HOÀNG PHỦ NGỌC TƯỜNG
 
CHIÊU XUÂN
Chìều Xuân màu nắng như mơ
Mặt trời lắng đục giăng mờ núi non

Thu đi, tiếng nhạn hãy còn
Mà trên ghềnh đá đã mòn dấu chân
Em từ trở bến thanh xuân
Hồn ta đã trải một phần phụ nhau
Em về xứ bạn đã lâu
Vầng trăng cố cựu bên lầu vắng không
Ai sang nhắn hộ hoa hồng
Ngoài kia lúa đã ngậm đòng thanh xuân
Xin em khoác áo tứ thân
Cho dài tiếng hát cho bồng tóc mây
Chiều xuân như tỉnh như say
Nhớ em uống cả bóng cây ngô đồng.
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Tường~
 
MỘT CHÚT SƯƠNG MÙ TRÊN BÀN TAY
Bỏ quên đôi cánh trên trời
Em về mặt đất làm loài phù du
Tưởng cho ta cả thiên thu
Hoá ra một chút sương mù trên tay

Người đi ta ở phương này
Phố cao trời rộng nhớ ngày lang thang
Sáng trưng mấy dặm hoa vàng
Ngẩn ngơ màu áo nữ hoàng ngày xưa

Hương thông nồng ấm sau mưa
Tìm đâu mùi tóc ngày chưa biết người
Em nay mãi tận bên trời
Sao ta nghe vọng tiếng cười trong cây

Người còn giấu bóng quanh đây
Cỏ ven hồ giấu gót giày đi qua
Giấu vai sau ngực thiên nga
Màu môi thắm giấu trong hoa anh đào

Ngậm ngùi ta hỏi non cao
- Trần gian ơi, về phương nào hoa bay?
Cho ta tìm lại một ngày
Một bông hồng nở trên tay một người

Em dù khát vọng khôn nguôi
Dấu ta thôi cũng mây trôi tuyệt mù
Nửa chừng ngoảnh lại thiên thu
Người phù du ta phù du với người
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Tường~
 
MỘT NGÀY BỖNG NHỚ MỘT NGÀY 
Em xõa tóc chờ mong
Thuở lên đồi hái trái
Từ đó giữa đời anh
Có mùi hoa cỏ dại

Hái cành hoa thạch thảo
Của những ngày thu xưa
Còn chút gì giữ lại
Của cơn gió đầu mùa

Nơi ấy hoa chạc chìu
Nở trên đồi bom lửa
Từ một lần thương yêu
Trắng ngần trong nỗi nhớ

Chiều năm nọ anh đi
Chào em trên đồi gió
Người về đôi môi đỏ
Bài hát xa muôn trùng

Nhiều lần anh hỏi Dạ
Em có được vui lòng
Bên đời anh rất nhỏ
Giữa cuộc đời riêng chung

Nhiều khi anh chợt nghe
Dù không còn trẻ mãi
Một nỗi lòng say mê
Của tình yêu thơ dại

Hỡi mùi tóc chiêm bao
Ta nhớ người như thế
Hỡi ngọn đồi trăng sao
Ta xa người đến thế

Còn đấy không, vầng tóc xanh bối rối
Dấu môi nào cắn trái trên đồi kia
Mà anh nghe xôn xao chiều gió nổi
Hương của loài hoa núi ấy bay về.
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Tường~
           Tháng 9/1975
   
TA LẠI HÁT NHƯ THỜI TRAI TRẺ
Năm xưa thời tuổi trẻ ngang tàng
Ta hát vang bài tình ca trong gió
Gửi trời đất giữ riêng ta nỗi nhớ
Ta khắc tên em trên gốc cây thông

Rồi ta đi mê mải phong trần
Qua tháng năm mịt mờ đạn khói
Giấc ngủ rừng nơi đầu sông cuối núi
Lại hiện về gương mặt đẹp như hoa

Lại hiện về những núi non xa
Trái táo hồng in dấu môi để lại
Mái tóc bồng của một thời con gái
Gió thổi tung trong màu nắng thông vàng

