Chương 00

Tàu hỏa màu xanh kêu cành cạch cành cạch, chậm rãi chạy xuyên qua vùng thảo nguyên khô cằn và hoang vắng của Hailar, mặt trời chiều xa xa đã lặn một nửa, chiếu sáng nửa bầu trời, nhưng vì ánh hoàng hôn đã thấm đẫm, màu đỏ cũng trở nên u ám hơn.

Trần Tông nằm trên giường cứng dưới, lật đi lật lại tấm thiệp nhỏ trong tay, trên thiệp có dòng chữ vàng nổi bật—

*“Nhân thạch hội lần thứ 47 tại A Khắc Sát, Nội Mông. Trân trọng mời bạn tham dự.”

Góc phải dưới được in nổi số thứ tự tham dự của anh, 027.

Thiệp mời được nhận ba ngày trước, người gửi tên “Dã Mã” (Ngựa Hoang), trong túi thiệp có một miếng nỉ tự dính hình con ngựa bảy màu và một vé tàu giường nằm cứng kèm theo một mảnh giấy nhỏ.

Miếng nỉ là hình con ngựa bảy màu, đường viền đơn giản, màu sắc cũng khá sặc sỡ.

Trên mảnh giấy là dòng chữ in: Nếu có ý định tham dự, vui lòng đi tàu số k2x4 đến ga A Khắc Sát vào ngày ghi trên vé, khi ra khỏi ga, hãy dán con ngựa nhỏ lên mũ đen (loại mũ không giới hạn).

Gọi vào số liên hệ ghi trên đơn chuyển phát, đầu dây bên kia là giọng ghi âm của một người đàn ông phấn khích: “Bạn đã sẵn sàng chưa? Đại hội lần thứ 47 sắp bắt đầu, bạn thực sự không nỡ bỏ lỡ phải không?”

Nhập từ khóa tìm kiếm, toàn mạng không có chút thông tin nào.

Người không rõ chuyện có thể sẽ chửi một câu “ngốc nghếch”, coi đây là trò đùa hoặc quảng cáo rác, nhưng Trần Tông thì không.

Lý do là vì hội “Nhân thạch hội”, khi anh còn nhỏ, đã từng nghe ông nội Trần Thiên Hải kể về nó.

Trần Thiên Hải đã mở một cửa hàng đá quý cũ trên phố đá quý trong thành phố suốt hơn hai mươi năm, bán các loại đá quý không quá cao cấp, chẳng hạn như chuỗi hạt pha lê, nhẫn đính ngọc xanh, dây chuyền và những thứ tương tự, giá cả trung bình nhưng cũng có một nhóm khách hàng cố định, các cô gái nhỏ từ trường học gần đó rất thích đến mua chuỗi tay pha lê dâu tây giá 99 tệ, nghe nói có thể mang lại đào hoa.

Ông tự nhận mình là “người kinh doanh đá quý”.

Trong nhận thức của Trần Tông, “kinh doanh đá quý” đồng nghĩa với những thương vụ lớn trị giá hàng trăm triệu, ông nội kiểu nhỏ nhặt như vậy, cố gắng mà dính vào thì cũng hơi quá đáng.

Nhưng anh thích nghe Trần Thiên Hải kể về những câu chuyện cổ trong nghề đá quý, mặc dù đá quý nhỏ, nhưng rất giá trị, tiền lớn đến dễ dàng dẫn đến tranh chấp và giết chóc, câu chuyện tự nhiên cũng hấp dẫn, ví dụ đơn giản, câu chuyện tranh giành một viên ngọc phát sáng vào ban đêm thường sẽ thú vị hơn câu chuyện tranh giành hai cân gạo Đông Bắc (trừ thời kỳ đói kém).

Trần Thiên Hải nói, giống như các ngành nghề khác, ngành đá quý cũng có các tổ chức, hiệp hội, cuộc thi lớn nhỏ khác nhau, trong đó kỳ lạ nhất chính là hội “Nhân thạch hội” diễn ra mỗi hai mươi năm một lần.

