Mỹ Tắc. Bình Tây tướng quân phủ.
Mã Dược đang cùng Thư Thụ kín đáo nghị sự. Hai người đều là đang mặc y phục tang, trong đại sảnh cũng treo đầy vải trắng. Mã đồ phu còn hạ lệnh cả thành Mỹ Tắc bất luận nam nữ già trẻ đều phải để tang ba ngày. Nếu Mã Đằng dưới suối vàng hay tin mình được hưởng một lễ tang long trọng như vậy, thì dù có chết cũng nhắm mắt.
Thư Thụ hướng sang Mã Dược chắp tay, nói: "Chủ công, hôm qua Mi Trúc, Tô Song, Trương Thế Bình ba người đến phủ của hạ quan, nói là có ý nhúng tay vào những công việc như rèn sắt, khai thác than, buôn bán ngựa và buôn bán muối. Hạ quan thấy họ rất có thành ý nên đã chấp thuận, nhưng hạ quan vẫn kiên trì phân chia lợi nhuận là 5:5."
Mã Dược chỉ đành cười khổ, lúc đầu hắn dặn dò Thư Thụ chỉ cần ba phần tiền lãi, không ngờ Thư Thụ vẫn kiên trì muốn năm phần.
Thư Thụ lại nói: "Hơn nữa, hạ quan lo lắng bọn Mi Trúc sẽ gian lận trên sổ sách, nên nhất định phải phái người tiến hành giám sát."
"Giám sát là điều đương nhiên, nhưng chỉ phái mỗi mấy người e là không được." Mã Dược trầm tư nói, "Bổn tướng quân quyết định chuyển hết quyền khống chế của những phường rèn sắt, phường chế muối, trường than đá và trường ngựa cho các thế gia hào tộc đi kinh doanh, nhưng cũng chẳng thể trông cậy vào mấy cái này để gia tăng cho quốc khố được bao nhiêu tiền thuế."
"Hở?" Thư Thụ ngạc nhiên nói, "Không trông cậy vào mấy cái này để gia tăng tiền thuế cho quốc khố? Vậy thì trông cậy cái gì?"
Mã Dược nói: "Chế muối, rèn sắt, khai thác than, buôn ngựa, kinh doanh những ngành sản xuất này sẽ có nguồn lợi nhuận rất lớn. Một khi quan phủ buông tay, Tô Song, Trương Thế Bình, Mi Trúc bọn ắt kiếm được một khối tiền. Tiếp theo sau đó, những thế gia hào tộc bị cưỡng chế đến Quan Trung thấy kiếm được tiền sẽ bắt chước kinh doanh theo. Những phường rèn sắt, phường chế muối, trường than đá, trường ngựa, trường dệt, trường y phục, tiệm binh khí, tiệm áo giáp sẽ đồng loạt xuất hiện. Không tới vài năm, những này tiệm lớn nhỏ này sẽ hình thành một nền công thương nghiệp với quy mô khổng lồ."
Thư Thụ kêu lên thất thanh: "Một nền công thương nghiệp với quy mô khổng lồ?"
"Đúng vậy, một nền công thương nghiệp với quy mô khổng lồ!" Mã Dược trịnh trọng điểm đầu, trầm giọng nói, "Đợi đến khi nền công thương nghiệp ở Quan Trung vững vàng, thì cũng là lúc tiền thuế của chúng nó đủ để chèo chống nhu cầu thiết yếu của đại quân trong cuộc chiến đối ngoại! Hơn nữa, cuộc chiến đối ngoại của chúng ta tỉ lệ thuận với lợi nhuận của những thương nhân, địa vực mà đại quân chinh phục càng rộng, dân chúng dưới ách cai trị của bổn tướng quân càng nhiều, thì những thương gia này càng kiếm lời. Chỉ có như thế, thương gia trong Quan Trung mới có thể ủng hộ hết mình cuộc ciến đối ngoại của bổn tướng quân!"
Thư Thụ lấy tay xoa trán, nhíu mày nói: "Chủ công, Thụ vẫn còn có chút không hiểu."
Mã Dược nói: "Lấy một ví dụ, Tô Song là kinh doanh phường rèn sắt đúng không?"
Thư Thụ nói: "Không sai."
