết sự khác biệt giữa các khái niệm này. Vận dụng kinh nghiệm sáng tác và đọc sách nhiều năm, họ có thể viết ra những cuốn tiểu thuyết ra trò. Đây có lẽ là bản năng của tiểu thuyết gia. Sáng tác dựa trên bản năng cũng giống như đứa trẻ mút tay, con kiến tha mồi, là một quá trình rất tự nhiên. Nếu quá câu nệ vào sự khác biệt giữa các khái niệm, e rằng tiểu thuyết gia sẽ đánh mất khả năng sáng tạo; giống như người trong câu thành ngữ "Hàm Đan học bộ", cuối cùng bước đi chẳng học được, chỉ có thể bò về nhà. Nếu không phải đang viết bài phân tích tiểu thuyết, tại hạ có lẽ cũng sẽ không cố tình suy nghĩ về ý nghĩa cụ thể của những khái niệm mơ hồ đó, tất nhiên đây là tại hạ đang tự bào chữa cho mình.

Theo E.M. Forster của Anh - người từng viết tiểu thuyết "Hành trình tới Ấn Độ" và có bài diễn thuyết nổi tiếng "Các khía cạnh của tiểu thuyết" - thì "câu chuyện" chỉ việc "kể lại theo trình tự thời gian", còn "tình tiết" chỉ việc "trên cơ sở kể theo trình tự thời gian, nhấn mạnh mối quan hệ nhân quả giữa các sự kiện".

Nói một cách bình dân, "câu chuyện" chỉ việc nhân vật trong tiểu thuyết sau khi trải qua một sự việc này lại trải qua một sự việc khác. Ví dụ trong "Thủy Hử", trước là Tây Môn Khánh và Phan Kim Liên thông dâm, sau đó Phan Kim Liên đầu độc chết Võ Đại Lang, tiếp đến Võ Tòng giết Phan Kim Liên, rồi Võ Tòng lại giết Tây Môn Khánh. Còn "tình tiết" dường như chỉ việc tại sao nhân vật trong tiểu thuyết sau khi trải qua sự việc này lại trải qua sự việc khác. Hay nói cách khác, giữa sự việc này và sự việc kia có mối liên hệ tất yếu hay ngẫu nhiên nào. Tại sao Tây Môn Khánh lại cấu kết thông dâm với Phan Kim Liên? Chuyện Tây Môn Khánh là một kẻ phong lưu tạm không bàn tới, nhưng Phan Kim Liên cũng chẳng phải loại tốt lành gì. Tại sao Phan Kim Liên lại đầu độc Võ Đại Lang? Đương nhiên là vì Võ Đại Lang không biết phong tình lại còn lải nhải. Tại sao Võ Tòng lại giết Phan Kim Liên và Tây Môn Khánh mà không áp giải hai kẻ ác đó tới quan phủ? Vì Phan Kim Liên và Tây Môn Khánh đã giết anh trai hắn, vả lại bản thân Võ Tòng cũng là một hán tử không sợ trời không sợ đất, hơn nữa quan phủ cũng chẳng phải thứ tốt đẹp gì.

Người ta thường nói một cuốn tiểu thuyết rất thú vị. Câu này đại khái là chỉ câu chuyện của tiểu thuyết mới mẻ, độc đáo, khúc chiết mê người, và tình tiết của tiểu thuyết sinh động, đáng suy ngẫm, cảm động, sâu sắc. Những cuốn tiểu thuyết quá chú trọng sự mới lạ của câu chuyện mà bỏ qua chiều sâu và độ tin cậy của tình tiết, có thể tham khảo tiểu thuyết võ hiệp của Kim Dung và những người khác. Còn những cuốn tiểu thuyết quá coi thường cấu trúc câu chuyện, chỉ biết xoay quanh logic của tình tiết, có thể tham khảo một số tiểu thuyết hiện đại phái có quan điểm cực đoan trong thế kỷ 20. Nói đi cũng phải nói lại, thực tế trên thế giới không tồn tại phương pháp sáng tác tiểu thuyết lý tưởng nhất hay cuốn tiểu thuyết hoàn mỹ nhất. Bởi lẽ thế giới không chỉ có hai người: một tác giả và một độc giả, để hai người này có thể bàn bạc ra phương án thiết kế "câu chuyện" và "tình tiết" tối ưu.

Sáu, chi tiết của tiểu thuyết: Miêu tả chi tiết trong tiểu thuyết là nguyên nhân căn bản khiến tiểu thuyết hình thành. Miêu tả chi tiết thường chỉ việc miêu tả những thứ có thể nhìn thấy và miêu tả tâm lý. Những thứ có thể nhìn thấy bao gồm môi trường, phong cảnh tự nhiên, bối cảnh xã hội, bối cảnh lịch sử, ngoại hình và hành động của nhân vật, đối thoại, v.v. Tâm lý, đương nhiên là chỉ tâm lý của nhân vật.

Trong một dịp tình cờ, tại hạ nói chuyện với một chàng trai trẻ về tiểu thuyết, cậu ta nói: "Tôi thấy chán ngấy cái từ 'chi tiết' rồi!" Đúng vậy, từ này quả thực khiến người ta chán ngấy, nhưng nó lại là sự thật mà tiểu thuyết (không chỉ tiểu thuyết) không thể né tránh. Chưa từng có cuốn tiểu thuyết nào không có chi tiết, cũng như chưa từng có con người nào không có cơ thể. Một bài tiểu thuyết có thể chỉ chứa một loại miêu tả chi tiết, nhưng không thể hoàn toàn không có. Ví dụ như truyện ngắn "Sát nhân" của Hemingway, toàn văn hầu như đều là đối thoại, những đoạn đối thoại sống động đó chính là chi tiết chống đỡ cho bài tiểu thuyết này. Một số trường phái tiểu thuyết, như tiểu thuyết mới của Pháp với việc miêu tả "vật", hay tiểu thuyết dòng ý thức với việc miêu tả tâm lý, chính là kết quả của việc nhấn mạnh vào một khía cạnh chi tiết nào đó của tiểu thuyết. Những tiểu thuyết gia vĩ đại chắc chắn là những người có cách miêu tả chi tiết độc đáo và đầy tinh thần đổi mới. Những kiệt tác trường thiên xuất sắc trong lịch sử nhân loại càng là điển phạm của miêu tả chi tiết. Ví dụ "Những người khốn khổ" của Victor Hugo, ngòi bút bao quát hầu như mọi chi tiết về xã hội, lịch sử, tự nhiên, hành động nhân vật, tâm lý, v.v. Sức lay động của những cuốn tiểu thuyết như vậy đối với độc giả đương nhiên bền bỉ và mạnh mẽ. Nhờ có miêu tả chi tiết, tiểu thuyết mới có độ dài. Độ dài của tiểu thuyết được cấu thành từ những chi tiết đầy sức sống. Mà bản thân độ dài của tiểu thuyết không có phân định ưu khuyết. Một cuốn tiểu thuyết dài tồi tệ, dù nó có dài đến đâu, cũng không thể địch lại tác dụng khai sáng nhân tính của một bài truyện ngắn xuất sắc. Ở những tiểu thuyết gia năng lực kém, việc phiến diện theo đuổi độ dài của tiểu thuyết đã trở thành một căn bệnh phổ biến. Dường như nếu không dài, sự tồn tại của họ với tư cách tiểu thuyết gia sẽ bị đặt dấu hỏi. Để tăng độ dài, họ cố nhồi nhét vào tiểu thuyết những chi tiết miêu tả thấp kém, nhạt nhẽo. "Tiểu thuyết thông tục" đang phổ biến hiện nay cơ bản đều có tâm thái sáng tác như vậy. Sự trống rỗng của chi tiết tất yếu khiến những cuốn tiểu thuyết này trở nên sưng phù và giả tạo. Từ tận đáy lòng, tại hạ cũng có thể hiểu những tác giả "tiểu thuyết thông tục" đó, ai cũng là người, đều có ý muốn lừa người cả thôi. Chắp vá ra một cuốn trường thiên để lừa tiền độc giả, chỉ cần độc giả cam tâm tình nguyện thì cũng không phải không thể.

Khổng Thánh nhân nói "Ngô nhật tam tỉnh ngô thân", tại hạ cũng thử làm bộ làm tịch tự phản tỉnh một chút. Những cuốn tiểu thuyết từng khiến tại hạ xúc động, khiến tại hạ khâm phục, độ dài của chúng đi đến đâu, cũng chính là lúc những chi tiết miêu tả tinh xảo và cảm động lòng người như cây kim đâm vào cơ thể tại hạ. Trong "Bị sỉ nhục và bị lăng mạ" của Dostoevsky, những lời nói của cô bé Nelly trước khi chết, cũng như môi trường lúc đó và tâm lý của Vanya, những miêu tả này khiến người ta không thể không rơi lệ. Tuy nhiên, khiến người ta rơi lệ chưa hẳn là thước đo tuyệt đối để đánh giá một cuốn tiểu thuyết có xuất sắc hay không.

Miêu tả hành động có ý nghĩa: Hành động được nhân cách hóa có thể tạo ra những bức tranh sinh động sắc nét và khiến đối thoại trở nên đầy sức sống - William Tabbot.