Người sáng lập “Nhân thạch hội” được cho là đại thư pháp gia thời Bắc Tống, Mễ Phất.

Theo sử sách ghi lại, Mễ Phất là người có hành vi điên cuồng, được gọi là “Mễ Điên”, và vì mê chơi đá, ông còn có biệt danh là “Thạch Si”. Khi ông thấy một tảng đá xấu xí khổng lồ, ông vui mừng khôn xiết, “mặc áo mũ tôn trọng mà gọi là huynh đệ”.

Mễ Phất cho rằng, các hoạt động như “thưởng thạch”, “giám thạch” tuyệt đối không thể là trò chơi một chiều từ trên cao xuống, mà là sự giao lưu hai chiều, vì vậy mà gọi là “Nhân thạch hội”.

Khi mới thành lập, “Nhân thạch hội” là nơi những người yêu đá mang đá đến tụ họp, thưởng thức, cảm nhận, nếu nói có điều gì khác biệt có lẽ là do Mễ Phất quá nổi tiếng và có địa vị cao, nên ngưỡng cửa gia nhập không thấp, đa phần thu hút những văn nhân, học giả, tài tử thời đó.

Khi Mễ Phất qua đời, đúng vào cuối thời Bắc Tống, sau đó gặp biến loạn Tĩnh Khang, những tổ chức tao nhã như “Nhân thạch hội” đáng lẽ phải bị lãng quên, nhưng không ngờ rằng nó vẫn âm thầm tồn tại cho đến ngày nay và dần dần mở rộng phạm vi của “đá”: những viên đá kỳ lạ, đá quý, ngọc, thậm chí là hổ phách, ngọc trai hơi gượng ép, tất cả đều được bao gồm.

Trần Thiên Hải nói, “Nhân thạch hội” rất kén chọn, thỉnh thoảng mới thu nạp thành viên, và cũng theo chế độ “mời gọi”, nói cách khác, chỉ khi họ mời bạn, bạn mới có thể tham gia, và chỉ mời một lần, có muốn đi hay không là tùy bạn, nên ông khuyên rằng, nếu nhận được lời mời, tuyệt đối không nên bỏ lỡ, vì một khi tham gia hội, những người bạn gặp đều là tinh anh trong nghề, rồng phượng trong đá.

Lúc đó Trần Tông mới 9 tuổi, nghe mà lòng đầy khao khát, hỏi ông: “Vậy ông đã từng nhận được lời mời chưa?”

Trần Thiên Hải nói: “Đương nhiên rồi.”

Trần Tông lập tức mất hứng, một ông già bình thường như Trần Thiên Hải cũng được mời, hội “Nhân thạch hội” này thực sự không cao cấp lắm.

Vì vậy, anh tập trung chơi Tetris trên máy chơi game, những lời ông nội như “Tôi thực sự là thành viên, tôi là số 027”, “Số lượng thành viên được kiểm soát ở mức 99, ai cũng có số thẻ, khi một người giữ thẻ chết đi, số thẻ mới được bỏ trống cho người mới”, anh cũng không để tâm, còn về việc Trần Thiên Hải nói “Nhân thạch hội” kỳ lạ như thế nào, thì hoàn toàn không nhớ.

Bảy năm trước, khi Trần Tông vừa tròn mười tám, Trần Thiên Hải để lại một lá thư và bỏ nhà đi.

Trong thư, Trần Thiên Hải bày tỏ nỗi đau của mình với tư cách là một người đàn ông trung niên.