Mã Dược nói: "Phường rèn sắt của Tô Song nếu muốn thu lợi nhất định phải đem sắt non đúc thành binh khí, bán áo giáp đi, mà lượng tiêu thụ binh khí, áo giáp của chiến tranh là cực kỳ lớn, cho nên vì kiếm tiền, Tô Song tất nhiên sẽ hy vọng bổn tướng quân mỗi năm đều chinh chiến bên ngoài, mỗi năm tiêu thụ hết đại lượng binh khí, áo giáp phải không nào?"
Thư Thụ điểm đầu nói: "Hình như cũng có lý."
Mã Dược nói: "Còn Trương Thế Bình kinh doanh trường ngựa, tuy có thể buôn bộ phận quân mã ra phía nam thu lợi. Nhưng cái đó chẳng qua là buôn bán nhỏ. Khu vực cai trị của bổn tướng quân rộng nghìn dặm, kỵ binh đến mười vạn, tương lai có thể lên đến trăm vạn, vì thế bổn tướng quân mới là người mua lớn nhất của Trương Thế Bình! Trương Thế Bình vì muốn chiến mã do trường ngựa mình sản xuất bán được, hắn cũng sẽ ủng hộ hết lòng đối với cuộc chiến đối ngoại của bổn tướng quân."
Thấy Thư Thụ vẫn còn có chút không hiểu, Mã Dược giải thích sâu thêm một bước: "Lấy thêm một ví dụ nữa, quân đội của bổn tướng quân như một chiến xa, và những thương gia đó chính là chiến mã dẫn dắt chiến xa ở đằng trước. Chiến mã càng mập càng tráng, chiến xa mới có thể xông càng nhanh, lực sát thương mới càng mạnh!"
Dùng sự khuếch trương của buôn bán để kéo theo sự khuếch trương của quân sự. Trong thế kỷ hai mươi mốt, nó là một chân lý dễ hiểu hơn bất cứ điều gì, nhưng muốn Thư Thụ của thời Hán Mạt hiểu được đạo lý kia thì cũng không phải là một khó khăn nhỏ. Khi trước lúc Mã đồ phu đề ra dự định này với Giả Hủ, Giả Hủ cũng phải ngơ ngác mất nửa ngày trời, Mã đồ phu phải phí sức lắm hắn mới mới hiểu rõ.
Dùng thương lập quốc còn có một ưu thế, đó làcó thể duy trì được tính khuếch trương và tính xâm lược của dân tộc Đại Hán, từ đó có thể thay đổi triệt để lịch sử dùng nông lập quốc của dân tộc Trung Hoa, xóa đi chế độ "bế quan tỏa cảng". Chỉ có như thế, dân tộc Đại Hán mới mới đứng vững ở vị trí đỉnh cao thế giới.
"Hiểu rồi." Thư Thụ rốt cục cũng điểm đầu, nói. "Ý của chủ công là thế lực của thương gia Quan Trung càng mạnh thì sức chiến đấu của quân đội Lương Châu càng mạnh! Nói cách khác, trong tương lai, sức chiến đấu của quân đoàn Lương Châu có cùng một nhịp thở với những thế lực thương gia này, phải không?"
Mã Dược vỗ tay nói: "Chính là như thế."
Thư Thụ liền chuyển chủ đề, lo lắng nói: "Nhưng mà, thế lực của thương gia Quan Trung sau khi cường đại xong, họ sẽ quay ngược lại uy hiếp quan phủ hay chứ? Phải biết rằng những thương nhân này khống chế đại lượng chiến mã, binh khí, áo giáp. Theo sự lớn mạnh của thế lực, họ chắn chắn sẽ nuôi dự trữ đại lượng thực khách và gia binh. Nên một khi nổi lòng không phục, hậu quả sẽ khôn lường!"
"Đương nhiên có loại khả năng đó." Mã Dược ngân giọng nói, "Vì thế mới phải nghĩ ra một bộ chế độ để tiến hành giám sát bọn thương gia Quan Trung đó! Bổn tướng quân định ra một điều trước, phàm là thế gia, hào tộc đều không được nuôi dự trữ thực khách, gia binh vượt quá trăm người, bằng không đồng nghĩa với tạo phản! Không có đại lượng thực khách, gia binh huấn luyện nghiêm chỉnh, những thương gia này dù có gia tài bạc triệu cũng không làm được trò trống gì."
Thư Thụ nói: "Ưhm, điều này vô cùng quan trọng."
"Còn nữa." Mã Dược trầm giọng nói, "Phải nắm trong tay tài sản của các thế gia hào tộc!"