Mới thôi mà, dòng sông thời gian
Đưa ta về giữa hai bờ lau trắng
Một mình ta với mùa thu im lặng
Ta lang thang tìm lại gốc thông già

Có ngờ đâu, rừng vẫn giữ giùm ta
Nét tên em dưới mũi dao ngày nọ
Và những gì em cho ta năm tháng cũ
Chìm trong cây thành một vết thương sâu

Gió cuồng lên hoang dại thuở ban đầu
Ta lại hát như thời trai trẻ
Bài tình ca qua một đời dâu bể
Bay tìm em không biết tận phương nào.
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Tường~
 
TÔI ĐI TRÊN NHỮNG CON ĐƯỜNG RỪNG CŨ
Ai hành quân qua đây?
Đất vẫn in mòn lối cũ
Ai dừng chân nơi đây
Đá vẫn nguyên hình bếp lửa
Đồng chí nào chia tay nơi đây?
Ngã ba rừng hoang lá đầy

Ôi những con đường chỉ một lần qua
Hai mươi năm biết ai còn nhớ
Nhưng từ đó cây hoang rừng già
Thương mãi đàn con gian khổ
Đất nhớ chân người thiết tha

Mẹ Trường Sơn tóc mây bạc phơ
Chiều khói xanh mưa nguồn chớp bể
Hai mươi năm dài trên trán mẹ
Những con đường rừng vẽ nét ưu tư

Ôi những con đường không tên
Dưới ngàn cây im lặng
Vẫn nối dài đất nước hai miền
Vẫn âm thầm đưa máu về tim

Tôi đi trên những con đường ấy
Mang Việt Nam trong linh hồn
Cuộc hành trình hai mươi năm chân chưa hề mỏi
Nên tôi theo đường rừng mê mải vượt Trường Sơn

Hôm nay trên đường đánh Mỹ
Tôi dừng chân mắc võng qua đêm
Nghe suối khuya động tiếng thì thầm
Đang cùng tôi có mặt đêm nay

Quên một ngày đường dài dốc đổ
Trong giấc mơ thơm mùi cỏ lá
Ai người xưa một lần qua đây
Đang cùng tôi có mặt đêm nay

Người trước qua đây hành quân giết giặc
Người sau qua đây thấy dấu ông cha
Trên vết chân người nhọc nhằn gian khổ
Loài lan rừng mùa xuân nở hoa.
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Tường~
 
NÓI VỚI BÓNG MÌNH IN TRÊN VÁCH
Tôi ơi!
đã đến lúc nghĩ về món quà tặng sau cùng dành cho anh
Không phải là lời nguyện cầu về mùa thu
Anh biết đấy, thời gian với anh lúc đó đã cùng tận
Hoa cũng không nghĩa lý gì
Anh biết đấy, cuối cùng chỉ còn cỏ mọc lên quanh anh
Món quà tặng sau cùng đời dành cho anh
Là nắm đất ủ hơi bàn tay bạn bè
sẽ gửi theo anh.

Tôi ơi!
Tôi biết anh vẫn còn đủ thời giờ dành cho những cuộc phiêu lưu
Dành cho quyền bính và tham vọng
Chính vì thế anh cần nghỉ ngay từ bây giờ
Về món quà tặng kia
Ôi, cuộc sống đáng quý biết bao nhiêu!

Bởi vì không ai có quyền
Ngoài anh ra
Để khẳng định về ý nghĩa món quà tặng kia
Rằng đó là nỗi tiếc thương một người bỗng dưng vắng mặt
Hay chỉ là công việc hững hờ của người phu mộ
Để chôn đi một kẻ đã ra đi
Đã chết hẳn trong những tim người khác.