Ông nói, vợ mất sớm khi ông còn trẻ, khó khăn lắm mới nuôi dạy được con trai Trần Hiếu, nhưng trên đường đi làm ăn, con trai bị một tên cướp điên cuồng đánh một búa vào đầu và trở thành người tâm thần, con dâu bỏ đi, để lại đứa cháu Trần Tông cho ông, ông vừa làm cha vừa làm mẹ, khó khăn lắm mới nuôi dạy được cháu, bản thân đã hai bên tóc bạc phơ, tuổi xuân không còn…

Ông không cam lòng, ông cũng là một con người bằng xương bằng thịt, cũng có tình cảm, cũng có đam mê và theo đuổi của riêng mình, cũng khao khát thi ca và những miền đất xa, nhưng bị những trách nhiệm rườm rà ràng buộc, đôi cánh cao bay của ông đã gãy, bao năm qua ông không thể chịu đựng được nữa, xin hãy cho phép ông ích kỷ, yếu đuối và trốn tránh một lần…

Tóm lại: Ta đi rồi, cửa hàng giao cho cháu, cháu tự lo đi nhé.

Khi đọc lá thư này, Trần Tông không cảm thấy giận dữ hay đau buồn, mà nhiều hơn là băn khoăn: Có lẽ đầu óc ông nội không còn tốt nữa, muốn trốn tránh thì lẽ ra nên trốn từ sớm, giờ cháu đã trưởng thành, sắp có thể đền đáp cho gia đình rồi, tại sao ông lại chọn trốn đi vào lúc này?

Hơn nữa, muốn theo đuổi đam mê, tại sao phải bỏ lại cháu? Thi ca và những miền đất xa của ông, chẳng lẽ không thể chứa thêm một đứa cháu sao?

***

Việc Trần Thiên Hải bỏ đi thực sự đã khiến cuộc sống của Trần Tông trở nên hỗn loạn một thời gian, nhưng may mắn là anh cuối cùng cũng hoàn thành việc học và tiếp quản cửa hàng.

Tuy nhiên, Trần Tông không hứng thú với việc buôn bán các loại trang sức bình dân, anh thích đi du lịch khắp nơi, sưu tầm những loại đá quý độc đáo và tinh tế. Đôi khi, anh còn hợp tác với các nhà thiết kế để tạo ra các sản phẩm độc nhất vô nhị. Dù phong cách kinh doanh này khá kén khách trong ngành trang sức, nhưng nhờ sự độc đáo và không thể thay thế, lượng khách hàng của anh vẫn ổn định và ngày càng tăng lên. Sau vài năm, thu nhập của anh trở nên khá đáng kể.

Cuộc sống dần ổn định, Trần Tông bắt đầu nhớ đến Trần Thiên Hải. Từ nhỏ đến lớn, anh chỉ có duy nhất một người thân là ông nội Trần Thiên Hải. Còn cha anh, Trần Hiếu, gần như có thể bỏ qua vì sau khi bị búa đập vào đầu, ông đã phải sống trong bệnh viện tâm thần, suốt ngày cuộn tròn trong góc phòng, cúi gằm đầu và giơ hai tay lên, khăng khăng cho rằng mình là một con tôm hùm.

Trần Thiên Hải giờ ra sao rồi?

Trần Tông đã treo giải thưởng tìm người trên các trang web tìm kiếm người thân, nhưng đáng tiếc chỉ thu hút được bọn lừa đảo. Sau đó, anh thử nhờ đến các dịch vụ tìm kiếm chuyên nghiệp, nhưng kết quả khiến người ta chán nản: kể từ khi Trần Thiên Hải bỏ đi, không có bất kỳ ghi nhận nào về việc sử dụng thông tin cá nhân của ông ấy. Điều này có nghĩa là hoặc ông đã từ bỏ mọi thứ cũ kỹ và bắt đầu một cuộc sống mới với danh tính hoàn toàn khác, hoặc là ông đã chết.

***

Sau đó, Trần Tông nhận được một thiệp mời từ "Nhân thạch hội". Ban đầu, anh thấy điều này thật thú vị và buồn cười: trên đời này thực sự có một hiệp hội như vậy sao?

Rồi khi thấy số thẻ tham gia là 027, anh cảm thấy da đầu mình căng lên.