Khi mới bắt đầu viết lách, tôi đã nghiêm túc tiếp thu lời khuyên của một người bạn rằng: hành động của nhân vật đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của câu chuyện. Thế nhưng, trong những phân cảnh tĩnh lặng, khi nhân vật đang đối thoại hoặc lắng nghe, tôi lại gặp khó khăn. Tôi sai lầm khi nghĩ rằng chỉ cần chèn vài từ "động tác" ngắn gọn là đủ. Vì vậy, những đoạn văn của tôi tràn ngập các cụm từ như "anh ta gật đầu", "cô ấy nhún vai", "anh ta đứng dậy", "ngồi xuống" hoặc "vắt chéo chân". Tôi thậm chí còn để nhân vật của mình nhìn, ngáp, mỉm cười, thở dài. Đó đều là những "hành động" tôi dùng khi nhân vật đối thoại, tôi đã nhầm lẫn giữa "miêu tả hành động có ý nghĩa" với việc viết những "động tác" đơn lẻ. Do những từ ngữ thừa thãi này xuất hiện quá dày đặc, bản thảo của tôi buộc phải bỏ đi. Thời gian và các buổi hội thảo về sáng tác tiểu thuyết đã giúp tôi sửa chữa những khuyết điểm đó. Tôi hiểu ra rằng, những lời trần thuật khô khan cũng giống như các động tác tầm thường, đều là kẻ thù của tiểu thuyết. Cuối cùng, tôi cũng hiểu, chỉ khi hành động của con người gắn liền với tình cảm, thái độ, tư thế hoặc biểu cảm, chúng mới trở thành những hành động có ý nghĩa. Đó là hành động nhân cách hóa, có khả năng tạo ra những khung cảnh sinh động, sắc nét và khiến lời thoại trở nên đầy sức sống.

Tôi lấy một ví dụ cho các bạn xem: Trung sĩ Hawkins và Trung úy Carruthers là hai thám tử của sở cảnh sát, họ đang thảo luận về một vụ án giết người trong văn phòng của Trung sĩ. Hawkins nhìn Carruthers: "Có vài chi tiết vẫn chưa rõ ràng, Trung úy. Chiếc giày màu xanh này là của ai? Còn chiếc chìa khóa này nữa, nó là loại chìa khóa rẻ tiền, rốt cuộc là của cửa chính, ổ khóa treo hay của vali du lịch đây?" Carruthers nhún vai, Hawkins bỏ hai món đồ đó vào ngăn kéo. Carruthers đứng dậy: "Có lẽ chúng ta có thể nhận được thêm manh mối từ phía nhân viên pháp y." Anh ta bước về phía cửa. "Báo cáo khám nghiệm tử thi của ông ta đáng lẽ phải nằm trên bàn tôi rồi. Đừng lo lắng, Hawkins, chúng ta sẽ sớm làm sáng tỏ sự thật thôi." Anh ta rời khỏi văn phòng. Phân cảnh này thiếu đi hiệu quả kịch tính, những động từ khô khan như: nhìn, nhún vai, đặt, đứng, bước và rời đi, không có từ nào miêu tả được ý đồ, thái độ, tư thế hay biểu cảm. Chúng không hề bộc lộ cảm xúc của hai người này.

Hãy xem lại, khi những động từ khô khan đó được thay bằng những hoạt động sinh động, phân cảnh lập tức trở nên tràn đầy sức sống. Hawkins nghiêng người về phía trước, ngón tay chỉ vào các món đồ trên bàn: "Có vài sự thật vẫn chưa rõ ràng, Trung úy. Chiếc giày màu xanh này là của ai? Còn chiếc chìa khóa rẻ tiền này, rốt cuộc là của cửa chính, ổ khóa treo hay của vali du lịch?" Anh ta nhét chúng vào ngăn kéo, "bộp" một tiếng đóng sập lại. Carruthers mỉm cười đứng dậy, vỗ vai Hawkins: "Có lẽ chúng ta có thể nhận thêm manh mối từ nhân viên pháp y. Báo cáo của ông ta đáng lẽ phải nằm trên bàn tôi rồi. Đừng lo, Hawkins, tôi tin chúng ta sẽ sớm làm sáng tỏ sự thật thôi." Anh ta ung dung bước ra khỏi văn phòng. Bây giờ cảm xúc của phân cảnh đã rất rõ ràng. Mỗi hành động đều liên quan đến tư thế, thái độ và biểu cảm. Chúng ta thấy được sự phiền não của Hawkins, cũng như cách Carruthers dùng sự tự tin để xua tan nỗi lo ấy. Những từ ngữ và hành động bổ trợ cho nhau.

Ví dụ dưới đây là cuộc đối thoại của hai cậu bé ngoài cửa một căn nhà cũ. "Nhanh lên, Johnny, chúng ta vào thôi." Billy nói. Johnny nhìn cậu ta: "Tớ nghe nói ở đây có ma, người ta bảo họ từng nhìn thấy linh hồn." "À ồ! Làm gì có ma chứ, đó chỉ là lời hù dọa thôi." Billy bước lên hiên nhà. Johnny theo sau. Khi vừa tới cửa trước, cậu nghe thấy một tiếng thét, lập tức quay đầu bỏ chạy. Ở đây lại xuất hiện những động từ vô sắc: nói, nhìn, bước, theo, tới, nghe thấy và quay đầu. Mục đích của đoạn đối thoại này là muốn cho chúng ta biết Billy dùng phép khích tướng để cổ vũ Johnny vào căn nhà ma. Nhưng đối thoại không hề liên quan đến tư thế. Bây giờ, hãy để những hành động này truyền tải thái độ, tư thế và biểu cảm để làm sống động phân cảnh. "Nhanh lên, Johnny, chúng ta vào thôi." Billy đoán chắc cậu ta không dám vào. Johnny tái mặt, giọng nói thậm chí còn run rẩy: "Tớ nghe nói ở đây có ma, người ta bảo họ từng nhìn thấy linh hồn." "À ồ, làm gì có ma chứ, đó chỉ là lời hù dọa thôi." Billy nghênh ngang bước lên bậc thang, cậu liếc nhìn Johnny đang đứng ngoài cửa với ánh mắt thách thức. Johnny liếc nhìn ra sau lưng Billy, cuối cùng lại nhích lên phía trước. Cậu cố tỏ ra can đảm, nhưng vẫn run rẩy không ngừng trước cửa chính. Đúng lúc đó, cậu nghe thấy một tiếng thét, một tiếng thét kinh hoàng. Cậu cắm đầu chạy xuống bậc thang, lao ra khỏi cổng. Lúc này, phân cảnh đã có tông màu kinh dị, thổi hồn vào khung cảnh nhỏ bé này, ý chính cũng vô cùng rõ ràng. Trong cả hai ví dụ, lời thoại hoàn toàn không thay đổi, chỉ có miêu tả hành động là có sự khác biệt. Chính những miêu tả hành động đã được cải biên này mới giúp người đọc hiểu rõ hơn về các phân cảnh.

Về sự khởi đầu của văn chương, bài viết này nhắm đến các loại tiểu thuyết ngoài thể loại giả tưởng. Phần giới thiệu tiểu thuyết vô cùng quan trọng, đó là cửa sổ thu hút độc giả. Đa số mọi người không có đủ kiên nhẫn để đọc hết cả cuốn tiểu thuyết mới đánh giá bút lực của bạn, trừ khi được giới thiệu, nếu không họ chỉ liếc qua phần giới thiệu là quyết định có xem tiếp hay không. Tuy nhiên, nhiều trang web không đặt phần giới thiệu ở vị trí nổi bật, điểm này trang "Khởi Điểm" (Qidian) làm rất tốt, độc giả có thể xem giới thiệu trước rồi mới quyết định. Khi không thể xem được giới thiệu của tiểu thuyết, thì tên sách chính là thứ thể hiện gu thẩm mỹ của tác giả. Thông thường, một tác giả có gu và có bút lực sẽ không chọn những cái tên quá trực bạch, ví dụ như "Tôi là XXX", "Phong lưu XXX"... nhìn vào là thấy ngay sự tầm thường xộc lên. Cấu trúc và tên sách đã quyết định xong, thì phải bắt đầu viết. Là một tác giả giỏi, cần phải luôn nghĩ cho độc giả, hy sinh vì việc viết lách chứ không phải làm theo ý mình. Không độc giả nào muốn ngay khi bắt đầu đã phải "nuốt" một đống thiết lập và dữ liệu mà tác giả liệt kê. Tiểu thuyết không phải là báo cáo. Tin rằng rất nhiều độc giả khi xem tiểu thuyết đều bỏ qua lời tựa để xem thẳng vào chương một. Vì vậy, những thứ gọi là thiết lập và dữ liệu đó đều là tác giả tự dùng cho mình, đưa vào chính văn không phải là điều khôn ngoan. Hãy đặt mình vào vị trí người khác, không ai có kiên nhẫn với những thứ đó cả, đối với độc giả chúng là thứ có cũng được, không có cũng chẳng sao. Bạn có thể mở một chuyên mục riêng để đặt chúng vào, nhưng đừng đặt trong chính văn. Ví dụ cách làm tệ nhất: "Yêu tinh: AT15 DC20 MV30", hay "Trên vùng đất này có tinh linh, ma tộc, người lùn... người lùn XXX, ma tộc rất tàn bạo XXX". Chúng ta không phải đang chơi game, sẽ không có nhiều người hứng thú với những dữ liệu mang tính con số này. Viết tiểu thuyết không giống viết báo cáo, báo cáo là loại văn hóa con số khô khan, không mấy ai thích đọc. Hơn nữa, trong kỹ thuật viết, những dữ liệu này nên được mô tả một cách dần dần, lặng lẽ trong bài viết, chứ không phải ngay từ đầu đã phơi bày tất cả.