Tôi ơi!
Cuộc sống đáng quý nhưng thật không dễ dàng
Và người ta sống vui tính nhưng cũng rất nghiêm nghị
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Tường~
 
 

 
 
HOÀNG PHỦ NGỌC PHAN
 
HUẾ TÊN CỦA NỖI NHỚ 
Người hỏi rằng xứ Huế bây giờ
Tôi biết làm sao quên được
Giòng sông ấy như ngọc tan thành nước
Vẫn tháng năm lưu luyến đôi bờ
Đêm thì thầm chờ hoài thôn Vỹ
Những mảnh hồn sao rơi ngẩn ngơ

Người hỏi rằng xứ Huế bây giờ
Tôi biết làm sao nói được
Đỉnh núi ấy từ muôn thuở trước
Vẫn cô đơn chờ mảnh trăng gầy
Mùa sim chín trên đồi bát ngát
Vẫn thèm ăn một chút trái hoang sơ

Người hỏi rằng xứ Huế bây giờ
Còn chờ ai trong cơn bơ vơ
Chiều Nam Giao nhớ người Bến Ngự
Thương ai một đời lỡ hẹn trong mơ
Người hỏi rằng xứ Huế bây giờ
Chiếc nón ấy có còn duyên dáng

Tà áo ấy đi qua cầu trắng
Gió xuân thì còn nhớ tóc mây
Sầu khơi đọng nhớ làn mắt ướt
Mưa kinh kỳ nhớ ai đêm nay
Nhiều khi gót mỏi đường đất lạ
Tôi muốn về thăm Huế một ngày

Muốn bỏ lại đằng sau tất cả
Về ngủ trên đồi với cỏ may
Người hỏi rằng xứ Huế bây giờ
Tôi biết thưa làm sao đây
Từng phen gió thổi vào cung lạnh
Vách ghế thềm hoa cỏ mọc đầy.
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Phan~
 
MỘT THOÁNG BỒ CÔNG ANH
Khi tình yêu chớm nở
Tôi hái tặng em đoá hoa này
Tặng em một niềm vui màu trắng
Xôn xao trên đầu ngón tay.

Em cầm đoá hoa đưa lên môi
Những ngón xinh xinh bối rối bồi hồi
Hoa run rẩy chạm vào hơi thở
Và chạm vào nụ hôn đầu đời
Chiều bát ngát chợt tràn dâng màu tím

Bỗng cơn gió từ đâu thổi đến
Hoa vô tình theo gió bay đi
Niềm vui cũng ngẩn ngơ tan biến
Trên bàn tay em nhìn lại chẳng còn gì.

Khi tình yêu rạn vỡ
Tôi cũng tặng em đoá hoa này
Tặng em lời biệt ly màu trắng
Trong hoàng hôn lạnh hơi may.

Hoa cũng đã bay theo gió
Gió đưa hoa vào cõi nhớ
Chỉ còn nỗi buồn trong tay.

Có gì đâu, chỉ là thoáng kỷ niệm
Của tình yêu thưở tóc tơ xanh
Rất dễ nhớ, dễ quên và dễ mất
Như tôi và em
Và loài hoa mang tên bồ công anh.
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Phan~
 
NỖI BUỒN CỦA LÁ
 
Khi xa nhau lần đầu
Anh biết yêu là khổ
Anh thầm gọi tên em
Ở bên này nỗi nhớ
Bây giờ trời mùa thu
Đang nhuộm từng chiếc lá
Có phải em bên ấy
Cũng buồn như mùa thu
Và buồn như chiếc lá
Thu vàng và lá vàng
Ru hoài người biệt ly
Vào cảnh sầu miên man
Chúng mình là chiếc lá
Bị mùa thu đánh rơi
Vào tháng ngày buồn bã
Hai đầu quá xa xôi
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Phan~
 
NHỮNG GIỌT NƯỚC MẮT MÀU TÍM
Mùa hạ đến bên song cửa
Đánh rơi từng cánh phượng hồng
Mây trắng đi vào xa thẳm
Tháng năm về trời đất mêng mông.

Thôi em giã từ tuổi mười lăm
Giã từ hoa và bướm trên đồng
Mai em không còn lên đồi cỏ biếc
Sẽ thiếu một người hát trong đám đông.

Mai em đi qua tuổi mười lăm
Âm thầm như phượng rơi qua song
Ôi phượng vĩ loài hoa thầm lặng
Sao để rơi hoài những nỗi bâng khuâng

Khi em không còn tuổi mười lăm
Tóc sẽ chảy qua vai thành giòng suối
Áo trắng sẽ theo em vào tuổi
Tóc sẽ bay và áo sẽ bay.