"Nắm trong tay tài sản của các thế gia hào tộc?" Thư Thụ thất thanh nói. "Điều này không có khả năng lắm."
"Đương nhiên là có." Mã Dược nói. "Nhưng muốn làm được vậy phải trông nhờ vào tiền trang."
"Tiền trang?" Thư Thụ ngơ ngác nói, "Chủ công, Cái gì là tiền trang?"
Mã Dược nghe xong liền vò đầu. Phải giải thích với Thư Thụ như thế nào đây? Phải biết rằng thứ gọi là ngân hàng này, xuất hiện sớm nhất tại Đường triều, đến Tống Triều mới hình thành quy mô. Nhưng giờ đây mới là thời Hán Mạt, với quy mô của nền công thương nghiệp lúc bấy giờ, còn xa mới thúc đẩy để tiền trang xuất hiện.
Mã Dược chỉnh đốn lại ngôn từ, nói: "Nói đơn giản một chút chính là như vậy. Đại lượng đồng tiền do thương gia Quan Trung kiếm được phải có chỗ gửi, và quan phủ cũng cần có một chỗ có thể rút một số tiền lớn tùy lúc, để mua sắm những vật tư chiến lược như binh khí, áo giáp! Mà tiền trang ấy mà, chính là một chỗ như vậy."
"Gửi và cho rút đồng tiền?" Thư Thụ không tán đồng, nói. "Có câu tiền tài không để ngoài. Tiến do thương gia kiếm được dĩ nhiên giấu ở phủ mình, sao lại có thể thể giấu ở tiền trang mà chủ công sắp đặt?"
"Vậy thì không hẳn." Mã Dược cười gian nói, "Số tiền này đặt ở trong nhà chết, không thể tiền sinh tiền, nhưng nếu đặt ở tiền trang của bổn tướng quân, tiền này sẽ sinh tiền. Bổn tướng quân hội sẽ chi cho thương gia một số tiền lãi đúng hạn. Làm vậy, thương gia sẽ tình nguyện đem tiền đến tiền trang gửi."
Thư Thụ kêu lên thất thanh: "Vậy tiền trang chẳng phải bỏ tiền ra không ngừng sao. Thiết lập tiền trang còn có ý nghĩa gì nữa?"
"Bỏ tiền ra?" Mã Dược lắc đầu nói, "Đương nhiên không. Tiền trang giống như trường đúc tiền vậy, là chỗ mua bán lời nhất! Thương gia gửi tiền tệ đến tiền trang, tuy bổn tướng quân phải đưa cho họ một lợi tức nhất định. Nhưng đôi khi thương gia cũng cần một số tiền lớn để xoay sở, lúc nhất thời không gom góp được thì phải sang tiền trang của bổn tướng quân mượn thôi. Bổn tướng quân từ đó có thể thu lợi tức rất cao, lượt đi lượt về thế này sẽ kiếm được khối tiền."
Thư Thụ chợt nói: "Thì ra là vậy. Nói vậy tiền trang quả là chỗ buôn bán lời nhất."
"Đó là điều đương nhiên!" Mã Dược mỉm cười nói, "Có hai điều này, mạch máu của thương gia sẽ hoàn toàn ằm trong tay quan phủ! Một khi tình hình bất ổn, quan phủ có thể lập tức đóng băng tiền bạc trong tiền trang. Khi đó thương gia thừ nhất là không có người, thứ hai không có tiền, còn làm sao tạo phản?"
Thư Thụ kìm không được vỗ tay nói: "Kế hay!"
Mã Dược nói: "Nhưng nền công thương nghiệp mới được thả lỏng, nên việc thiết lập tiền trang có thể từ từ làm, nhưng chuyện xây dựng trường đúc tiền thì nhất định phải mau chóng! trường rèn sắt, tiệm binh khí, tiệm áo giáp, trường than đá, trường ngựa cùng trường lương thảo của Hà Sáo sắp sửa bị hai nhà Tô Song và Trương Thế Bình tiếp tay kinh doanh. Chẳng bao lâu, bổn tướng quân cần một số tiền lớn để mua lương thảo, binh khí. Tiền này phải được đúc ra từ trường đúc tiền." truyện được lấy tại
Thư Thụ ngân giọng nói: "Lại phải chiến tranh à?"