Tác giả không nên dồn ép thế giới mình miêu tả vào đầu độc giả ngay một lúc ở đầu bài viết, mà nên miêu tả dần dần trong chính văn, đây vốn là bài kiểm tra năng lực biểu đạt của tác giả. Tiểu thuyết là thứ dùng chữ viết, tác giả không thể liệt kê theo kiểu danh mục. Hãy dùng thủ pháp chữ viết để miêu tả: thủ pháp tầm trung là "Tinh linh là sinh vật tai dài sống trong rừng, chúng yêu thiên nhiên, trời sinh xinh đẹp, thân thủ rất linh hoạt nhưng sức mạnh yếu đuối." Thủ pháp thượng thừa là dùng kịch tính hoặc đối lập để miêu tả: "(Nhân vật chính) gặp tinh linh trong rừng, sinh vật trong truyền thuyết này có đôi tai dài. Ngay cái nhìn đầu tiên khi thấy con tinh linh này, (nhân vật chính) đã bị vẻ đẹp của nó làm cho chấn động, anh ta thậm chí không phân biệt được con tinh linh này là nam hay nữ, chỉ biết cô ấy quá đẹp, như đóa hoa nở rộ trên thảo nguyên. Nhưng (nhân vật chính) lại tự mình cảm nhận được tinh linh không chỉ có vẻ ngoài xinh đẹp, chúng như hoa hồng có gai, cung tên của (nhân vật chính) hoàn toàn không bắn trúng chúng, trong rừng rậm chúng như cá gặp nước, nhảy nhót linh hoạt giữa các cành cây, dùng thân cây để né tránh mũi tên của (nhân vật chính)." Dùng thủ pháp như vậy để dần dần gieo rắc hình ảnh tinh linh vào lòng người. Nhưng đây là những thủ pháp dùng trong chính văn, vì vậy lúc mới bắt đầu sách không dùng đến. Độc giả là sinh vật dễ cảm thấy phiền phức, cho nên lúc khởi đầu cuốn sách đừng làm mọi thứ trở nên hỗn loạn, đưa ra một đống tên người, tên đất, nhồi nhét bắt độc giả phải nhớ. Do đó, hãy nêu một địa điểm đơn giản, miêu tả một chút, sau đó sắp xếp nhân vật chính, nhân vật phụ xuất hiện hợp lý, tên đất và tên người đừng xuất hiện quá nhiều khiến độc giả hoa mắt. Tác giả giỏi là người đi từ nông đến sâu.

Phần mở đầu của bài viết là sự dàn dựng, giới thiệu sự xuất hiện của nhân vật chính và bối cảnh của khung hình đầu tiên. Về nhân vật chính, nếu muốn nhân vật chính giàu cá tính, thì tính cách không được chạy theo trào lưu. Điều này đối với những người có mối quan hệ xã hội rộng rãi thì miêu tả sẽ dễ hơn, vì họ đã thấy đủ mọi thái thái nhân sinh. Nhưng đối với một số người sống khép kín, chỉ có thể lấy truyện tranh và phim ảnh làm mẫu để cân nhắc hình thái một nhân vật chính. Nhưng hãy nhớ một điều, trên thế giới không có người hoàn hảo. Nếu trong tiểu thuyết xuất hiện nhân vật chính hoàn hảo, thì đối với tác giả đó là một thất bại. Độc giả đều có những khuyết điểm, ví dụ như không được yêu mến, vì vậy họ sẽ nhập tâm vào tiểu thuyết để tìm kiếm sự an ủi, cho nên bối cảnh tương đồng giữa nhân vật chính trong tiểu thuyết và họ sẽ tạo ra sự cộng hưởng, đây là kiểu viết thương mại dựa trên nhu cầu thị trường. Nhưng đối với một cuốn tiểu thuyết hay, điểm này không quan trọng, chỉ cần viết nhân vật chính giống như một con người, có cá tính riêng biệt, chứ không phải mỹ nam tử tuyệt đối hoàn hảo. Như vậy độ tin cậy thấp, hơn nữa đối với tác giả, tư liệu viết lách sẽ quá hẹp hòi và tục tằng. Hiện nay, nhân vật chính hoàn hảo chính là thất bại, đó là vì rất nhiều tác giả tầm thường viết nhân vật chính của họ quá hoàn hảo. Kiểu này lúc đầu còn được, nhưng loại sách này nhiều lên sẽ khiến độc giả chán ngán, nhân vật chính cũng mất đi cảm giác về tính cách. Do đó, cố gắng đừng dồn các điều kiện như đẹp trai, giàu có, thông minh lên người nhân vật chính. Nhân vật chính quá hoàn hảo sẽ không có nhiều cảm giác chân thực và sự tồn tại, vậy thì chẳng còn gì để viết. Quan trọng hơn, kiểu nhân vật này xuất hiện quá nhiều. Đặc biệt là đẹp trai, nhiều tác giả cho rằng đẹp trai là tất cả, nhưng không phải vậy. Lấy ví dụ, chắc hẳn nhiều người từng xem truyện tranh thiếu nữ, 99% nữ tác giả trong đó đều xoay quanh việc yêu đương, và đều yêu những nam chính đẹp trai, giàu có, lạnh lùng. Theo ý kiến cá nhân, nữ chính trong truyện này không có việc gì làm sao? Ngày ngày chỉ nghĩ cách làm sao để lay động chàng trai đẹp trai, mơ tưởng những người đàn ông đó đối xử tốt với mình thế nào. Đàn ông tốt nhất là giàu có, đẹp trai, là ngôi sao thì càng hoàn hảo. Tôi nghĩ... có người đàn ông như vậy sao? Người đàn ông như vậy sẽ để mắt đến người phụ nữ như thế này sao? Có lẽ vì tôi là đàn ông nên không hiểu tâm tư phụ nữ, vì vậy tôi cho rằng nếu một cuốn sách miêu tả một cô gái xinh đẹp vô tư yêu một chàng trai bình thường, chủ đề này sẽ thu hút tôi hơn. Và chàng trai có vẻ ngoài bình thường đó lại sở hữu những ưu điểm khó thấy, ưu điểm này lại được một tiểu thư nhà giàu phát hiện ra, dẫn đến chuyện tình tay ba... nói xa quá rồi. Trong truyện tranh thiếu nữ, câu chuyện về "彼男彼女" (Kare Kano) khá thu hút tôi, vì nữ chính trong đó rất có cá tính, mang lại cảm giác khác biệt so với các nữ chính khác. Chính sự khác biệt đó tạo nên sức hút cá tính rõ rệt, độc giả đều đang xem những nhân vật khác biệt như thế này.

Tiếp theo nói về năng lực của nhân vật chính, thường là sức mạnh, ngoại hình, trí tuệ, vận may. Về vận may thì không nói nhiều, cái gọi là "không khéo không thành sách", cho nên không tác giả nào ngoại lệ trong việc sắp xếp kỳ ngộ cho nhân vật chính, yêu cầu duy nhất của tôi là phải hợp lý. Ngoại hình thì tin rằng mỗi độc giả đều có thể viết tốt, vì miêu tả cái này không quá khó, tuy có kỹ thuật để nghiên cứu nhưng tôi không hứng thú nói nhiều. Nhưng chỉ có một điểm, xem qua nhiều sách như vậy, tôi không thấy nhân vật chính đẹp trai được ưa chuộng trong các tác phẩm dành cho nam giới. Bình thường là tiêu chuẩn cơ bản nhất. Còn xấu xí ư? Cái này yêu cầu đối với tác giả khá cao. Đến lượt sức mạnh, vẫn là một câu, đừng viết thành hoàn hảo, điều này đối nghịch với trí tuệ. Thông thường tôi kỳ vọng người có sức vóc thì trí tuệ không cao, người thông minh thì tay không trói chặt được gà. Tất nhiên trong sách có ngoại lệ, nhưng tuyệt đối không được là nhân vật chính, những cuốn sách như vậy quá nhiều, hiện nay đã mất đi sức hút. Hơn nữa nói về tác phẩm ma huyễn về sức mạnh, nhiều người vẫn muốn nhân vật chính "Ma Võ song tu". Haizz! Thứ nhất, vẫn là câu cũ, tác phẩm kiểu này quá nhiều. Thứ hai, bạn viết nhân vật chính vô địch thiên hạ thì ngày tiểu thuyết của bạn bị "bỏ lửng" (đứt gánh giữa đường) không còn xa. Còn nhiều tác giả thích "Ngũ tố ma pháp toàn năng", nhất định phải viết nhân vật chính hoàn hảo đến mức cực điểm, mà không học theo tác giả "Ma Đạo", nhân vật Rebo nói thật là ma lực gần như bằng không, nhưng cậu ta có một người thầy giỏi, dạy dỗ cậu cực kỳ thông minh, cậu ta nhìn như Ma Võ song tu, nhưng thực chất toàn là lừa đảo, sức mạnh của cậu hoàn toàn đến từ đạo cụ. Đúng! Mỗi tác giả đều sẽ cho nhân vật chính một ưu thế đặc biệt về năng lực, nhưng tác giả giỏi sẽ không cho nhân vật chính quá nhiều thứ, vì như vậy sẽ hạn chế sự phát huy của họ. Ví dụ, nhân vật chính trong "Số tự sinh mệnh", ngoài lĩnh vực tính toán điện tử xuất sắc ra, hoàn toàn là vai trò của một nhân viên kỹ thuật, trong đó vai trò thương nhân rất nhạt. Nhân vật chính không biết võ công, không biết ma pháp, càng không có siêu năng lực, thậm chí còn gặp vài lần ám sát. Nhưng nhân vật chính như vậy lại rất thu hút người đọc. Nếu nhân vật chính của cuốn sách này vừa luyện khí công, vừa học ma pháp, lại còn dính dáng đến tu chân, thôi xong! Tôi cũng đừng đọc nữa. Cách tốt nhất là cho nhân vật chính chỉ có một điểm đặc biệt, những thứ khác hoàn toàn bình thường, đối với tác giả giỏi như vậy là quá dư thừa, vì họ giỏi vận dụng linh hoạt điểm đặc biệt đó để mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân vật chính. Ví dụ, "Trọng sinh truyền thuyết", ưu thế duy nhất của nhân vật chính là biết lịch sử đến năm 2003, như vậy đã không đủ sao? Đối với tác giả, đủ rồi. Vì vậy cậu ta là một nhà văn xuất sắc. Còn một số tác phẩm, độc giả quay về quá khứ không nói, còn đi học võ công, luyện nội lực. Ôi trời! Trí tuệ, phương diện này yêu cầu đối với tác giả là cao nhất, làm sao để miêu tả được trí tuệ của nhân vật chính, chỉ có thể thông qua một số tình tiết để làm nổi bật. Vài ba câu nói IQ của cậu ta cao bao nhiêu, thành tích học tập tốt thế nào là không có sức thuyết phục. Hiện nay nhân vật chính kiểu sức mạnh quá nhiều, rất ít thấy nhân vật chính có trí tuệ. "Tùy ba trục lưu chi nhất đại quân sư" chính là đại diện tiêu biểu cho kiểu trí tuệ, nhân vật chính kiểu trí tuệ thường tay không trói chặt được gà, nhưng lại là nhân vật chính được yêu thích nhất, cũng là nhân vật chính khó viết nhất. Vì điều này thử thách trí tuệ và bút lực của tác giả, người dám viết không nhiều. Một cuốn sách hay, đặc điểm lớn nhất chính là cảm giác bí ẩn của tác giả, nhân vật chính có một bí mật kinh người, nhưng chỉ có nhân vật chính và độc giả biết. Những người khác hoàn toàn không biết. Tôi không hiểu tại sao nhiều tác giả thích để nhân vật chính tiết lộ bí mật cho bạn bè hoặc người yêu, để cầu cái gọi là "thành thật với nhau". Đó là lời nói nhảm, trong thực tế không ai dễ dàng tiết lộ bí mật của mình, dù là bạn gái thân thiết đến mấy cũng không được. Tôi sở dĩ thích "Kỳ hồn" đến vậy, đó là vì sự tồn tại của Sai là bí mật của riêng nhân vật chính, không một ai biết, người khác chỉ có thể đoán, đoán không ra hoặc đoán sai, đây mới là điểm bán hàng. Vì vậy đừng chịu ảnh hưởng của phim truyền hình dài tập, sao chép tình tiết phim, đó là điều cực kỳ thiếu lý trí, hãy thử nghĩ, nếu tôi thực sự có bí mật này thì tôi có nói cho người khác không, sau khi nói ra sẽ xảy ra hậu quả gì.