Đêm nay chia tay tuổi mười lăm
Chợt thấy xôn xao, bỡ ngỡ trong lòng
Giọt nước mắt rơi vào trang vở học
Bỗng biến thành màu tím long lanh.

Ôi những giọt nước mắt màu tím
Lần đầu rơi xuống tháng năm xanh…
~Hoàng-Phủ-Ngọc-Phan~
 

 
 
HOÀNG CẦM
 
HẬN NAM QUAN
Một đêm giăng mờ lạnh lẽo. Tiếng tiêu nào trên ngàn xa văng vẳng trong sương. Trên một khu rừng gần Ải Nam Quan, chi chít cây cối, có một bóng đen vạch cây, rẽ lá tìm đường.
Gần chỗ ấy, Nguyễn Phi Khanh bị giam trong một cái cũi lớn. Lúc đó đã nửa đêm. Bốn bề tịch mịch. Duy có tiếng tiêu vẫn réo rắt, não nùng. Thỉnh thoảng có tiếng mõ cầm canh xa xa. Hồi lâu, Phi Khanh hơi cử động và ngồi dậy.


Phi Khanh:
Đây biên giới hai nước thù đẫm máu;
Đây Nam Quan… con mắt khép tình thâm
Lối qua lại của một loài cuồng khấu
Là Nam Quan… chua xót bóng nghìn năm.
Đây Nam Quan, bốn bề sương lạnh lẽo,
Hồn thuở xưa lay động bóng tinh kỳ
Ai đi sứ nơi quê người lẽo đẽo
Cỏ hoa rừng dâng lệ khóc phân ly?!
Đây Nam Quan, những u hồn thấp thoáng
Đứng đầu non, trông rõi bóng quê hương
Đây Nam Quan, anh hùng xưa lảng vảng
Trỏ sang Tàu, vẽ máu trên đường gươm.
Đây Nam Quan, nơi tướng quân họ Lý
Đuổi quân thù để cứu lấy dân sinh
Lại phóng xá cho giống người tiểu kỷ
Rút binh về, múa tít lưỡi gươm linh
Đây Nam Quan, quân Nguyên rời biển máu
Thoát rừng xương, tơi tả kéo nhau về
Say chiến công, tướng nhà Trần lảo đảo
Nắng chiều hôm rung động ánh gươm thề.
Màu thời gian phất phơ làn khói biếc
Bóng người xưa lồng lộng tít trời xanh
Đến bây giờ Thăng Long nằm đợi chết
Đau lòng ta tiếng gọi dưới trăng thanh
Nước phá, nhà tan, muôn dân u uất!
Biết bao giờ lau sạch máu trên đầu?
Mấy cha con như thần vụt tắt,
Đường xa xôi, huyết lệ chảy về đâu?
(Nguyễn Trãi đi đến, nép vào một bụi cây, lắng nghe)
Trãi:
Góc trời Nam, ánh sao thần vụt tắt,
Thành Thăng Long nghi ngút chuyện thương đau
Phụ thân ôi! Chiến bào đầy nước mắt,
Biết bao giờ lau sạch máu trên đầu?!
Phi Khanh:
Ai?
Trãi:
Thưa phụ thân, con, đây Nguyễn Trãi!
Phi Khanh: 
Kìa, đêm khuya sao lại đến tìm cha?
Trãi:
Đêm giá lạnh, quân canh vì trễ nải
Con băng rừng, tìm nẻo đến thăm cha.
Phi Khanh: 
Đây là chốn ải địa đầu nước Việt
Khắc trong lòng ghi nhớ hận Nam Quan
Bao năm trời nằm sương và gối tuyết
Cha hằng mong thiên hạ được bình an
Bên đất khách khi đến giờ nhắm mắt
Cha sẽ cầu con trả được thù chung
Ngày mai đây, tấm thân tàn sẽ mất
Nhưng linh hồn bay lại với non sông
Con về đi! Cha yên tâm chịu khổ!
Con về đi! Đúc thép chống giang san
Cha tin chắc đường gươm nơi đất Tổ
Sẽ có ngày sáng chói những vinh quang
Con về đi!
Trãi:
Thưa cha đau đớn lắm,
Nỗi chia lìa tê buốt bóng trăng xa