— Người giữ thẻ trước đã chết, số thẻ mới được giao lại cho người mới.

Có lẽ nào ông nội Trần Thiên Hải đã… chết rồi?

Tàu hỏa chậm dừng lại, trên sân ga đông nghịt người. Đây là một trạm dừng lớn giữa đường, có khá nhiều người lên xuống tàu.

Trần Tông cất thiệp mời đi và quan sát hành khách trong toa xe đổi chỗ: Ngoài anh ra, trên chuyến tàu K2x4 này chắc hẳn còn có người khác đi A Khắc Sát để tham gia "Nhân thạch hội", phần lớn có lẽ là các hội viên kỳ cựu.

Nếu có thể gặp trước vài người thì tốt quá, Trần Tông đã nghĩ đến việc chủ động gây chú ý, đội chiếc mũ và con ngựa bằng nỉ lên, nhưng rồi lại nghĩ, đã quy định là "khi ra khỏi ga" thì tốt nhất là tuân theo.

...

Hành khách ở giường dưới đối diện đột nhiên đấm mạnh vào giường, nghiến răng chửi rủa: "Sao lại không phải là Quế Lâm? Mẹ nó, sao lại không phải!"

Trần Tông nhìn về phía tiếng ồn.

Đó là một thanh niên khoảng mười tám, mười chín tuổi, tóc cắt ngắn, khuôn mặt đầy vẻ bất cần, nhìn qua cũng biết là người có tính cách cứng đầu và nóng nảy. Anh ta nhận thấy Trần Tông nhìn mình, liền quay lại nhìn.

Hai ánh mắt chạm nhau, thanh niên bỗng nhiên nổi giận: "Sơn thủy giáp thiên hạ..."

Có ý gì đây? Đây là đang thách đố nhau à?

Thanh niên: "... đoán một thành phố, tại sao lại không phải là Quế Lâm? Anh nói xem, sao lại không phải?"

Hóa ra là đang đoán câu đố. Trần Tông thấy buồn cười, đoán đố cũng là sở thích nhẹ nhàng vui vẻ, vậy mà lại bị anh chàng lại mang khí thế giương cung bạt kiếm.

Anh suy nghĩ một chút, rồi nói: "Thật sự không phải."

Thanh niên vốn dĩ muốn tìm sự đồng tình, không ngờ lại gặp phản đối, không kìm được mà tức giận: "Vậy anh nói xem là thành phố nào?"

Trần Tông: "Sán Đầu."

Thanh niên không giữ được lời: "Nói bậy! Anh nghĩ tôi chưa từng đến Sán Đầu chắc? Nếu là Sán Đầu, tôi sẽ chặt đầu mình cho anh!"

Trần Tông không tức giận, nằm xuống thoải mái: "Anh đang chơi trên web hay chơi app đoán đố? Có phải là Sán Đầu, nhập thử câu trả lời xem có phải không là biết."

Vài giây sau, từ giường đối diện vang lên âm thanh leng keng vui tai của tiền xu rơi.

Trần Tông biết ngay, những ứng dụng đoán đố kiểu trí tuệ này anh đều quen thuộc, người này chắc là đang chơi "MiNi", cấp độ còn ở mức tân thủ: thông thường đoán đúng, tiền xu sẽ rơi từ trên trời xuống; đoán sai, một chiếc búa lớn từ trên trời rơi xuống sẽ đập người chơi thành bột.

Sau tiếng tiền rơi, là một khoảng im lặng dài.

Một lúc sau, khuôn mặt của thanh niên dần dần quay về phía Trần Tông, không còn giận dữ như trước, ánh mắt đầy vẻ ai oán, giọng nói cũng trở nên u sầu: "Tại sao vậy, anh, tại sao vậy?"