Về tình cảm, nhiều tác giả thích gán cho nhân vật chính một mỹ nữ, hoặc nhiều mỹ nữ, tác giả kiểu này rất nhiều, nhiều lên thì nhân vật chính nào cũng rập khuôn. Trong quá nhiều cuốn sách, nhân vật chính quá dễ dàng trao đi tình cảm, khiến tôi không hiểu những tác giả đó đã từng yêu chưa. Trên đời này có rất nhiều loại người, trong đó có một loại người không có chút trinh tiết nào, cơ bản giống như những cô gái ngốc nghếch, chỉ cần đẹp trai là vô điều kiện yêu, còn dán tiền vào, gọi tắt là nuôi "tiểu bạch kiểm". Tuy nam nữ có khác biệt, đàn ông nuôi phụ nữ là lẽ đương nhiên, nhưng nhân vật chính trong những cuốn sách đó cho người ta cảm giác tình cảm của họ quá rẻ mạt, thấy một người yêu một người, chỉ cần xinh đẹp là lên giường. Trời ạ! Các người rốt cuộc có biết "yêu từ cái nhìn đầu tiên" rất hiếm khi xảy ra không? Nếu con gái chỉ cần đẹp trai là yêu đối phương, vậy những mỹ nữ trên truyền hình đều đủ cho các người yêu rồi. Sùng bái ngôi sao, nhìn vẻ ngoài của người khác, đó không phải là tình yêu! Đó là mê đắm, mê đắm một người không thể sâu đậm đến mức trả giá tất cả cho cô ấy, ít nhất trong lúc sinh tử sẽ không cùng cô ấy đồng cam cộng khổ. Nhưng tình yêu đích thực quả thực là vô tư, yêu một người sẽ không chỉ nhìn vẻ ngoài, yêu một người là yêu khí chất và tính cách của người đó. Một cô gái tính cách nóng nảy, miệng đầy lời lẽ thô tục, lớn lên rất xinh đẹp, bạn sẽ yêu cô ấy không? Rất tốt! Nhiều nhân vật chính là loại "xương hèn", yêu một cách phi lý, hơn nữa giống như kẻ bị ngược đãi, mặc cho đánh mắng, mặc cho lừa gạt. Thấy loại sách này, tôi chỉ biết thở dài, chẳng lẽ địa vị nam nữ Trung Quốc hiện nay đã chênh lệch đến mức này sao? Nam sinh nào cũng như con mèo đực đang phát tình? Được rồi. Hãy nói đến quá trình yêu đương của bản thân, hồi trung học tôi rất thích một nữ sinh, cô ấy lớn lên rất bình thường, không xinh đẹp như ngôi sao điện ảnh, nhưng cô ấy không đeo kính, để mái tóc dài, thường lặng lẽ ngồi ở góc lớp học đọc sách. Cô ấy không có kẻ thù nào trong lớp, đối với ai cũng rất tốt. Trong lớp còn một nữ sinh khác, lúc đó cô ấy đã vừa học vừa làm, là một người mẫu, người này mắt nhìn rất cao, đàn ông trong mắt cô ta không đáng một xu. Tôi rất phản cảm với cô gái này, ở lâu mới thấy, khuôn mặt xinh đẹp, đắp bằng tiền bạc của cô ta giống như một mụ phù thủy xấu xí, một chiếc mặt nạ giả dối. Nhưng tôi rất thích cô gái trầm tĩnh kia, vì khí chất, tính cách của cô ấy đều tạo cho tôi thiện cảm, đây là cảm giác tích lũy suốt ba năm làm bạn cùng lớp. Trong lớp có một lớp trưởng, lớn lên rất nho nhã, gia cảnh nghèo khó, cha không biết ở đâu, mẹ rất vất vả nuôi cậu ta đi học.

Vì vậy, cậu ấy rất nỗ lực, thành tích tốt đến mức khiến tôi chẳng còn hơi sức đâu mà ghen tị. Tôi biết rất rõ những tiêu chuẩn về người đàn ông lý tưởng của cô bạn người mẫu kia. Không! Phải nói là cả trường đều biết: mạnh mẽ, giàu có, đẹp trai, dịu dàng, v.v. Bạn có tin không? Vẻ đẹp của cô gái đó, ngoài việc lúc mới vào lớp mười chưa ai biết gốc gác ra, thì cả trường không có lấy một nam sinh nào thích cô ta, thậm chí việc lấy cô ta làm đối tượng để thỏa mãn nhu cầu sinh lý cũng khiến người ta thấy ghê tởm. Cô người mẫu xinh đẹp này cuối cùng đã từ bỏ tiêu chuẩn của mình, yêu điên cuồng cậu lớp trưởng lớp chúng tôi. Cậu lớp trưởng ngoài thông minh và dịu dàng ra thì chẳng có điểm nào phù hợp với tiêu chuẩn của cô ta cả, nhưng cô gái xinh đẹp này lại yêu đến sống dở chết dở, cuối cùng còn đe dọa nhảy lầu tự tử.

Nhưng lớp trưởng lớp chúng tôi rất "cool", cũng có lập trường vô cùng kiên định, cậu ấy nói: "Cô rất đẹp! Tôi thừa nhận. Nhưng điều đó không có nghĩa là tôi sẽ thích cô, tính cách của cô không hợp với tôi." Lớp trưởng đại nhân kiên quyết từ chối cô ta, mà lại đem lòng yêu cô bạn cùng lớp dịu dàng kia. Tôi không hiểu rõ câu chuyện bên trong, vì lúc đó sắp lên lớp mười một, hơn nữa tôi chỉ có thiện cảm với cô bạn dịu dàng ấy chứ chưa đến mức bất chấp tất cả, nên không chú ý kỹ. Nhưng nghe nói cô gái đó đã từ chối, cô ấy thích một anh hàng xóm bình thường, nghe nói anh chàng đó chăm sóc cô ấy từ nhỏ đến lớn, giống như một người cha vậy. Thế là lớp trưởng đáng thương của tôi thất tình. Về bản thân tôi mà nói, dù là lớp trưởng hay cô gái dịu dàng kia, tình yêu của họ đều rất thuần khiết và hợp lý, không giống như phần lớn tiểu thuyết, cứ cưỡng ép gán ghép một cách vô lý. Chín mươi chín phần trăm tình cảm nảy sinh từ việc tiếp xúc lâu ngày, đó là sự thấu hiểu về tính cách, thái độ và ưu điểm của đối phương, chính vì hiểu mới yêu.

Sở dĩ tôi thích cô bạn dịu dàng kia và phản cảm với cô bạn người mẫu là do tình cảm tích lũy suốt ba năm cùng lớp, còn tôi nghĩ cô bạn dịu dàng kia yêu anh hàng xóm là vì cô ấy đã cùng anh ta lớn lên, thấu hiểu mọi ưu khuyết điểm của anh ta. Phụ nữ trên đời có rất nhiều loại, thường thì kiểu chỉ nhìn vào khuôn mặt chỉ xuất hiện ở những học sinh trung học, những người chưa bước chân vào xã hội, không hiểu sự hiểm ác của thế gian và chưa có kinh nghiệm yêu đương. Phụ nữ trưởng thành sẽ không xảy ra chuyện này, tôi nói là "thường", dị loại thì vẫn có, ít nhất tôi biết có một người. Loại phụ nữ thứ hai, quá trưởng thành, cực kỳ thực dụng, họ mới là người quản lý về ngoại hình và nhân phẩm, chỉ cần có tiền là được, có quyền có thế cũng xong, điểm này không cần tôi nói nhiều nữa. Loại thứ ba là loại hiếm nhất, họ có quan niệm tình cảm kiên định, thường sẽ yêu một chàng trai bình thường không nổi bật, hơn nữa còn lặng lẽ hy sinh, thường là những người phụ nữ trưởng thành hoặc đã trải qua quá nhiều trắc trở trên đường tình mới hình thành nên kiểu phụ nữ này. Hơn nữa họ thường lớn tuổi hơn (con gái trẻ tuổi tuyệt đối không thể nào), là sinh viên đại học. Tính cách dịu dàng, chu đáo, thấu hiểu lòng người, vì có thể nói họ đã nhìn thấu đàn ông.