"Ừhm." Mã Dược trịnh trọng điểm đầu, trầm giọng nói. "Mật thám hồi báo, người Đinh Linh ở phương Bắc đã Nam hạ chiếm lĩnh thảo nguyên của Tây Bộ Tiên Ti. Các quốc gia ở Tây Vực dần dần có dấu hiệu không ổn, trước mắt lại không thể điều động đại quân tiến hành Tây chinh, nên chỉ có thể "giết gà dọa khỉ", thông qua chinh phạt Công Tôn Toản đến dọa người Đinh Linh và các quốc gia ở Tây Vực!"
Thư Thụ nhíu mày nói: "Nếu như muốn tiêu diệt Công Tôn Toản, ít nhất cũng cần năm vạn đại quân. Suy tính đến chuyện Công Tôn Toản cùng Viên Thiệu liên minh, thì ít nhất cần điều động mười vạn binh lực mới có thể bảo đảm thắng lợi! Hiện dưới trướng chủ công dù cộng tất cả lại cũng không vượt quá mười vạn. Từ đâu triệu tập mười vạn đại quân?"
"Mười vạn đại quân!?" Khóe miệng Mã Dược nhếch lên thành một tia lạnh liệt, lắc đầu nói. "Không, không cần mười vạn đại quân. Chỉ cần ba nghìn thiết kỵ là đủ rồi!"
"Cái gì? Ba nghìn thiết kỵ!" Thư Thụ kêu lên thất thanh,"Điều này sao có thể?"
"Vì sao không thể?" Mã Dược trầm giọng nói. "Tắc Chú cho rằng Công Tôn Toản và Viên Thiệu đồng minh, nhưng bổn tướng quân cho rằng Viên Thiệu sắp sửa động thủ với Công Tôn Toản! Đợi quân Viên Thiệu cùng quân Công Tôn Toản kịch chiến, bổn tướng quân sẽ cùng Mã Siêu dẫn ba nghìn thiết kỵ tinh nhuệ theo nhập quan từ cửa khẩu Cổ Bắc, dùng tốc độ sét đánh chiếm lĩnh Kế huyện, một phát bắt chém Công Tôn Toản!"
Quân sự không phải là sở trường của Thư Thụ. Nếu Mã đồ phu đã nói vậy thì Thư Thụ cũng không khuyên thêm nữa, chỉ chắp tay nói: "Hiểu rồi. Tại hạ sẽ lập tức đi trù hoạch xây trường đúc tiền, tranh thủ trong thời gian ngắn nhất đúc ra đợt tiền đầu tiên, để cung cấp cho ba nghìn thiết kỵ của chủ công."
Mã Dược vươn người đứng dậy, tiến lên vỗ nhẹ vào vai Thư Thụ, ôn tồn nói: "Vất vả cho Tắc Chú rồi."
……
Tháng hai Kiến An năm thứ sáu thời Hán Hiến đế, Mã Dược, Mã Siêu đưa tiễn linh cữu Mã Đằng đến Lâm Nhung, chôn cất tại phía Tây Hà Sáo.
Tháng ba, Mã Dược, Mã Siêu, Bùi Nguyên Thiệu, Chu Thương, Điển Vi đại hôn cùng lúc. Thành Mỹ tắc vừa mới chịu tang, ngay sau đó lại treo hồng làm hỷ sự, nghênh đón đại hỷ lớn nhất từ trước đến giờ.
Dựa theo kế để lại của Quách Đồ, Mã đồ phu đang từng bước một cải tạo những sĩ tộc Quan Đông bị cưỡng chế dời đến đây, Đồng thời lấy những sĩ tộc Quan Đông này làm cơ sở nâng đỡ cho một những sĩ tộc Quan Trung mới!
Thật ra Mã đồ phu làm như vậy cũng là bất đắc dĩ. Mã đồ phu rất muốn thực hành giáo dục toàn dân với dân chúng Quan Trung, rồi sau đó dựa vào đó để thiết lập một chế độ khoa cử để tuyển chọn nhân tài một cách công bằng, nhưng vấn đề là Quan Trung đang khiếm khuyết người đọc sách một cách nghiêm trọng. Chỉ dựa vào mấy trăm đệ tử Nho gia của Quản Ninh vẫn chưa đủ thiết lập tư thục. Vì thế, Mã đồ phu chỉ đành thực hành giáo dục tinh anh, thông qua bồi dưỡng sĩ tộc Quan Trung để vượt qua giai đoạn gian nan này.
