Thảm kịch nhân gian trong miệng trưởng thôn thành đoạn chuyện thường ngày khô khan, chẳng mang chút cảm thán nào, cũng không biết là vì tới tuổi này đã nhìn thấu sinh tử hay là vì ở thời đại đó đã quá quen thuộc. Dù sao thì ông ta nói cũng nhẹ nhàng lắm, bước chân thoăn thoắt chẳng chút đình trệ, lên ngọn núi thấp bên sông.
“Lão ca, ngôi mộ đó là do ai lập?” Soái Thế Tài lại hỏi.
“Thôn dân chứ sao, mỗi người được cho 10 điểm lao động đi chôn cất.”
Xem ra an táng rất qua loa, Trịnh Quan Quần lắc đầu, Ngô Nhân Mỹ trước giải phóng là đại gia khuê tú, thân thể thiên kim chôn xương ở đây, đáng 10 điểm lao động.
“Về sau thế nào? Đồn cảnh sát có điều tra nguyên nhân cái chết không, rồi có người chuyên môn về đem cô ấy và chồng an táng một chỗ, còn dựng tấm bia, lão ca có nhớ không?” Soái Thế Tài hỏi tới tin tức cuối cùng về Đoan Mộc Giới Bình gần 20 năm rồi, chỉ là không hiểu vì sao hắn không lựa chọn chôn cha mẹ ở quê nhà, ở Trung Châu mà là ở núi hoang này.
“Nhớ chứ, đó là đứa bé ngoan, nó tới nhờ người trong thôn giúp, mặc đồ tang lần lượt dập đầu với từng hộ trong thôn, dập tới đầu chảy máu. Mẹ nó chết cũng thảm, 20 năm sau thân nhân mới tới, cán bộ thôn tổ chức trai tráng đi làm mộ ... Thằng bé đó khổ, từ ngày đầu cứ ngủ bên mộ, khóc tới ngất đi mấy lần, ở bên mộ qua 7 ngày mới đi ... Khi đó không đi nổi nữa, cần người khiêng ...” Trưởng thôn cũng bùi ngùi, thở dài một cái.
Càng tìm hiểu cuộc đời Đoan Mộc Giới Bình càng không thấy đặc sắc, chỉ càng thấy bi kịch, mà cái bi kịch này truyền nhiễm cả hai đời.
“Lão ca, về sau hắn có tới nữa không?” Soái Thế Tài ổn định tâm tình hỏi.
Trưởng thôn già lắc đầu: “Không, không tới thêm lần nào nữa, nhiều năm trước còn có người bàn tán chuyện này, về sau không còn ai nhớ tới nữa ... Đó là đứa bé ngoan, lúc xây mộ xong ở trong thôn mấy ngày, chỉ cần ai nhớ tới mẹ nó là nó khấu đầu tạ ơn, rồi rượu, thuốc, thịt thà làm lễ vật, không biết tốn kém bao nhiêu mà kể.”
“Khi đó trong thôn có quả phụ già, tôi không nhớ tên, chỉ nhớ là vợ Lão Biện thọt, thấy mẹ nó đáng thương cho vài bát cháo, khi nó tới thì quả phụ già không còn nữa, đứa con trai duy nhất cũng đi nơi khác sống với họ hàng rồi, nó tới trước mộ khấu đầu mấy chục cái ... Về sau còn cho thôn 5000, nói là để mua vài cái máy bơm ...”
“Ôi thằng bé ngoan lắm, người tốt chẳng sống lâu, mẹ nó ở thôn bốn năm năm, chẳng nói được vài câu, vậy mà dăm bữa nửa tháng ủy ban cách mạng lại tới đấu tố một phen, dù không nhảy sông cũng chẳng vượt qua nổi năm tháng đó, thảm lắm ... Tới rồi, đây này.”
Đó là chỗ dốc gần đỉnh núi, sau bụi gai chưa phủ kín là tấm bia mộ, cỏ khô, đá núi, mộ hoang, phảng phất nơi yên tĩnh này chưa từng bị con người làm phiền, không hề hoan nghênh những vị khách này.
Dân cảnh giữ trưởng thôn lại không đi theo, ông già ngồi khoanh chân hút thuốc nhìn hai cảnh sát ăn mặc chính thức gạt cỏ hoang đi về phía bia mộ.