Kiểu phụ nữ này chỉ cần không xấu xí thì tuyệt đối sẽ được yêu mến, tiếp xúc lâu ngày sẽ khiến bất kỳ người đàn ông nào cũng phải phát điên vì họ. Tôi thấy ngay cả công tử nhà giàu cũng sẽ hiểu cách trân trọng, nhưng kiểu phụ nữ này trừ khi gặp khó khăn, nếu không rất khó bị cám dỗ bởi tiền bạc. Loại phụ nữ thứ tư, đúng với câu "lòng đàn bà như kim đáy biển", bản thân tôi không hiểu, cũng sẽ không bao giờ hiểu được, đơn giản như một dị loại, tôi không bao giờ nhìn ra được rốt cuộc họ đang nghĩ gì, vì vậy đành tránh xa.

Kết luận: Nam sinh thích nữ sinh, nữ sinh thích nam sinh đều có lý do của nó. Muốn khiến các cô gái yêu nhân vật chính, bạn nhất định phải đưa ra một lý do hợp lý, và nhất định phải miêu tả tính cách cô gái đó theo đúng lý do ấy. Ví dụ: Người phụ nữ yêu tiền của nhân vật chính tất nhiên sẽ lấy lòng nam chính như nô lệ, và một khi nhân vật chính mất tiền, cô ta sẽ vứt bỏ như cỏ rác. Cô gái yêu ngoại hình nhân vật chính sẽ chỉ giống như những fan cuồng thần tượng nhàm chán và ấu trĩ. Vv., những điều này tùy thuộc vào khả năng nắm bắt của tác giả, đừng bị ảnh hưởng bởi những bộ truyện tranh thiếu thẩm mỹ, hãy viết nên một nhân vật chính có cá tính. Hãy dùng hết khả năng để viết tất cả các nhân vật sao cho chân thực. Đừng viết những chuyện tình kiểu phim truyền hình dài tập, làm như vậy muốn cảm động như "Tiên Kiếm" là điều không thể. Không có năng lực đó thì đừng cố viết. Tình yêu không có tài liệu để tra cứu, thuần túy dựa vào trải nghiệm cá nhân.

Tính khoa học của tiểu thuyết: Hiện nay rất nhiều tiểu thuyết khi viết đều thiếu tính khoa học, phải biết rằng đây là một xã hội tri thức. Tiểu thuyết kiểu tu tiên hoàn toàn vứt bỏ tính khoa học ra sau đầu, xuất hiện nhiều sẽ không được hoan nghênh. Trong các tiểu thuyết lấy bối cảnh đô thị, rất nhiều nhân vật chính tiếp xúc với võ công một cách khó hiểu. Hơn nữa định nghĩa về võ công thì khuôn mẫu, toàn là kinh mạch và nội lực, nhìn đến phát chán. Người Nhật sáng tạo biết bao, trong truyện tranh họ hoàn toàn không đi theo con đường võ thuật Trung Quốc, những thứ kinh mạch cũ kỹ đó chưa từng xuất hiện lần nào. Dù sao hiện nay khoa học chưa có một định nghĩa công khai rõ ràng về võ thuật, nên tùy tác giả viết thế nào thì viết, độc giả cũng chỉ muốn xem những thứ mới mẻ này. Cứ mãi chạy theo nội lực, kinh mạch trong tiểu thuyết của Cổ Long thì người ta đã chán ngấy rồi, đó cũng là lý do tại sao Hoàng Dịch lại được hoan nghênh đến vậy khi dùng một lý thuyết đầy tính mới mẻ và huyền học để định nghĩa võ hiệp. Hơn nữa đó là lý do tại sao các tác phẩm ma ảo xuất hiện lại hot một thời, vì độc giả đã chán ngấy nội công rồi. Nội lực là một trong những văn hóa của Trung Quốc, độc giả nào cũng biết rõ, muốn vứt bỏ hoàn toàn là điều không thể, nên tạo ra một bộ võ học hoàn toàn mới sẽ thu hút độc giả, đơn giản mà nói chính là phải có sự mới mẻ.

Như bộ truyện tranh Nhật Bản "Guardian", nó có định nghĩa mới về võ học Trung Quốc, nó không bao giờ giải thích võ học Trung Quốc tu luyện thế nào hay tồn tại dưới hình thức gì, mà trực tiếp thể hiện sự mạnh mẽ của võ thuật Trung Quốc, thể hiện võ thuật Trung Quốc bằng tính khoa học, tính logic và tính hợp lý. Nó không giải thích bất kỳ nguyên lý võ thuật nào, kinh mạch này nọ lại càng không xuất hiện, trong đó võ giả cũng rất ít khi xuất hiện, những gì nhân vật chính trong truyện biết và học được cũng chỉ là một phần nhỏ. Nhưng mấy cao thủ võ thuật xuất hiện trong truyện, họ hoàn toàn coi thường đạn và súng máy, xuất hiện với thái độ khinh miệt mọi công nghệ, có người đứng ở lập trường đối địch, có người là thầy của nhân vật chính. Sự xuất hiện của họ đã thể hiện sự tồn tại và mạnh mẽ của võ học theo một cách khác. Toàn bộ cuốn truyện tranh có thể vẽ thành công như vậy là nhờ logic và hợp lý, dù là nhân vật chính hay nhân vật phụ đều không mạnh quá mức, sức mạnh của mỗi người đều hợp lý như vậy, có điểm mạnh cũng có điểm yếu, đúng với câu nói khác của tôi: một tác giả giỏi đừng cố gắng viết bất cứ thứ gì cho hoàn hảo, hoàn hảo rồi sẽ mất đi cảm giác chân thực.

Vì vậy, điều quan trọng của tiểu thuyết là tính logic và tính hợp lý, muốn đạt được những điểm này thì phải tuân thủ một số quy tắc: Một, có được tất yếu có mất, có tốt tất yếu có xấu. Nhân vật chính muốn có sức mạnh mạnh mẽ tất yếu phải trả giá, muốn có được sự ưu ái của một người phụ nữ tất yếu phải có lý do. Hơn nữa lấy vợ có tốt có xấu, không phải cứ được mỹ nữ để mắt tới là chuyện tốt. Hai, có những thứ không cần giải thích, nhưng phải hợp lý. Ví dụ bạn cho rằng ma tồn tại theo cách này, nhưng bạn lại nói sau lưng ma có Minh Vương, điều này không hợp lý. Minh Vương cao hơn sự tồn tại của chúng ta, trên thế giới này rất nhiều người tin vào sự tồn tại của ma, nhưng hiếm khi nghe nói đến việc tiếp xúc với Minh Vương, nên người ta tin vào sự tồn tại của ma chứ không tin vào sự tồn tại của Minh Vương. Vì vậy tác giả tin vào sự tồn tại của Minh Vương thì không thể biểu đạt trực tiếp hay gián tiếp trong tiểu thuyết rằng "A! Minh Vương là có thật." Phải lồng ghép ẩn ý trong tiểu thuyết, ám chỉ rằng có một thứ cấp bậc cao như vậy tồn tại trên vạn vật. Con người không phải là vạn năng, có rất nhiều thứ còn chưa thể giải thích, nên trong tiểu thuyết đừng cưỡng cầu giải thích mọi thứ, càng đừng giải thích một cách phi khoa học và phi lý. Như sự tồn tại của Minh Vương, bạn chỉ cần ám chỉ sự tồn tại của Minh Vương thông qua ma quỷ, không cần phải miêu tả Minh Vương trông như thế nào, Minh giới trông ra sao. Đôi khi tác giả chỉ cần biểu đạt sự tồn tại của một thứ gì đó và mượn nó để đạt được mục đích của mình, những thứ khác cứ để độc giả tự tưởng tượng, như vậy sẽ càng có cảm giác huyền bí. Dù trong lòng bạn có cách giải thích riêng cho mọi thứ, cũng đừng cưỡng ép bày tỏ quan điểm của mình, khiến độc giả phải nhìn sự vật giống như bạn. Viết những thứ huyền bí trong tiểu thuyết quá rõ ràng là một thất bại, vì như vậy sẽ mất đi cảm giác huyền bí. Như thần, sự tồn tại luôn tối cao, không ai có thể thấu hiểu, tồn tại hay không vẫn là một câu hỏi. Mà khi miêu tả thần, bạn không thể trực tiếp định nghĩa cho thần, nói đó là thứ gì, còn viết cả tính cách của thứ đó ra, thậm chí nói đó là nhân vật chính, nhân vật chính tạo thiên lập địa, rồi vì muốn trải nghiệm mọi thứ ở nhân gian mà hạ phàm làm người. Trời ạ! Một sinh vật đã quen làm người lại chạy đi làm chó, bạn tin không? Đề tài ấu trĩ ngu ngốc này thật là...

