Hoàng Đế Cuối Cùng

Lượt đọc: 11612 | 5 Đánh giá: 10/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
CHƯƠNG III - (10)
ngã ba đường

Người Bắc Phủ tuy có niềm phấn khởi chung nhưng lại có cách nghĩ khác nhau. Nhật ký của Kim Lương sau đó viết: “Sau khi Đoàn, Trương tới Bắc Kinh họ đều chỉ hứa suông, thực ra chẳng có biện pháp gì. Bị lừa dối, mọi người cho rằng sắp phục tích đến nơi. Song sự thật chưa thấy mà ý kiến lại nảy sinh. Có người chủ trương phải giữ nguyên điều kiện, một chữ cũng không được sửa. Có người chủ trương phải về cung, phục hồi tên hiệu. Có người chủ trương sửa đổi đế hiệu. Có người chủ trương chuyển đến Di Hòa Viên... thực ra chủ quyền thuộc người ta, mơ tưởng hão huyền chẳng ai biết có thực hiện được hay không.

            Cơn lốc ngày mùng 5 tháng 11 năm 1924 đã thổi bay tôi ra khỏi Tử Cấm Thành, rơi vào ngã ba đường.

            Tôi đứng trước ngã ba con đường: một đường là “điều kiện mới”, rồi bỏ tên hiệu đế vương làm một “dân thường” có nhiều tài sản và điền trang. Một đường là tranh thủ sự chi viện của “những người đồng tình”, thủ tiêu đến kiện mới của quân Dân quốc, khôi phục toàn bộ điều kiện cũ thời Viên Thế Khải, hoặc là “phục hiện hoàn cung” (khôi phục tên hiệu trở về cung), trở về Tử Cấm Thành sống cuộc đời như trước. Một đường khác là con đường khúc khuỷu nhất, nó thông với hải ngoại, sau đó quay hướng Tử Cấm Thành nhưng phải là Tử Cấm Thành trước Tân Hợi. Khi đó, con đường này là “mượn thế lực bên ngoài mưu đồ khôi phục”.

            Đứng trên ngã ba đường đó, tôi bị mọi loại người bao vây, nghe đủ mọi cuộc tranh cãi vô cùng vô tận.

            Các vương công đại thần đứng đầu là cha tôi một lòng một ý muốn khôi phục nguyên trạng, tranh thủ khôi phục tôn hiệu trở về cung. Họ căm thù quân đội Dân quốc nhưng hy vọng tôi có thể nén chịu, chờ đợi. Quân Dân quốc thủ tiêu tôn hiệu hoàng đế của tôi nhưng họ cho rằng tôi có thể làm hoàng đế ở nhà. Nền thống trị của quân Dân quốc vừa bộc lộ triệu chứng không ổn định (Trương Tác Lâm và Phùng Ngọc Tường bất hoà, nội các Hoàng Phù bị đoàn ngoại giao cự tuyệt) ảo tưởng của họ lại ngóc đầu dậy. Một mặt họ khuyên tôi bình tĩnh đợi tin lành, mặt khác ra sức công kích những người chủ trương ra khỏi phủ hoặc ra nước ngoài. Kim Lương đọc báo thấy lời phát biểu của tôi với Lộc Trung Lân, sau khi cửa cấm vừa nới lỏng đã  mắng tôi một bản “tuyên ngôn thư” do ông ta thay tôi viết, ra sức ca ngợi những câu nói của tôi, đề nghị tôi “trao công việc bên trong cho những nhân sĩ trung thành trước hết ra nước ngoài du học. Khi có thời cơ lập tức về nước. Luận điểm của ông ta là nên bỏ hoàng đế giả hiện nay để hy vọng hoàng đế thật tương lai.

            Sau khi cha tôi biết đã nổi giận đùng đùng, gọi ông ta là “thằng điên”, yêu cầu ông ta từ sau đừng vào nữa.

            Sau khi đuổi Kim Lương, để đề phòng ảnh hưởng của người khác đối với tôi, mỗi khi có người không đáng tin cậy đến thăm tôi, nếu không ngăn cấm thì ông cũng đứng cạnh theo dõi. Do đó một người khác chủ trương ra nước ngoài là La Chấn Ngọc không có cách nào nói chuyện với tôi. Chỉ với Johnston, cha tôi không dám sử dụng uy phong vương gia của mình song quân lính ở cửa lớn đã vô hình chung giúp cha tôi. Từ ngày thứ hai, Johnston không vào được nữa.