Như thân con có quản gì bụi lấm
Xin theo hầu thân phụ đến Trung Hoa,
Để cùng cha, một mai cùng biết chết,
Cùng hai anh chia xẻ nỗi đau buồn.
Phi Khanh:
A! Nguyễn Trãi! Hãy dẹp tình thảm thiết
Trông đằng sau: xương máu ngập giang sơn
Cha sinh con, nghĩa là gây sức mạnh
Cha nuôi con, là hy vọng về sau
Đến ngày nay, giữa đường cha đứt gánh
Thì con ôi! Tung kiếm cho quên sầu!
Con về đi! Cha vui lòng vĩnh biệt
Con về đi! Rửa nhục cho non sông
Con phải nhớ: con là dòng tuấn kiệt,
Trong người con cuồn cuộn máu anh hùng
Trãi:
Nhưng bên trời, cha cùng anh tắm máu
Con lòng nào yên sống giữa quê hương
Ôi! Ðại Việt! vào tay loài thảo khấu,
Khói nghìn năm thoi thóp trên sa trường
Khắp non sông vừa tàn cơn ác mộng
Tình yên vui, trăm họ nén đau thương
Ai đồng chí trong đám người ham sống
Trên kinh thành lơ lửng một thanh gươm!
Kìa nghìn dặm trên đường về thui thủi
Lưới quân Minh căng đợi khách giang hồ
Một mãnh hổ chống sao đàn chó sói
Thân tan tành bêu máu chợ Kinh Đô
Con xin cha, cho con theo bóng áo,
Cùng ôm nhau, cùng chết dưới gươm thù
Không tận trung, thôi đành con tận hiếu,
Kiếp này mong khỏi thẹn với nghìn thu
Phi Khanh:
Không thể được! Định sang Tàu chết nhục
Làm con ma uất hận giữa quê người!
Con hèn quá, con làm cha tủi cực,
Thôi! Mong gì báo đáp một ngày mai!
Giống Đại Việt không bao giờ hèn yếu,
Tự nghìn xưa ngẩng mặt lên trời cao
Ôi! Kiêu hãnh là những trang niên thiếu
Tự nghìn xưa không nhụt chí anh hào!
Gái cùng trai trên non sông gấm vóc
Đã thêu bằng huyết lệ, bằng gươm đao
Những trang sử đẹp như vàng với ngọc
Bóng muôn đời không thẹn với trăng sao!
Con là trai mà không bằng nhi nữ
Cha sinh con hổ thẹn với trời xanh
Mong chết uổng chỉ là người úy tử
Sống bẽ bàng thêm tủi mặt tài danh.
Người trượng phu nên tìm đường mà chết
Chết làm sao vang động khắp nghìn phương
Chết làm sao cho kẻ thù tiêu diệt!
Chết làm sao mà vạn thuở nhớ thương!
Kìa cái chết bậc anh thư ngày trước
Muôn nghìn năm quốc sử ngát trầm hương
Con hãy trả xong thù nhà nợ nước,
Muốn theo cha thì chết trên sa trường!
Trãi:
(mơ màng nhìn về phía xa)
Ôi! Bóng quê hương ngả nắng chiều
Những mùa thu cũ gợi thương yêu
Mái tranh xơ xác, thềm giăng lạnh
Sân mốc, vườn hoang, gió tịch liêu
Tre xanh san sát chuyện gươm đao
Đứng rũ tà huy nhuốm máu đào
Thép rỉ buồn tênh lời sắt đá,
Gươm cùn tựa nguyệt giấc chiêm bao
Chí khí phai dần trên kỷ niệm
Như đường tơ nhạt nếp thời gian
Bao giờ dứt lệ quên đau khổ
Tung kiếm nghìn thu quét bạo tàn.
Phi Khanh:
Con yêu quý! Chớ xuôi lòng mềm yếu
Gác tình riêng, vỗ cánh trở về Nam!
Con về đi! Tận trung là tận hiếu
Đem gươm mài bóng nguyệt dưới khăn tang