Thần hạ phàm làm người, điều này không hợp logic, mà thần và người là khác nhau, điểm này tôi nghĩ ai cũng nghĩ như vậy. Thế mà các tác giả đó lại viết thần giống như con người, có tình cảm lục dục, còn yêu cả phụ nữ loài người, thậm chí bị cuốn vào những tranh chấp ở nhân thế. Ôi! Chịu ảnh hưởng của Kinh Thánh và khoa học, con người hiện nay dần dần thích giải thích sự tồn tại của thần bằng cách khoa học hợp lý, phổ biến cho rằng nếu thần tồn tại, thì nó khác với con người chúng ta, nó là sự tồn tại vô cùng cao cấp, tồn tại theo cách mà loài người chúng ta không thể hiểu được, sự tồn tại của nó so với chúng ta giống như người với kiến vậy. Mà con người hiện nay lại thích giải thích các truyền thuyết thần thoại bằng cách khoa học, thường cho rằng những thần nhân trong thần thoại có thể là người ngoài hành tinh hoặc là chủng tộc sở hữu nền văn minh công nghệ mạnh mẽ, không một ai cho rằng những kẻ đó là thần thực sự. Sự tồn tại tối cao khác biệt với vạn vật và nhân vật chính từ thần biến thành người, cái nào có sức thuyết phục hơn? Thế giới này huyền bí và chặt chẽ, bạn có thể tin một kẻ như vậy lại là vị thần sáng tạo ra tất cả những thứ phức tạp này không? YY đến mức này là quá đà rồi, nên những kiểu thần sáng thế xuống nhân gian đều là những tác phẩm không thể chấp nhận được. Chính những lý do này đang ảnh hưởng đến độc giả mọi lúc mọi nơi, vì mỗi người hiện nay đều không thể tách rời khoa học, lúc nào cũng chịu ảnh hưởng của khoa học, mỗi người đều đặt khoa học lên hàng đầu trong lòng mình, nên tính logic và tính khoa học của một cuốn tiểu thuyết mới quan trọng đến thế.

Sức mạnh: Sức mạnh có rất nhiều loại, có tài lực, quyền lực, mị lực, trí lực, thể lực, nội lực, ma lực, v.v., nhưng nhiều tác giả chỉ biết viết về nội lực. Những tác giả này rất nông cạn, tác phẩm của họ phần lớn đều mang đặc sắc chủ nghĩa anh hùng, chủ nghĩa anh hùng thì thôi cũng được, nhưng lại quá mê tín kiểu hình thức như Người Nhện, cho rằng chỉ có cơ thể mình mạnh mẽ mới là đại diện của sức mạnh. Đây là một lối suy nghĩ cực đoan. Có lẽ nhiều tác giả khi còn nhỏ ở trường thường xuyên bị bắt nạt, nên luôn tưởng tượng mình học được võ công tuyệt thế nào đó. Và nền tảng tiểu thuyết vừa hay cho những người này một cơ hội. Nếu loại tiểu thuyết này ít thì tôi không nói làm gì, nhưng trên mạng loại tiểu thuyết này nhiều như lông bò, toàn bộ đều mê tín sức mạnh, sức mạnh cơ thể, khiến người ta chán ngấy. Hơn nữa, một màu toàn là tu luyện nội lực, tại sao nhân vật chính không thể lấy được một cuốn sách ma pháp phương Tây hay thuật nguyền rủa Ai Cập, hoặc bí kíp của ninja? Ai bảo sức mạnh của kẻ địch không thể để người Trung Quốc tu luyện, chỉ cần bạn viết hay, đừng làm mất đi đặc sắc của người Trung Quốc là được. Nhưng mỗi loại sức mạnh đều phải có định nghĩa riêng, nghĩa là đừng để nhân vật chính luyện xong nhẫn thuật lại đi luyện ma pháp và nội lực, làm thành "thập toàn thập mỹ", đó sẽ là một điểm trừ. Nhưng trên thế giới này ngoài võ lực ra, các tác giả không nghĩ ra cách nào khác để thể hiện sức mạnh sao? Có quyền lực có thể điều động quân đội thậm chí sau lưng nhân vật chính là một quốc gia làm hậu thuẫn. Có tiền có thể mua tay sai, mua sát thủ thậm chí kiểm soát kinh tế của một quốc gia. Có trí tuệ có thể đùa giỡn người khác trong lòng bàn tay hoặc bộ não thông minh của họ có thể chế tạo ra robot hoặc vũ khí mạnh mẽ để giúp đỡ chính mình. Trong những trường hợp này nhân vật chính không có lấy một tấc sắt trong tay, nhưng ai có thể phủ nhận sự mạnh mẽ của họ? Vì vậy mạnh không chỉ có võ lực đâu! Tư tưởng của các tác giả không nên hẹp hòi như vậy.

Xây dựng thế giới giả tưởng (架空): Chính là thay đổi lịch sử, các tác giả Đài Loan không hứng thú với điều này. Nhưng ở Trung Quốc, sự bất mãn với xã hội hiện thực, sự hủ bại của chính trị, cũng như nỗi đau với lịch sử Trung Quốc, đã khiến họ phát triển ra thế giới song song giả tưởng này. Những nỗi nhục như Chiến tranh Giáp Ngọ của Trung Quốc cũng thôi đi, sau những nhục nhã này mà vẫn chưa đứng dậy được, thật là... Tóm lại, vì những lý do trên, giả tưởng đã xuất hiện, đó là miêu tả một thế giới đại đồng. Vì xây dựng một Trung Quốc tốt đẹp hơn mới là chủ đề của sách giả tưởng, nên tác giả không được nhầm lẫn, đặt quá nhiều sự chú ý vào nhân vật chính, thực tế thì nhân vật chính của những cuốn sách kiểu giả tưởng phải là chính phủ mới được thành lập mới đúng. Nhiều tác giả vừa quay về quá khứ đã vội vàng muốn thiết lập dân chủ, nhưng thực tế điều này là không đúng, lập dân chủ quá sớm chỉ làm hỏng việc, tác giả khi miêu tả nên căn cứ vào môi trường lúc đó, độc tài là điều tất yếu, ít nhất phải độc tài gần hai mươi năm mới có thể dần dần trao quyền. Dân chủ có mấy điều kiện tiên quyết, một là vấn đề dân trí, nếu trao quyền cho một đám ngu dân thì còn ra thể thống gì nữa, Athens chính vì thế mà diệt vong, nên dân chủ cũng chưa chắc đã là chuyện tốt. Athens thời đó là quốc gia dân chủ đầu tiên trên thế giới, nhưng vì một trận bại trận (cũng không thể nói là bại trận, chỉ là chủ soái quyết định giữ lại phần lớn thực lực rút về Athens mà hy sinh một bộ phận người), dẫn đến phẫn nộ trong dân chúng, những kẻ ngu dân đó đồng loạt bỏ phiếu tử hình vị chủ soái hải quân kia. Mất đi lực lượng bảo vệ trên biển, Athens cũng diệt vong, trước đó Athens đã từng mạnh đến mức đánh lui sáu mươi vạn quân Ba Tư sở hữu "Tam thập lục kế" của Trung Quốc. Cho nên dân chủ cần có điều kiện, quá dân chủ cũng không phải là chuyện tốt. Điều kiện thứ hai của dân chủ là ý thức công dân, mỗi công dân đều phải yêu quốc gia này mới được, chỉ có như vậy họ mới suy nghĩ làm thế nào mới tốt cho quốc gia này. Nếu không, trao quyền vào tay những kẻ không có lòng yêu nước, họ sẽ chỉ đưa ra những quyết định bán nước. Vì vậy nhiều tác giả xây dựng chính quyền quá vội vàng. Đối với các tác giả viết giả tưởng, dù là dân chủ hay quân chủ cũng chưa chắc đã là phương pháp hành chính tốt, trên thế giới này không có thứ gì là hoàn hảo, ngay cả cường quốc như Mỹ nội bộ họ cũng tồn tại một chuỗi vấn đề, có những cái còn đáng sợ hơn Trung Quốc, nhưng so sánh quốc gia với nhau chỉ tổ tức chết người mà thôi. Còn một vấn đề nữa, cái gọi là "người không uy không đứng vững", mỗi người ở vị trí cao đều có khí thế riêng, như một số tác giả viết thẳng "XXX trong vô thức tỏa ra một loại bá khí của quân vương." Điều này không thể chấp nhận được, sự đe dọa của quân vương nằm ở chỗ quốc gia sau lưng ông ta có mạnh hay không, bá khí chỉ là chuyện tào lao. Chỉ khi quân vương đó có quân đội mạnh mẽ, lời nói của ông ta mới có sức nặng, người khác mới kính sợ ông ta. Nhiều tác giả thích dùng "quân vương chi khí" để cảm hóa thuộc hạ, được thôi! Các người có ai biết cái quỷ gì là "quân vương chi khí", gặp mặt một cái là khiến người ta phục tùng không? Thế thì thế giới này không cần đánh trận nữa. Trên đời này có những người có tài lãnh đạo, nhưng không phải là cái khí quỷ quái gì cả. Mà là trong quá trình tiếp xúc không ngừng, thông qua lời nói và hành động của họ mà thể hiện ra, người có tài sẽ không bao giờ vừa gặp mặt lần đầu đã giao phó cả đời cho đối phương, họ chỉ sau khi tiếp xúc, thấy xứng đáng mới trung thành. Đó mới là khí thế. Nhiều tác giả không muốn viết quân vương giống quân vương, nhìn lại các vị quân vương trong lịch sử, người mềm lòng chỉ có kết cục chết, đặc biệt là trong thời đại loạn lạc, dù có yêu dân cũng là tâm tư công lợi. Những quân vương đứng dậy trong chiến tranh, thường là lòng dạ sắt đá, có thủ đoạn mà lạnh lùng, hơn nữa còn đeo một chiếc mặt nạ. Vì vậy đừng viết quân vương quá lương thiện và nhân từ, ngay cả một chút thủ đoạn vô sỉ cũng không dùng, đáng ghét hơn là nhiều quân vương dưới ngòi bút của các tác giả không đủ lạnh lùng, không ra tay được với phụ nữ. Tam thê tứ thiếp thì cũng thôi, nhưng khi phụ nữ làm loạn cũng không ai quản, nhân vật chính chỉ biết lắc đầu vẫy đuôi như kẻ hạ tiện, không có lấy một chút khí thế quân vương. Hơn nữa những người phụ nữ đó làm loạn trong doanh trại, nhân vật chính cũng không đưa ra hình phạt, công tư không phân minh thì bảo độc giả làm sao thừa nhận một kẻ ngốc như vậy có thể dẫn dắt cả quân đội, và thuộc hạ của nhân vật chính làm sao có thể tâm phục khẩu phục. Cho nên sự lạnh lùng nhất định là cần thiết, đừng cái gì cũng thiên vị về phía phụ nữ. Thứ ba, sách giả tưởng cũng tương đương với sách quân sự, nên trong sách phụ nữ xuất hiện càng muộn càng tốt, hơn nữa do thân phận của nhân vật chính, khi cần thiết người nhân vật chính thích chưa chắc đã có được, mà nhân vật chính ngược lại phải chấp nhận hôn nhân chính trị. Chỉ viết như vậy mới có cảm giác chân thực. Thứ tư, dù thời cổ đại có tam thê tứ thiếp, nhưng các tác giả đừng cố nhồi nhét từng người phụ nữ một vào nhân vật chính, ngay cả tay chơi cũng không có đủ sức lực chăm sóc nhiều phụ nữ như vậy, tay chơi là chơi xong rồi vứt, thường không gặp lại cùng một người phụ nữ lần thứ hai. Mà dưới ngòi bút của tác giả thì toàn là thu nạp phụ nữ vào dưới trướng, đáng ghét hơn là viết những người phụ nữ này toàn là "tam tòng tứ đức", ngay cả lòng ghen tị cũng không có, một người hai người chung sống với nhau rất tốt. Điều này sao có thể, phụ nữ không ghen thì không phải là phụ nữ, lại quay về điểm cũ, tác giả viết quá hoàn hảo, cố gắng lý tưởng hóa mọi thứ, điều này lại mất đi cảm giác chân thực. Hãy nhớ một điều, lòng ghen tị của phụ nữ có thể hủy diệt một quốc gia. Hơn nữa ngay cả thời cổ đại, cũng không thể có chuyện cùng lúc yêu nhiều người phụ nữ, thiên vị nhất định sẽ xuất hiện, nhân vật chính tất nhiên sẽ thiên vị một người phụ nữ nào đó, mà dưới ngòi bút của nhiều người thì nhân vật chính đã thành thánh nhân, đối với người phụ nữ nào cũng yêu thương như nhau. Trời ạ! Các người rốt cuộc có hiểu tình yêu là gì không? Cho nên nữ chính một người là đủ rồi, những người khác dù cũng là phụ nữ của nhân vật chính thì cũng chỉ có thể là nhân vật phụ không quan trọng, còn một điểm nữa là gặp ai yêu nấy là điều không thể, chẳng lẽ bạn có thể nói chuyện với một mỹ nữ nào đó trên đường, tiếp xúc một tuần rồi yêu đối phương?