Trước đó người này nói năng không lễ phép, Trần Tông cũng muốn phớt lờ một chút, nhưng từ nhỏ anh đã được ông nội Trần Thiên Hải dạy chơi giải đố, nên anh hiểu rõ cảm giác khó chịu khi bị mắc kẹt.

Không muốn làm điều mà mình cũng không thích, Trần Tông ngồi dậy, rút một tờ giấy ghi chú và cây bút từ trong ba lô ra, viết một dòng lên bàn ăn nhỏ giữa các giường.

Thanh niên vội vã ghé lại.

— Sơn thủy/giáp thiên hạ

Trần Tông nói: "Tôi biết anh muốn nói 'Quế Lâm sơn thủy giáp thiên hạ', nhưng đó là tục ngữ, không phải câu đố. Câu đố sẽ không đơn giản như vậy, như trong 'Văn tâm điêu long' có nói..."

Anh định trích dẫn thêm điển tích, nhưng rồi lại nghĩ, thôi, anh chàng này chắc không hiểu nổi.

Thanh niên này rất giỏi phát hiện vấn đề: "Tại sao sau chữ 'thủy' anh lại thêm một dấu gạch chéo vậy?"

Trần Tông: "Đây là cách chỉ anh cách ngắt câu. Chữ '汕' trong Sán Đầu, có ba chấm nước bên cạnh thêm một chữ sơn, nghĩa là chữ này có cả núi và nước. 'Giáp thiên hạ' có nghĩa là đứng đầu, là số một. Vậy nên, sơn thủy giáp thiên hạ, chính là Sán Đầu."

Thanh niên há miệng nửa chừng, có vẻ không hiểu nổi, Trần Tông định giải thích thêm vài câu thì có người kéo áo anh từ phía sau.

"Cậu trai trẻ…"

Quay lại nhìn, đó là một người phụ nữ nông thôn khoảng năm, sáu mươi tuổi, có lẽ vừa lên tàu, một tay xách túi hành lý, tay kia xách đồ ăn trên đường, mặc chiếc áo bông rẻ tiền màu vàng đất, tóc ngắn ngang tai đã bạc hơn nửa, gương mặt nở nụ cười cầu khẩn, trông đầy vẻ hiền lành và cẩn trọng.

Bà ấy nói chuyện với Trần Tông: "Vé của tôi là giường trên, tôi bị đau lưng, leo lên leo xuống không tiện, cậu còn trẻ, trèo lên không khó, chúng ta đổi chỗ được không?"

Trần Tông do dự một chút: Trong thâm tâm, anh không muốn đổi chỗ, không gian trên giường trên quá chật, anh nằm còn khó khăn, nhưng đối phương lớn tuổi, lại bị đau lưng, mà còn nói chuyện lễ phép như vậy...

Thanh niên kia đột nhiên mở miệng liên tục: "Mua vé nào thì nằm giường đó, đau lưng thì người ta phải nhường cho bà sao, đây là ép buộc đạo đức à. Hơn nữa, tính toán rất rõ ràng, giá giường trên và dưới khác nhau, bà có bù tiền cho người ta không?"

Người phụ nữ không ngờ lại bị cắt ngang, mặt đỏ bừng xấu hổ, nói chuyện cũng ấp úng: "Không đổi thì thôi, tôi chỉ hỏi thử. Aiyo, con cái miệng độc quá..."

Vừa nói vừa cười gượng gạo, rón rén leo lên giường trên.

Thanh niên không khách sáo mà thêm vào: "Không phải nói đau lưng sao, tôi thấy leo nhanh lắm mà..."

Trần Tông định nói gì đó, nhưng trong lòng bỗng nhiên cảm thấy thắt lại.

Người phụ nữ đang leo lên, chiếc túi đồ ăn trong suốt run rẩy lơ lửng trước mặt anh, bên trong có cam, trứng luộc, hạt lạc, hạt dưa, và một chiếc mũ len đen bị ép biến dạng.

Trên chiếc mũ, có dán một con ngựa nhỏ bằng nỉ nhiều màu sắc.