            Sự phong toả của cha tôi gây phản cảm trong lòng tôi. Mặc dù chưa có tính toán rõ ràng gì đối với tiền đồ của mình, song có một điều đã rõ sau khi tôi tìm vào cửa lớn Bắc phủ: dù thế nào tôi cũng phải đi khỏi nơi này. Tôi không thể ra khỏi Tử Cấm Thành lớn lại chui vào Tử Cấm Thành nhỏ, huống chi nơi đây cũng không an toàn. Sau đó tôi bày tỏ sự bất mãn đối với cha tôi, yêu cầu ông đừng có mặt khi tôi tiếp khách cũng như đừng cản trở những người muốn gặp tôi. Cha tôi nhượng bộ do đó tình hình có thay đổi, các loại người dẫn đường đều mang tới những gợi ý tốt nhất. Bạn cũ của tôi là Hồ Thích tới khuyến khích tôi ra nước ngoài. Johnston cũng trở về bên cạnh tôi truyền đạt sự quan tâm của Trương Tác Lâm, hoan nghênh tôi đến Đông Bắc. Tôi nghĩ, trước hết đến Đông Bắc ở một thời gian, tới được Đông Bắc tôi lúc nào cũng có thể ra nước ngoài. Tôi vừa xác định chủ ý lại xuất hiện vấn đế mới.

            Sau khi quân Dân quốc rút khỏi cửa lớn, tình hình vốn đã lắng dịu. Tôi đã dám có gan mắng quân đội Dân quốc trước các nhà báo, bỗng nhiên Trịnh Hiếu Tế vẻ mặt nghiêm trang xuất hiện hỏi tôi đã đọc báo chưa?

            - Đọc rồi, không có chuyện gì.

            - Hoàng thượng hãy đọc “Thuận Thiên thời báo” - ông rút tờ báo, chỉ vào đầu đề “Bài ca tự trị của phong trào đỏ hoá bình dân” để tôi đọc. Bản tin này nói: sau khi quân Phùng Ngọc Tường vào Bắc Kinh, chủ nghĩa đỏ hoá” nhân cơ hội hoạt động, gần đây xuất hiện mấy vạn tờ truyền đơn chủ trương “không cần chính phủ tự trị thật không cần pháp luật đại tự do”. Khi đó từ miệng Trịnh Hiếu Tế, Trần Bảo Thám và Johnston và tờ “Thuận Thiên thời báo” tôi thường nghe thấy, dọc thấy những lời quỷ quái Đảng Cộng sản là chủ nghĩa quá khích, chủ nghĩa đỏ hoá. Đỏ hoá, quá khích là hồng thuỷ, mãnh thú, cộng tài sản, cộng vợ, quân phiệt. Phùng Ngọc Tường và đỏ hoá, quá khích có liên quan... Hiện nay, căn cứ vào sự giải thích của Trịnh Hiếu Tế thì thiên hạ sắp loạn to, “chủ nghĩa đỏ hoá” diệt tôi là vấn đề càng không nghi ngờ gì nữa.

            Lời Trịnh Hiếu Tế đang khiến tôi kinh hoàng táng đảm thì La Chấn Ngọc âu sầu xuất hiện. Tôi luôn luôn rất coi trọng những tin tức của La Chấn Ngọc từ phía Nhật Bản. Lần này ông báo cáo: người Nhật được tin Phùng Ngọc Tường và các phần tử “quá khích chủ nghĩa” sẽ có hành động không có lợi đối với tôi. Ông nói: “hiện nay quân Phùng Ngọc Tường chiếm Di Hoà Viên, việc xảy ra có thể trong một vài ngày tới, Hoàng thượng phải sớm rời nơi này, đến Đông Giao Dân cảng ẩn nấp mới được.”

            Lúc đó, Johnston cũng tới, mang lại tin tức trên báo chí phương tây nói: Phùng Ngọc Tường sẽ có hành động lần thứ ba tới Bắc Kinh.

            Từ đó, tôi thở không ra hơi, ngay Trần Bảo Thám cũng kinh hoàng. Trần Bảo Thám đồng ý với ý kiến đó, cần tranh thủ lúc quân Phùng Ngọc Tường không có mặt đến lánh ở Đông Giao Dân cảng; trước tiên vào bệnh viện Đức vì bác sĩ Đức quen tôi. Tôi và hai thầy thì thầm bàn một kế sách, kế sách này không những tránh không để nhà đương cục Dân quốc biết, cũng cần đề phòng cha tôi.

            Chúng tôi tiến hành theo kế hoạch bí mật đó. Bước thứ nhất, tôi cùng với thầy Trần Bảo Thám đi thăm hai thái phi Kính Từ và Vinh Huệ, ra khỏi cung sau tôi mấy ngày đang ở ngõ bia Kỳ Lân sau khi thăm lại trở về Bắc Phủ gây ấn tượng tin cậy với Bắc phủ. Làm xong bước này, ngày hôm sau chúng tôi tính làm bước thứ hai, mượn cớ đến ngõ Biểu Giai xem một nhà ở chuẩn bị thuê, sau đó lượn một vòng đến Đông Giao Dân cảng trước lúc vào bệnh viện Đức. Bước thứ ba sẽ vào ở sứ quán. Chỉ cần đến được Đông Giao Dân cảng, thực hiện bước thứ tư dưa Uyển Dung tới là công việc xong xuôi. Tuy nhiên khi tiến hành bước thứ hai lúc chúng tôi vừa lên xe cha tôi cử quản gia Trương Văn Trị cùng đi với tôi. Tôi và Johnston ngồi xe đầu, Trương Văn Trị ngồi xe thứ hai.