Hoặc giả trên áp phích có một người mẫu đẹp đến mức dù bạn không biết tên họ nhưng vẫn đem lòng yêu mến? Bạn làm được điều đó sao? Tôi xin bái phục sát đất. Cho nên, vừa gặp mặt đã động lòng vì đối phương xinh đẹp là chuyện không thể xảy ra, nhiều nhất cũng chỉ là dục vọng trỗi dậy, điều đó chẳng liên quan gì đến tình cảm. Chỉ sau khi tiếp xúc lâu dài, thấu hiểu đối phương thì mới có thể nảy sinh tình yêu. Vì vậy, các tác giả đừng nên hiểu về tình yêu một cách nông cạn như thế, ngay cả bản thân mình không tin mà cũng viết vào trong sách.

—— Bàn lại về việc đi từ nông đến sâu. "Đi từ nông đến sâu" ám chỉ thủ pháp viết ở phần mở đầu của một cuốn sách, thu hút người đọc là yếu tố mấu chốt. Do đó, như đã đề cập ở phần trước, đừng bày ra một đống tư liệu phức tạp, ví dụ như quốc gia XXX có N quân đoàn, bá tước XXX có NNN quân đoàn, nhìn vào chỉ thấy hoa mắt. Độc giả không có tâm trạng để ghi nhớ những thứ rườm rà đó của bạn, đây không phải là viết bài nghị luận. Loại bài tập đó giáo viên văn đọc còn thấy đau đầu, nói gì đến việc bắt độc giả phải cố đọc. Bạn viết sách theo cách này thì liệu độc giả có hài lòng không? Đây chính là cái gọi là văn phong.

Vì vậy, ở phần mở đầu của sách, nhất định phải cố gắng đơn giản hóa. Tốt nhất chỉ nên xuất hiện tên của nhân vật chính, những nhân vật không quan trọng đều có thể thay thế bằng thân phận của họ, ví dụ như gọi mẹ của nhân vật chính là "mẹ của XXX", v.v... Bởi vì những người này chỉ xuất hiện một lần, đối với tác giả mà nói, tên gọi không quan trọng, quan trọng là thân phận của họ. Cho nên, dùng "mẹ của XXX" hoặc "bá tước NNN" - những cái tên nhìn vào là hiểu ngay thân phận - chính là phương pháp tốt nhất. Mục đích chính của chiêu này là để độc giả cảm thấy thoải mái, không thấy như đang đọc một bài nghị luận khô khan. Vì thế, tác giả nhất định phải nghĩ cho độc giả, hãy thêm chức danh vào sau tên gọi, ví dụ như Đoàn trưởng, Giáo tông, v.v... để giúp độc giả dễ nắm bắt.

Thông thường, độc giả không thể nào ghi nhớ những cái tên dài dòng, tẻ nhạt của các nhân vật phụ. Làm như vậy cũng giúp họ nhớ lại xem gã này là ai. Nếu một tác giả từ đầu đến cuối chỉ dùng tên gọi, trừ khi nhân vật đó xuất hiện nhiều lần và rất quan trọng, nếu không thì trong đa số trường hợp, độc giả sẽ rất đau đầu khi phải đoán xem kẻ này là ai. Cảm giác đau đầu đó sẽ khiến độc giả mất đi hứng thú đọc tiếp. Ngoại trừ các tác phẩm hư cấu (phản lịch sử) vì các nhân vật trong đó độc giả đã nắm rõ từ các tiết học lịch sử, nên lời khuyên này không áp dụng cho thể loại đó, mà chủ yếu dành cho các tác phẩm kỳ ảo.

Nhiều tác giả thích lười biếng, họ thích gọi tên người khác là "Tiểu XXX", hay các biệt danh thân mật. Biệt danh là cách gọi dùng giữa người thân bạn bè, tôi chưa từng thấy tác giả nào trong các tác phẩm chính quy lại công khai dùng cách xưng hô bị người đời chê cười như thế. Viết thêm vài chữ thì chết người sao? Một cuốn tiểu thuyết muốn chính quy, tuy nói là tác phẩm thông tục, nhưng ít nhất cũng phải thể hiện được văn phong của mình, dùng biệt danh thì ra cái thể thống gì? Đang muốn chứng tỏ trình độ tiếng Trung của bạn chỉ dừng lại ở cấp ba sao? Những nhà văn tên tuổi như Hoàng Dịch, Kim Dung không một ai dùng những thứ đó, vậy mà các bạn lại dám dùng. Tôi biết trong một số ấn phẩm dành cho nữ giới, những biệt danh này xuất hiện thường xuyên, nhưng cách tư duy và sở thích của phụ nữ khác với chúng ta. Học gì không học, lại đi học mấy cái kiểu thân mật sến súa trong truyện tranh thiếu nữ, các bạn đang vẽ truyện tranh cho con gái à? Trên mạng, phần lớn độc giả là nam giới, con gái chắc hẳn sẽ không đi xem những thứ đâm chém đó đâu nhỉ? Vì vậy, các bạn nam đều muốn xem những thứ chính quy, lạnh lùng, thế mà các tác giả vừa muốn viết cái lạnh lùng lại vừa muốn nhét thêm sự mềm yếu vào. Haizz...

Lại còn cái gì mà ma vật, hoa ăn thịt người, thần tộc... tất cả đều nhảy ra ngay từ đầu bài, nôn nóng muốn kể hết thế giới này trong chương một. Này người anh em, đây chẳng phải là tự phá hỏng sân khấu của mình sao? Kim Dung, Hoàng Dịch có bao giờ làm như vậy không? Lấy thêm một ví dụ nữa, chắc hẳn mọi người đều biết tác phẩm "Ma Đạo" (Ma Đạo Giả) nhỉ? Tác giả của bộ này viết bao nhiêu tiểu thuyết, đã bao giờ thấy ông ấy kể hết thế giới trong một lần chưa? Ông ấy luôn chậm rãi thấm nhuần hình dáng của thế giới đó vào tác phẩm cho độc giả. Còn những tác giả kể hết mọi thứ ngay từ đầu, thế thì sau này viết cái gì nữa? Vừa mất đi vẻ bí ẩn, vừa bộc lộ sự nông cạn của tác giả.

Việc giới thiệu lịch sử của thế giới đó là có thể, nhưng tuyệt đối không được đặt tên là "Chương 1", chỉ nên đặt là "Lời tựa". Để độc giả có lựa chọn bỏ qua, phần lớn độc giả đều thích bỏ qua không đọc. Khởi đầu bài viết phải nhẹ nhàng, mô tả một khung cảnh, đơn giản, chậm rãi mà tinh tế, phải làm sao để không khiến người ta chán ghét, đọc thấy thoải mái. Cách tốt nhất là viết về khung cảnh trước khi nhân vật chính xuất hiện, nhớ kỹ, là trước đó. Nhân vật chính tốt nhất đừng xuất hiện quá nhanh, phải phác họa môi trường, giới thiệu bối cảnh, đến khi người ta hiểu đại khái đây là thế giới như thế nào rồi mới chậm rãi đưa nhân vật chính ra. Nhưng hãy nhớ, đừng để một đống người xuất hiện khiến người đọc không phân biệt được ai là nhân vật chính, bạn muốn viết về ai. Cũng đừng nói: "À! Đây chính là nhân vật chính của chúng ta." Không được nói toạc ra như thế, đây là lỗi chí mạng đối với một nhà văn. Phải khiến độc giả tự tìm ra nhân vật chính, thông thường chỉ cần tập trung miêu tả là được, không khó. Sau đó, điều tối kỵ nhất là trực tiếp nói nhân vật chính là kiếm khách XXX của quốc gia XXX.