Cỏ khô rồi cỏ lại mục, bao phủ lối đi, bụi gai lởm chởm, hai người tốn rất nhiều công sức mới tới được tấm bia hàng chữ " Cha Đoan Mộc Lương Trạch, mẹ Ngô Nhân Mỹ", nhưng chỗ người lập bia lại bỏ trống.
Nơi này thực sự là lâu lắm rồi không có người tới tế tự, chỗ để đồ cũng đã bị bùn đất che lấp, nếu không có tâm bia này chắc không ai nhận ra được đây là cái mộ.
Hai người cứ đứng đây hồi lâu không nói gì, bọn họ có sự cố chấp không tầm thường với vụ án này, tra từ gia đình hiềm nghi, tra từ nguyên nhân phạm tội, không ngờ tra ra đôi vợ chồng vô tội chôn trong ngôi mộ hoang.
“Lão Soái, có cảm giác gì?” Lão Trịnh rõ ràng không đủ thể lực, kệ hình tượng, ngồi bên mộ hỏi.
“Phẫn nộ ... Thậm chí thương hại, bất kể là ai gặp phải đãi ngộ bất công như hắn, e là không ai có thể sống như một người bình thường.” Soái Thế Tài cũng ngồi xuống lấy thuốc lá ra, đưa Lão Trịnh một điếu.
Trịnh Quan Quần cai thuốc đã lâu, rít sâu một hơi như muốn áp xuống lửa giận trong lòng: “Tôi cũng đồng cảm, có biết vì sao tôi lại đi tìm anh không, vì đồng nghiệp thế hệ sau của chúng ta không cách nào hiểu được cái thời đại hoang đường ấy gây tổn thương cho người bị nạn thế nào. Đây là nguyên nhân, là động cơ phạm tội của hắn, là báo đáp của hắn với xã hội, đây cũng là một sự công bằng cõi u minh an bài, xã hội dùng máu nước mắt tưới lên mầm cây như thế, sao nói thành rường cột quốc gia được?”
“Chúng ta đổi đề tài đi, còn nói nữa đến khi bắt hắn sẽ có cảm giác tội lỗi ... Nhất là ở bên đôi vợ chồng vô tội này.” Soái Thế Tài xua tay, quốc gia nợ bọn họ một món nợ không trả nổi.
“Được, đổi đề tài, anh nghĩ vì sao chỗ người lập bia để trống?” Trịnh Quan Quần đặt vấn đề.
“Tôi nghĩ hẳn là hắn thấy có tội về việc mình làm, Đoan Mộc Lương Trạch là chuyên gia nghiên cứu kim thạch ( Đồ đồng và bia đá) có tiếng, có thành tựu nhất định về cổ văn, còn mẹ hắn Ngô Nhân Mỹ là bác sĩ cũng là con gái người sáng lập bệnh viện nhi đồng Trung Châu, cha mẹ đều là người tốt, gia đình có học danh giá ... Mà hắn lại như thế, hắn không muốn làm cha mẹ mình phải hổ thẹn vì cái tên của mình.”
“Nói thế thì nhân tính của hắn chưa mất hết.”
“Tôi hi vọng hắn mất hết nhân tính, để chúng ta khỏi phải hoài nghi thế giới quan và nhân sinh quan của mình.” Soái Thế Tài hôm nay rất nhiều cảm xúc, đây là tên tội phạm ông muốn bắt nhất cũng không muốn bắt nhất.
Trịnh quan Quần lẩm bẩm: “ Hắn ngay cả mộ cha mẹ mình cũng không tới thăm, rõ ràng là sớm dự liệu được có người truy ra thân thế của hắn, có thể hiểu hắn dự tính phạm tội lâu rồi.”
Soái Thế Tài tán đồng: “Bởi vậy tôi mới cho rằng hắn còn chút nhân tính ... Hắn không phải khi bị chúng ta phát hiện mới không tới, mà khi dựng mộ xong là không dám tới trước mộ cha mẹ nữa, cha mẹ hắn một đức cao trọng vọng, một thì là lương y cứu người, hắn không còn thể diện tới trước mặt cha mẹ.”
Nhân tính phức tạp còn hơn vụ án.
(*) Đối Dịch bán bản quyền phim cùng lúc với Hắc Oa mà mãi ko thấy chuyển thể, mình nghĩ nó đụng chạm cách mạng văn hóa.
