<Bài viết đã được chỉnh sửa lúc 2006-08-14 23:43:59M_Hằng>
Văn hóa - Nghệ thuật
Tên sách nghe thật khiêm tốn, Dạo chơi vườn điện ảnh. Thực ra đó chỉ là cách nói, đúng hơn là cách dẫn dụ người khác theo chân hướng dẫn viên - tác giả, đi vào thế giới của nghệ thuật thứ bảy, để có được cái nhìn bao quát ban đầu.
Với những khán giả bình thường, tập sách nâng cao một bước khả năng hưởng thụ điện ảnh, nhờ những kiến thức người viết cung cấp. Với những cây bút chuyên giới thiệu - phê bình phim ảnh, quyển sách nhắc nhở: phải khoa học hơn đồng thời cũng nghệ thuật hơn để có thể chính xác hơn khi quảng bá cho một khuynh hướng, một quan niệm làm phim, vốn là hoạt động văn hóa quan trọng trong sinh hoạt tinh thần của con người. Với những người muốn tham gia bộ môn nghệ thuật này, sách có cái huých khẽ: rất hấp dẫn, nhưng không dễ ăn. Trong thời đại mà công nghệ điện ảnh đã tiến đến tầm của khoa học - kỹ thuật, những người thiếu tài năng, ít kiến thức, quan niệm thô thiển, liều lĩnh, chủ quan... không có cửa trong cuộc chơi này.
Người đọc cũng sẽ có nhiều cơ hội để liên hệ, đối chiếu những gì mình đã xem giữa phim ảnh Việt Nam và phim ảnh nước ngoài. "Một kịch bản phân cảnh hoàn chỉnh là hệ thống chữ nghĩa mà qua đó ta có thể hình dung 80% thần sắc của bộ phim lẫn đạo diễn. Phân cảnh càng chỉn chu thì công việc ở trường quay càng trôi chảy... Thế nhưng trên thực tế - hình như chỉ ở xứ ta - vẫn có những đạo diễn thích phân cảnh sơ lược, thích buông theo cái cách mà giới làm phim gọi vui là "sáng tác đầu bờ"... Điều quan trọng: trong những công trình tập thể liên hoàn như điện ảnh, cái "ngẫu hứng" của người này dễ dẫn theo cái "hứng chịu" của người kia" (Kịch bản phân cảnh). Người đọc nhớ đến rất nhiều bộ phim Việt Nam mà hầu như mọi thứ lỗi cơ bản đều có dịp phô bày, cho thấy nhiều đạo diễn dường như vẫn tin rằng công việc của mình chẳng có gì khó khăn, chẳng đòi hỏi gì cao, và bất cứ ai muốn cũng có thể trở thành đạo diễn (!). Trong khi thực ra, cho dù tất cả các công đoạn của điện ảnh đều quan trọng thì trách nhiệm của đạo diễn vẫn là quyết định nhất. Đạo diễn Pháp Claude Chabrol từng tuyên bố: "Nếu chỉ học để biết nghề đạo diễn, tôi tin chỉ cần 4 tiếng, nhưng để làm được đạo diễn là sự học vô tận" (Ý tưởng nghề nghiệp). Đạo diễn Hồng Kông Vương Gia Vệ lại nói đến trách nhiệm đạo diễn theo cách khác: "Người ta không thể làm một phim hay nếu không nghĩ đến khán giả. Nhưng người ta cũng không thể làm một phim hay nếu chỉ nghĩ đến khán giả" (Ý tưởng nghề nghiệp).
Giữa một thị trường phim ảnh đang chộn rộn rất nhiều vấn đề, Tủ sách Điện ảnh của Nhà Xuất Bản Văn Hóa Sài Gòn là một đóng góp đúng lúc, hữu ích, không chỉ cho độc giả bình thường mà ngay cả với những người làm điện ảnh, những người quản lý điện ảnh.
ST
DẠO CHƠI VƯỜN ĐIỆN ẢNH
Tên sách nghe thật khiêm tốn, Dạo chơi vườn điện ảnh. Thực ra đó chỉ là cách nói, đúng hơn là cách dẫn dụ người khác theo chân hướng dẫn viên - tác giả, đi vào thế giới của nghệ thuật thứ bảy, để có được cái nhìn bao quát ban đầu.
Với những khán giả bình thường, tập sách nâng cao một bước khả năng hưởng thụ điện ảnh, nhờ những kiến thức người viết cung cấp. Với những cây bút chuyên giới thiệu - phê bình phim ảnh, quyển sách nhắc nhở: phải khoa học hơn đồng thời cũng nghệ thuật hơn để có thể chính xác hơn khi quảng bá cho một khuynh hướng, một quan niệm làm phim, vốn là hoạt động văn hóa quan trọng trong sinh hoạt tinh thần của con người. Với những người muốn tham gia bộ môn nghệ thuật này, sách có cái huých khẽ: rất hấp dẫn, nhưng không dễ ăn. Trong thời đại mà công nghệ điện ảnh đã tiến đến tầm của khoa học - kỹ thuật, những người thiếu tài năng, ít kiến thức, quan niệm thô thiển, liều lĩnh, chủ quan... không có cửa trong cuộc chơi này.
Người đọc cũng sẽ có nhiều cơ hội để liên hệ, đối chiếu những gì mình đã xem giữa phim ảnh Việt Nam và phim ảnh nước ngoài. "Một kịch bản phân cảnh hoàn chỉnh là hệ thống chữ nghĩa mà qua đó ta có thể hình dung 80% thần sắc của bộ phim lẫn đạo diễn. Phân cảnh càng chỉn chu thì công việc ở trường quay càng trôi chảy... Thế nhưng trên thực tế - hình như chỉ ở xứ ta - vẫn có những đạo diễn thích phân cảnh sơ lược, thích buông theo cái cách mà giới làm phim gọi vui là "sáng tác đầu bờ"... Điều quan trọng: trong những công trình tập thể liên hoàn như điện ảnh, cái "ngẫu hứng" của người này dễ dẫn theo cái "hứng chịu" của người kia" (Kịch bản phân cảnh). Người đọc nhớ đến rất nhiều bộ phim Việt Nam mà hầu như mọi thứ lỗi cơ bản đều có dịp phô bày, cho thấy nhiều đạo diễn dường như vẫn tin rằng công việc của mình chẳng có gì khó khăn, chẳng đòi hỏi gì cao, và bất cứ ai muốn cũng có thể trở thành đạo diễn (!). Trong khi thực ra, cho dù tất cả các công đoạn của điện ảnh đều quan trọng thì trách nhiệm của đạo diễn vẫn là quyết định nhất. Đạo diễn Pháp Claude Chabrol từng tuyên bố: "Nếu chỉ học để biết nghề đạo diễn, tôi tin chỉ cần 4 tiếng, nhưng để làm được đạo diễn là sự học vô tận" (Ý tưởng nghề nghiệp). Đạo diễn Hồng Kông Vương Gia Vệ lại nói đến trách nhiệm đạo diễn theo cách khác: "Người ta không thể làm một phim hay nếu không nghĩ đến khán giả. Nhưng người ta cũng không thể làm một phim hay nếu chỉ nghĩ đến khán giả" (Ý tưởng nghề nghiệp).
Giữa một thị trường phim ảnh đang chộn rộn rất nhiều vấn đề, Tủ sách Điện ảnh của Nhà Xuất Bản Văn Hóa Sài Gòn là một đóng góp đúng lúc, hữu ích, không chỉ cho độc giả bình thường mà ngay cả với những người làm điện ảnh, những người quản lý điện ảnh.
ST
Thân