Thế nào là văn phong? Văn phong chính là khiến độc giả xem thấy thoải mái, không xuất hiện sự rườm rà gây chán ghét, cũng không khiến độc giả cảm thấy quá đơn giản mà tẻ nhạt.

—— Khoa học viễn tưởng và quân sự. Đối với tiểu thuyết khoa học viễn tưởng và quân sự, ngay từ đầu đã viết nhân vật chính là một người lính hoặc tướng lĩnh không phải là cách làm hay. Có lẽ nhiều tác giả từng trải qua huấn luyện quân sự, có kinh nghiệm và tình cảm với việc đó. Nhưng các vị đừng quên, quân sự cách xa cuộc sống của người bình thường, nên việc bạn đột ngột viết nhân vật chính là lính không phải là cách hay. Rất nhiều truyện tranh và hoạt hình đều không chọn làm như vậy. Nhân vật chính của "Siêu thời không yếu tắc" (Macross) là một phi công dân sự tình cờ trở thành phi công chiến đấu cơ; nhân vật chính trong "ZZ Gundam" cũng không phải là lính, mà là một thiếu niên, vô tình bước vào Gundam mà bắt đầu cuộc đời phi công. Từ những khía cạnh này có thể thấy, tác giả phải kéo gần khoảng cách giữa nhân vật chính và độc giả, vì vậy họ phải bỏ công sức để viết tốt xuất thân của nhân vật chính. Nhiều tác giả làm chưa tốt ở điểm này. Thủ pháp viết này gọi là sự chuyển biến thân phận, khiến nhân vật chính bị ép buộc hoặc tự nguyện thay đổi cuộc đời. Độc giả không có bất kỳ hứng thú nào với việc đánh trận hay tư liệu về hạm đội, đối với họ đó chỉ là một đống tư liệu khô khan. Nhưng đối với tác giả, đây là những thứ cần truyền tải cho độc giả, để độc giả sở hữu những gì tác giả muốn biểu đạt. Về khía cạnh này thì phải xem thủ pháp biểu đạt của tác giả. Ví dụ như: Sự to lớn của chiến hạm. Biểu đạt thất bại: "Chiếc tàu này dài mười dặm, rộng hơn hai mươi mét." (Thực tế độc giả cảm nhận về khoảng cách và kích thước rất mơ hồ, nên cách biểu đạt này là thất bại.) Cách biểu đạt thành công hơn: "Chiếc tàu vũ trụ này dài hai mươi cây số, bóng của nó che khuất một nửa đảo Đài Loan, khiến người dân trên đảo mấy ngày liền không thấy ánh mặt trời." (Mấy câu sau đã thể hiện thành công kích thước của con tàu, thủ pháp tốt nhất là lấy một vật thể mà ai cũng biết để so sánh. Trung học đều nên học qua rồi, thủ pháp so sánh đấy!). Hay như: "Nếu Trái Đất là quả bóng nhỏ trong tay tôi, thì sự to lớn của Mặt Trời chính là tòa nhà hai mươi tầng mà chúng ta đang đứng đây." (Cách biểu đạt này đủ trực tiếp và dễ hiểu chứ?).

Trên đây toàn là thủ pháp so sánh, bây giờ hãy bàn về tác dụng của ẩn dụ trong bài viết. Trong tác phẩm của các vị, trực tiếp nói cho độc giả biết đó là cái gì thì không có chút sức thuyết phục nào. Ví dụ: "Quả cầu đó tỏa ra ánh sáng chói mắt." -> "Quả cầu đó tỏa ra ánh sáng tựa như Mặt Trời, khiến người ta không thể nhìn thẳng."

Hay như: "Chiếc tàu này to lớn chưa từng thấy, giống như một con cá voi đang nằm trên mặt biển." Ẩn dụ, so sánh, nhân hóa đều là những thủ pháp dùng để biểu đạt tư liệu mà tác giả muốn độc giả biết, vì dùng những thủ pháp này sẽ khiến bài viết đẹp hơn, độc giả xem thoải mái hơn mà không bị nhàm chán. Đây đều là những ngữ pháp học từ tiểu học, nhiều tác giả đã vứt trả lại cho thầy cô, bây giờ hãy ôn lại một chút nhé.

—— Thái độ của tác giả. Viết sách là vì độc giả, chứ không phải vì bản thân. Những tác giả viết để "ác cảo" (chế giễu/giỡn cợt) không thể viết ra cuốn sách hay, cũng sẽ không bền lâu. Bởi vì họ không có thái độ đúng đắn đối với cuốn sách. "Ác cảo" chính là biểu hiện thiếu trách nhiệm, bạn không phải đang viết truyện cười, mà đang viết tiểu thuyết. Ngôn từ của tiểu thuyết phải lạnh lùng, cấu tứ phải nghiêm cẩn, đó không phải là điều mà những tác giả tự trào phúng "tác phẩm ác cảo" có thể hiểu được. Một tác giả giỏi nên nghĩ cho độc giả, luôn suy nghĩ làm sao để độc giả dễ hiểu hơn, làm sao để bài viết trông ưu mỹ hơn, độc giả xem thoải mái hơn, thủ pháp biểu đạt này có quá đơn giản hay quá rườm rà không. Những cuốn sách hay, những cuốn mà chính mình cũng yêu thích, tại sao lại được hoan nghênh? Tại sao bản thân mình lại thích xem? Những câu hỏi này một tác giả giỏi sẽ suy nghĩ kỹ lưỡng, từ đó mà học hỏi. Lười biếng là điều tối kỵ của tác giả, bởi vì lười biếng là biểu hiện thiếu trách nhiệm, cũng đừng mong đợi đối phương có thể viết ra được thứ gì có phẩm vị. Đối với tác giả mà nói, sáng tạo là thứ yếu, văn phong mới là quan trọng nhất. Không! Phải nói là thủ pháp biểu đạt, không có năng lực biểu đạt tốt thì dù đề tài có hay đến đâu cũng sẽ bị viết đến mức mất đi màu sắc vốn có.

Người mới viết đa số văn phong thô sơ. Họ còn thích phạm một sai lầm chí mạng, đó là dùng ngôi thứ nhất để viết sách. Lại còn nhân vật chính xuất hiện quá sớm, không có sự sắp đặt chi tiết cho sự xuất hiện của nhân vật chính, không miêu tả môi trường, ngôn từ quá trực diện, không biết dùng thủ pháp so sánh, ẩn dụ, nhân hóa... Nhưng tất cả các tác giả hãy nhớ một điều: tác giả tốt nhất chính là độc giả tốt nhất. Vì thích đọc sách mà viết sách, vậy thì đừng phạm quá nhiều lỗi lầm và sự chán ghét mà mình từng thấy từ những cuốn sách khác. Theo thời gian, khi tác giả đọc càng nhiều sách, sẽ hiểu thế nào là phẩm vị, cuốn nào viết hay, cuốn nào có người viết hộ, cuốn nào là rác rưởi...

—— Lập trường của tác giả. Rất nhiều tác giả đều thiên vị nhân vật chính, đứng ở lập trường của nhân vật chính để viết. Nhưng đây là sai lầm. Thông thường, với tư cách là tác giả, cần phải cho nhân vật chính một kết quả cuối cùng, ví dụ như: nhân vật chính cuối cùng sẽ thống nhất đế quốc. Hay ví dụ: nhân vật chính sẽ không chết trước khi cuốn sách kết thúc. V.v... Làm như vậy bản thân nó đã cho nhân vật chính rất nhiều ưu thế, đã là quá đủ. Vậy phần còn lại phải xây dựng một nền tảng hợp lý cho nhân vật chính diễn xuất. Cái gọi là hợp lý và đúng logic thì tác giả cần phải đứng ở lập trường trung lập, chứ không phải muốn nhân vật chính thế nào thì thế đó. Kỳ ngộ liên miên, mạnh đến mức phi nhân loại. Như vậy thì còn logic ở đâu ra? Ví dụ như, cái gì mà Sáng Thế Thần tạo ra thế giới rồi yêu thích cuộc sống loài người, luân hồi trở thành nhân vật chính. Các bạn có tin không? Tin rằng một sinh mệnh tối cao, có năng lực tạo ra thế giới lại trở thành con người? Chẳng khác nào con người đàng hoàng không làm lại đi làm chó, trên đời này có chuyện như vậy sao? Logic và hợp lý ở đâu ra, trong đầu tác giả đang nghĩ gì vậy? Hiện nay rất nhiều truyện tranh Nhật Bản cũng bắt đầu sáo rỗng, cái gì mà thiên thần giáng trần... đặc biệt là trong vài cuốn truyện tranh, nội dung gần như giống hệt nhau, toàn là nhân vật chính nhu nhược được nữ thần hoặc thiên thần chăm sóc. Một cuốn hai cuốn thì thôi. Nhật Bản dân số ít thì thôi đi. Loại tác phẩm này xem nhiều các vị không thấy chán sao? Hay là cứ là truyện tranh là được? Một câu thôi: văn minh truyện tranh Nhật Bản đang đi xuống, đặc biệt là hoạt hình, vẽ thì đẹp thật đấy, nhưng tình cảm quá đà, bắt đầu kéo dài tình tiết.