Nếu trời muốn cho nước ta tiêu diệt
Thì lưới thù sẽ úp xuống đầu xanh
Không bao giờ! Không bao giờ con chết
Về ngay đi rồi chí toại công thành!
Nghĩ đến cha một phương trời ảm đạm
Thì nghiến răng vung kiếm quét quân thù
Trãi con ơi! Tương lai đầy ánh sáng
Cha đứng đây trông suốt được nghìn thu.
Trãi:
(quỳ lạy)
Cha nói đến tương lai đầy ánh sáng
Khiến lòng con bừng tỉnh một cơn mê
Quỳ lạy cha, cha lên đường ảm đạm
Rời Nam Quan, theo gió, con bay về.
Phi Khanh:
Ôi! Sung sướng, trời sao chưa nỡ tắt
Về ngay đi! Ghi nhớ hận Nam Quan
Bên Kim Lăng, cho đến ngày nhắm mắt
Cha nguyện cầu con lấy lại giang san.
Trãi:
Hận Nam Quan, biết bao giờ phai nhạt,
Biết bao giờ cạn lệ khóc cha già
Lúc vĩnh biệt thật trăm nghìn chua xót!
Phi Khanh:
Kìa con trông: nắng hé chân trời xa.
Trãi:
Chân trời xa!
Phi Khanh:
Về ngay đi Nguyễn Trãi
Nâng gươm thề, đem quốc sử mà soi.
Trãi:
Đã đến giờ con lìa xa quan ải,
Kể từ nay Nam Bắc cách đôi nơi.
Phi Khanh:
Đêm sắp cạn, về ngay đi Nguyễn Trãi,
Nhớ Nam Quan là vết máu trên đầu.
Trãi:
Đêm Nam Quan là con dao hai lưỡi,
Trích lòng con thành một vết thương sâu
Trông phía Bắc thì xót thương dòng máu
Ngó về Nam thì tan tác gia hương
Càng thảm khốc, càng bền gan chiến đấu
Bụi hồng bay, quay tít một thanh gươm
Giống nòi ấy, nghe lời oanh liệt cũ
Sẽ vùng lên như trận gió điên cuồng!
Hỡi quân Minh! Sao không nhìn lịch sử
Mà vội vàng ngạo nghễ xuống Nam phương?
Hãy chờ đấy mà nếm mùi thất bại,
Tàn ác đi rồi trả nợ về sau!
Hãy chờ đấy, trông sao thần sáng chói,
Trong trần ai, ai dễ biết ai đâu!
Một ngày mai con tung gươm cất cánh
Trời quê hương rực lửa những đêm thiêng
Cha phù hộ cho con tròn sứ mệnh
Bại hay thành là theo lệnh Hoàng Thiên
Một ngày mai, khi Trãi này khởi nghĩa,
Kéo cờ lên, phấp phới linh hồn cha
Gạt nước mắt, con nguyện cầu cùng thiên địa,
Một ngày mai, con lấy lại sơn hà.
Phi Khanh:
Máu anh hùng! Trôi đi mà rửa nhục,
Kìa con trông: nắng nhuộm chân trời xa.
Trãi:
Con xin về, mài gươm chờ báo phục.
Phi Khanh:
Cha mỉm cười nhắm mắt bên Trung Hoa.
Trãi:
Tình phụ tử chia lìa, ai nín khóc
Bóng đêm tàn cay đắng tấm lòng con!
Trời thẳm xa, đoạt mất quyền họa phúc.
Phi Khanh:
Kìa con trông: nắng xõa trên đầu non
Trãi:
Trên ngọn núi, nắng phơi màu hy vọng
Con biết rồi, bóng dáng của nghìn xưa
Con hiểu rồi, linh hồn cha cao rộng
Sẽ bay về theo lớp gió mây đưa
Tiếng chim ca vang lừng, sao mãnh liệt!
Gió bình minh phơi phới tuổi thanh xuân
(lùi dần vào các khóm cây)
Kính chúc cha lên đường sang cõi chết,
Vui từ nay cho đến lúc ly trần.
(Tiếng tiêu vẫn mơ màng, gió sớm nổi lên,
Phi Khanh quắc mắt nhìn theo con)
~Hoàng-Cầm~