            - Tình hình hơi phức tạp - Johnston dùng tiếng Anh nói với tôi.

            - Mặc kệ nó - tôi bực bội bảo lái xe nổ máy.

            Xe ra khỏi Bắc phủ. Tôi thật sự nghĩ rằng suốt đời sẽ không bao giờ bước vào nơi này nữa.

            Johnston cho rằng, mặc kệ Trương Văn Trị là không xong, cần nghĩ ra cách thoát khỏi hắn ta. Trên đường ông nghĩ ra một cách: trước hết chúng tôi dừng ở trước một cửa hàng  giả vờ mua đồ, sai Trương Văn Trị quay về.

            Có một cửa hàng mở ở cửa phía Tây vào Đông Giao Dân cảng, là nơi người nước ngoài mua bán đồng hồ, máy ảnh. Chúng tôi vào Ôlivơ, tôi đến quầy hàng chọn một chiếc đồng hồ đeo tay bằng vàng, lần lữa một lúc tuy nhiên Trương Văn Trị vẫn đứng ở bên ngoài. Không có ý bỏ đi. Đến lúc đó, Johnston phải đưa ra biện pháp cuối cùng, nói với Trương Văn Trị rằng tôi cảm thấy khó chịu cần đến bệnh viện Đức kiểm tra.Vẻ băn khoăn nghi ngờ, Trương Văn Trị cùng chúng tôi đến bệnh viện Đức. Đến bệnh viện, chúng tôi bỏ rơi anh ta. Johnston nói rõ với Dipper, bác sĩ Đức về ý tứ của chúng tôi, trước lúc đưa chúng tôi đến nghỉ ngơi ở một phòng bệnh. Trương Văn Trị thấy không ổn lập tức quay về. Chúng tôi biết hắn sẽ về Bắc Phủ báo tin cho cha tôi. Johnston không dám chậm trễ, lập tức đến sứ quán Anh giao thiệp. Ai ngờ, lần đi này liền tuyệt vô âm tín khiến tôi nóng lòng chờ đợi. Tôi sợ Trương Văn Trị lại đưa cha tôi tới. Chính lúc đang rối bời như vậy, Trần Bảo Thám và Trịnh Hiếu Tế tới.

            Nhật ký của Trịnh Hiếu Tế có đoạn ghi như sau:

            “…lên gác, chỉ thấy hoàng thượng nói: Jonhnston đã đến sứ quán Anh. Tôi bàn: Hoàng thượng nên đến sứ quán Nhật. Hoàng thượng bảo tôi đến nói trước với người Nhật. Tôi lập tức đến gặp Takemoto. Takemoto báo cáo với công sứ Yoshizawa. Công sứ bảo tôi “mời Hoàng thượng đến mau”. Lúc đó gió lớn, cát vàng mù trời, ngoài mấy bước không thấy mặt nhau.. Tôi đến bệnh viện, sợ xe ôtô không vâng lệnh, đề nghị đi xe ngựa. Lại sợ ngoài cửa nhiều người nên dẫn xe ngựa đến cửa sau. Một hộ lý đưa xuống gác, bác sĩ Đức cầm chìa khóa đi theo mở cửa, lên xe ngựa.

            Từ bệnh viện Đức đến sứ quán Nhật có hai ngả, một từ Đông Giao chuyển lên Bắc Phủ, hai là từ đường Trường An xuống phía Nam. Tôi bảo người đánh xe: “Đến sứ quán Nhật”. Người đánh xe lợi dụng lối phía Bắc gần nên đánh xe qua đường Trường An. Hoàng thượng sợ hãi nói: “đường có cảnh sát, sao lại ra đó”. Thấy xe đã chạy nhanh, tôi nói: “một lát tới ngay, ai dám ngờ trong xe có hoàng đế, xin đừng sợ”.

            Đến sứ quán Nhật, Takemoto đón, đưa hoàng thượng vào doanh trại”...

            Về Johnston, trong nhật ký Trịnh Hiếu Tế chỉ ghi một câu: “tại sứ quán Nhật, tôi có gặp ông thầy đi không quay lại này. Ông giải thích: “tôi đến sứ quán Anh, Macleay nói: ở đó rất chật chội, không tiện đón tiếp. Nay bệ hạ được công sứ Nhật đón tiếp thế là tốt rồi.

Đánh máy: hoi_ls
Nguồn: Nhà xuất bản Văn hóa thông tin, Hà nội, 1995
hoi_ls - VNthuquan.net - Thư viện Online
Được bạn:Ct.Ly đưa lên
vào ngày: 2 tháng 3 năm 2022

« Lùi
Tiến »